Бастауыш сыныпта Lesson Study әдісін қолданудың маңызы

Қазіргі таңда білім беру жүйесінде оқыту сапасын арттыру, оқушының жеке ерекшеліктерін ескере отырып білім беру – негізгі міндеттердің бірі болып отыр. Осы мақсатта педагогтердің кәсіби дамуына бағытталған тиімді әдістердің бірі – Lesson Study тәсілі. Lesson Study Жапонияда қалыптасқан, ал бүгінде әлемнің көптеген елдерінде кеңінен қолданылып келе жатқан сабақты зерттеу әдісі болып табылады.

Lesson Study – мұғалімдердің бірлесе жоспарлау, сабақты өткізу, бақылау, талдау және қорытындылау арқылы оқыту тәжірибесін жетілдіруге бағытталған зерттеу үдерісі. Бұл әдіс оқытудағы басты назарды мұғалімнің іс-әрекетіне емес, оқушының оқу үдерісіне аударады.

Бастауыш сыныпта Lesson Study әдісін қолданудың маңызы ерекше. Себебі бастауыш білім – баланың танымдық қабілеті, оқу дағдысы, өзіне деген сенімі қалыптасатын кезең. Осы кезеңде дұрыс ұйымдастырылған оқу үдерісі оқушының алдағы білім алу жолына берік негіз қалайды.

Lesson Study үдерісінде мұғалімдер зерттеу тобына бірігіп, ортақ мақсат қояды. Сабақ жоспары бірлесіп құрылады, зерттелетін сынып пен А, В, С деңгейлі оқушылар анықталады. Сабақ барысында оқушылардың тапсырманы қалай орындағаны, қандай қиындықтарға тап болғаны, қандай әдіс-тәсілдер тиімді болғаны жан-жақты бақыланады. Бұл мұғалімге әр оқушының оқу қажеттілігін терең түсінуге мүмкіндік береді.

Бастауыш сынып оқушылары үшін Lesson Study әдісінің тиімділігі – оқушының сабаққа деген қызығушылығының артуы. Сабақта белсенді әдістер қолданылып, оқушылардың ойлау, сөйлеу, талдау дағдылары дамиды. Топтық, жұптық жұмыстар арқылы оқушылар бір-бірімен қарым-қатынас жасап, өз ойын еркін жеткізуге үйренеді.

Сонымен қатар Lesson Study барысында мұғалімдер сабақты талдау кезінде нақты деректерге сүйенеді. Оқушының жауабы, әрекеті, жұмысының нәтижесі негізге алынып, келесі сабақта қандай өзгеріс енгізу қажет екендігі анықталады. Бұл дәстүрлі сабақ талдауынан айырмашылығы – субъективті пікір емес, нақты бақылауға негізделуімен ерекшеленеді.

Lesson Study әдісі мұғалімдердің кәсіби ынтымақтастығын нығайтады. Мұғалімдер бір-бірінен үйреніп, тәжірибе алмасады, өз іс-тәжірибесіне сыни көзқараспен қарауға дағдыланады. Бұл мұғалімнің кәсіби рефлексиясын дамытып, үздіксіз білім алуына жол ашады.

Қорытындылай келе, бастауыш сыныпта Lesson Study әдісін қолдану оқыту сапасын арттырудың тиімді жолы болып табылады. Бұл әдіс оқушының білім алу үдерісін жақсартуға, мұғалімнің кәсіби дамуына және мектептегі педагогикалық ынтымақтастықты нығайтуға ықпал етеді. Сондықтан Lesson Study әдісін бастауыш білім беру жүйесіне жүйелі түрде енгізу – уақыт талабы.

Пайдаланылған әдебиеттер тізімі

1. Мұғалімдерге арналған нұсқаулық. – Астана: «Назарбаев Зияткерлік мектептері» ДББҰ, 2016.

2. Dudley, P. Lesson Study: Professional Learning for Our Time. – London: Routledge, 2014.

3. Lewis, C., Perry, R., & Murata, A. How Should Research Contribute to Instructional Improvement? The Case of Lesson Study. Educational Researcher, 2006.

4. Саймонова А.Қ. Сабақты зерттеу (Lesson Study) – мұғалімнің кәсіби дамуының тиімді жолы // Педагогика және психология. – 2018.

5. Жаңартылған білім мазмұны аясында оқыту әдістері. Әдістемелік құрал. – Алматы, 2017.

6. Хэтти Дж. Көрінетін оқу. – Алматы: Ұлттық аударма бюросы, 2019.

7. Нұсқаулық материалдар: Lesson Study үдерісін ұйымдастыру жолдары. – ҚР БҒМ, 2018.