400 000+ дайын материалды
1 жыл бойы шексіз жүктеңіз
ҚМЖ, БЖБ, ТЖБ, презентациялар және авторлық материалдар
4 990₸/ 1 жыл
🔥Арнайы баға ·10.12.2026 дейін
Одан кейін - 29 990 ₸
Бір рет төлейсіз · Автотөлем жоқ
Тақырып бойынша 11 материал табылды

Денелердiң ауырлық күшiнiң әрекетiнен қозғалуы. Тiреумен қозғалатын дененің салмағы

Материал туралы қысқаша түсінік
Оқушылардың барлығы мынаны орындай алады: Оқулықта берілген және қосымша тапсырмаларды орындайды. Жазба жұмыс жасайды. Сұраққа жауап береді. Ауырлық күшi денеге еркін түсу үдеуін тудыратынын,салмақ пен салмақсыздыққа мысал келтіруді біледі Оқушылардың көбісі мынаны орындай алады: Топтық жұмысты брлесе орындайды.Өз бетінше жұмыс жасайды. Сұраққа жауап береді. Оқушылардың кейбіреуі мынаны орындай алады: Оқулықтан тыс берілген қосымша тапсырмалады орындайды, тақырып бойынша қосымша мәліметтер мен дәлелдер келтіре алады.
Материалдың қысқаша нұсқасы

Бекітемін:

Сабақтың тақырыбы: Денелердiң ауырлық күшiнiң әрекетiнен қозғалуы. Тiреумен қозғалатын дененің салмағы.

Мұғалімнің аты-жөні:

Күні:

Сынып9№5

Қатысқан оқушылар саны:

Қатыспаған оқушылар саны:

Сабақ негізделген оқу мақсаттары

Денелердiң ауырлық күшiнiң әрекетiнен қозғалуын,тiреумен қозғалатын дененің салмағы туралы түсіну.

Сабақ нәтижесі:


Оқушылардың барлығы мынаны орындай алады: Оқулықта берілген және қосымша тапсырмаларды орындайды. Жазба жұмыс жасайды. Сұраққа жауап береді. Ауырлық күшi денеге еркін түсу үдеуін тудыратынын,салмақ пен салмақсыздыққа мысал келтіруді біледі Оқушылардың көбісі мынаны орындай алады: Топтық жұмысты брлесе орындайды.Өз бетінше жұмыс жасайды. Сұраққа жауап береді. Оқушылардың кейбіреуі мынаны орындай алады: Оқулықтан тыс берілген қосымша тапсырмалады орындайды, тақырып бойынша қосымша мәліметтер мен дәлелдер келтіре алады.

Бағалау критерийі

Жеке, жұптық, топтық тапсырмаларды орындай алады. Сабақ барысында тыңдаушының назарын өзіне аудара алады.

Тілдік құзіреттілік

Денелердiң ауырлық күшi-сила тяжести тела

Ресурстар

Оқулық, суреттер, топқа бөлуге арналған кеспе қағаздар  және  әртүрлі  заттар, топтық тапсырмалар, кері байланыс, стикер.

Әдіс-тәсілдер

Сұрақ-жауап, әңгімелеу, түсіндіру, ойын, көрнекілік. Рефлексия.

Пәнаралық байланыс

Математика

Алдыңғы оқу

Механикадағы күштер.Бүкiләлемдiк тартылыс күші.Бүкiләлемдiк тартылыс заңы

Сабақтың жоспары

Жоспарланғануақыт

Сабақ барысы :

Бағалау түрлері

Басталуы

4 минут

Сәлемдесу. Суреттермен 4 топқа бөлемін.

Психологиялық ахуал қалыптастыру: Сынып реттілігін қадағалау.

Оқушыларды түгелдеу. Оқу құралдарын байқау.

Кеспе қағаздар

Жаңа білім

17 минут







Білу және түсіну.Физикалық диктант. Бүкіләлемдік тартылыс заңын тұжырымдаңдар.Бүкіләлемдік тартылыс заңын ашу барысында Ньютон қандай болжам ұсынды?Неліктен Айдың Жерді айналу үдеуі жерге жақын аралықтағы дененің еркін түсу үдеуінен аз болады?

Берілген мәтіндерді балалар оқып алады. Мәтінмен жұмыс Ауырлық күші –денелердің Жерге тартылу күші.Б үкіләлемдік тартылыс заңына сәйкес денелердің Жерге тартылу күші








( 2) формуладан еркін түсу үдеуінің дененің массасына тәуелсіздігі, ал оның шамасының дене Жер бетінен көтерілген сайын азая беретіні байқалады.

Оқулық,

мәтіндер.

Ортасы

10 минут



Қолдану.Талдау.Оқулықта берілген тапсырмаларды орындау.Топтық, жеке жұмыс жүргізу.Дәптермен жұмыс. Топтық жұмыс «есептер шығару» Әр бір есептен беріліп,топтарға қойып,талқылайды.



№ 14 жаттығу

1. Берілгені: Шешуі:


2. Берілгені: Шешуі:

; ;

Т

3. Берілгені: Шешуі:

Т 24 сағ

;

; ;

; ;

4. Берілгені: Шешуі:

2


5. Берілгені: Шешуі:


Жауабында 55000 сек = 916 мин = 15,3 сағат; Т=15,3 сағат

Жауабы дұрыс емес.

Оқулық.топтық жұмысқа арналған ресурстар

Аяқталуы

Сабақты бекіту

5 минут

Жинақтау.Ой қорытыу. «Бес минут» Ауырлық күші деп қандай күшті айтамыз?Ол қандай шамаларға тәуелді?Денелердің еркін түсуі қандай қозғалыс түріне жатады?

Еркін түсу үдеуінің дене массасына тәуелді емес екенін қалай дәлелдеуге болады?

Жұптық жұмыс берілген формуланы түсіндіру

Жұптың пікірлерін тыңдау,барлық айтылған ой-пікірлерді бағалаудың мақсатына сәйкестендіру

Тақырып бойынша түйген білімдерін жазады.

Бағалау

2 минут

Кері байланыс

2минут

Арнайы бағалау парпғын толтырады. «Рефлексиялық экран»

1.Бүгін мен білдім… 2.Қызықты болғаны…

3.Қиын болғаны… 4.Мен тапсырманы орындағанда…

5.Мен түсінгенім…6.Мен енді білемін…

7.Менің сезінгенім…8.Менің алғаным…

9.Менің үйренгенім… 10.Мен үйреніп,жасағаным …

11.Мен жасай алдым…12.Мен жасап көремін…

13.Мені таңқалдырғаны…14.Бұл сабақтан тійгенім…

15.Келесі сабақта мен

Сабақтан алған әсерлерін стикерге жазады.

Қосымша ақпарат

Саралау – Сіз қосымша

көмек көрсетуді қалай

жоспарлайсыз? Сіз

қабілеті жоғары

оқушыларға тапсырманы

күрделендіруді қалай

жоспарлайсыз?

Бағалау - Оқушылардың

үйренгенін тексеруді

қалай жоспарлайсыз?

Пəнаралық байланыс

Қауіпсіздік жəне еңбекті

қорғау ережелері

АКТ-мен байланыс

Құндылықтардағы

байланыс

Рефлексия

Сабақ / оқумақсаттары

шынайы ма?Бүгін оқушылар

не білді?Сыныптағы ахуал

қандай болды?Мен жоспарлаған

саралау шаралары тиімді болды ма?Мен берілген уақыт ішінде

үлгердім бе? Мен өз жоспарыма

қандай түзетулер енгіздім жəне

неліктен?

Төмендегі бос ұяшыққа сабақ туралы өз пікіріңізді жазыңыз.

Сол ұяшықтағы Сіздің сабағыңыздың тақырыбына сəйкес

келетін сұрақтарға жауап беріңіз.

Қорытынды бағамдау

Қандай екі нəрсе табысты болды (оқытуды да, оқуды да ескеріңіз)?

1:

2:

Қандай екі нəрсе сабақты жақсарта алды (оқытуды да, оқуды да ескеріңіз)?

1:

2:

Сабақ барысында мен сынып немесе жекелеген оқушылар туралы менің келесі сабағымды

жетілдіруге көмектесетін не білдім?



Бекітемін:

Сабақтың тақырыбы: Салмақсыздық. Жердің жасанды серiктерінің қозғалысы.

Мұғалімнің аты-жөні: З.Е.Дюсова

Күні:

Сынып9№6

Қатысқан оқушылар саны:

Қатыспаған оқушылар саны:

Сабақ негізделген оқу мақсаттары

Салмақсыздық,Жердің жасанды серiктерінің қозғалысы туралы түсіну.

Сабақ нәтижесі:


Оқушылардың барлығы мынаны орындай алады: Оқулықта берілген және қосымша тапсырмаларды орындайды. Жазба жұмыс жасайды. Сұраққа жауап береді. Күш,күштің түрлерін,формулаларын, U1=7.9КМ\С, U2=11.2КМ\С –ке тең екенін ,дененің Жерге тартылуы салдарынын оның тірекке немесе аспаға әрекет ететін күші дененің салмағы екенін біледі.Оқушылардың көбісі мынаны орындай алады: Топтық жұмысты брлесе орындайды.Өз бетінше жұмыс жасайды. Сұраққа жауап береді. Оқушылардың кейбіреуі мынаны орындай алады: Оқулықтан тыс берілген қосымша тапсырмалады орындайды, тақырып бойынша қосымша мәліметтер мен дәлелдер келтіре алады.

Бағалау критерийі

Жеке, жұптық, топтық тапсырмаларды орындай алады. Сабақ барысында тыңдаушының назарын өзіне аудара алады.

Тілдік құзіреттілік

Салмақсыздық-невесомость

Ресурстар

Оқулық, суреттер, топқа бөлуге арналған кеспе қағаздар  және  әртүрлі  заттар, топтық тапсырмалар, кері байланыс, стикер.

Әдіс-тәсілдер

Сұрақ-жауап, әңгімелеу, түсіндіру, ойын, көрнекілік. Рефлексия. СТОәд.ой қозғау,диалогтік о.ә.топтық жұмыс, «Еркін талқылау», «Ыстық орындық» стратегиясы,жиынтық бағалау,өзін-өзі бағалау, АКТ, Блумтаксономиясы

Пәнаралық байланыс

Математика

Алдыңғы оқу

Денелердiң ауырлық күшiнiң әрекетiнен қозғалуы. Тiреумен қозғалатын дененің салмағы.

Сабақтың жоспары

Жоспарланғануақыт

Сабақ барысы :

Бағалау түрлері

Басталуы

4 минут

Сәлемдесу. 1.Сәлемдесу.Оқушыларды түгендеу. Сөздермен «U1=7.9КМ\С, U2=11.2КМ\С,дөңгелек орбита бойымен қозғалыс,парабола бойымен қозғалыс» топқа бөлемін.

Психологиялық ахуал қалыптастыру: Сынып реттілігін қадағалау.

Оқушыларды түгелдеу. Оқу құралдарын байқау.

Жаңа білім

16 минут







Білу және түсіну.Физикалық диктант.

Жеке жұмыс «Блум таксономиясы»

1

Білу

Ауырлық күші дегеніміз не?


2

Түсіну

Бүкіл әлемдік тартылыс заңының және ауырлық күшініңт формуласын жаз?


3

Қолдану

Массасы 1 т болатын ұшақтың 5 км биіктіктегі Жерге тартылыс күшін есепте?


4

Талдау

Жер бетіндегі мен жерден бірнене километр биіктіктегі еркін түсу үдеуін салыстыр?


5

Жинақтау

С уретті түсіндір







6

Бағалау

Денелердің қозғалысына ауырлық күшінің маңызы қаншама?


Берілген мәтіндерді балалар оқып алады. Мәтінмен

Бүкіл әлемдік тартылыс күші әрекетінен дененің дөңгелек орбита бойымен қозғалысы жүзеге асатын жылдамдық бірінші ғарыштық жылдамдық деп аталады.

Жерден ұшатын дене үшін бірінші ғарыштық жылдамдықты анықтайық.

Бірінші ғарыштық жылдамдық ≈7,9 м/с-қа тең.

(2)

Б ұл формула бойынша кез келген планета серігінің бірінші ғарыштық жылдамдығын есептеуге болады.Параболалық траекторияға сәйкес келетін жылдамдық екінші ғарыштық жылдамдық деп аталады.

Дененің Жерге тартылуы салдарынан оның тірекке немесе аспаға әрекет ететін күші дененің салмағы деп аталады.

Үдеу болмаған жағдайда горизонталь жазықтықтағы дененің салмағы ауырлық күшіне тең.

Дене тіреуімен бірге вертикаль жоғары қарай қозғалған жағдайда дененің салмағы оған әрекет ететін ауырлық күшінен артық болады.

Тіректің немесе аспаның үдемелі қозғалысынан туындайтын дене салмағының артуын асқын салмақ дейді.Дененің салмағы нольге тең болатын дененің күйі салмақсыздық деп аталады.

Дене тіреуімен бірге вертикаль төмен қарай қозғалған жағдайда дененің салмағы оған әрекет ететін ауырлық күшінен кем болады.


Оқулық,

мәтіндер.

Ортасы

8 минут


Қолдану.Талдау.Оқулықта берілген тапсырмаларды орындау.Топтық, жеке жұмыс жүргізу.Дәптермен жұмыс.Топтық жұмыс «есептер шығару»

№ 15 жаттығу

1Shape11 . Берілгені: Шешуі: N

Shape13

Shape23 Shape21 Shape20 Shape19 Shape18 Shape17 Shape16 Shape15 Shape14 P = ?

N = ?

2. Берілгені: Шешуі:

Shape28 Shape27 Shape26 R

Shape29

P

FShape30 = ? Fk


Shape32

3. Берілгені: Шешуі: a

Shape35 Shape34

Shape37 P

F1


4Shape38 . Берілгені: Шешуі:

F1

Shape42 Shape40 Shape41

P

Оқулық.Топтық жұмысқаарналған ресурстар

Аяқталуы

Сабақты бекіту

8 минут

Ж инақтау.Ой қорытыу. І ғарыштық жылдамдық дегеніміз не? Формуласы. ІІ ғарыштық жылдамдық дегеніміз не? Формуласы.Денеің салмағы дегеніміз не?Асқын салмақ дегеніміз не?Салмақсыздық дегеніміз не?

Жұптық жұмыс «Пилот - Штурман» (5 минут)

берілген формуланы түсіндіру

Жұптың пікірлерін тыңдау,барлық айтылған ой-пікірлерді бағалаудың мақсатына сәйкестендіру

Жеке жұмыс «Блум таксономиясы»

1

Білу

Салмақсыздық дегеніміз не?


2

Түсіну

Дене салмағының формуласын жаз?


3

Қолдану

Массасы 1,5 кг болатын денені жоғары қарай 2,5 м/с2 үдеумен лақтырады. Осы кездегі дененің салмағын табыңдар ?


4

Талдау

Дене жоғары көтерілгендегі және төмен түскендегі салмағын салыстыр?


5

Жинақтау

Суретті түсіндірДене жоғары және төменгі қозғалысын сипаттап бер?


6

Бағалау

Салмақ күшіне еркін түсу үдеуінің маңызы қаншама?



Тақырып бойынша түйген білімдерін айтады.

Бағалау

2 минут

Кері байланыс

2 минут

Арнайы бағалау парпғын толтырады.


«Білім ағашы» кері байланыс


Сабақтан алған әсерлерін стикерге жазады.

Қосымша ақпарат

Саралау – Сіз қосымшакөмек көрсетуді қалайжоспарлайсыз? Сізқабілеті жоғарыоқушыларғатапсырманыкүрделендіруді қалайжоспарлайсыз?

Бағалау - Оқушылардың

үйренгенін тексеруді

қалай жоспарлайсыз?

Пəнаралық байланысҚауіпсіздік жəне еңбектіқорғау ережелері

АКТ-мен байланыс Құндылықтардағыбайланыс

РефлексияСабақ / оқумақсаттары

шынайы ма?Бүгін оқушыларне білді?Сыныптағы ахуалқандай болды?Мен жоспарлағансаралау шаралары тиімді болды ма?Мен берілген уақыт ішінде

үлгердім бе? Мен өз жоспарыма

қандай түзетулер енгіздім жəне

неліктен?

Төмендегі бос ұяшыққа сабақ туралы өз пікіріңізді жазыңыз.

Сол ұяшықтағы Сіздің сабағыңыздың тақырыбына сəйкес

келетін сұрақтарға жауап беріңіз.

Қорытынды бағамдауҚандай екі нəрсе табысты болды (оқытуды да, оқуды да ескеріңіз)?

1:

Қандай екі нəрсе сабақты жақсарта алды (оқытуды да, оқуды да ескеріңіз)?

1:

Сабақ барысында мен сынып немесе жекелеген оқушылар туралы менің келесі сабағымды

жетілдіруге көмектесетін не білдім?



Материалды Word форматында жүктеп аласыз
Тарифке кіреді
3 ұстаз жүктеп алған
19 наурыз
1272
Бұл материалды қолданушы жариялаған. UstazTilegi материалдың мазмұны мен авторлық құқықтарына жауап бермейді. Авторлық құқық бұзылған жағдайда шағым қалдыра аласыз
"Ұстаз" платформасында тіркелген пәндік олимпиадалар
Аттестацияға жарамды екенін көру үшін "Ұстаз" платформасында "Жарыстар, олимпиадалар тізімінен "Ustaz tilegi" деп іздесеңіз шығады
Қазақстандағы ең үлкен материалдар базасынан іздеу
Сіз үшін 400 000 ұстаздардың еңбегі мен тәжірибесін біріктіріп, ең үлкен материалдар базасын жасадық. Төменде керек материалды іздеп, жүктеп алып сабағыңызға қолдана аласыз
Осы тақырыпта
көрнекілік керек па?
10 000 астам көрнекіліктерді жинап қойдық.
Көрнекілік бөліміне өтіп тақырыбын жазып жүктеп алыңыз!
Министірлікпен келісілген Аттестацияға жарамды курстар тізімі