Білім беру ұйымының атауы:

С.Рахымов атындағы ЖББМ

Бөлім:

Күш мқменті

Педагогтың аты-жөні:

Ж.Нургалыйқызы

Күні : 18.06.2025

Сынып: 7

Сабақтың тақырыбы

Иіндіктің тепе-теңдік шарты

Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаттары

7.2.4.4– тепе-теңдікте тұрған денелер үшін күш моменттер ережесін тұжырымдау және есептер шығаруда қолдану

Сабақтың мақсаты:

Тепе-теңдікте тұрған денелер үшін күш моменттер ережесін тұжырымдайды;

Күш моментінің формуласын есептер шығаруда қолданады;

Құндылықтарға баулу

Еңбекқорлық пен кәсіби біліктілік

• Бірлік және ынтымақ –командамен топтық тапсырмаларды орындап ,басқалармен бірлескен жұмыстың нәтижесін қорғай алады;

Сабақтың кезеңі/уақыты

Педагогтың әрекеті

Оқушының әрекеті

Бағалау

Ресурстар

Сабақтың басы

7 минут

Сәлемдесу

Оқушыларды түгелдеу.

Үй тапсырмасы

Тест тапсырмасы

https://wordwall.net/resource/61358348

1.Иіндік дегеніміз не?

2.Күш иінідеп нені айтамыз?

3.Күш моменті дегеніміз не?

4.Массалар центрінің анықтамасы қалай айтылады?

5.Дененің массалар центрін қандай тәсілдермен анқытайды?

6.Эксперименттік тәсілмен дененің массалар центрі қалай анықталады?

7.Екі дененің массалар центрін қандай теориялық формуламен анықтайды?

Сәлемдесу

Бүгінгі күнге жақсы тілек

Айтып топпен бірге ұйымшылдық танытады.

Оқушылар топқа бөлінеді

Үй тапсырмасына берілген тест тапсырмасын орындайды.

Өзін өзі бағалау парағы арқылы бағалау

Дескриптор:

Иіндік және күш моменті ережелерін біледі;

Әр түрлі пішіндегі денелердің массалар центрн анықтаудың формуласын біледі;

2 балл

ҚБ: осы тапсырманы керемет орындадың,

Креативті жауап жарайсың,

Өте жақсы көрсеткіш мен сені мақтан тұтамын,

Ең үздік физик

Презентация

Жұмыс парағы

Көрнекіліктер

Сабақтың ортасы

30 минут

Жаңа сабақ

• Сұрақ: Екі бала әткеншектің екі жағына отырып теңесіп тұр. Не себепті олар теңесіп тұр деп ойлайсың?

Ұзындығы 2 м иіндіктің сол жағына 40 Н күш 0.5 м иінмен әсер етуде. Иіндіктің оң жағына тепе-теңдік болу үшін қандай күш қолдану керек, егер иіні 1 м болса?

Жеке тапсырма

Жұптық тапсырма

Иінді таразы

Функционалдық сауаттылық тапсырмасы

Иінді таразы — бұл денелердің салмағын салыстыру немесе күштерді өлшеу үшін қолданылатын құрал. Иінді таразы екі бұрылатын тіреуге негізделген, ол жерде бір жағына салынып жатқан заттың салмағы мен екінші жағына салынып жатқан дененің салмағы салыстырылады. Бұл құрал көбінесе зертханаларда, өнеркәсіпте және тұрмыстық қажеттіліктерде кеңінен қолданылады.

Иінді таразының жұмыс істеу принципі — күш моменттерінің тепе-теңдігіне негізделген. Егер иінді таразы тепе-теңдікте болса, онда оның әрбір жағына қолданылған күш моменттерінің сомасы тең болады. Күш моменті — бұл күштің белгілі бір оське қатысты бұрушы әсері, ол күштің модулімен және күш қолданылған нүктеден тіреу осьіне дейінгі қашықтықтың көбейтіндісіне тең. Иінді таразыны тепе-теңдік жағдайына келтіру үшін әртүрлі заттардың массалары мен олардың орналасуы есептеледі.

Иінді таразының жұмыс принципі:

1. Иіннің ұзындығы мен қысқалығын өзгерту арқылы теңдікті реттеуге болады.

2. Масса мен қашықтық арасындағы қатынасты сақтау арқылы теңдікті сақтау қажет.

3. Иіннің екі жағына түрлі күштер әсер ететіндіктен, олардың моменттері тең болуы керек.

Жеке тапсырма

Әке мен бала әткеншекте отыр, екеуінің де аяқтары жерге тимей тұр , ал әткеншек тепе-теңдікте тұр. Әкенің массасы 90 килограмм, және ол әткеншектің тіреу нүктесінен l₂ қашықтықта отыр. Егер баланың массасы 30 килограмм болса, онда ол әткеншектің тіреу нүктесінен қандай қашықтықта отырады?

2-тапсырма (теориялық):
Күш моменті неге тәуелді және оны қалай өзгертуге болады?

Жауап:
Күш моменті күштің мәніне және күштің иінінің ұзындығына тәуелді.

• Күшті арттыру – моментті арттырады.

• Күш иінін ұлғайту – моментті де ұлғайтады.

Оқушылар

Дескриптор:

Тепе-теңдікте тұрған денелер үшін күш моменттер ережесін тұжырымдай алады;

Күш моментіні анықтамасы мен формуласын біледі;

Күш моментінің формуласын есептер шығаруда қолдана алады;

3 балл

Дескриптор :

Phet сolorado стиуллияциялық программасында күш моментіне есептер құрастыра алады;

Күш моментінің формуласын есептер шығаруда қолдана алады;

2 балл

ҚБ: осы тапсырманы керемет орындадың,

Креативті жауап жарайсың,

Өте жақсы көрсеткіш мен сені мақтан тұтамын,

Ең үздік физик

Дескриптор :

Есептің шартымен ,берілгенін жаза алады;

Әкесі мен баласының массаларымен иіндіктерін жаза алады;

Күш моментінің формуласын есептер шығаруда қолдана алады;

Екі иінлікті есептеп таба алады;

3 балл

Жұмыс парағы

Тапсырмалар

Сабақтың соңы

8 минут

Рефексия

Бағалау

Үй тапсырмасы

« Cәйкестендіру » әдісі бойынша сабақты бекту тапсырмасын орындайды..

https://wordwall.net/resource/70992603

Дескриптор:

Күш моментіне берілген сәйкестендіру тапсырмасын дұрыс орындай алады;

1 балл

Жұмыс парағы

Тапсырмалар

Рефлексия

«Білім класс»

Үй тапсырмасы:

Сабаққа кері байланыс қалдыраады.

Өзін өзі бағалау парағында бағалап сабақтың соңында хабарлайды.

Өзін-өзі бағалау парағы

Кері байланыс стиккерлері

Бағалау парағы

Физика

« Білімдіге дүние жарық»

Оқыту мақсаттары:

7.2.4.4– тепе-теңдікте тұрған денелер үшін күш моменттер ережесін тұжырымдау және есептер шығаруда қолдану

Жаңа сабақ

Жеке тапсырма

Жұптық тапсырма

Phet сolorado стиуллияциялық программасында күш моментіне есептер шығару .

https://phet.colorado.edu/sims/html/balancing-act/latest/balancing-act_all.html

Жұптық тапсырма

Иінді таразы

Функционалдық сауаттылық тапсырмасы

Иінді таразы — бұл денелердің салмағын салыстыру немесе күштерді өлшеу үшін қолданылатын құрал. Иінді таразы екі бұрылатын тіреуге негізделген, ол жерде бір жағына салынып жатқан заттың салмағы мен екінші жағына салынып жатқан дененің салмағы салыстырылады. Бұл құрал көбінесе зертханаларда, өнеркәсіпте және тұрмыстық қажеттіліктерде кеңінен қолданылады.

Иінді таразының жұмыс істеу принципі — күш моменттерінің тепе-теңдігіне негізделген. Егер иінді таразы тепе-теңдікте болса, онда оның әрбір жағына қолданылған күш моменттерінің сомасы тең болады. Күш моменті — бұл күштің белгілі бір оське қатысты бұрушы әсері, ол күштің модулімен және күш қолданылған нүктеден тіреу осьіне дейінгі қашықтықтың көбейтіндісіне тең. Иінді таразыны тепе-теңдік жағдайына келтіру үшін әртүрлі заттардың массалары мен олардың орналасуы есептеледі.

Иінді таразының жұмыс принципі:

1. Иіннің ұзындығы мен қысқалығын өзгерту арқылы теңдікті реттеуге болады.

2. Масса мен қашықтық арасындағы қатынасты сақтау арқылы теңдікті сақтау қажет.

3. Иіннің екі жағына түрлі күштер әсер ететіндіктен, олардың моменттері тең болуы керек.

Иінді таразының тепе-теңдігін орнатыңыз

https://www.vascak.cz/data/android/physicsatschool/template.php?s=mech_paka&l=ru

Жеке тапсырма

Әке мен бала әткеншекте отыр, екеуінің де аяқтары жерге тимей тұр , ал әткеншек тепе-теңдікте тұр. Әкенің массасы 90 килограмм, және ол әткеншектің тіреу нүктесінен l₂ қашықтықта отыр. Егер баланың массасы 30 килограмм болса, онда ол әткеншектің тіреу нүктесінен қандай қашықтықта отырады?

Сабақты бекіту

« Cәйкестендіру » әдісі бойынша сабақты бекту тапсырмасын орындайды..

https://wordwall.net/resource/70992603

Рефексия Бағалау

Сабаққа кері байланыс :___________________ Менің алған балым:_____________________