ЖҰМЫС ОРНЫНДАҒЫ СТРЕССТІ БАСҚАРУДЫҢ ПСИХОЛОГИЯЛЫҚ НЕГІЗДЕРІ

Қазіргі қоғамда маманның кәсіби жетістігі тек техникалық біліммен ғана емес, сонымен қатар психологиялық тұрақтылықпен, өз-өзін реттеу қабілетімен және тиімді қарым-қатынас дағдыларымен анықталады. Метеорология саласы да бұл заңдылықтан тыс емес: ауа райын болжау, табиғи апаттарды мониторингілеу, шұғыл шешім қабылдау, үлкен жауапкершілік жүктелген жағдайларда жұмыс істеу маманнан эмоциялық орнықтылық пен стресс жағдайында дұрыс әрекет етуді талап етеді.

Осы себепті мен магистратураға түсуді саналы түрде таңдадым. Бұл шешім - тек кәсіби білімімді тереңдету үшін ғана емес, өзімнің жеке дамуымды, басқарушылық және психологиялық құзыреттілігімді арттыру жолындағы маңызды қадам болды. Магистратура маған тек ғылыми зерттеу жүргізудің әдістерін үйретіп қоймай, кәсіби ортада өзімді тиімді ұстап, психологиялық қысымға қарсы тұрудың жолдарын меңгеруге мүмкіндік беріп отыр.

Магистратурадағы оқу - мен үшін жаңа деңгейдегі тәжірибе. Зерттеу жүргізу, ғылыми ойлау дағдыларын дамыту, жобалармен жұмыс жасау, жауапкершілік пен уақытты басқару - барлығы болашақ маман ретінде қалыптасуыма ықпал етеді. Сонымен қатар «Басқару психологиясы» пәні мен үшін ерекше маңызды болды. Пән аясында біз жұмыс орнындағы стресстің табиғатын, оның пайда болу себептерін, адамның эмоционалдық реакцияларын, сонымен қатар стрессті жеңілдетудің ғылыми негізделген тәсілдерін талдадық. Бұл білім болашақта кез келген кәсіби ортада маған қажетті психологиялық құрал болатыны сөзсіз.

Стресс - метеоролог мамандығында жиі кездесетін құбылыс. Дәл есептеулер, қысқа уақыт ішінде шешім қабылдау, апаттық жағдайларда тәуекелді болжау, халыққа жауапты ақпарат жеткізу - мұның бәрі маманнан сабырлылықты, жинақылықты және эмоциялық тұрақтылықты талап етеді. Сондықтан стресс басқару дағдылары - менің кәсіби дамуыма тікелей әсер ететін құзырет.

Басқару психологиясы курсында біз стресс жағдайына дененің және психиканың реакциясын қарастырдық, стрессорлар түрлері және олардың ұзақ мерзімді әсері жайлы білім маған жұмыс орнындағы қиындықтарды жүйелі түрде түсінуге көмектесті. Сонымен қатар стрессті реттеудің нақты әдістерін меңгердік: уақыт менеджменті, эмоционалдық өзін-өзі бақылау, релаксациялық техника, когнитивті қайта құрылымдау, кәсіби қарым-қатынаста шиеленісті төмендету және стратегиялық шешім қабылдау дағдылары.

Болашақта метеоролог маман ретінде мен бұл білімді күнделікті жұмысымда кеңінен қолданамын. Өйткені метеорологиялық қызметте қателік жіберуге болмайды: әр шешімнің артында қауіпсіздік, төтенше жағдайлардың алдын алу, халыққа дұрыс ақпарат беру сияқты үлкен міндеттер тұр. Стрессті тиімді басқару маған аса күрделі жағдайда да сабыр сақтап, кәсіби тұрғыда дұрыс шешім қабылдауға мүмкіндік береді.

Сонымен қатар бұл дағдылар тек кәсіби салада ғана емес, жеке өмірімде де маңызды рөл атқарады. Өз эмоционалдық жағдайымды бақылау, стресті алдын алу, жағымсыз эмоцияларды конструктивті арнаға бұру - бұл адамды жан-жақты дамытатын және өмір сапасын арттыратын қабілеттер.

Қорытындылай келе, магистратурада оқу - менің кәсіби және тұлғалық өсуімнің маңызды кезеңі. Ал «Басқару психологиясы» пәнінен алған білімім маған тек теориялық түсінік беріп қана қоймай, стрессті жүйелі басқарудың нақты құралдарын ұсынды. Мен бұл білімді болашақ кәсіби қызметімде де, жеке өмірімде де тиімді қолданып, метеорология саласында білікті, жауапкершілігі жоғары, психологиялық тұрақты маман болуға ұмтыламын.

Тунгышпаева Анель Муслимовна

1 курс магистранты,

Болтаева А.М.

психология ғылымдарының кандидаты

Әл-Фараби атындағы Қазақ Ұлттық Университеті