Қазақстан Республикасының оқу ағарту министірлігі

Мектеп атауы

Тақырыбы:

"Үш өлшем ғажайыптары"

Орындаушы:

Жетекшісі:

2025 жылы

Эссе

Бұл жұмыс танымал SketchUp бағдарламасында үш өлшемді модельдерді құру процесін зерттеуге арналған. Зерттеу барысында мен осы бағдарламадағы 3D модельдеудің негізгі принциптері мен құралдарын егжей-тегжейлі қарастырдым. Практикалық бөлім аяқталды - SketchUp бағдарламасында нақты архитектуралық нысанның 3D моделі жасалды.

Нәтижелер салыстырмалы түрде үйренуге оңай SketchUp егжей-тегжейлі, жоғары сапалы 3D модельдерін жасауға мүмкіндік беретінін көрсетті. Бұл бағдарламаны сәулет, өнеркәсіптік дизайн және білім беру салаларында қолданудың кең перспективаларын ашады. 3D модельдерді нысандарды визуализациялау, әртүрлі тұжырымдамаларды сынау және мәдени мұраны цифрлық түрде сақтау үшін пайдалануға болады.

Үш өлшемді модельдеудің жетілдірілген құралын меңгеріп, оның мүмкіндіктерін нақты мысалмен көрсете алдым, бұл саланың дамуына септігін тигізеді деп ойлаймын. Болашақта алған дағдыларымды практикалық жобаларда қолдануды, сонымен қатар толықтырылған шындық пен 3D басып шығару сияқты салаларда 3D модельдерді пайдалануды зерттеуді жоспарлап отырмын.

Аннотация

Целью данной работы является изучение процесса создания 3D моделей в популярной программе SketchUp и анализ возможностей её практического применения.

Работа актуальна в связи с широким использованием 3D моделей и растущей популярностью SketchUp как инструмента 3D моделирования.

В исследовании рассматриваются следующие вопросы: какие базовые принципы положены в основу моделирования в SketchUp, какие основные инструменты используются, какие этапы включает процесс создания 3D модели в этой программе.

В рамках практической части работы создается 3D модель реального объекта с использованием инструментов SketchUp.

Для выполнения работы применяются методы изучения теоретических основ, анализа интерфейса программы, практического моделирования и исследования возможностей полученной 3D модели.

Результаты работы демонстрируют эффективность применения SketchUp для создания детализированных 3D моделей различных объектов.

Бұл жұмыстың мақсаты-танымал SketchUp бағдарламасында 3D модельдерін құру процесін зерттеу және оны практикалық қолдану мүмкіндіктерін талдау.

Жұмыс 3D модельдерін кеңінен қолдануға және SketchUp-тың 3D модельдеу құралы ретінде танымалдылығының артуына байланысты өзекті болып табылады.

Зерттеу келесі сұрақтарды қарастырады: SketchUp-та модельдеудің негізгі принциптері қандай, қандай негізгі құралдар қолданылады, қандай қадамдар осы бағдарламада 3D моделін құру процесін қамтиды.

Жұмыстың практикалық бөлігі аясында SketchUp құралдарын қолдана отырып, нақты объектінің 3D моделі жасалады.

Жұмысты орындау үшін теориялық негіздерді зерттеу, бағдарлама интерфейсін талдау, практикалық модельдеу және алынған 3D модельдің мүмкіндіктерін зерттеу әдістері қолданылады.

Жұмыс нәтижелері әртүрлі нысандардың егжей-тегжейлі 3D үлгілерін жасау үшін SketchUp қолданбасының тиімділігін көрсетеді.

The purpose of this work is to study the process of creating 3D models in the popular SketchUp program and analyze the possibilities of its practical application.

The work is relevant due to the widespread use of 3D models and the growing popularity of SketchUp as a 3D modeling tool.

The study examines the following questions: what are the basic principles underlying the modeling in SketchUp, what are the main tools used, what stages includes the process of creating a 3D model in this program.

As part of the practical part of the work, a 3D model of a real object is created using SketchUp tools.

To perform the work, methods of studying the theoretical foundations, analyzing the program interface, practical modeling and exploring the possibilities of the resulting 3D model are used.

The results demonstrate the effectiveness of using SketchUp to create detailed 3D models of various objects.

Кіріспе

Жұмыстың өзектілігі

3D модельдеу әртүрлі салаларда белсенді қолданылады - сәулет, өнеркәсіптік дизайн, ойын индустриясы және т.б. Үш өлшемді модельдерді жасау мүмкіндігі сұранысқа ие. SketchUp бағдарламасы негізгі 3D модельдеу дағдыларын меңгеруге мүмкіндік береді.

Жұмыс мақсаты

Қарапайым 3D үлгілерін жасау үшін SketchUp интерфейсін және негізгі құралдарды үйреніңіз.

Міндеттер:

1. 3D модельдеу түсінігін және 3D модельдерді қолдану салаларын оқып үйрену.

2. SketchUp интерфейсімен және негізгі құралдарымен танысыңыз.

3. SketchUp бағдарламасында қарапайым нысанды – киіз үйді модельдеу.

4. Киіз үйдің макетін 3D принтерде басып шығаруға дайындау.

Әдістер мен тәсілдер:

- 3D модельдеу бойынша материалдарды теориялық зерттеу

- SketchUp бағдарламасында практикалық жұмыс

- Өзіңіздің 3D нысаныңызды жасаңыз

Күтілетін нәтижелер:

Жұмыс барысында SketchUp бағдарламасының негізгі функционалдығын меңгеру және қарапайым 3D модельдерін жасауда практикалық дағдыларды алу жоспарлануда. Нәтижесінде 3D принтерде басып шығаруға жарамды киіз үйдің 3D моделі жасалады.

1 3D модельдеу негіздері

Үш өлшемді графика әртүрлі салаларда белсенді қолданылады - фильмдер мен бейне ойындар жасаудан бастап ғимараттарды жобалауға және физикалық процестерді модельдеуге дейін. 3D модельдері шындықта әлі жоқ объектілерді визуализациялауға мүмкіндік береді. Бұл шығармашылық пен эксперимент үшін үлкен мүмкіндіктер ашады.

3D моделі дегеніміз не? Бұл үш өлшемді кеңістікте жасалған виртуалды нысан. Оның ұзындығы, ені және биіктігі кез-келген нақты зат сияқты. Бірақ сонымен бірге 3D моделі тек компьютерлік бағдарламаның ішінде сандық түрде болады.

Үш өлшемді модельдерді жасау үшін арнайы 3D редакторлар қолданылады. Дайын 3D нысандарын сақтаудың ең көп таралған форматы-STL. Бұл форматтағы Модель-бұл объектінің бетін жуықтайтын үшбұрыштардың жиынтығы. Қарапайымдылығының арқасында STL-ге барлық 3D жабдықтары, соның ішінде 3D принтерлер қолдау көрсетеді.

Үш өлшемді модельдеуді қолдану салалары өте алуан түрлі. Олардың негізгілерін қарастырыңыз.

Біріншіден, бұл кинематография және теледидар. Іс жүзінде барлық арнайы эффектілер мен қызықты 3D көріністер үш өлшемді графикалық технологияның көмегімен жасалады. Айталық, фильм түсіру үшін бүкіл қала модельденеді, содан кейін ол бейнеге қосылады. Актерлер виртуалды нысандармен өзара әрекеттеседі, бұл шындықта мүмкін емес еді.

Сондай-ақ, 3D компьютерлік ойындарда белсенді қолданылады. Мұнда кейіпкерлер, көлік, ғимараттар, ландшафт элементтері және Spieler экранда көретін барлық нәрселер модельденеді. Қазіргі заманғы ойындар өте жоғары сапалы графикамен ерекшеленеді. Мұның бәрі суретшілер мен дизайнерлер жасаған күрделі үш өлшемді модельдердің арқасында.

Тағы бір танымал қолдану - архитектуралық дизайн. 3D редакторларында сәулетшілер жеке ғимараттар мен құрылыстарды да, бүкіл қалалық аудандарды да модельдейді. Бұл ғимараттың қалай көрінетінін алдын-ала көруге, дизайн мен орналасудың әртүрлі нұсқаларын тексеруге мүмкіндік береді.

Өнеркәсіпте үш өлшемді модельдер жаңа өнімдерді әзірлеу кезеңінде қолданылады. Виртуалды модель түрінде прототип жасай отырып, дизайнерлер механизмнің жұмысына еліктей алады, қызмет көрсетудің жиналуы мен ыңғайлылығын тексере алады. Бұл өте арзан және процесті жылдамдатады.

3D модельдері үшін тағы бір кең таралған сала - медицина. Олардың көмегімен жеке органдар, тіпті бүкіл қаңқа немесе бүкіл дене жүйелері модельденеді. Бұл білім беру мақсатында, күрделі операцияларды жоспарлау, Жеке протездер мен импланттарды жасау үшін қолданылады.

Соңында, алдын-ала дайындалған сандық 3D модельдерін қажет ететін 3D басып шығаруды атап өткен жөн. Мұндай модельдер 3D принтерге жіберіледі, онда берілген объект олардан физикалық түрде "өсіріледі". Бұл көркем мүсін немесе жұмыс құралы немесе механизмнің бөлшегі болуы мүмкін.

Әрі қарай, үш өлшемді графиканы құруға арналған ең танымал бағдарламаларды қарастырыңыз.

3D модельдеу саласындағы көшбасшылардың бірі - Blender. Бұл толығымен тегін таратылатын кәсіби ашық бастапқы пакет. Blender кез-келген күрделіліктегі үш өлшемді көріністерді құруға және өңдеуге арналған үлкен құралдар жиынтығын қамтиды. Жаңадан бастаушыларға да, тәжірибелі пайдаланушыларға да қолайлы.

Тағы бір тамаша тегін бағдарлама - SketchUp. Ол өте қарапайым және интуитивті интерфейске ие. Бұл оны 3D дизайнерлері үшін ең жақсы таңдау етеді. SketchUp архитектуралық нысандарды жобалауға, жиһазды модельдеуге және интерьерді жабдықтауға ыңғайлы.

Autodesk компаниясының 3ds Max-көптеген жылдар бойы үш өлшемді графика әлеміндегі нағыз алтын стандарт. Бұл кәсіби пакет жетекші киностудиялар мен компанияларда қолданылады. Бірнеше мың доллар тұрады, бірақ ақысыз оқу нұсқасы да бар. Өмірді 3D-мен байланыстыруға шешім қабылдағандарға ұсынылады.

2 SketchUp бағдарламасы

SketchUp - Trimble компаниясының танымал үш өлшемді модельдеу бағдарламасы. Ол қарапайым және интуитивті интерфейсімен, бай функционалдылығымен және кең қолдану мүмкіндіктерімен ерекшеленеді.

SketchUp-тің негізгі мүмкіндіктеріне 3D модельдерін құру және өңдеу, компоненттермен жұмыс істеу, текстуралар мен материалдарды қолдану, модельдерді географиялық деректермен толықтыру, анимациялар мен панорамалар жасау, модельдерді кейінірек пайдалану үшін әртүрлі форматтарға экспорттау кіреді.

Бағдарламаның интерфейсі бірнеше негізгі бағыттарға бөлінген. Терезенің жоғарғы жағында негізгі функциялар мәзірі мен түймелері бар негізгі панель орналасқан-файлдарды ашу, сақтау, көрініс параметрлері, модель бойынша шарлау және т. б.

Сол жақта сурет салу, бөлектеу, объектілерді жылжыту құралдары, сондай-ақ материалдар, стильдер, компоненттер кітапханалары бар бүйірлік тақта орналасқан. Оң жақта объектілердің, қабаттардың, көріністердің және басқа қосымша панельдердің қасиеттер тақталарын ашуға болады.

Орталық аймақты модельдеу терезесі алып жатыр, онда 3D моделі жасалады. Әр түрлі көріністер арасында ауысу (жоғарғы, алдыңғы, бүйірлік және т.б.) тінтуірдің көмегімен жүреді. Навигацияны жеңілдету үшін арнайы орбиталық және панорамалық құралдар бар.

SketchUp-та объектілерді құру үшін екі негізгі компонент қолданылады – сызықтар мен жазықтықтар. Олардың ішінен сіз кез-келген 3D фигураларын жасай аласыз. Маңызды құрал-компоненттер-біртұтас тұтастыққа айналатын дайын нысандар. Оларды модельде бірнеше рет қолдануға ыңғайлы.

Бағдарламада материалдар мен текстуралармен жұмыс істеу үшін дамыған құралдар бар. Материалдардың бай кітапханасы модельді мүмкіндігінше шынайы етуге көмектеседі. Қуатты өңдеу құралдары модельге ұсақ бөлшектерді қосуға мүмкіндік береді.

SketchUp мүмкіндіктерін кеңейту үшін үшінші тарап әзірлеушілерінің көптеген плагиндері бар. Олар модельдерге физика, анимация, Жарық эффектілері және басқаларын қосуға мүмкіндік береді.

SketchUp ішіндегі әрбір объект жеке қабатта сақталады, бұл модель элементтерінің көрінуін өңдеуді және басқаруды жеңілдетеді. Сондай-ақ, көріністер бар-модельдің аталған түрлері. Бұл жобаның әртүрлі көріністерін жасауға және өңдеуге көмектеседі.

SketchUp модельдерді басқа 3D редакторларында пайдалану үшін, сондай-ақ 3D басып шығару үшін стандартты форматтарға экспорттауға мүмкіндік береді. Суреттерді, анимацияларды, панорамалық көріністерді шығаруға қолдау көрсетіледі.

Осылайша, SketchUp жоғары шынайылық пен егжей-тегжейлі 3D модельдерін құру және өңдеу үшін ыңғайлы және үйренуге оңай функционалдылықты ұсынады. Экспорттың кең мүмкіндіктері жасалған модельдерді әртүрлі салаларда пайдалануға мүмкіндік береді.

SketchUp бағдарламасында ондағы үш өлшемді модельдерді құру процесін басқа 3D редакторларынан ажырататын бірқатар ерекшеліктер бар. Бұл мүмкіндіктер әртүрлі нысандардың егжей тегжейлі 3D модельдерін тез және оңай жасауға мүмкіндік береді.

Біріншіден, SketchUpдайынпримитивтерменжұмысістеудіңорнынасызықтарсалуғанегізделгенбірегеймодельдеуәдісінқолданады. Бұлқарапайымсызықтар мен жазықтықтарменжұмысжасайотырып, кез-келгенкүрделілік пен форманыңмодельдерінөтеикемдіжәнедәлжасауғамүмкіндікбереді.

Екіншіден, көпбұрыштымодельдеуденайырмашылығы, SketchUpнысанжекешеттер мен беттерденжиналғанкезде "сызу" принципінқолданады. Бұл модель құрылымын оны құрупроцесіндевизуалдықабылдаудыжеңілдетеді.

Үшіншіден, SketchUp экструзия, айналдыру, сызықтар мен жазықтықтардымасштабтауқұралдарынқолданаотырып, объектілердіөтеқарапайымжәнежылдамбасқаруғажәнекөшіругемүмкіндікбереді. Трансформацияныңнақтыпараметрлерінорнатудыңқажетіжоқ-объектілердітінтуірменинтерактивтітүрдетартужеткілікті.

Төртіншіден, бағдарламағаенгізілгенматериалдар мен компоненттеркітапханаларынақтымодельдердіқұрупроцесінедәуіржеделдетеді. Кішкенебөлшектердітекстуралауғажәнемодельдеугеуақытжұмсаудыңқажетіжоқ-сіздайыншешімдіқолданааласыз.

Бесіншіден, икемдіқабатжүйесімодельдіңжекебөліктерініңкөрінуінжәнеқасиеттерінбасқарудыжеңілдетеді. Бұлүлкенкөлемдегімодельдеужәнежобадаұжымдықжұмыскезіндеыңғайлы.

Алтыншыдан, SketchUpинтерактивтішақырутехнологиясыненгізді – "inferencing", ол модель элементтеріндәлжәнежылдамбайланыстыруға, олардыбір-бірінеқатыстытуралауғакөмектеседі. Бұлкүрделінысандардысалудыайтарлықтайжеңілдетеді.

Жетіншіден, кірістірілген анимация құралдары слайд – шоу немесебейнетүріндеқарапайыманимациялықжобапрезентацияларынжасауғамүмкіндікбереді. Плагиндердіңкөмегімен анимация мүмкіндіктерікәсіби 3D редакторлардеңгейінедейінкеңейеді.

Сегізіншіден, SketchUp-тің карта қызметтеріментығызинтеграциясысәулет пен құрылыстапайдалыгеореференттімодельдердіжылдамқұрудықамтамасызетеді.

3 Киіз үйдің 3D моделін жасау

Қазақтың дәстүрлі тұрғын үйі – киіз үйдің бірқатар дизайн ерекшеліктері бар. 3D модельдеуге кіріспес бұрын, оларды егжей-тегжейлі қарастырайық.

Киіз үйдің негізін күмбез тәрізді пішінді құрайтын өзара жалғанған ағаш торлардан жасалған жақтау құрайды. Бұл жақтау киізбен жабылады, үстіне матадан немесе киізден жасалған қосымша су өткізбейтін жабын орнатылады.

Киіз үйдің ішінде периметрі бойынша аласа ағаш құрылым – кереге. Жазда оған төсек қойылады, ал қыста орындық ретінде пайдаланылады. Кереге киіз үйдің ішкі қабырғаларына тірек рөлін де атқарады.

Киіз үйдің едені толығымен киіз төсенішпен жабылған. Кілемдер мен басқа да төсеніштер иелерінің талғамына сай үстіне төселеді.

Едендегі киіз үйдің ортасында түтін шығаратын арнайы шұңқыр – шырақ бар. Ол жоғарыдан ашылатын қақпағы бар металл қалпақпен жабылған.

Киіз үйдің кіреберісі ағаш бұралмалы есіктермен безендірілген. Олар геометриялық ою-өрнектері бар екі есіктен жасалған. Жоғарғы жағындағы саңылау киізден немесе матадан жасалған жарқын сәндік панельмен безендірілген.

Киіз үйдің іші жиһаздармен, оның ішінде заттарды сақтауға арналған ағаш тор жақтаулармен, сырланған жәшіктермен, әшекейленген кілемдермен безендірілген.

Енді SketchUp бағдарламасында киіз үйді модельдеуге көшейік.

Құрылымның негізінен бастайық - ағаш жақтау. Ол үшін Circle құралын белсендіріп, сақина құрылымын салуды бастаңыз. Масштабты пайдалана отырып, біз қажетті радиустың шеңберін жасаймыз. Содан кейін Drag құралын пайдаланып, біз оны қажетті биіктіктегі торға тігінен созамыз. Біз торды көшіреміз, радиусты сәл өзгертіп, күмбездің жоғары қарай ауытқитын негізін жасаймыз.

Киіз үй күмбезінің үстіңгі бөлігіне де сақина жасаймыз. Мұны істеу үшін біз биіктік пен бұрышты дәйекті түрде өзгерте отырып, торлардың орталық аймағынан бөліктерді ұзартамыз.

Ағаш тордың қиылысуынан киіз үйдің негізгі пішіні алынғаннан кейін, біз ағаш материалды қосамыз. Біз табиғи ағашқа еліктеу үшін шынайы текстураны қолданамыз.

Әрі қарай, біз раманың киізді жабуын модельдейміз. Extrude құралын пайдаланыңыз. Біз тиісті пішіннің бетін жасаймыз және оны жақтауға басамыз. Материалды Felt күйіне орнатыңыз. Үлкен шынайылық үшін талшықтардың көлеңкесі мен бағытын реттейміз.

Осыдан кейін біз киіз үйдің сыртқы мата жабындарын, сонымен қатар жоғарғы контур бойымен сәндік элементтер мен карниздерді қосамыз. Біз текстураларды әр аймаққа қолмен қолданамыз, тігістерді орналастырамыз.

Енді интерьерді үлгілейік. Киіз үйдің бүкіл периметрі бойынша аласа кереге қосамыз. Біз заттарды сақтауға арналған жәшіктер мен торларды жасаймыз, оларды ағаш текстурасымен жабамыз. Ортасында біз кілемдерді бірнеше қабаттарға орналастырамыз, олардың мөлшерін өзгертеміз. Біз матаның иілуіне еліктеп, периметрдің айналасында жұмсақ жастықтар мен көрпелерді орналастырамыз. Шырақтың шұңқырын кесуді ұмытпаңыз.

Келесі қадам - жарықтандыруды қосу және көріністі көрсету. Табиғи жарықты шынайы имитациялау үшін Күн құралын пайдаланыңыз. Біз оны сәулелер киіз үйдің ашық кіреберісі арқылы түсетіндей етіп орналастырамыз. Металл және ағаш беттерге жарықтандыруды қосу. Біз көріністі ең тиімді көрсету үшін бұрышты таңдаймыз.

Модельдеу мен визуализацияны аяқтағаннан кейін үлгіні экспортқа дайындау ғана қалады. Біз STL пішімін таңдаймыз, өйткені ол 3D басып шығару, қарау және үлгіні басқа бағдарламаларда кейіннен өңдеу тапсырмаларының көпшілігіне қолайлы.

Біз бөлуді беттердің бөлшектерін сақтау үшін жеткілікті кішкентай үшбұрыштарға орнаттық. Біз модельді беттердің өздігінен қиылысуының жоқтығын тексереміз. Киіз үйді кеңістікте дұрыс орналастыру да маңызды: оның негізі XY жазықтығында жатуы керек.

STL экспорттағаннан кейін сіз осы киіз үй үлгісінің файлын кез келген редакторда немесе 3D принтерде аша аласыз. Онда, қажет болса, басып шығару немесе кейін пайдалану алдында үлгіні өңдеу және оңтайландыру үшін қосымша құралдарды пайдалануға болады.

Практикалық бөлім

SketchUp бағдарламасында қазақтың ұлттық тұрғын үйі – киіз үйдің көлемді моделін жасауға кірісейік. Біз жұмыстың теориялық бөлімінде талқыланған қадамдарды орындаймыз.

Бірден бірнеше маңызды жайттарды атап өтейік. Масштабтауды жеңілдету үшін барлық өлшемдер сантиметрмен көрсетіледі. Сондай-ақ, ең басынан бастап координат осьтерін дұрыс орналастыру қажет, өйткені болашақта модель лазерлік машинаға шығарылуы керек. Сондықтан біз болашақ киіз үй үлгісін XY ұшағына орналастырамыз.

Біз негізгі құрылымды анықтайтын кадрдан бастаймыз. Біз «Шеңбер» құралын диаметрі 300 см сақиналар жасау үшін қолданамыз, кейінірек біз оны кеңістіктік торға қосамыз. Бөренелердің қалыңдығын 5 см етіп орнатыңыз.

Бірте-бірте радиусы мен биіктігін өзгерте отырып, біз күмбездің құрылымын қалыптастырамыз. Алынған сақиналарды бір құрылымға келтіреміз. Біз жиектерді біріктіреміз және ұқыпты жақтаудың геометриясын алу үшін қажет емес жиектерді алып тастаймыз.

Келесі қадам - киізді жабуға еліктейтін беттерді жасау. Оларды дұрыс орналастыру үшін біз «Шегіну» және «Шығу» құралдарын пайдаланамыз. Біз ең шынайы киіз текстурасын қолданамыз.

Киіз үйдің мата мен киізден жасалған оқшауланған сыртқы жамылғысын үлгілеуге кірісеміз. Біріктіретін тігістерді имитациялау үшін біз әр бөлім үшін жеке беттерді жасаймыз. Киіз үйдің жиектеріне перделер мен сәндік элементтерді қосыңыз.

Әрі қарай, біз бірнеше қабаттардан кілемді қоса отырып, модельдің ішкі безендірілуін орындаймыз. Біз жастықтарды, көрпелерді, торлы сөрелерді қалыптастырамыз. Киіз үйдің ортасындағы шырақ пен сыртқы айналмалы есіктер туралы ұмытпаңыз. Біз барлық элементтерді шынайы материалдарға мүмкіндігінше жақын етіп жасаймыз.

Жарықтандыруды орнатуға көшейік. Күндізгі жарықты модельдеу үшін біз «Күн» түріндегі көзді қолданамыз. Оны киіз үйдің кіреберісіне қарама-қарсы қоямыз. Модель ішінде жұмсақ диффузиялық жарық алу үшін позиция мен түс температурасымен ойнаймыз. Тегіс және айна беттеріне әлсіз жарықтандыруларды қосыңыз.

Сонымен, киіз үйді модельдеу бойынша негізгі жұмыстар аяқталды. Модель дәстүрлі дизайн мен интерьердің барлық элементтерін шынайы түрде бейнелейтін өте егжей-тегжейлі болып шықты. Оны лазерлік машинаға жіберу үшін оңтайландыру ғана қалады.

Киіз үйдің үлгісін лазерлік кесуге дайындаудағы негізгі міндет - STL түрлендіру кезінде оның геометриясын барынша анық жеткізу. Бұл пішім беттерді үшбұрыштар жиынтығы ретінде көрсетеді, сондықтан триангуляция параметрлерін дұрыс орнату өте маңызды.

Экспорттау параметрлерінде үлгінің егжей-тегжейін сақтау үшін өте жақсы бөлімді орнаттық. Біз киіз үйдің үш өлшемді моделін лазерлік машинада қате өңдеуге әкелетін шеттердің өздігінен қиылысуының және басқа топология қателерінің жоқтығын тексереміз.

Өндіріс XY жазықтығында өтетіндіктен, біз модельді 300x300 см жақтаумен шектеп, оны осы жазықтыққа қатаң параллель орналастырамыз. Кесуді бастаған кезде лазерлік машина мәзірінде әрі қарай жылжу ыңғайлылығы үшін оны координаттардың шығу нүктесіне қатысты ортаға қоямыз.

Экспорттан кейін киіз үйдің үш өлшемді моделі бар алынған STL файлы лазерлік машинада тікелей өңдеуге дайын. Тек дайындаманың сәйкес материалын таңдау, оның қалыңдығына байланысты лазер қуатын реттеу және кесу тапсырмасын жіберу ғана қалады.

Қорытынды

Осы жұмыс барысында алға қойылған мақсаттар мен міндеттер орындалды. Үшөлшемді модельдеу тұжырымдамасы қарастырылды, оны қолданудың негізгі бағыттары зерттелді, 3D модельдерін құрудың танымал бағдарламаларына шолу жасалды. SketchUp бағдарламасындағы жұмыс егжей-тегжейлі зерттеледі - интерфейс, негізгі құралдар, мүмкіндіктер.

Жұмыстың практикалық бөлігіне SketchUp бағдарламасында киіз үйдің үш өлшемді моделін жасау кірді. Қазақтың дәстүрлі киіз үйі барлық дизайн ерекшеліктерімен жаңғыртылды. Модельдеу процесінде бағдарламада жұмыс істеудің негізгі дағдылары алынды – примитивтерді құрастыру, оларды түрлендіру, текстуралар мен материалдарды қолдану.

Атқарылған жұмыстардың нәтижесі бойынша киіз үйдің шынайы 3D моделі жасалды, оны кейін 3D басып шығаруға, сонымен қатар компьютерлік ойындарға немесе анимацияға енгізуге болады. Осылайша, жүктелген міндеттер толық көлемде орындалды.

Зерттеудің жаңалығы

Бұл жұмыста алғаш рет қазақтың дәстүрлі тұрғын үйі – киіз үйдің көлемді үлгілерін жасау міндеттеріне қатысты танымал SketchUp бағдарламасының мүмкіндіктерін егжей-тегжейлі зерттеу жүргізілді.

Бұрын ұлттық ерекшеліктерді есепке алмаған, SketchUp бағдарламасында модельдеуді оқыту бойынша жалпы материалдар ғана болатын. Осы зерттеу аясында нақты нысан – киіз үй мысалында қазақ сәулет өнерінің өзіне тән элементтерін жаңғыртудың оңтайлы жұмыс әдістері анықталды.

Сондай-ақ киіз үйді макет пен безендіру ерекшеліктерін ескере отырып, модельдеуге ең қолайлы құралды анықтау үшін алғаш рет әртүрлі 3D редакторларына салыстырмалы талдау жүргізілді.

Ұсыныстар

Бұл жұмыстың нәтижелері бірнеше бағыттағы одан әрі зерттеулерге жақсы негіз бола алады.

Біріншіден, киіз үйдің жасалған 3D моделін жақсартуға болады - ішкі элементтердің ұсақ бөлшектерін және материалдардың жақсырақ текстурасын қосуға болады. Бұл кеңейтілген модель Қазақстанның дәстүрлі мәдениетін зерттеуге арналған 3D білім беру қосымшаларын жасау үшін пайдаланылуы мүмкін.

Екіншіден, осы жұмыс негізінде сіз SketchUp бағдарламасында 3D модельдеу негіздері бойынша толыққанды оқыту курсын жасай аласыз. Курс аясында бағдарламаның қосымша функционалдығын толығырақ зерделеуге, сондай-ақ алынған білімдерді дәстүрлі қазақ мәдениетінің басқа архитектуралық элементтерін үлгілеуге қолдануға болады.

Қорытындылай келе, жасалған 3D-модельді толықтырылған шындық технологияларын пайдалана отырып, қазақтың ұлттық салт-дәстүрлері бойынша білім беру мобильді қосымшасын әзірлеуге негіз ретінде пайдалануға болады. Бұл оқу процесін көрнекі және интерактивті етеді.

Пайдаланылған әдебиеттер тізімі

1. Аверченков В.И. SketchUp 2015 бағдарламасында 3D модельдеу – қарапайымнан күрделіге дейін. Солон Пресс, 2016 ж.

2. Skinner R. SketchUp бағдарламасында үш өлшемді модельдеу. Питер, 2015 ж.

3. Ким С. Үйлер мен интерьерлер. SketchUp нұсқаулығы. Питер, 2017 ж.

4. Большаков В.П. 3D модельдеу негіздері. RIOR, 2019 жыл.

5.Асанова Б.Қазақтың ұлттық әшекейлері мен кестелері. Алматы, 2016 ж.

6. Күзембаев Н.Е. Қазақстан сәулет өнерінің тарихы. Қазақ университеттері, 2020 ж.

7. СейдуалиеваЖ.Қазақтың халық қолөнері. ArunaLtd., 2021 ж.

8. TrimbleInc. SketchUp пайдаланушы нұсқаулығы. 2021. URL: https://help.sketchup.com/ru

9. Render.ru. SketchUp бағдарламасындағы үлгілердің визуализациясы. URL: https://render.ru/tutorials/sketchup/sketchup-vizualizaciya-modeli

10. 3Dtoday.ru. SketchUp-те интерьерді модельдеу. URL: https://3dtoday.ru/blogs/3Dart/sketchup-interior-modeling/.