Атауы:«STEM және SMART технологияларын интеграциялау-инновациялық модель ретінде»

Авторы: Орынбай Арайлым Ғалымжанқызы

Мекемесі: Түркістан облысы, Түлкібас ауданы, «Майлыкент » жалпы білім беретін мектебі

Қазіргі мектеп – ертеңгі мамандарды даярлайтын орта. Сондықтан, біз, ұстаздар, дәстүрлі білім беру қалыптарынан шығып, оқушыларға "не үйретеміз?" емес, "қалай үйретеміз?" деген сұраққа жаңаша жауап іздеуіміз қажет. STEM (Ғылым, Технология, Инженерия, Математика) және Smart технологиялар біріккенде, біздің сабақтарымыз теориялық лекциядан нақты мәселелерді шешетін практикалық зертханаға айналады.Бұл мақала STEM мен Smart құралдарды әрбір пән мұғалімінің (тек физика немесе информатика мұғалімдері емес) тәжірибесіне енгізудің тиімді жолдарына арналған.

.

Бұл құжат STEM білім берудің маңыздылығын және оны әрбір ұстаздың күнделікті жұмысына интеграциялау қажеттілігін талқылайды. STEM (Science, Technology, Engineering, Mathematics) – ғылым, технология, инженерия және математика пәндерін біріктіретін пәнаралық әдістеме. Мақсаты – оқушылардың теориялық білімдерін практикалық қолдану дағдыларымен байланыстыру, олардың сыни ойлауын, проблемаларды шешу қабілеттерін және шығармашылық әлеуетін дамыту. [Смағұлова, К. А. (2020).]

STEM – бұл пәнаралық байланыстыру әдістемесі. Біздің міндетіміз – оқушыға: "Бұл математикалық формула саған өмірде қай жерде керек болады?" деген сұрақтың жауабын көрсету.

STEM білім берудің маңыздылығы

Қазіргі әлемде ғылым мен технологияның рөлі күннен күнге артып келеді. Болашақ мамандарының бәсекеге қабілетті болуы үшін олардың STEM салалары бойынша терең білімдері мен дағдылары болуы қажет. STEM білім беру оқушыларға:

• Сыни ойлауды дамытуға көмектеседі: STEM жобалары оқушылардан мәселелерді талдауды, шешімдерді іздеуді және олардың тиімділігін бағалауды талап етеді.

• Проблемаларды шешу қабілеттерін арттырады: STEM оқушыларды нақты өмірлік мәселелерді шешуге бағыттайды, бұл олардың практикалық дағдыларын дамытуға ықпал етеді.

• Шығармашылықты ынталандырады: STEM жобалары оқушыларға өз идеяларын жүзеге асыруға, жаңа нәрселерді ойлап табуға және шығармашылықпен жұмыс істеуге мүмкіндік береді.

• Командалық жұмыс дағдыларын қалыптастырады: Көптеген STEM жобалары командалық жұмысты талап етеді, бұл оқушылардың бірлесіп жұмыс істеу, пікір алмасу және ортақ мақсатқа жету дағдыларын дамытады.

• Ғылымға және технологияға деген қызығушылықты арттырады: STEM білім беру оқушыларға ғылым мен технологияның қызықты және маңызды екенін көрсетеді, бұл олардың осы салаларға деген қызығушылығын арттырады. [Дүйсебаев, А. Т. (2020).]

STEM-ді интеграциялау жолдары

STEM-ді оқу процесіне интеграциялаудың көптеген жолдары бар. Міне, бірнеше мысал:

• Пәнаралық жобалар: Әр түрлі пәндерді біріктіретін жобаларды ұйымдастыру. Мысалы, математика және физика пәндерін біріктіріп, көпір құрылысын жобалауға болады.

• Зерттеу жұмыстары: Оқушыларға ғылыми зерттеулер жүргізуге мүмкіндік беру. Мысалы, биология пәнінде өсімдіктердің өсуіне әсер ететін факторларды зерттеуге болады.

• Инженерлік сайыстар: Оқушыларды инженерлік сайыстарға қатыстыру, бұл олардың инженерлік дағдыларын дамытуға көмектеседі. Мысалы, робот жасау немесе су тазарту құрылғысын жобалау.

• Технологияны пайдалану: Оқу процесінде технологияны белсенді түрде пайдалану. Мысалы, интерактивті тақталарды, компьютерлік бағдарламаларды және онлайн ресурстарды қолдану.

• Нақты өмірлік мысалдар: Теориялық білімді нақты өмірлік мысалдармен байланыстыру. Мысалы, математикалық формулаларды құрылыста, экономикада және медицинада қалай қолдануға болатынын көрсету.[ Хусаинов, Т. С. (2023)].

Ұстаздардың рөлі

STEM білім беруді жүзеге асыруда ұстаздардың рөлі өте маңызды. Ұстаздар:

• STEM білім берудің мақсаттары мен міндеттерін түсінуі керек.

• STEM-ді оқу процесіне интеграциялаудың әдістерін білуі керек.

• Оқушыларға бағыт-бағдар беруші және көмекші болуы керек.

• Оқушылардың қызығушылығын арттыру үшін шығармашылықпен жұмыс істеуі керек.

• Өз біліктілігін үнемі арттырып отыруы керек.

Қорытынды

STEM білім беру – бұл қазіргі заманғы білім берудің маңызды бөлігі. Ол оқушылардың сыни ойлауын, проблемаларды шешу қабілеттерін және шығармашылық әлеуетін дамытуға көмектеседі. Әрбір ұстаз STEM-ді оқу процесіне интеграциялауға тырысуы керек, бұл оқушылардың болашақта бәсекеге қабілетті болуына ықпал етеді. "Бұл математикалық формула саған өмірде қай жерде керек болады?" деген сұраққа жауап беру – әрбір ұстаздың міндеті. [UNESCO. (2022)].

Әдебиеттер тізімі:

1. Смағұлова, К. А. (2021). STEM-білім берудегі заманауи әдіс-тәсілдер. Астана: Педагогикалық басылым.

2. Дүйсебаев, А. Т. (2020). Smart мектеп: Мұғалімнің цифрлық құзыреттілігін арттыру. Алматы: Жеті жарғы.

3. Хусаинов, Т. С. (2023). Жобалауға негізделген оқыту (PBL) теориясы және тәжірибесі. Оқу құралы.

4. UNESCO. (2022). Guidance for the Integration of ICT into Education. (Ақпараттық-коммуникациялық технологияларды білім беруге интеграциялау жөніндегі нұсқаулық).