Жануарлардың морфологиясы мен физиологиясы. Жануарлардың түрлері

САБАҚ:Жаратылыстану әдістемесі

Тақырыбы: Жануарлардың морфологиясы мен физиологиясы. Жануарлардың түрлері

Колледж: Семейдің М.О.Әуезов атындағы педагогикалық колледжі

Сабақ негізделген оқу мақсаты

Жануарларды топтарға бөлудің жаңа түрі мен және олардың топтық белгілерімен таныстыру.

Сабақ мақсаттары

Барлық оқушылар:

• Жануарлардың түрлерімен танысады, олардың алуан түрлерін айыра білуді үйренеді..

Оқушылардың басым бөлігі:

• Жануарлар топтамаларымен таныса отырып, адам өміріндегі маңызын айқындайды.

Кейбір оқушылар:

• Зиянкестермен күресу жолдарын үйренеді..

Алдыңғы тақырып

Өсімдіктер әлемі. Жоғары сатыдағы өсімдіктер

Жоспар

Жоспарланған уақыт

Жоспарланған жаттығулар

Ресурстар

Мұғалімнің іс әрекеті

Оқушының іс әрекеті

Ұйымдастыру бөлімі

Топпен амандасады.

Психологиялық дайындық

Сәлемдесу

Студент назарын жаңа сабаққа аудару

Өсімдіктер мен жануарлар әлемі тірек картасы, топырақ қоллекциясы.

Үй тапсырмасын сұрау

Әр топ өздеріне берілген тапсырмаларын қорғайы.

Бірінші топ: Төменгі сатыдағы өсімдіктер түрлері

Екінші топ: Жоғары сатыдағы өсімдіктер

Үшінші топ: Қызыл кітапқа енген өсімдік түрлеріне тоқталады.

Жұмыстар: фотокалаж, буклет, альбом, таратпа карта, видеоматериал, слайд т.б түрде болу керек.

Сұраққа жауап қайтару.

Суреттер, слайд

Жаңа сабақты меңгерту

Мағынаны ашу

Жануарлар (лат. Animalia) — тірі организмдер дүниесіндегі негізгі екі топтың бірі (екіншісі – өсімдіктер); жүруге және сезінуге бейім тіршілік иесі; негізінен, дайын органикалық қосылыстармен қоректенетін гетеротрофты организмдер. Жануарлар құрылысына қарай бір жасушалы организмдер және көп жасушалылар болып екі топқа бөлінеді.  Жануарларда ас қорыту, қан айналу, жүйке жүйесі, сезім және жыныс]органдары, тыныс алу, зәр шығару жүйесі жақсы жетілген. Дүние жүзінде жануарлардың 1,6 млн-дай түрі, 17 типі бар. Жануарлардың табиғаттағы және адам өміріндегі маңызы өте зор: көпшілігі пайдалы болып табылады. Азық-түлік, әртүрлі өнеркәсіп шикізатын: ет, май, сүт, тері, жүн, бал, жібек, мүйіз, бақалшақ, т.б. береді. Сондай-ақ, олар – ауыл шаруашылық дақылдарының тозаңдатушылары, топырақ түзушілері, басқа жануарларға азық қорлары, органикалық заттардың ыдыратушылары болып табылады. Жануарлардың өнімділігін арттыруды, тиімді пайдалануды және табиғаттағы қорын сақтауды зоология ғылымы мен оның салалары зерттейді.

Жануарлар морфологиясы (грекше morphe – пішін)' – денесінің пішіні мен құрылысы, олардың жекеше және тарихи эволюциялық дамуы туралы ғылым. Бұл анатомия, гистология, эмбриология, цитология ғылымдарымен тығыз байланысты. Қазақстанда эволюциялық морфология (ұзақ тарихи даму процесі кезінде жануарлардың төменгі сатыдағы қарапайым түрінен жоғарғы сатыдағы күрделі организмдерге дейінгі аралығы); салыстырмалы морфология (әртүрлі мал тұқымдарының ұқсастығы мен айырмашылығы заңдылықтарын салыстыра зерттеу); мал тұқымдары морфологиясы (малдың органдарының құрылысын мал тұқымына байланыстыра зерттеу); функционалдық морфология (жануарлар организмі құрылысының ерекшеліктерін қызметіне байланысты сипаттау) салаларындағы зерттеулер кең өріс алды. Сүтқоректілердің (олардың ішінде малдың), құс пен балықтың, бауырымен жорғалаушылардың, жәндіктердің тыныс алу, ас қорыту, жүйке, жүрек-қантамыр, сүйек-ет жүйелері зерттеліп, олардың эволюциялық, экологиялық, филогенездік, түраралық, тұқымаралық ерекшеліктері анықталды.

Жаңа қажетті ұғымдарға анықтама бере отырып, дәптерге жазады.

Суреттер арқылы жұмыс

Тірек сызба арқылы ажырату.

Жабайы аңдар, үй жануарлары, құстар, суда тіршілік ететін жануаралар.

Слайд, презентация қолдану.

Қорытынды

Жануардардың дама өміріндегі маңызын атап өту (сызба құру).

Қосымша ақпарат

Саралау –Сіз қосымша көмек көрсетуді қалай жоспарлайсыз? Сіз қабілеті жоғары оқушыларға тапсырманы күрделендіруді қалай жоспарлайсыз?

Бағалау - Оқушылардың үйренгенін тексеруді қалай жоспарлайсыз?

Пәнаралық байланыс
Қауіпсіздік және еңбекті қорғау ережелері
АКТ-мен байланыс
Құндылықтардағы байланыс

Рефлексия

Сабақ /оқу мақсаттары шынайы ма?

Бүгін оқушылар не білді?

Сыныптағы ахуал қандай болды?