PISA№1: Денсаулықты сақтау

Денсаулықты сақтау

Денсаулық – адамның ең қымбат қазынасы. Адамның жақсы денсаулығы ұзақ әрі сапалы өмір сүру үшін маңызды. Денсаулықты сақтау үшін дұрыс тамақтану, таза ауада серуендеу, физикалық белсенділікпен айналысу және жағымсыз әдеттерден (темекі шегу, алкогольді көп тұтыну) аулақ болу қажет. Сонымен қатар, ұйқы режиміне көңіл бөліп, стресс жағдайларынан сақтану өте маңызды. Таза су ішіп, денені тазалықта ұстау да денсаулықты нығайтуға көмектеседі. Өзіңді жақсы сезіну үшін жан-жақты күтім мен өмір сүру салтын ұстану-денсаулықты сақтаудың негізгі қағидалары болып табылады.

Ой пікір алмасу (сұрақ-жауап)

· Денсаулықтың адам өміріндегі маңызы неде?

· Денсаулықты сақтау үшін қандай негізгі шаралар ұсынылады?

· Дұрыс тамақтанудың денсаулыққа әсері қандай?

· Таза ауада серуендеудің пайдасы қандай?

· Қандай әдеттерден аулақ болу денсаулықты сақтау үшін маңызды?

· Ұйқы режимінің денсаулыққа әсері қандай?

· Стресс жағдайларынан сақтану үшін қандай амалдар жасау керек?

· Таза су ішудің денсаулыққа тигізетін әсері қандай?

· Денені тазалықта ұстаудың денсаулыққа пайдасы қандай?

· Денсаулықты сақтау үшін қандай өмір сүру салтын ұстану қажет?

Өз біліміңді тексеріп көр! (Ауыз суы туралы не білесің?) тест

Ауыз суы қандай қасиеттерге ие болуы керек?

a) Таза, тұзды және хлорсыз

b) Лас, бұлдыр және жағымсыз дәмі бар

c) Таза, иіссіз, түссіз және зиянсыз

d) Қышқыл және тұзды

Ауыз судың сапасын қалай тексереді?

a) Су тек дәміне қарай бағаланады

b) Су белгілі бір зертханалық тесттермен тексеріледі

c) Су температурасына қарап бағаланады

d) Су тек көзбен тексеріледі

Ауыз суының құрамында не болмауы керек?

a) Микроорганизмдер мен зиянды химикаттар

b) Көптеген минералдар

c) Судың дәмі

d) Жоғары температура

Қай су түрі ең қауіпсіз болып табылады?

a) Құбыр суы

b) Бұлақ суы

c) Тазартылған немесе бөтелкедегі су

d) Жер асты суы

Ауыз суы жеткілікті болмаған жағдайда не болуы мүмкін?

a) Адамның тамаққа деген тәбетінің артуы

b) Денсаулық мәселелері, дегидратация (су жетіспеушілігі)

c) Адамның дене температурасын жоғарылатуы

d) Ойлау қабілетінің артуы

Ауыз судың сапасы неге маңызды?

a) Су тек тазалықты сақтау үшін қажет

b) Су адам денесінің дұрыс жұмыс істеуіне әсер етеді

c) Су тек сусын ретінде пайдаланылады

d) Су тек егістіктерді суару үшін пайдаланылады

Қай уақытта су ішу ең пайдалы?

a) Тамақтан кейін

b) Ұйықтар алдында

c) Аш қарынға, таңертең

d) Кешке

Ауыз суын қайда сақтау дұрыс?

a) Тікелей күн сәулесінде

b) Салқын және қараңғы жерде

c) Ылғалды жерде

d) Ашық ауада

Қандай ауыз суының дәмі ең дұрыс?

a) Сұйықтықтың ешқандай дәмі жоқ

b) Ащы және қышқыл

c) Тұзды

d) Тәтті

Ауыз суының сапасын жақсарту үшін не істеу қажет?

a) Тек салқын су ішіңіз

b) Су фильтрлерін пайдаланыңыз

c) Су ішпеңіз

d) Су құрамына тұз қосыңыз

Жауаптар:

c) Таза, иіссіз, түссіз және зиянсыз

b) Су белгілі бір зертханалық тесттермен тексеріледі

a) Микроорганизмдер мен зиянды химикаттар

c) Тазартылған немесе бөтелкедегі су

b) Денсаулық мәселелері, дегидратация (су жетіспеушілігі)

b) Су адам денесінің дұрыс жұмыс істеуіне әсер етеді

c) Аш қарынға, таңертең

b) Салқын және қараңғы жерде

a) Сұйықтықтың ешқандай дәмі жоқ

b) Су фильтрлерін пайдаланыңыз

Есеп№1:

Ауыз суының 1 литрінде 0,5 г кальций хлориді (CaCl₂) бар. Бұл судағы кальций (Ca²⁺) концентрациясын есептеңіз.

Шешімі:

Кальций хлоридінің молекулалық массасы:

CaCl₂

М=40 + (2 × 35,5) = 111 г/моль

Қосылыстың массасы (г) 0,5г

n= ---------------------------------------- n= --------=0,0045 моль.

Молекулалық масса (г/моль) 111 г/моль

Ca²⁺=n×молекулалық масса Ca=0,0045×40=0,18г

Қалдықты 1 литр суға шаққандағы кальций концентрациясы 0,18 г.

Өз беті мен шығару