С ары қозы, көк қозы,

Қарындары тоқ қозы.

Күздігүні көп қозы,

Қыстыгүні жоқ қозы.

(Қауын-қарбыз)

*** *** ***

Б ұл не деген көп киім,

жетпіс қабат көп киім.

Жаңбыр одан өтпейді,

қабат-қабат тоны бар,

түймелеуге жетпейді.

(орамжапырақ)

*** *** ***

Үстіне тігіп көк шатыр,

Астында қызыл дәу жатыр

(қызылша)

*** **** ****

Әр желінің асты толған көк қоян,

Жаз болғанда көк қоянды жеп қоям.

(қияр)

*** *** ***

Қалың киім ұнатады

Шешіндірсең жылатады.

(жуа)

*** *** ***

Қыста киімін тастайды,

Көктемде киіне бастайды.

(ағаш)

Бiлiмнiң жол басшысы,

Шәкiрттiң қолбасшысы.

(Мұғалiм)

*** *** ***

Жіп-жіңішке денесі,

Ортасында шегесі.

(қарындаш)

*** *** ***

Жазу жазып жалықпаған,

Жаза-жаза арықтаған.

(бор)

* ** *** ***

Қабат-қабат қаттама,

Ақылың болса аттама.

(кітап)

*** *** ***

Білімнен мол сый-асы,

Балғындардың ұясы.

(мектеп)

* ** *** ***

Ата тегі ағаштан болды,

Ақылын тауып, әсем жанды.

Теңіз беті шимайланды,

Бірақ ойым симай қалды.

(қағаз,дәптер)

Қашып кеткен атадан,
Қашып кеткен ападан,
Орманда кеше жүр едім,
Домалап шықты алдымна.

(бауырсақ)

* ** *** ***

Жезге ұқсас сабағы,

Дәнi – халық тамағы.

(Бидай)

*** *** ***

Үсті тас,асты тас,

Ортасында піскен ас.

(нан)

* ** *** ***

Iлгек-iлгек шынжырдай,

Қалмайды олар үзiлiп. (Тырна)

* ** *** ***

Өткiр көзi шегiр,

Бүргенiн құртар тұяғы.

(Бүркiт)

*** *** ***

Кеудесi қайқандап,

Жүредi байпандап.

(Қаз)

*** *** ***

Т өбедегі көзінен,

Күн сәулесі түседі.

Бұрышы жоқ төрінен,

Самал еркін еседі.(Киiз үй)

*** *** ***

Сәбиге сәндi үй,

Әжеге ән-күй.

(Бесiк)

*** *** ***

Адамның сәнi,

Онсыз жоқ мәнi (киім.)

*** *** ***

Е кі достың бірі ыңғайлы,

Біреуінен ебі жоқ.

Екеуін де бірдей көрем,

Маған артық-кемі жоқ.

(Адамның екі қолы)

*** *** ***

Күмбір-күмбір қарағым,

Қартайғанша жарадың. (Құлақ)

*** *** ***

Екі ағайынды,

Екеуі де бір үйде,

Бірін-бірі көрмейді. (Көз)

Арықта бар

Сезімде жоқ.,

Апан-апан,

Ескі шапан.

Иір қобыз,

Жарық жұлдыз. (Түйе)

*** *** ***

Басына өскен тарбиып,

Жапырақсыз бұтағы.

Алады одан қан құйып.

Емге шипа бұл дағы. (Бұғы)

*** *** ***

Қоян жақты, тақыр жонды,

Төрт тұяқ, екі аяқты, екі қолды.

Салпы ерін, өзі жүйрік,

Кең омырау, жуан құйрық.

(Ат)

* ** *** ***

Екі айнасы бар,

Екі найзасы бар,

Төрт жаптырмағы бар,

Бір шыбыртқысы бар.

(Сиыр)

* ** *** ***

Төрт тағанды бойы бар,

Момындық дұрыс ойы бар.

Кербезденіп жүрмейді,

Айналдырған тоны бар.

(Қой)

* ** *** ***

Өзі сұр, бөрі емес,

Ұзын құлақты, қоян емес,

Жұмыр тұяқты,жылқы емес.

(Есек)

Шықпайды үйден,

Тоны жібектен.

Күндіз ұйықтайды,

Түнде дамыл таппайды.

Аңға барады,

Сол аңды үйден табады.

(Мысық)

*** *** ***

Ә ңгелейді, дөңгелейді,

Ұшқан құстай,

Құс десем, төрт аяғы бар,

Елек-селек, екі құлағы бар.

(Қоян)

* ** *** ***

Өзі бір қу,

Жүрген жері айқай шу.

(Түлкі)

*** *** ***

Б ір халық аспанда ұшқан, аяғы жоқ,

Ұстаған қолдарында таяғы жоқ.

Күніне талай жерге кетер кезіп,

Нәрсенің бұл секілді саяғы жоқ.

(Бұлт)

* ** *** ***

Бар екен бір мақұлық ұннан майда,

Өз басын айдайды екен қиын жайға,

Ұстасақ үгітіліп жоғалады,

Дамылдап отырмайды ешбір жайға.

( Көбелек )

*** *** ***

Шүберек қабығы,

Iшi құс мамығы.

(Жастық)

Жұмбақтар әлемі