Экология.

Күні айы Бекітемін

Пән мұғалімі А.С.Рахимова

Сабақтың тақырыбы: Экология.

Сабақтың міндеті: Педагог қызметкерлердің білім мен дағдыларды алудағы білімділік қажеттіліктерін қанағаттандыру.

Сабақтың мақсаты:

1. Тақырып бойынша білімді пысықтау (экология ғылымы, оның өзекті проблемалары және экологиялык білім мен тәрбие беру ұстанымдары ) . 2. Топтық және өзіндік жұмыс істеу , алынған білімді қисынды негізде қорыту қабілеттерін дамыту.

3.Өзінің міндеттеріне ықыласпен қарауға тәрбиелеу.

Сабақтың типі: аралас

Сабақтың әдісі: сұхбаттасу, әңгімелеу, сұрақ –жауап.

Сабақтың көрнекілігі: интерактивті тақта, 9 және 11 сыныптарға арналған электронды оқулық, диск «Жасыл пакет», слайд «Қазақстанның экологиясы», карточки, тест сұрақтары.

Сабақтың барысы:

1. Ұйымдастыру кезеңі:

- Сәлемдесу, танысу «Көршінді таныстыру»

- Сабақ барысымен таныстыру

Сабақ кестесі

І сабақ –Джигсо әдісі. Топтық жұмыс. (мәтінмен жұмыс)

ІІ сабақ –Электронды оқулық, флипчартпен жұмыс (тапсырмалар орындау)

ІІІ сабақ- Практикалық жұмыс “ Экологиялық есеп шығару”

ІҮ сабақ- Тақырып бойынша тестілеу, қатемен жұмыс

Ү сабақ - “Жасыл пакет”- экологиялық центр

( тәжирибемен алмасу, рефлексия).

2. Жаңа сабақты түсіндіру.

І сабақ – топтық жұмыс «Джигсо» әдісі. Мәтінмен жұмыс

І. Тындаушыларды «Джигсо» методикасы бойынша тындаушыларды 5-тен 4 топқа бөлу. Экспорттық топтарда жұмыс жасау.

І топ - Экология пәні, міндеттері , зерттеу нысандары мен әдістері.

ІІ топ – Экология ғылымының қалыптасу кезеңдері.

ІІІ топ – Экология ғылымының салалары.

ІҮ топ- Экологиялык білім мен тәрбие беру ұстанымдары

ІІ сабақ - Электронды оқулық, флипчартпен жұмыс (тапсырмалар орындау)

–Сызбанұсқа, кесте құрастыру

(плакат таратылады).

Сергіту сәт.

- электронды оқулық, флипчартпен жұмыс (тапсырмалар орындау)

І. «Ғылым ретіндегі экология» көрсетілім (электронды оқулық 11 сынып)

Интерактивті тапсырмалар:

№1 –Экология бөлімдерін суреттердің астынан жазу.

№2 – Биологиялық диктант «Экология бөлімдері»

№3 –Ғалымдар портреттерін сәйкес ұяшықтарға орналастыру.

Тест -10

2. Көрсетілім: «Аутэкология», «Демэкология», «Синэкология» 9 және 11 сыныптағы оқулықтан

Интерактивті тапсырмалар:

№2.1. Популяция сипаттамалары (биологиялық диктант)

№2.2. Популяция түрлі құрылымы (суретті сәйкес келтіру)

№2.3. Популяция құрылымдарына анықтама

№3.1. Ағзаларға байланысты суретті сәйкестендіру

№3.2. Ағзалар қарым-қатынастарына атау жазу.

Тест -16

Сергіту сәт.

3. Көрсетілім: “Ағзалардың тіршілік ортасы”

Флипчартпен жұмыс

4. “Организмдердің әр түрлілігі және тіршілік орталары” (мәтін)

№1-3. Сөйлемді толықтырындар

5. “Орта факторлары, оған бейімделу және тіршілік формалары” (мәтін)

№1.1 Экологиялық факторлардың суреттерін сәйкес ұяшықтарға орналастыру

№1.2. Экологиялық факторларына анықтама

№1. Абиотикалық факторларға сипаттама

№1.3. Ағзалардың бейімделу жолдары (анықтама)

№2-3. Биологиялық диктант

Тест -5

6. Көрсетілім: “Экожүйелер және экологиялық пирамида”

№1. Экожүйелерді орналастыру.

№2. Сукцессиялар атауларына сәйкес анықтама жазыңдар

№3. Трофикалыө деңгейлерді ретімен орналастырып, атаңдар

Тест -12

Сергіту сәт.

3 сабақ - практикалық жұмыс

Тақырыбы : Экологиялық есеп шығару

Мақсаты: Экология тақырыбы бойынша есеп шығара білу

Есеп №1

Қара теңізде 400 кг салмақтағы дельфинге өмір сүру үшін қанша планктон керек?

Шешуі: Экологиялық пирамида ережесі бойынша қоректік тізбек құрамыз:

400кг (дельфин) 4000кг (балық) 40000кг (планктон)

1 кг ----- 10%

400кг ------ Х кг

Жауабы: 400 кг салмақтағы дельфинге 40000кг планктон керек .

Есеп №2

Шөп, қоян, қасқыр, жорғалаушылар, шөптекті жәндіктер, кемірушілер, бүркіт компонентерін қолдана отырып, қоректік тізбек сызбасын құрастырыңдар.

Шешуі:

Шөптекті жәндіктер Жорғалаушылар

Ш өп Кемірушілер Бүркіт

Қоян Қаскыр

Есеп №3

Экологиялық пирамида ережесі бойынша биоценоздағы қанша жер аумағы (га) қоректік тізбектегі ең соңғы дарақты тамақтандырады? Қоректік тізбек : планктон ------ ж/емес балық ------ балық ----- түлен (300кг). Планктонның теңіздегі 1м2 биомассасы 6000г -тен.

Шешуі:

1. Түленнің салмағын аңықтаймыз:

300 кг ---------------------- 100%

Х кг ----------------------- 40 %

Х= 120кг

2. Экологиялық пирамида бойынша өанша планктон қажеттілігін табамыз.

120000 кг(планктон) ----------12000кг(балық) -------- 120кг (түлен)

3. Биоценоздың аумағын анықтаймыз ( 1м2 планктонның биомассасы 6000г -тен)

1 м2 --------- 6 кг

Х м2 -------- 120000кг

Х=20000 м2 = 2га

Жауабы: 2 га планктон

Сергіту сәт.

4 сабақ - қорытынды ( тестілеу)

1. 1. Тест ( 20 сұрақтан, А,В,С,Д,Е жауабынан, 4 нұсқадан құралған)

2. Қатемен жұмыс

5 сабақ - “Жасыл пакет”- экологиялық центр

(рефлексия, тәжирибемен алмасу)

Рефлексия

«Дұрыс-бұрыс-қызықты».

«дұрыс»- өзіңіздің көніл-күйінізден шықан сабақ жұмыстың түрін жазыңыз.

«бұрыс»- өзіңізге ұнамаған жағын жазыңыз

«қызықты» -өзіңізге осы сабақтан алатыңызды жазыңыз

Үйге тапсырма

1. Флипчарт ”Экология”

2. Экологиялық есептер (5 есеп жауаптарымен)

3. Фунционалдық сауаттылыққа тест (10 сұрақ жауаптарымен)