«Өсу және даму» және «тұқымқуалаушылық пен
өзгергіштік заңдылықтары» бөлімі бойынша жиынтық
бағалау
Оқу мақсаты 11.2.3.1 Бағаналы жасушалардың мамандану үдерісін
және олардың практикалық қолданылуын түсіндіру
11.2.4.1 Мутациялардың
дезоксирибонуклеинқышқылы
репарациясы, дезоксирибонуклеин қышқылы
рекомбинациясы, дезоксирибонуклеин қышқылы
репликациясы арасындағы байланысын табу
11.2.4.3 - "Адам геномы" жобасының маңызын
талқылау
|
Бағалау
критерийі
|
|
Бағаналы
|
жасушалардың мамандану үдерісін
|
|
|
|
және олардың
|
практикалық қолданылуын
|
|
|
|
түсіндіреді
|
|
|
|
|
|
|
Мутациялардың
дезоксирибонуклеинқышқылы
|
|
|
|
репарациясы,
|
дезоксирибонуклеин қышқылы
|
|
|
|
рекомбинациясы,
|
дезоксирибонуклеин
|
|
|
|
қышқылы
|
|
репликациясы
|
арасындағы
|
|
|
|
байланысын табады
|
|
|
|
|
"Адам
|
геномы"
|
жобасының
|
маңызын
|
|
|
|
талқылайды
|
|
|
|
|
Ойлау дағдысы
деңгейі
|
Білу және түсіну
|
|
|
|
|
|
|
Қолдану
|
|
|
|
|
Орындау уақыты: 20
мин
Тапсырма
1. Бағаналы жасушалар типтерін
сәйкестендіріңіз
|
А.
Эмбриондық
бағаналы жасушалар
|
1. Адам нәрестеге айналар кезде эмбрион үшін
жаңа жасушаларды береді
2. Жетілген жасушаларды алып, оларды қайта
бағдарламалап, бағаналы жасушаларға айналдыру арқылы
жасалады.
3. Дененің кез-келген жасушасына ауыса
алады
4. Организм өсіп жатқанда зақымдалған
жасушаларды ауыстыру үшін жаңа жасушаларға
айналады.
5.
Кез-келген
жасуша типіне ене алады.
6. Олар кез-келген жасушаға емес, дененің
кейбір жасушаларына ауыса
алады
|
|
В.
Жетілген бағаналы
жасушалар
|
|
С.
Плурипотентті жетектеуіш бағаналы
жасуша
|
|
А-
|
|
|
|
В-
|
|
|
|
С-
|
|
|
|
Тапсырма
2. Суретте қай синдром берілген.
Сипаттаңыз?
________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________
і.
Репликацияның негiзгi
ферменттерiнің дұрыс, бұрысын анықтаңдар?
|
|
Дұрыс
|
Бұрыс
|
|
1.Топоизомераза - репликативтiк айырдың”
алдындағы ДНҚ-ның аса жоғары ширатылған жерлерiн
босатады
|
|
|
|
2.
РНҚ-праймаза -
ДНҚ-полимеразаға керектi РНҚ-бастауыштарды (праймерлердi)
синтездейдi
|
|
|
|
3.
SSB-белоктар тiзбектi
синтездейдi
|
|
|
|
4.
Лигаза -
ДНҚ-ның ажыраған тiзбектерiн
тұрақтандырады
|
|
|
|
5.
Геликаза-
ДНҚ тiзбектерiн
ажыратады
|
|
|
Тапсырма
3.
«Адам геномы» жобасы қай жылы
ресми түрде басталды?
-
1980
жыл
-
1985
жыл
-
1990
жыл
-
1995
жыл
|
Бағалау
критерийі
|
Тапсырма
№
|
Дескриптор
|
Балл
|
|
Білім
алушы
|
|
Бағаналы жасушалар ұғымы және
олардың қасиеттері Практикада қолданылуы. Этикалық
аспектісі
|
1
|
Бағаналы жасушалар типтерін
сәйкестендіреді
|
3
|
|
Дезоксирибонуклеинқышқылыныңкездейсоқ мутациясы.
Репликацияның, репарацияның, рекомбинацияның генетикалық
үдерістердің қателері
|
2
|
Суреттен синдром түрін анықтап
сипаттайды.
|
2
|
|
і
|
Репликацияның негiзгi
ферменттерiнің дұрыс, бұрысын анықтайды
|
5
|
|
«Адам геномы» жобасы. Адамның геномдық ДНҚ-ын
секвенирлеу.
|
3
|
«Адам геномы» жобасының ресми
түрде басталған жылын анықтайды
|
1
|
|
|
|
Барлығы
|
11
|
11 сынып ЖББ. БЖБ
№3
Жауаптары:
Тапсырма
1.
А-1,3
В-4,6
С-2,5
Тапсырма
2. Коккейн синдромы –
эндонуклеаза дефектісіне байланысты, АР, - өсу гормоны қалыпты
болуына қарамастан, қысқа бойы, ерте қартаю, күн сәулесіне
сезімталдық.
і.
|
|
Дұрыс
|
Бұрыс
|
|
1.Топоизомераза - репликативтiк айырдың”
алдындағы ДНҚ-ның аса жоғары ширатылған жерлерiн
босатады
|
+
|
|
|
2.
РНҚ-праймаза
- ДНҚ-полимеразаға керектi РНҚ-бастауыштарды (праймерлердi)
синтездейдi
|
+
|
|
|
3.
SSB-белоктар тiзбектi
синтездейдi
|
|
+
|
|
4.
Лигаза
- ДНҚ-ның ажыраған
тiзбектерiн тұрақтандырады
|
|
+
|
|
5.
Геликаза- ДНҚ тiзбектерiн
ажыратады
|
+
|
|
Тапсырма 3.
С
ЖИ көмекші
Қауіпсіз төлем
Бұл курс Қазақстан Республикасы Оқу-ағарту министрлігімен келісілген
