Ж дыбыстарын ажырату "Салт дәстүрлер және ауыз әдебиеті"

№1 Сабақ.

1. Ә дыбысымен танысу.

Ә дыбысының артикуляциялық кескіні.

2. Ә дыбысының артикуляциялық ерекшеліктері.

Жақтың кең ашылуы арқылы жасалады. Езудің кейін тартылуы арқылы жасалады.

Ә дыбысы – жіңішке, ашық, езулік, жалаң дауысты дыбыс.

3. Артикуляциялық жаттығулар.

• «Терезе» «Күрекше

• «Саңырауқұлақ» «Бегемот»

4. Ә дыбысын қою

• Еліктеу арқылы

• Механикалық арқылы

5. Ә дыбысын ашық буындарда машықтандыру.

тә-тә-тә кә-кә-кә нә-нә-нә пә-пә-пә

дә-дә-дә гә-гә-гә шә-шә-шә бә-бә-бә зә-зә-зә сә-сә-сә мә-мә-мә рә-рә-рә

әде-әрі-әке-әне-әте-әле-әсу-әсі-әзи-әше-әлі-әру-әші-үмә

6. Буындарды дұрыс айтуын дамыту.

Ойын: Баспалдақ

Буындағы Ә дыбысын созып және дұрыс айтса, келесі баспалдаққа көтерілесің.

Тә

лә

сә

шә

дә

кә

бә

гә

рә

7.Ашық буындар арқылы сөздерге машықтандыру

Сә-сә-сә – Сәкен шә-шә-шә - шәлі

Дә-дә-дә – дәптер кә-кә-кә – кәсіп

Бә-бә-бә – бәкі гә-гә-гә – гәкку

Рә-рә-рә – рәміз

8.Дыбыс есту қабілетін дамыту ойыны.

Ә дыбысын естісең шапалақта. ( күн, ай, дәптер, әнші, қалам, әтеш, доп)

10.Сабақтың қорытындысы. Релаксация.

Логопед тапсырмасы: Тыныс алу жаттығулары.

№2 Сабақ

1. Артикуляциялық, тыныс алу және ұсақ қол моторикасы жаттығулары.

2. Ә дыбысын тұйық буындарда машықтандыру

Әт-әт-әт әк-әк-әк әш-әш-әш әб-әб-әб

Әз-әз-әз ән-ән-ән әп-әп-әп әр-әр-әр

3. Буын арқылы сөздерге машықтандыру

Әт-әт-әт – әтеш әк-әк-әк – әке әш-әш-әш – әшекей

Әд-әд-әд – әдемі ән-ән-ән – әнші әш-әш-әш – Әшім

Әз-әз-әз – әзір ән-ән-ән – күмән әм-әм-әм – Әміре

Әс-әс-әс – әскер ән-ән-ән – жәндік әп-әп-әп – әпке

4. Суреттер арасынан Ә дыбысы бар суреттердерді тауып, белгілеу.

5.Логоритмика.

Әтеш тұрып азанда, Әжем ертіп әкелді,

Оятады әндетіп. Әкем сатып әперді.

Әжем шайын әзірлеп, Әйнек салды әйнекті

Әкем жұмыс қамында Әдемілеп пәтерді.

6.Лексиканы дамыту ойыны.

Сөздің мағынасын анықтап, тиісті Ә дыбысы кездесетін сөзді сәйкестендір.

Мысалы: Қалың дәптер

Менің аты жәндік

Әдемі дәптер

Қауіпті әже

Үлкен әшекей

7.Сабақты қорытындылау. Релаксация.

Логопед тапсырмасы:

№3 Сабақ

1.Артикуляциялық , фонетикалық жаттығулар

2.Ұсақ қол моторикасының жаттығулары.

3.Ә дыбысын сөз басында машықтандыру.

Ә дыбысын анық айту арқылы сөздермен танысу.

Әке,әже, әліппе, әріп, әтеш, әнші, Әсем, әжім, ән, әдемі, әсемпаз, әдеп, әскер, әпке, Әбжаппар, Әли, әдет, әкім.

4.Суреттен Ә дыбысы сөз басында келген суретті тауып, атын ата.

5. Логоритмика.

Әлияны тербетіп, Әжеңді әзер танисың

Әжесі отыр әндетіп. Әлі-ақ тәй-тәй жүрерсің,

«Әлди,әлди, әлди-ай Әр нәрсені білерсің

Әйбатсың-ау, Әлия-ай! Әлди, әлд, әлди-ай

Әзәр титтей сәбисің, Әйбатсың-ау, Әлия-ай!»

6.Есту қабілетін дамыту.

Сұрақты мұқият тыңдап, дұрыс жауабын айт

• Дәптер сөмкеде тұрама алде сөмке дәптерде тұрма?

• Әкем теледидар қарадыма алде теледидар әкемді қарадыма?

• Мен әліппе оқыдымба алде әліппе мені оқыдыма?

7.Сен баста, мен аяқтаймын ойыны.

Бала	Логопед
Ә	же
Ә	ріп
Ә	теш
Ә	ке
Ә	ли

8.Жаттамақтар.

-Ән-ән-ән Ән-ән-ән

Мерекелік сән Қамба толы дән

-Лә-лә-лә Әжем айтқан ән

Атым менің Ләйлә. Құрып жүрген сән.

9.Сабақтың қорытындысы. Релаксация.

Логопед тапсырмасы:

№4 Сабақ

1.Артикуляциялық және фонетикалық жаттығулар

2.Ә дыбысын сөз ортасында, соңында машықтандыру.

Күмән, мәсі, дәке, дәрігер, дәрумен, дәріхана, дәптер, шәлі, бәкі, жәндік, Сәкен, күнә, кінә, Ләйлә

3.Кезектесіп айтайық.

4.Лексиканы, есту қабілетін және фонематикалық қабылдауын дамыту.

Тақпақта кездесетін Ә дыбысын нақты, анық , дұрыс айту.

Сөздерді Ә-ден басталатын

Кімдер таба алады.

Кезегінде айта алмаған

Би билеп, ән салады.

«Әлем», - деді дереу Әсел,

«Әже», - деді Әсет те.

Өз есімін айтты Әсем

Оны да алды есепке.

«Әке», - деді ал Әскербек,

«Әліппені!» айтты Әділ

5.Логоритмика

Әлем – жиһан, жер жүзі.

Әмбеге аян кеңдігі,

Әлемді гүлмен көмкеріп,

Әп-әсем етем мен мұны.

6.Ә дыбысын дұрыс, анық айт.

7. Жауабын тап. Сана.

Сабаққа келді Келмеді бүгін сабаққа

Әсем, Сәкен, Әли, Әсел, Әміре, Әбжаппар

Тағыда бар, Қәнекей балақай санашы,

Ләйлә, Әшім мен Әбіш Барлығы қанша сыныпта.

-Шыққан жауапты бос орындарға санмен жаз.

8. Сабақтың қорытындысы. Релаксация

Логопед тапсырмасы.