Дауысты дыбыспен танысайық

ҚЫСҚАМЕРЗІМДІ ЖОСПАР

Білім беру саласы: Коммуникация
Тақырыбы: «Дауысты дыбыспен танысайық»
Бөлімі: Сауат ашу
Мақсаты: Дауысты,дауыссыз дыбыс ерекшеліктерін түсіндіру.Жаттығулар
орындау арқылы дауысты дыбыс туралы білімдерін
жетілдіру.Балалардың сөйлеу тілін жетілдіру,сөздігін
байыту.Жалпы ой-өрісін жетілдіру.
Ұйымдастырылған оқу
қызметінің кезеңдері
Тәрбиешінің іс-әрекеті Балалардың іс-әрекеті
Сана- сезімге түрткі
болатын,жетелейтін
бөлім.
-Балалар мынадай жұмабақты шешіп
көріңдерші!
Естілгенмен құлаққа,
Көрінбейді бірақ та.
-Жарайсыңдар балалар!


(Дыбыс)
Ұйымдастыру-нәтиже
бөлімі
Есік қағылып қоян келеді.
-Балалар ненің дауысын естіп тұрсыңдар.
Немен естідік?
Сонымен дыбысты құлақпен
естиміз,ауызбен айтамыз.
Сәлеметсіңдер ме!
-Балалар мен сендерге тапсырмалар алып
келдім орындап бересіңдер ме!
-Балалар қоянға көмектесіп тапсырмаларын
орындап берейік пе!

-Дыбыс деп нені айтамыз.

Дыбысты немен таңбалаймыз?



-Әріп дегеніміз не?

-Дыбыс нешеге бөлінеді?


Дауысты дыбыс дегеніміз – Ауыз
қуысының кедергісіне ұшырамай еркін
шығатын дыбысты дауысты дыбыс деп
айтамыз.
-Дауысты дыбыс қандай текшемен
белгіленеді?
-Сөзде қанша дауысты дыбыс болса,сонша
буын болады.
Мысалы: Ба-ла, ша-на, та-ға.

Қазақ тілінде:
12-дауысты дыбыс бар.
а,ә,е,и,о,ө,ұ,ү,у,ы,і,э.


Есіктің
Құлақпен.


Сәлеметсіз бе!
Иә




Дыбысты ауызбен
айтамыз,құлақпен естиміз.
Дыбысты әріппен таңбалаймыз.
(Естіген дыбысты таңбалап
жазсақ ол әріп болады.
Әріпті жазамыз,оқимыз,
көреміз)
Дауысты және дауыссыз б.б.

Балалардың жауаптары
тыңдалады.




Қызыл текшемен белгіленеді.

Дауысты дыбыстар екіге бөлінеді:
Жуан дауысты Жіңішке дауысты
а,о,ұ,ы,у ә,ө,і,ү,е.

Дауысты дыбыстар: а, ә, и, о, ө, е, э, у, ұ,
ү, ы, і, ю, я, ё. Дауысты дыбыстарды жеке-
жеке айтқызу. Мысалы: а-а-а, ә-ә-ә, и-и-и,
о-о-о, ұ-ұ-ұ, ү-ү-ү, і-і-і, т.б.


-Тілге жаттығу:





1-тапсырма:
-Ал енді қоянның тапсырмаларын
орындап берейік.




Қоян:-Жарайсыңдар балалар менің көңіліп
көтеріліп қалды ғой.

-Мен дыбыстарды дауыстап айтамын, ал
сендер дауысты дыбысын естігенде
алақандарыңды шапалақтаңдар.Дауыссыз
дыбысты естігенде аяғыңды тыпырлат
т.с.с қимылдар.
-Мына сөздердің ішінен Ө әрпі бар
сөздерді естігенде қолдарыңды
шапалақтайсыңдар.


Сергіту сәті




«Сөз ойла,тез ойла»
Дауысты дыбыстардан басталатын сөздер
ойлау. а,ә, и, о, ө, е, э, у, ү

2-тапсырма:
Суреттерді атаңдар.Дауысты дыбыстан
басталатын заттарды бояуға көмектес.

Алақанды иектің астына қояды және
сөзді,алақанды иектің астына қояды және
сөзді айтады,алақан қанша рет төмен

а,ә,е,и,о,ө,ұ,ү,у,ы,і,э.
Қайталап айтады.






Ой-ой-ой-қорада тұр қой.
Ай-ай-ай-жайылып жүр тай.
Ақ-ақ-ақ –секеңдейді лақ.
Ән,ән,ән
Қамба толы дән.
У-у-у
Желбірейді ту.

Мына суреттегі заттарды ақ
корапкаға дауысты
дыбыстарды,сұр корапқа
дауыссыз дыбыстан басталатын
сөздерді апаруға
көмектесіңдерші.



О-О-О-У-У- У-А-А-А-Э-Э- Э-Ы-
Ы- Ы А-А-А- Т –Т-Т-М-М-М А-
А-Я -Я- Ө- А- Е
Өзен,алаң,инелік,өшіргіш,
көбелек,айна,сөз,көз,алты,
төрт,өрік,сезіз,өгіз,бес,өрнек,қой,
тор,төр,соз,сөз,қол,көл,от,өт,
жон,жөн,он,өн,бет,көп,ат,өр.


Ұзын құлақ сұр қоян,
Естіп қалып сыбдырды.
Ойлы-қырлы жерлерден,
Ытқып-ытқып жүгірді.

А-алма,алмұрт
О-ожау,оқтау,ою
Ә-әже,әке,үкі,ит т.б



Балалар орындайды.


Жауаптары тыңдалады.

түскен болса,сөзде сонша буын болғаны.

3-тапсырма:
Мына суреттегі балықшыға дауысты
дыбыстарды тауып бер. Боя.
-Жарайсыңдар балалар!
-Қоян: Ал балалар рахмет сендерге!
Тапсырмамды орындап бердіңдер.
Сау болыңдар.



Дауысты дыбыстарды атап
бояйды.



Сау болыңыз.
Рефлекстік нәтиже
бөлімі
«Сөз ойла,тез ойла»
« Ө» әрпінен басталатын сөздер
1.Ұлдың аты.
2.Қаланың аты.
3.Оқу құралы.
4.Жеміс.
5.Жәндік.
Жарайсыңдар балалар!
Өмір
Өскемен
Өшіргіш
Өрік
өрмекші
Сұрақтарға жауаптарын айтады.
Күтілетін нәтиже: Дауысты дыбыс туралы түсініктері қалыптасады.
Білу: Жаттығулар орындау арқылы дауысты дыбысты ажырата
білу.
Орындай алу: Дауысты дыбыстарды айтады ажыратады.
Істеу,істей білу: Дәптермен жұмыс жасайды.
Тексерді:________________Әдіскер