Мұқағали Мақатаев – жүрекке жақын ақын

Біздің сыныбымызға қазақ халқының ұлы ақыны Мұқағали Мақатаев берілді.Бұл біз үшін үлкен мақтаныш әрі жауапкершілік.Себебі Мұқағали Мақатаев- халқымыздың жүрегінен орын алған, өлеңдерімен елді рухтандырған дара тұлға.Мұқағали Мақатаев – қазақ поэзиясының биік шыңы, халықтың жүрегінен орын алған ерекше тұлға.Оның өлеңдері шынайылығымен, қарапайымдылығымен және терең мағынасымен ерекшеленеді.Ақынның өлеңдері жеңіл оқылады, бірақ мағынасы өте терең.Сондықтан оның шығармалары жас ұрпақты жақсылыққа, адалдыққа, елін сүюге тәрбиелейді.Ақынның өлеңі- өмірден алынған шындық.Біз Мұқағали Мақатаевтың шығармаларын оқу арқылы рухани байып, ұлттық құндылықтарды бойымызға сіңіреміз.Оның өлеңдері мәңгілік, ал өзі- қазақ халқының жүрегінде сақталған ұлы ақын.

«Ғ.Мұратбаев атындағы шағын жинақты жалпы білім беретін мектеп» коммуналдық мемлекеттік мекемесінің 4 «б» сынып оқушысы Утен Алтынай Жетекшісі А.Бегалы, Л.Киркимбаева

«Біле жүргеніңіз абзал»

Мұқағали Мақатаевтың шын есімі азан шақырып қойған есімі- Мұхаметқали.Бірақ жеңгелері еркелетіп «Мұқағали» деп атап кеткен.Ол әлемдік классиканы, соның ішінде Дантенің «Құдіретті комедиясын» қазақ тіліне керемет аударған.Мұқағали тек ақын емес, ол ауылда мұғалім, газеттерде тілші және радиода диктор болып қызмет атқарған.Мұқағалидің көзі тірісінде ақынның небәрі бірнеше кітабы жарық көрген, ал нағыз атақ оған дүниеден өткен соң келді.Ақынның қанатты сөздері: «Поэзия! Менімен егіз бе едің?». «Ұрпақтар! Сендер менің бақытымсың!» .

«Ғ.Мұратбаев атындағы шағын жинақты жалпы білім беретін мектеп» коммуналдық мемлекеттік мекемесінің 4 «б» сынып оқушысы Ердеш Балсезім Жетекшісі А.Бегалы, Л.Киркимбаева

Қазақ поэзиясның Хантәңірі- Мұқағали

Мұқағали Мақатаев –есімі қазақ халқымен бірге жасайтын бірегей тұлға.Оның жырлары тек қағаз бетінде ғана емес, әрбір қазақтың жүрегінде.Ол – Алматы облысының Қарасаз ауылында туған, қара өлеңді қасиет снаған ақын.Оны жиі «Мұзбалақ» деп атайды, себебі оның рухы асқақ, жырлары таудың салқын ауасындай таза.Мұқағалидің поэзиясы бірнеше негізгі тақырыпқа бөлінеді:

1.Отан мен Туған жер: « Менің елім- қазақтың кең даласы» деп мақтанған ақын туған өкенің әр тасын жырға қосты.

2.Анаға деген құрмет: «Шеше, сен бақыттысың» өлеңі арқылы әлемдегі ең аяулы жанды қалай қастерлеу керектігін үйретті.

3.Тіл тағдыры: «Ана тілің – арың бұл» дей отырып, бізді өз тілімізді сүюге шақырды.

«Ғ.Мұратбаев атындағы шағын жинақты жалпы білім беретін мектеп» коммуналдық мемлекеттік мекемесінің 4 «б» сынып оқушысы Мұхтар Нұрайым Жетекшісі А.Бегалы, Л.Киркимбаева

Ақиық ақын-Мұқағали

Мұқағали Мақатаев- қазақ поэзиясының асқар шыңы, «ғасыр ақыны» атанған бірегей тұлға.Оның өлеңдері әрбір қазақтың жүрегінен орын алған.Мұқағали Мақатаев – қазақ әдебиетінің аспанындағы жарық жұлдыз.Оның поэзиясы қарапайымдылығымен, шынайылығымен және тереңділігімен ерекшеленеді.Ол тауды да, тасты да, туған жерді де, ана махаббатын да ерекше тебіреніспен жырлады.Оның әрбір жолынан қазақтың иісі аңқып тұрады. Ақынның ең басты құндылығы- оның халқы, тілі және Отаны.Ол өзінің атақты «Үш бақытым» өлеңінде: «Ең бірінші бақытым- Халқым менің, соған берем ойымның алтын кенін»- деп жырлап, өзінің бар болмысын еліне арнады.

«Ғ.Мұратбаев атындағы шағын жинақты жалпы білім беретін мектеп» коммуналдық мемлекеттік мекемесінің 4 «б» сынып оқушысы Темірхан Раяна Жетекшісі А.Бегалы, Л.Киркимбаева

Мұзбалақ ақын – Мұқағали

Мұқағали Мақатаевтың туғанына биыл 95 жыл!

Құрметті достар! Біз бүгін қазақ халқының мақтанышы, есімі ел есінде мәңгі сақталған ақиық ақын Мұқағали Мақатаев туралы сыр шертеміз. Оның өлеңдерін оқымаған, әндерін айтпаған қазақ баласы кемде-кем.Мұқағали атамыз 1931 жылы 9 ақпанда Алматы облысының Райымбек ауданындағы Қарасаз деген әдемі ауылда дүниеге келген. Ол кішкентайынан табиғатты жақсы көрген. Оның өскен жері — асқар таулы, мөлдір бұлақты мекен. Сондықтан ба екен, оның өлеңдері де тау секілді биік, бұлақтай таза.Оның шығармалары не туралы?Мұқағали атамыздың өлеңдері өте қарапайым әрі жүрекке жақын. Ол не туралы жазды?Отан туралы: Ол Қазақстанды, оның кең даласын ерекше сүйді.Ана туралы: Ананың мейірімі мен махаббатын жырлады.Достық пен мейірімділік: Адамдардың бір-біріне адал болуын қалады.Оның көптеген өлеңдеріне ән жазылған. Мысалы, біз жақсы көретін «Сәби болғым келеді», «Есіңе ме алсаңшы» әндері — нағыз өнер туындылары.

Неге біз Мұқағалиды жақсы көреміз?

Ол — «нағыз қазақ ақыны». Оның әр сөзінен туған жерге деген махаббат сезіледі. Ол өзін «Мұзбалақ ақын» деп атаған, өйткені оның рухы Хантәңірі шыңындай биік болды.

Мұқағали Мақатаевтың мұрасы — біз үшін үлкен қазына. Оның өлеңдерін жаттап өсу, Отанды ол сияқты сүю — біздің парызымыз.

«Поэзия, менімен егіз бе едің?» — деп жырлаған ақын атамыздың рухы әрқашан бізбен бірге.

«Ғ.Мұратбаев атындағы шағын жинақты жалпы білім беретін мектеп» коммуналдық мемлекеттік мекемесінің 4 «б» сынып оқушысы Құрман Балсезім Жетекшісі А.Бегалы, Л.Киркимбаева

Мұқағали – жүрек жылуы

Мұқағали Мақатаев – жүрегі мейірімге толы, шыншыл ақын. Оның өлеңдерін оқығанда өзіңді мейірімді, батыл әрі адал сезінесің. Ол адамдарды бір-бірін сыйлауға, достарын қадірлеуге шақырған. «Қуаттымын, күштімін» деп емес, «Бүгін менің туған күнім» деп қарапайым ғана жырлаған ақынның кішіпейілділігі бізге үлгі.

Мұқағали атамыз өте көп оқыған және аудармамен де айналысқан. Ол әлемге әйгілі Данте мен Шекспирдің туындыларын қазақ тіліне аударды. Біз Мұқағали атамыз сияқты көп оқып, білімді болуға ұмтылуымыз керек. Оның жырлары бізге қанат бітіріп, биікке жетелейді.

«Ғ.Мұратбаев атындағы шағын жинақты жалпы білім беретін мектеп» коммуналдық мемлекеттік мекемесінің 4 «б» сынып оқушысы Мықтыбай Айзере Жетекшісі А.Бегалы, Л.Киркимбаева

Мұқағали Мақатаевтың шығармашылығы

Бүгін мен сіздерге Мұқағали атамыз туралы айтып бергім келеді. Ол – нағыз халық ақыны. Оның «Аққулар ұйықтағанда» атты әдемі поэмасы және балаларға арналған көптеген жырлары бар. Мұқағали атамыздың өлеңдеріне жазылған әндерді үлкендер де, балалар да сүйіп айтады. Оның әрбір сөзі жүрекке жылу береді. Біз осындай ұлы ақынның ұрпағы болғанымызды мақтан тұтамыз. Ақынның мұрасын сақтау – біздің міндетіміз.

«Ғ.Мұратбаев атындағы шағын жинақты жалпы білім беретін мектеп» коммуналдық мемлекеттік мекемесінің 4 «б» сынып оқушысы Сындарқұл Бекасыл Жетекшісі А.Бегалы, Л.Киркимбаева

Тау ұлының жырлары

Мұқағали Мақатаев – асқар таулардың перзенті. Ол Алматы облысының Қарасаз ауылында, Шалкөде жайлауының баурайында өскен. Сондықтан оның өлеңдерінен таудың салқын самалы мен бұлақтың сылдыры естілгендей болады. Ол өз шығармаларында туған жердің әр тасын, әр гүлін мақтан етті. «Отансыз адам — ормансыз бұлбұл» деп, бізді елімізді сүюге шақырды. Біз Мұқағали атамыздың өлеңдерін оқығанда, өзімізді кең далада жүргендей сезінеміз.

«Ғ.Мұратбаев атындағы шағын жинақты жалпы білім беретін мектеп» коммуналдық мемлекеттік мекемесінің 4 «б» сынып оқушысы Құрман Балсезім Жетекшісі А.Бегалы, Л.Киркимбаева

Ақын мұрасы – халық қазынасы

Ақиық ақын Мұқағали Мақатаев қазақ тілінің байлығын өлеңмен өрнектеген жан. Ол бізге «Ана тіліңді қадірле, туған жеріңді қорға» деген аманат қалдырды. Оның әрбір жыры – тәрбие мектебі. Мұқағали атамыз өте еңбекқор болған, ол аз ғана ғұмырында көптеген кітаптар жазып үлгерді. Біз, 4-сынып оқушылары, ақын атамыздың өлеңдерін жатқа айтып, оның есімін құрметтейміз. Оның жырлары біздің жүрегімізде мәңгі сақталады.

«Ғ.Мұратбаев атындағы шағын жинақты жалпы білім беретін мектеп» коммуналдық мемлекеттік мекемесінің 4 «б» сынып оқушысы Балтабай Санжар Жетекшісі А.Бегалы, Л.Киркимбаева

Мұқағали – мақтанышым

Мұқағали Мақатаев – тау тұлғалы ақын. Ол Хантәңірінің етегінде өскендіктен, оның рухы да биік болды. Ақын атамыз небәрі 45 жыл өмір сүрсе де, артына өшпес мұра қалдырды. Оның «Сәби болғым келеді» деген өлеңі бізге өте таныс. Мұқағали атамызды «Мұзбалақ ақын» деп те атайды. Оның шығармалары бізді мейірімділікке, адамгершілікке баулиды. Оның есімі қазақ халқымен бірге мәңгі жасайды.

«Ғ.Мұратбаев атындағы шағын жинақты жалпы білім беретін мектеп» коммуналдық мемлекеттік мекемесінің 4 «б» сынып оқушысы Саттархан Аруна Жетекшісі А.Бегалы, Л.Киркимбаева

Болашақтың кілті – информатика

Ақпарат дәуірінің басталуы Бүгінгі таңда біз «ақпараттық технологиялар» заманында өмір сүріп жатырмыз. Айналамызға қарасақ, смартфондар, планшеттер, «ақылды» үйлер мен роботтарды көреміз. Осының барлығының артында бір ғана ғылым тұр, ол — информатика. Информатика тек компьютерде отыру емес, бұл — болашақтың тілі.

Компьютер бізге не үйретеді?

Информатика сабағында біз тек пернетақтамен жұмыс істеп қана қоймаймыз, біз логикалық ойлауды үйренеміз. Кез келген қиын мәселені кішкене бөліктерге бөліп, оны шешу жолын табу — бұл нағыз бағдарламашының жұмысы. Мұны ғылымда алгоритм деп атайды.

Информатика — барлық мамандықтың негізі

Болашақта сен кім болғың келеді?Дәрігер болсаң, күрделі аппараттармен жұмыс істеу үшін компьютерді білуің керек.Сәулетші болсаң, зәулім ғимараттардың жобасын арнайы бағдарламалармен сызасың.Ғарышкер болсаң, зымыранды басқару үшін бағдарламалау кодын түсінуің қажет.

Тіпті қазіргі суретшілер мен музыканттар да өз туындыларын жасау үшін цифрлық технологияларды пайдаланады. Демек, информатика — кез келген мамандыққа жол ашатын «алтын кілт».

Жасанды интеллект және біз

Қазіргі кезде «жасанды интеллект» туралы көп айтылады. Бұл — компьютердің адам сияқты ойлауға, сөйлесуге және сурет салуға үйренуі. Болашақта жасанды интеллект біздің ең жақын көмекшіміз болады. Бірақ оны басқару үшін бізге терең білім керек. Егер біз информатиканы жақсы меңгерсек, біз тек технологияны пайдаланушы ғана емес, оны жасаушы боламыз.

Қауіпсіздікті ұмытпайық!

Информатика бізді интернеттегі қауіпсіздікке де үйретеді. Цифрлық әлемде өзіңді қорғай білу, құпия сөздерді дұрыс қою және күдікті сайттардан сақтану — бұл заманауи адамның ең маңызды қасиеті.Достар, информатика — бұл сиқырлы әлем сияқты. Оны оқу арқылы біз әлемді өзгерте аламыз. Егер ертеңгі күні биік белестерді бағындырғың келсе, компьютерлік сауаттылықты бүгіннен бастап меңгер. Есіңде болсын: болашақтың кілті — сенің білімің мен информатикада!

«Ғ.Мұратбаев атындағы шағын жинақты жалпы білім беретін мектеп» коммуналдық мемлекеттік мекемесінің 5 «а» сынып оқушысы Утен Нұрислам Жетекшісі Азаматова Ұлжалғас

English – World Language (Ағылшын тілі – әлемдік тіл)

Неліктен біз ағылшын тілін үйренеміз? Бүгінде әлемнің қай түкпіріне барсаңыз да, ағылшын тілінде сөйлейтін адамдарды кездестіресіз. Бұл тіл — ғылымның, техниканың, интернеттің және саяхаттың тілі. Ағылшын тілін білу дегеніміз — әлемнің кез келген нүктесінде жаңа достар табу деген сөз.

Ағылшын тілі бізге не үшін керек?

Саяхаттау: Егер сіз басқа елге саяхатқа шықсаңыз, ағылшын тілінде сөйлесу арқылы жол сұрай аласыз немесе дүкеннен зат сатып ала аласыз.

Мультфильмдер мен фильмдер: Біз жақсы көретін көптеген анимациялық фильмдер (мысалы, Disney немесе Pixar) бастапқыда ағылшын тілінде түсіріледі. Тілді білсеңіз, оларды түпнұсқада көру әлдеқайда қызықты!

Ойындар мен компьютер: Көптеген компьютерлік ойындар мен бағдарламалар ағылшын тілінде жұмыс істейді. Информатика мен ағылшын тілі бір-бірімен тығыз байланысты.Білім мен болашақ: Әлемдегі ең үздік университеттер ағылшын тілінде білім береді. Болашақта мықты маман болу үшін бұл тілдің маңызы зор.

Қызықты дерек: Ағылшын тіліндегі ең қысқа және толық сөйлем — "I am." (Мен бармын). Ал ағылшын тіліндегі ең көп қолданылатын әріп — "E".

Тілді қалай тез үйренуге болады?

Ағылшын тілін үйрену қиын емес, егер сіз:

Күн сайын жаңа 5 сөз жаттасаңыз.Ағылшын тілінде әндер тыңдап, бірге шырқасаңыз.Мультфильмдерді ағылшынша субтитрмен көрсеңіз.

Ағылшын тілі — бұл мүмкіндіктер әлеміне ашылған есік. Күн сайын аз-аздан болса да дайындалсаңыз, көп ұзамай бүкіл әлеммен еркін сөйлесетін боласыз. Сондықтан: "Keep calm and learn English!" (Сабыр сақта және ағылшын тілін үйрен!).

«Ғ.Мұратбаев атындағы шағын жинақты жалпы білім беретін мектеп» коммуналдық мемлекеттік мекемесінің 7 «а» сынып оқушысы Ержігітұлы Нұрсәт Жетекшісі Тоймахан Гүлжаһан