Ежелгі Үндістанда ғылыми білімдер қаншалықты дамыды ҚМЖ 5-сынып

Ұзақ мерзімді жоспар бөлімі: 2B-бөлімі: Ежелгі Үндістан: буддизмнің гүлденуі мен индуизмнің триумфі

Мектеп:

Мұғалімнің аты-жөні:

Қатысқандар саны:

Қатыспағандар саны:

Күні:

Сынып: 5

Сабақ тақырыбы

Ежелгі Үндістанда ғылыми білімдер қаншалықты дамыды

Осы сабақта қол жеткізілетін оқу мақсаттары

5.2.4.2 ғылымдардың (арифметика, геометрия, астрономия, медицина) пайда болып, дамуына шаруашылық іс-әрекет пен әлеуметтік өзгерістердің ықпалын сипаттау

Сабақ мақсаттары

Ғылыми білімдердің Ежелгі Үндістан мен барлық адамзат өміріне тигізген әсеріне баға беру

Бағалау критерийлері

• Гупта дәуірінде Үндістанның даму ерекшеліктерін біледі

• Ғылыми-танымал журналға қысқаша мақала жазады

• Ежелгі Үндістанның ғылыми білімдері жайында портфолио құрастырады

Тілдік мақсаттар

Оқушылар:

• Топ ішінде жұмыс істегенде талдайды, салыстырады, жинақтайды

Пән лексикасы мен терминологиясы

• Билеуші, Нысандар (зерттеу), Дін, Буддизм, индуизм, Ашока, Будда, Каста (брахмандар, вайшьи, кшатрилер, шудралар, парилер), Мохенджо-Даро, Ригведа, Калинги

Диалог/жазылым үшін пайдалы тіркестер

• Император Ашока ұлы император болды, себебі…

• Алайда, басқа жағынан алғанда

Индуизм басым болып қала берді, себебі …

Құндылықтарды дарыту

Еңбексүйгіштік пен шығармашылық, азаматтық жауапкершілік, отансүйгіштік, академиялық адалдық, көптілділік, топта жұмыс жасай алу, толеранттылық

Пәнаралық байланыстар

Бұл сабақ келесі пәндермен байланысты: жағрафия (карта), математика, астрономия, дінтану, фәлсапа, медицина (тәнтану, физиология).

АКТ қолдану дағдылары

Коммуникативті дағдылар, ғаламтордан ақпаратты іздеу және өңдеу дағдылары, презентациямен жұмыс

Бастапқы білім

Бұл тарау 1В-бөлімінде алдын ала қарастырылған Үнді өзенінің алқабындағы өркениет тақырыбына негізделіп, археологиялық мәліметтердің маңыздылығы мен өткенді талдауға арналады.

Сабақ барысы

Сабақтың жоспарланған кезеңдері

Сабақтағы жоспарланған іс-әрекет

Ресурстар

Сабақтың басы

Тарихи концепт (фокус): маңыздылық

Оқушылармен сәлемдесу және сыныпты топқа бөлу (дүние бөліктері: оңтүстік, солтүстік, батыс, шығыс)

№1 слайд. Ғылыми білімдер жайында суреттер. Оқушылар сабақтың тақырыбын анықтау керек.

Оқу мақсатымен және бағалау критерийлерімен таныстыру.

№ 6 слайд. (БЫМ) Гупта дәуірінде пайда болған үнді ғалымдарының өнертабыстары бейнеленген пазлдарды құрастыруды ұсыныңыз. Оқушылардың болжамын тыңдаңыз.

Презентация

Гупта дәуіріндегі ғылым http://civilka.ru/india/india.html

Сабақтың ортасы

№ 7 слайд. Оқушыларға Гупта (III—VI ғғ. Магадхада, Солтүстік Үндістанда билеген патша әулеттері) дәуіріндегі Үндістан картасының суретін көрсетіңіз.

Келесі сұрақтарды талқылаңыздар:

Бұл империя туралы қандай сұрақтар туындады?

Қай билеушісінің атын білесіздер?

Өнертабыстар мен картадағы суреттер арасында қандай өзара байланыс бар?

№8 слайд. (Т) Оқушылар Гупта дәуірі кезеңінде ғылымның дамуы жайында портфолио құрастырады

№ 9 слайд. (С) Оқушылармен бірге олардың құрастырған портфолиосын талқылаңыз. Бір-бірінің жұмысына баға беруді ұсыныңыз. (Топтық жұмысты өзара бағалау критерийлері)

№ 10 слайд. (Ж) Оқушылар Гупта кезеңіндегі ең маңызды ғылыми және технологиялық жетістіктер туралы шағын мақала жазып, онда ежелгі өркениеттердің бірінің (оқушылардың таңдауы бойынша) ғылым мен техникасының дамуымен салыстыруы керек. Таңдау жасағанда оқушылар осы жетістіктердің тәжірибеде қолданылуын фактілерімен дәлелдейді.

№ 11 слайд. Әр түрлі өркениеттерде ғылыми білімнің даму мысалдары:

1. Үндістан мен Мысыр арифметикасы

2. Үндістан мен Мысыр медицинасы

3. Үндістан, Грекия немесе Рим архитектурсы

4. Үндістан, Мысыр немесе Ежелгі Грекия астрономиясы

№ 12 слайд. (И) Қосымша тапсырма. Оқушылардың құрастырған қысқаша әңгімесін қай жерден оқуға болатындығы жайында 30-секундтық коммерциялық жарнама құрастыру.

(ЗН) Оқушылар ежелгі дәуірде ғылыми білімдердің түрлі өркениеттерде дамығаны және олардың әрқайсысы әлемдік ғылым мен мәдениетке елеулі үлес қосқаны жайында қорытындыға келеді.

Салыстыру үшін қолданылатын сайттар

Мысырдағы ғылыми жаңалықтар

http://alfarabinur.kz/iz-istorii-vostoka/nauchnye-dostizheniya-drevnego-egipta.html

Грекиядағы ғылыми жаңалықтар

http://www.countries.ru/library/ant/grnd.htm

Өнертабыстар мен жаңалықтар

http://ancienthistory.about.com/od/sciencemedicine/tp/042810GreekScientificInventions.htm

Рим: ғылым және техника http://www.crystalinks.com/romescience.html

http://cribs.me/kulturologiya/nauchnye-znaniya-i-tekhnicheskie-znaniya-v-drevnem-rime_