-Ғылыми
жоба
Тақырыбы:
«
Ешкі сүтінің емдік қасиеті және пайдасы
»
Жетекшісі:
Нурашева Анар Муратбекқызы
Ғылыми
жобаның мақсаты:Қазақ
халқының көнеден келе жатқан медицинаның
түрлері, аурудан сақтану шараларының
мазмұны жайлы мағұлмат беру. Қазіргі
таңда жастарға мал шаруашылығының
жетістіктері, ата-бабамыз ешкі өсірумен
ертеден-ақ айналысқаның, ешкі сүтінің
адам ағзасына пайдасын түсіндіру;
Жобаның
міндеті:
Халықты
әр түрлі аурулардан аман алып қалудың
жолы - осы ешкі сүтін пайдалану.
Жобаның
маңыздылығы:
Ешкі сүтінің қаншалықты ем болатынын,
қалай пайдалану керектігін үйреніп, іс
жүзінде қалай пайдалануға болатындығын
анықтау.
Ғылыми
жобаның әдістері: Іздену,
салыстыру, талдау, сәйкестендіру,
тұжырымдау.
Кіріспе:
Ешкі
де қазақ халқының ежелден келе жатқан
төрт түлігінің бірі. Ертеректе халқымыз
ешкіні негізінен сүті үшін өсіргендігін
«Сойса еті – қалақтай, сауса сүті –
бұлақтай», «ешкі сойып жесең – бір
күндік, сауып ішсең мың күндік» – деген
мақалдардан айқын білініп тұр. Ешкі өте
өсімтал болғандықтан тез өсіп, жылдам
көбейеді. Ешкінің еті де, терісі де, сүті
де, қылшығы мен түбіті де, тіпті мүйізі
де күнделікті тұрмыс кәдесіне жарай
береді.
Ешкі
сүтінің емдік қасиеті туралы айта берсек
артықтық етпес. Дәрігерлер ешкі сүті
ана сүтіне алмастыра алатындығын айтады.
Оның сүті әсіресе асқазан ауруларында,
анемияда, көздің нашар көруінде және
диатезде пайдалы. Швецарияның таулы
аймақтарындағы емдеу-сауықтыру
орындарында туберкулез, анемия мен
рахит ауруына шалдыққандарды ешкі
сүтімен емдеу қолға алынған.
Бағалай
білгенге, Сексек ата тұқымының да сан
түрлі пайдасы бар. Оның түбіті, жүні
құнарлы етін айтпағанның өзінде, ақуыз
сүті ондаған дерттен айықтыратын
ғажайыпқа ие. Бірақ, біздің отандық
нарықта ешкі сүті мен одан жасалатын
өнімдерге мән беріліп отырған жоқ. Ешкі
сүтінен дайындалатын балалар тағамдарының
тоқсан пайызы шекара асып, шеттен ағылып
жатыр.
Қорытынды:
Қазіргі
кезде дүние жүзінде 1 млрд - қа жуық ешкі
бар деп есептелінеді. Ешкінің саны
жөнінен алдыңғы орында Қытай елі
иеленеді. Бұл елде 180 млн - ға жуық ешкі
бағылады. Үндістанда - 130 млн, Пәкістанда
- 50 млн, Бангладеште - 40 млн, Иран мен
Нигерияда - 30млн, Судан, Эфиопия, Индонезия,
Сомали елдерінің әрқайсысында 20 млн
шамасында ешкі өсіріледі. Біздің елімізде
ешкінің саны 2млн бастан аспайды.
Қазіргі
таңда жастарға мал шаруашылығының
жетістіктерін, ата – бабамыз ешкі
өсірумен ертеден – ақ айналысқанын,
сүтінің адам ағзасына пайдасын түсіндіріп
қоймай, өз елімізде ешкі шаруашылығын
дамыту. Тәуелсіз елімізде ата - бабамыздың
қалдырған асыл мұрасын қадірлеп жоғалтпай
қайта жаңартатын ендігі болашақ - ұрпақ,
біздің қолымызда.
Ұсыныс:Ешкі
малы тез көбейетіндіктен, еліміздің әл
- ауқатын көтеруде ешкі шаруашылығын
қолға алу. Ешкі сүті емшек жасындағы
балаларды қоректендіру үшін өте қолайлы,
сондықтан дүкен сөрелеріндегі кішкентай
бүлдіршіндеріміздің тамағы тек қана
ешкі сүтінен болса, келешекте
біздің
ұрпақтарымыздың денсаулығы
мықты болар еді.