Ерлан Жүніс « Менің атым -Тәуелсіздік» өлеңі. Көркемдік ерекшелігі

Бөлім:

4 – бөлім: Тәуелсіздік-қасиет тұнған ұлы ұғым

Педагогтің тегі, аты, әкесінің аты :

Балбырова Сабира Орынбекқызы

Күні:

11.04.2025 жыл

Сынып: 6 «Б»

Қатысушылар саны:

Қатыспағандар саны:

Сабақтың тақырыбы:

Ерлан Жүніс « Менің атым -Тәуелсіздік» өлеңі. Көркемдік ерекшелігі

Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаты:

6.2.3.1 шығармадағы көркем ауыстыруларды (троптарды: метафора, кейіптеу, метонимия, гипербола, литота, аллегория, антитеза, градация, арнау) анықтау;

Сабақтың мақсаты

шығармадағы көркем ауыстыруларды (троптарды: метафора, кейіптеу, метонимия, гипербола, литота, аллегория, антитеза, градация, арнау) анықтай алады.

Құндылықтарға баулу

Тәуелсіздік және отаншылдық: Қазақстанның тарихы мен мәдениетіне құрмет көрсету;

Сабақтың барысы

Сабақтың кезеңі//

уақыты

Педагогтің әрекеті

Білім алушының әрекеті

Бағалау

Ресурстар

Сабақтың басталуы

5 минут

Сабақтың ортасы

5 минут

5 минут

10 минут

10 минут

Сабақтың соңы

5 минут

Ұйымдастыру кезеңі. Сыныптың сабаққа қатысуын, дайындығын пысықтау.

Психологиялық ахуал

«Мотивация»

Оқушыларға бүгінгі сабақтың

тақырыбы, мақсаты, бағалау критерийлері айтылады.

1-тапсырма

«Төрт сөйлем» тәсілі арқылы өлең мазмұны туралы пікірлеріңді білдіріңдер.

Пікір. Өлең мазмұны туралы пікірлеріңді бір сөйлеммен жазыңдар.

Дәлел. Пікірлеріңді бір сөйлеммен дәлелдеңдер.

Мысал. Пікірлеріңді өмірмен байланыстырып, мысал келтіріңдер.

Қорытынды. Тақырып бойынша қорытынды шығарыңдар.

Өзіңді тексер!

Пікір. Ақын өлеңде тәуелсіздік алған кезде алты жаста болғанын жырына арқау етеді.

Дәлел. Алып қорғанның құлағанын көрдім,

Небәрі алты жасымда. Ақынның өлең жолдарынан өршіл, рух байқалады.

Мысал.… Тәуелсіздік ше?

Ол – менің тегім, ұлдарыма оны дарыттым.

Өлең жолдары арқылы ақынның елін шынайы сүйетінін жеткізеді.

Қорытынды. Қазақ елі алғаш Тәуелсіздігін алғанда, еңкейген қариялар мен әжелер көзіне жас алды. Ақын бала да болса сол кезеңге куә болғанын жеткізеді.

Тақырыптық ақпарат

Құбылту – троптар

Метафора (ауыстыру) – суреттелген затты не құбылысты айқындай түсу үшін оларды сөздеріне ұқсас затқа не құбылысқа балау.

Сөз – жаңбыр, даусым – дауыл, әнім – ескек,

Ойнақтап басылайын аз желдетіп.

(І. Жансүгіров, «Әнші»)

Кейіптеу – табиғат құбылыстарын жандандырып, адам кейпінде суреттеу.

Мөлдіреген «Жетімкөл» көкке қарап,

Мөлдіреген көз жасын тыя алмай тұр. (М. Мақатаев, «Аққулар ұйықтағанда»)

Метонимия (алмастыру) – өзара байланысты ұғымдар мен шартты сөздерді бірінің орнына бірін алмастыра қолдану.

Үйі мәз боп қой сойды,

Сүйіншіге шапқанға. («Абай, «Мәз болады болысың»)

Гипербола (ұлғайту) – затты не құбылысты шамадан тыс ұлғайтып көрсету.

Литота (кішірейту) – затты не құбылысты кішірейтіп көрсету.

Астында мінген тарланның

Тұрпатына қараса,

От орнындай тұяқтан (гипербола)

Оймақтайы қалыпты. (литота)

Етектейін еріннен (гипербола)

Екі елісі қалыпты. (литота)

Қиған қамыс құлақтан

Бір тұтамы қалыпты. (литота)

Жалбыраған жалынан

Жалғыз қарыс қалыпты. (литота)

Бір құшақтай құйрықтан (гипербола)

Бір уыстай қалыпты. (литота)

5-тапсырма. (оқулықтан)

Кестені үлгі бойынша теориялық талдау жасап, дәптерге толтырыңдар.

Жеке жұмыс

6-тапсырма.

1) Берілген үзіндідегі қарамен жазылған сөздердің мағынасын түсіндіріңдер.

Алып сөздерді айта алғанын көрдім, Ат төбеліндей халықтың.

* * *

Аңыз ұнаған

Жаралған Күннен ұл жайлы!

* * *

Тәуелсіздік ше?

Ол – менің тегім, ұлдарыма оны дарыттым.

2) Бодандық, бұғау, кісен, темір шымылдық, құлдық сөздерінің синонимдерін тауып, мағынасын талдаңдар.

ЕББҚ оқушыға тапсырма

Берілген көркемдегіш құрал атауларын мысалдармен сәйкестендір.

Үйге тапсырма: 10-тапсырма

Рефлексия

Психологиялық ахуал

«Мотивация» Қатысушылар 2 шеңберге бөлінеді. Ішкі шеңбердегілер қарсы тұрғандарға жеке қасиеттері, дағды, тұлғалары, мінез-құлқы, өздерін ұстауы т.с.с. комплимент айтады. Тыңдаған қатысушы: «Рақмет, мен де солай ойлаймын. Сонымен қоса мен кестені жақсы тіге аламын» деген секілді өз бейімділігі мен ерекшелігін қосып отыру керек. Бұл оқушылардың өздеріне деген сенімдерін арттырып, жаңа жұмысты құлшына атқаруға кірісуге мотивация болады.

«Төрт сөйлем» тәсілі арқылы өлең мазмұны туралы пікірлеріңді білдіреді..

Әдебиет теориясы бойынша троп түрлерін қайталайды.

Кестені үлгі бойынша теориялық талдау жасайды. Дәптерге жазады.

Берілген үзіндідегі

қарамен жазылған

сөздердің мағынасын

түсіндіреді..

Ауызша

мадақтау

Жарайсың!

Керемет шешім!
Ойлы шешім!

Мұндай ойлы пікірлерді ешқашан естімеппін!

Дескриптор:

Білім алушы

-өлең мазмұны туралы пікірін білдіреді,

-пікірін дәлелдейді,

-өмірмен байланыстыра

ды,

-мысал келтіреді,

-қорытынды түйін жасайды.

Берілген тапсырмалар

дың барлығына

жетон арқылы бағалау жүргізіледі.

Дескриптор

Білім алушы

-теориялық талдау жасайды,

-кестені толтырады,

-өз пікірін білдіреді.

Оқулық

Қазақ әдебиеті

«Атамұра» баспасы

2018 ж

Қалыптас

тырушы бағалауға арналған тапсырма

лар жинағы Қазақ әдебиеті (оқыту қазақ тілінде)

6-сынып