Бөлімі:

4-бөлім. «Python тіліндегі алгоритмдерді программалау»

Педагогтің аты-жөні:

Күні:

Сыныбы:

Қатысушылар саны: Қатыспағандар саны:

Сабақтың тақырыбы:

4.2. Файлдық функциялармен жұмыс

Оқу бағдарламасына

сәйкес оқу мақсаты

7.3.3.1 Python программалау тілінде файлды оқу және жазу.

Сабақтың мақсаты

Барлық оқушы үшін: файлдық функциялармен танысады.

Оқушылардың көбі үшін: Python программалау тілінде файлдық функциялардың екі типін қарастырады.

Кейбір оқушылар үшін: Python программалау тілінде деректерді файлдан оқу және жазуды жүзеге асырады.

Бағалау критерийлері

• Тапсырманың программа кодтарына талдау жасайды.

• Файлға жазу және оқу әдістерін пайдаланып, қарапайым тапсырмаларды орындайды.

• Программалау барысында файлдық функцияларды пайдаланып программа жазады.

Тілдік мақсаттар

Пәндік лексика мен терминология:

Шығару → Выход → Оutput Іздеу→ Искать → Seek

Ашу → Открыт → Open

Диалогтер мен жазу үшін пайдалы сөз тіркестері:

• Файлдармен жұмыс жасайтын қандай функция және әдістер бар?

• Файлға деректерді жазу мен оқуда қандай жайттарға ерекше назар аудару керек?

• Python программалау тілінде файлмен жұмыс жасайтын қандай функция және әдістер бар?

Құндылықтарға баулу

“Мәңгілік ел” жалпыұлттық идеясы бойынша “Жалпыға бірдей еңбек қоғамы” құндылығы қалыптасады.

Пәнаралық байланыстар

Ағылшын тілі, орыс тілі, математика.

Алдыңғы білім

Файлды жасау және ашу жолдарымен таныс.

Сабақ

кезеңі/Уа қыты

Педагогтің іс-әрекеті

Оқушының іс-әрекеті

Бағалау

Ресурстар

Сабақты ң басы 2 мин.

(Ұ) Ұйымдастыру кезеңі

1. Сәлемдесу.

2. Оқушыларды түгендеу.

3. Психологиялық жағымды ахуал орнату.

Топтастыру

«Екілікке саналу» әдісі арқылы 2 топқа бірігеді.

Сабақтың тақырыбы, мақсаты, критерийлерімен таныстыру.

«Мозайка» әдісі арқылы үш топқа қима қағаздар беріледі. Топ мүшелері қағаз қиындыларын құрастырып, І топ

- сабақтың тақырыбын, ІІ топ -

сабақтың мақсаты мен критерийлерін жариялайды.

Бағалау: Топтар бір-бірін

«Басбар мақ»

әдісі арқылы бағалайд ы.

Қағаз қиындылар ы

(Ұ)

«Миға шабуыл» әдісі

• Файлдармен жұмыс

жасайтын қандай функция және

5 мин.

Алдыңғы білім мен жаңа сабақты байланыстыру мақсатында төменде берілген сұрақтарға жауап береді.

әдістер бар?

• Файлға деректерді жазу мен оқуда қандай жайттарға ерекше назар аудару керек?

Python программалау тілінде файлмен жұмыс жасайтын қандай функция және әдістер бар?

Жаңа сабаққа кіріспе Оқушыларға жаңа білім бөлімі бойынша мұғалімнің түсіндіру кіріспе сөзі жүргізіледі. Толығырақ ақпарат алу үшін оқулықтағы ақпараттарды оқуға

бағытталады.

(Ұ) Сөздікпен жұмыс. «Түртіп алу» әдісі

7-сынып оқулығы.

(Т) Талқылау Оқулықты оқып біткен соң, топтар арасында топтық жұмыс жүргізіледі.

І топ: Readline()

функциясы

ІІ топ: Seek

функциясы

Мақсаты: Жаңа сабақ бөліміндегі оқыған ақпараттарын топтық талқылау барысында

тереңірек түсінеді.

Дескриптор:

• Readline() функциясы туралы талқылайды.

• Seek функциясы туралы талқылайды.

Бағалау: Топтар бір-бірін

«Басбар мақ»

әдісі арқылы бағалайд ы.

(Ж) Жинақтау 1-тапсырма.

Input.txt мәтіндік

файлдың бірінші

жолында “a”..“z” арасындағы кіші латын әріптері, ал екінші жолында және 0 мен 9 аралығындағы араб цифрлары берілген. Бірінші жолдағы алғашқы 10 әріп пен екінші жолдағы алғашқы 5 цифрды оutput.txt файлына жаз.

Input.txt

Дескриптор:

• Бірінші қатардағы алғашық

10 символды оқу үшін readline(10) деп, нәтижесін p айнымалысына жүктейді.

• Екінші қатардағы алғашқы 5 цифрды оқу үшін, бірінші қатардағы алфавиттің қалған бөлігін параметрсіз readline() арқылы оқып, төменгі қатарға түседі.

• Файлдан оқыған деректер жеке­жеке жолға жазу үшін ‘\n’ әдісін қолданады.

Мақсаты: теориялық білімдерін практикамен ұштастырып, программа жазуға даOғдuыtpлаuнt.аtдxыt .

Бағалау: Жұптар бір-бірін

«Басбар мақ»

әдісі арқылы бағалайд ы.

abcdefghijklmnopqrstuv

wxyz abcdefghij

0123456789

01234

Программа коды: fin=open (“Input.txt”, “r”)

fout=open (“Output.txt”,

“w”)

p=fin.readline(10) fin.readline () h=fin.readline (5) fout.write (p+’/n’) fout.writelines (h) fin.close () fout.close ()

Нәтижесі: abcdefghij 01234

2-тапсырма

Input.txt мәтіндік

файлдың бірінші

жолында “a”..“z” аралығындағы кіші латын әріптерінен тұратын жол берілген. Файлдағы осы жолды 2- орыннан бастап 15 әріпті ‘*’ символымен ауыстыр.

Input.txt

Дескриптор:

• Input.txt кіру файлына латын әріптерін жазады.

• Файл меңзерін Seek() функциясы көмегімен қажетті орынға орналастырады.

• Файлға ‘*’ символын жазады.

Мақсаты: теориялық білімдерін практикамен ұштастырып, программа жазуға дағдыланады.

Output.txt

Бағалау: Жұптар бір-бірін

«Басбар мақ»

әдісі арқылы бағалайд ы.

abcdefghijklmnopqrstuv

wxyz ab***************rstuv

wxy

z

Программа коды: fin=open (“Input.txt”, “w”)

f.write (‘abcdefghijklmnopqrstu vwxyz’)

f.seek (2) f.write

(‘***************’) f.close ()

Нәтижесі:

ab***************rstu

vwxyz

Дербес жұмыс. Практикалық жұмыс 3-тапсырма:

Input.txt мәтіндік файлында үш, төрт және бес таңбалы сандар бос орынмен ажыратып жазылған. Осы сандардың қосындысын тап. Қосындыны Оutput.txt файлына жаз.

Input.txt

Дескриптор:

• Seek (n) функциясының көмегімен меңзерді қажетті орындарға қойып отырады.

• Read(n) функциясының көмегімен жолдық

шамаларды таңбасының санына қарай оқиды.

• Жолдық шамаларды int() функциясы көмегімен санға айналдырады.

Output.txt

Бағалау: Оқушы өзін-өзі

«Басбар мақ»

әдісі арқылы бағалайд ы.

256 4584 69581

74421

Программа коды:

fin=open (“Input.txt”, “r”)

fout=open (“Output.txt”, “w”)

a=int(fin.read(3)) fin.seek (4)

b=int (fin.read (4))

fin.seek (9) c=int(fin.read(5)) fout.write (str(a+b+c)) fin.close ()

fout.close ()

Нәтижесі: 74421

Мақсаты: seek() және read() функцияларын дұрыс қолдану дағдысын

қалыптастыру.

Сабақтың соңы

7 мин.

Рефлексия

Сабақты бекіту

«Бес саусақ» әдісі

Балалар таратылған

«5 саусақ» парақшасы на таныстыры лымда көрсетілген төмендегі критерийле р бойынша өз ойларын жазады.

Өзімді қалай сезіндім?

-Басқаларға көмегім тиді ме?

-Бүгін көңіл күйім қандай болды?

-Бүгін сабақ ұнады ма?

-Бүгін не үйрендім?

Мақсаты: Сабақты бекіту.

Бағалау: Мұғалім нің қорытын ды бағалауы

.

«Басбар мақ»

әдісі арқылы жүргізіле ді.

«5 саусақ» парақшалары