Фотосинтездің жарық фазасы. Фотофосфорлану.

Сабақтың тақырыбы

Фотосинтездің жарық фазасы. Фотофосфорлану.

Модуль /пән атауы

ОН 11.2. Электронды микроскоп астында көрінетін жасуша органоидтарының құрылымы мен функциясының ерекшеліктерін түсіндіру.

Педагог

Халбекова Н

2025 жыл « »

1.Жалпы мағлұмат

Курс, оқу жылы, топ

Сабақ типі

Теориялық

2.Мақсаты мен міндеті

2.1.Осы сабақтары барысында білім алушылар игеретін кәсиби дағдылардың тізбесі

Фотосинтездің жарық және қараңғы фазаларының жүру ерекшеліктерін түсіндіру. Фотофосфорлану процесінің мәнін ашу. Фотосинтездің маңызын өмірмен байланыстырып, экологиялық және биосфералық рөлін анықтау.

3. Күтілетін нәтижелер

Нәтижеде студент игеретін материалдар

Біледі: Фотосинтездің екі фазасының негізгі кезеңдерін. Түсінеді: Жарық энергиясының химиялық энергияға айналу жолын. Қолданады: Реакция теңдеулерін талдап, процестерді сызба түрінде көрсете алады.

4. Қажетті ресурстар

4.1 Оқу-әдістемелік құрал жабдықтар (көрнекіліктер)

Интерактивті тақта, фотосинтез сызбасы, өсімдік жапырағының құрылымы бейнеленген постер, видеоролик, жұмыс парақтары, маркерлер, тест парақшалары.

4.2 Анықтамалық әдебиеттер

1. «Биология 10».1-бөлім. Е.А.Очкур, Ж.Ж.Курмангалиева,М.А. Нуртаева «Мектеп» баспасы 2019

2 «Биология 10». 2-бөлім.Е.А.Очкур, Ж.Ж.Курмангалиева,М.А. Нуртаева «Мектеп» баспасы 2019

3. «Биология 11».1-бөлім. А.Қалыбаева,А.Пәримбекова.Н.Абылайханова «Мектеп» баспасы 2020

4. «Биология 11». 2-бөлім. А.Қалыбаева,А.Пәримбекова.Н.Абылайханова «Мектеп» баспасы 2020

Сабақ барысы

Сабақтың жоспарланғанкезеңдері

Сабақтағы жоспарланған іс-әрекеттер

Ресурстар

Сабақтың басы

0-5 минут

10 минут

30 минут

20 минут

5 минут

I. Ұйымдастыру кезеңі: оқушыларды қарсы алу, сабаққа дайындығын тексеру (керек-жарақтарының болуы) Сәлемдесу, түгелдеу. Сабақтың тақырыбы мен мақсатымен таныстыру. «Тіршіліктің негізі — ақуыз» бейнеролигін көрсету.

II. Қызығушылықты ояту. Сұрақтар: «Жапырақтың рөлі» бейнеролигін көрсету. «Бұл процессте не жүреді?» деген сұрақтар қою.

III. Жаңа сабақты түсіндіру

Тақырыпты түсіндіру:
– Фотосинтездің маңызы.
– Жарық фазасының жүруі (хлоропласт граналарында, жарық энергиясының сіңірілуі, АТФ пен НАДФ·Н түзілуі).
– Фотофосфорлану түрлері (циклдік және циклдік емес).
– Қараңғы фаза (Кальвин циклі, көмірқышқыл газынан глюкоза түзілуі).
– Жалпы реакция теңдеуі:
6CO₂ + 6H₂O → C₆H₁₂O₆ + 6O₂

Фотосинтез - бұл жарық энергиясын химиялық энергияға айналдыру үшін өсімдіктер мен басқа организмдер қолданатын процесс. Көмірсулардың пайда болуында энергия АТФ және НАДФФ түрінде қолданылады.

• фотосинтездің қай сатысында ATФ және NADФH молекулалары түзіледі?

Сабақтың тақырыбын және оқу мақсаттарын анықтау.

Оқушыларды осы сабақтың терминологиясымен танысуға шақырыңыз

Оқушыларды жарыққа тәуелді фотосинтез реакцияларының бейнелерін көруге шақырыңыз.

(P) (ҚБ) Оқушыларға әр фотосинтетикалық компонентті және молекуланы өз атауымен картаға түсіруін сұраңыз.

IV. Топтық жұмыс

3 топқа тапсырма:
1-топ: Жарық фазасының сызбасын құрастыр.
2-топ: Фотофосфорланудың циклдік және циклдік емес түрлерін салыстыр.
3-топ: Қараңғы фазаның кезеңдерін сызба түрінде көрсет.

V. Бекіту

«Сәйкестендір» және «Дұрыс-бұрыс» тест тапсырмаларын таратады.

VI. Рефлексия және «Сұрақ-жауап» әдісімен бағалау Рефлексия:

 Оқушылар фотосинтездің екі фазасын ажырата алады;

 Фотофосфорлану түрлерін сипаттайды;

 Процесті жалпы биосферамен байланыстырады.

Өз болжамдарын айтады, фотосинтез туралы білімдерін еске түсіреді.

Жұмыс парағы

Постермен жұмыс жасайды, қорғайды.

Жұмыс парағы

VII. Үй тапсырмасы:

1. Фотосинтездің жарық және қараңғы фазаларының схемасын дәптерге сызу.

2. «Фотосинтез — тіршіліктің негізі» тақырыбына шағын эссе (5–7 сөйлем).