Жалпыадамзаттық құндылықтар – отбасылық тәрбиенің негізі

Мақсаты: Бала тәрбиесінде ата-ананың алатын орнының ерекше екенін түсіндіре отырып, сүйіспеншілік құндылығының мәнін ашу.

Міндеттері:

• Баланың бойындағы жағымды қасиеттерді дамытып, жағымсыз қасиеттерден арылуға, ата-анамен қарым-қатынасын жақсартуға көмектесу;
  - ата-ана бойына өздерін тәрбиеші мұғалім ретінде қарауда қызығушылықтарын дамыту;
  - Баламен дұрыс тіл табысуға, сөйлеу мәдениетін үнемі қолдауға ой салу. Ата-ана мен баланың арасындағы қарым-қатынастың ерекшеліктерін психологиялық жаттығулар арқылы көрсету.

Ресурстары: (материалдары, көздері)Интерактивті тақта, музыкалық аппарат, плакаттар, түрлі түсті қарандаштар.

Жоспар:

1. «Кел, танысайық, Ата - ана». ( Ата – анамен танысу тренингі)

2. Отбасында  әке мен ана бала арасындағы  рухани достық қарым –қатынасты жақсартуға  бағыттау. (Үй тапсырмасын сұрау, Әңгімелеу әдістері арқылы ашу)

3. Ата- ананың бала тәрбиесіндегі қарым-қатынасы туралы түсініктер беру арқылы ата-аналардың білімін көтеруге көмектесу. «Тренингтер, топтық жұмыстар арқылы ашу)

Ата – ана жиналысының барысы:1. Ұйымдастыру кезеңі

1.Тыныштық сәті

Ыңғайланып отырыңыздар, денелеріңізді түзу ұстаңыздар. Аяқ-қолыңызды айқастырмаңыз. Қолыңызды тізеңізге немесе үстелге қоюға болады. Көздеріңізді жұмуларыңызды өтінемін.

Елестетіп көріңіз: Күн нұры сіздің төбеңізден өтіп, кеудеңізге қарай бойлап барады. Кеудеңіздің орта тұсында гүл түйнегі орналасқан. Гүлдің түйнегі нұрдан баяу ашылып келеді. Балғын және таза әсем гүл сіздіңәр ойыңызды, әр сезіміңізді, эмоцияңыз бен тілек-қалауыңызды шайып, жүрегіңіздіңқауызын ашты.

Нұр сәулесі сіздің бойыңызға ақырын тарай бастағанын елестетіңіз. Ол біртіндеп күшейе түсуде. Оймен осы нұрды қолдарыңызға түсіріңіз. Сіздіңқолдарыңыз нұрға бөленіп, сәуле шашуда. Қолымыз тек жақсы, ізгі істер істейді және баршаға көмектеседі. Нұр аяқтарыңызға тарады. Аяқтарыңыз нұр сәулесін шашуда. Олар сізді тек жақсылық жасау үшін жақсы жерлерге апарады. Олар нұр мен махаббат құралына айналды.

Одан әрі нұр сіздің аузыңызға, тіліңізге тарады. Тіліңіз тек шындықты және жақсы, ізгі сөздер ғана айтады. Нұрды құлақтарыңызға бағыттаңыз, құлақтарыңыз тек жақсы сөз бен әсем әуенді ғана естиді. Нұр көздерімізге де жетті, көзіміз тек жақсыға қарап, бәрінен жақсылықты ғана көреді. Сіздің басыңыз түгелдей нұрға бөленіп, басыңызға тек ізгі, сәулелі ой келеді.

Нұр бірте-бірте қарқын және шұғылана бастайды, сіздің денеңізден шығып, жан-жағыңызға сәуле шашады. Осы нұрды туысқандарыңызға, мұғалімдеріңізге, достарыңызға, таныстарыңызға бағыттаңыз. Нұрды уақытша түсініспей, ренжісіп жүрген адамдарға да бағыттаңыз, олардың да жүрегі нұрға толсын.

Осы нұр бүкіл әлемге: барлық адамдарға, жан-жануарларға, өсімдіктерге, барлық тірі жанға таралсын... Ғаламның барлық түпкір-түпкіріне нұр бағыттаңыз. Ойша айтыңыз: «Мен нұрлымын... Нұр менің ішімде... Мен Нұрмын».

Осындай Нұр, Махаббат және Тыныштық күйінде отыра тұрыңыз...

Енді осы Нұрды жүрегіңізге орналастырыңыз. Нұрға толы бүкіл әлем сіздің жүрегіңізде. Оны осындай әсем қалыпта сақтаңыз.

Жаймен көзіңізді ашуға болады.

Рахмет.

2.Үй тапсырмасын сұрау. Ата – ана туралы бейнежазбаны көріп, түйгендерін ортаға салу.

Сұрақтар:

1. Бейнежазбаны көре отырып не түйдіңіздер?

2. Қазіргі таңда балаларымызға қаншалықты көп көңіл бөліп жүрміз?

3. Бала тәрбиесі үшін отбасы жауапкершілігі басым ба, әлде мектептің жауапкершілігі басым ба?

4. «Бақытыңда балаңнан ізде» дегенді қалай түсінесіз?

5. «Баланың өскенде жақсы, өнегелі адам болып шығуына отбасынан алған тәрбиенің ықпалы зор» дегенге өз пікіріңіз, көзқарасыңыз қандай?

6. Бала үшін ата - ананың қайсысының беделі күшті деп ұғасыз?

Танысу тренингі. «Өрмекшінің торы»

Сіздермен танысу мақсатында «Өрмекшінің торы» атты тренингін өткіземін. Мен жіптің басын ұстап қалып, өзімнің аты – жөнімді және балаңыздың жақсы қасиеттерін айтасыздап, келесі адамға жіпті лақтырамын. Осылайша кезектесіп жіпті бір – біріңізге бересіздер. Бір-бірімізге жіпті беру арқылы өрмекшінің торы шығады. Енді сіз алдыңыздағы адамның аты мен баласының жақсы қасиеттерін айта отырып, кері қайтарып бересіздер.

Сұрақтар:

1. Сізге кімнің өзін таныстыруы өте айқын, есте қалатындай әсерін тигізді?

2. Сіз үшін қандай танысу өте ерекше, әрі күтпеген танысу болды?

3. Кімнің өзін таныстыруы Сізге бірден жақын адам екенін сездірді?

4. Кімнің айтқан ойы Сізге түсініксіз немесе таң қалатындай болды?

5. Мүмкін, сол адамға Сіздің қоятын сұрағыңыз бар шығар?

3. Әңгімелеу.

Видеоролик: Әлемді жылатқан баланың хаты

Сұрақтар:

1. Бейнежазбадағы әке мен ананың әрекетін қалай бағалайсыз?

2. Осы бейнежазбаны к-ре отырып баланы еркін тәрбиелеген дұрыс па, қатаң тәрбиелеген дұрыс па?

3. Балаңыз сізді ренжіткенде ең алдымен аузыңызға қандай сөз түседі?

4. Қаншалықты балыңызға жылы сөздерді жиі айтасыз?

5. Күнде балаңызға кітап оқып беруге және әңгімелесуге көңіл бөлесіз бе?

6. Сіз қандай ата – анасыз?

Топтық жұмыс.
1 – топқа. Тапсырманың шарты бойынша «Жанұя бақыты» үлгісін құру. Яғни, ата-ана өзінің отбасын салу және отбасы бақытын сурет арқылы көрсетіп, суреттің жан-жағына отбасы сөздері арқылы жеткізу керек.

2- топқа. «Бала менің бақытым» тақырыбында постер қорғау.

3 –топқа. «Тәрбие тал бесіктен» тақырыбында постер қорғау.

Топтық жұмыс. Ата – аналарды үш топқа бөліп, тапсырма беру.

«Түңілуші, Сенімді, Қалжыңқой»

Мақсаты: мәселелі жағдайға адамның бүтіндей қарым – қатынасын жасау, мәселені түрлі көзқараста қарауда тәжірибе алу.

Нұсқау. Сіздерге Федор Павлович Решетниковтің «Тағы да екілік» суретіндегі бейнеленген жағдайды сахналау ұсынылады.

Тарихын эмоциональды мазмұнымен айту керек, нәтижесінде сізде суреттегі жағдайды айтатын үш тарих шығу керек. Түңілуші адам оны қалай айтар еді? Ал сенімді ше? Және қалжыңқой ше?

Қорытынды сөз. Бұл кешенді техниканың жақсылығы сол, ол мәселені жан – жақты қарауға , нақты айғақтар тұрғысынан және нақты адамдардың дербес қабылдауы арқылы болатындығын ұсынады. Талдаушылар бұл әдісті кез- келген салада қолдануға тиімді деп тапты.

Жаттығу. «Қар қиыршықтары»

Нұсқау: Ақ қағазды алып ортасынан бүктеймізде, оң бұрышын жыртып аламыз.Тағы да бүктеймізде оң жақ бұрышын жыртып аламыз.Осылайша мүмкіндігінше жалғастырамыз. Енді барлығымыз өзіміздің қар қиыршықтарымызды ашып қараймыз.

Талдау сұрақтары:

1. Кімде бірдей қар қиындысы шықты?

2. Жоқ, Себебі неде деп ойлайсыңдар?

3. Неге бәрімізде бірдей ақ қағаз және бірдей әрекет жасасақта қар қиыршықтары басқаша шықты деп ойлайсыңдар?

Қорытынды сөзі: Себебі, бәріміз бірдей әрекет жасағанмен біздер әр түрлі адамдармыз, әр түрлі қимылдаймыз. Ал балаларымызға келсек, әр қайсысы бөлек тұлға, әрқайсысының ойлауы, дүниетануы көзқарасы бәрі де әр түрлі.

Талдау

Топпен ән айту

Ана мен Сәби

Әні: Біржан Жалғасбаев 
Сөзі: Жұматай Оспанов

Өмірге сәби келді 
Ақ періште іңгәлаған
Иіскеп емер, 
Енеме ерленген туған анаң
Қайырмасы:
Періште сәби құлыным
Мен үшін бүгін ұлы күн
Қабыл ап ана жылуын, аман бол
Тағдырдың көрме тарлығын
Алдыңда келер бар күнің
Мойныңа алып бар жүгін, адам бол
Аттама адалдықтың 
Ақ жолынан балапаным
Деп анаң кірпік қақпай
Атқызатын ана таңын
Қайырмасы:
Періште сәби құлыным
Мен үшін бүгін ұлы күн
Қабыл ап ана жылуын, аман бол
Тағдырдың көрме тарлығын
Алдыңда келер бар күнің
Мойныңа алып бар жүгін, адам бол

«Тілек шамы». /Балауыз шамы арқылы/
Мақсаты: тренинг туралы пікірлеріңізді ортаға салу.
Құрметті ата-аналар! Біз сіздермен жанұядағы ата-ана мен бала арасындағы қарым-қатынасын түрлі жақтарын тануға, жан-жақты талқылауға тырыстық. Отбасы, ошақ ұя – жылулықтың мекені. «Отбасы» атауының мәніне терең үңілер болсақ, оттың да үлкен маңызы бар екенін сеземіз. Сондықтан оттың басы, ошағымыздың түтіні түзу болуы үшін «Тілек шамы» жаттығуын бір-бірімізге тілек айта отырып жүргізейік. Бір-бірімізге мына шамды бере отырып бүгінгі кездесуден алған әсерлеріңізбен бөлісіп, тренинг барысында айта алмай қалған ойларыңыз болса, барлығыңыз да осы жерде айтуларыңызды сұраймын.

Жиналыстың қорытынды сәті.

Ж.Ж. Руссо: «Бала туылғанда ақ қағаздай болып таза туады, оның үстіне шимақты қалай салсаң, қағаз бетіне солай түседі, бала тәрбиесі де солай сияқты, өзің қалай тәрбиелесең, ол солай тәрбиеленеді» — деген екен.
Ендеше, ата-аналар, қолымыздағы алтынымызды жақсылап тәрбиелейік және біздер оларға үлгі болар бейне екендігімізді ұмытпайық. Олай болса балаға әрдайым жылы сөздер айтып, дұрыс тәрбие беруге сіз болып, біз болып бірге атсалысайық.

Соңғы тыныштық сәтi. (Тыныштық... бар жерде, тыныштық... бүкiл әлемде)