Бүгінгі таңда әл-Фараби атындағы Қазақ ұлттық университеті әлемдегі ең үздік 150 университеттің қатарына енген Қазақстан мен Орталық Азиядағы жалғыз университет болып табылады.Бір жылдың ішінде университет QS WUR жаһандық рейтингінің Топ 200 ішінде 25 позицияға көтеріліп, 175-ші орыннан 150-ші орынға көтерілді.Университеттің білім беру бағдарламаларының 25%-ы Пән бойынша QS үздік 500 пәндік рейтингінде ұсынылған.Университет құрылымына 16 факультет пен 68 кафедра, 8 ғылыми-зерттеу институты және 29 ғылыми орталық кіреді. 140-қа жуық ғылыми және оқу-зерттеу зертханалары бар.Студенттердің саны 26 мыңға жуық. Шетелдік студенттер контингенті жыл сайын артып келеді – 30 елден 2,5 мыңнан астам шетелдіктер бакалавриат, магистратура және докторантурада білім алуда.

Педагогикалық ұжымның саны 2 мыңнан асады. Университет оқытушыларының арасында Ұлттық ғылым академиясының 10 академигі мен 7 корреспондент-мүшесі, ғылым мен техника саласындағы Мемлекеттік сыйлықтың 14 лауреаты бар.Университет дамуының негізгі векторы – интернационалдандыру. Университеттің шетелдік университеттермен және ғылыми орталықтармен 500-ден астам халықаралық келісім-шарттары бар.Қазіргі жастар қоғамдық процестер мен мәдени құндылықтарды қалыптастыруда шешуші рөл атқарады. Жастарды бағыттайтын құндылықтарды зерттеу олардың қажеттіліктерін, мотивацияларын және өмірге деген көзқарасын жақсырақ түсінуге мүмкіндік береді. Бұл мақалада біз қазіргі жастардың негізгі құндылықтарын, олардың алдыңғы ұрпақтармен салыстырғандағы өзгерістерін, сондай-ақ олардың әлеуметтік процестерге әсерін қарастырамыз.

Қазіргі жастар өзінің біртектілігімен және құндылықтарының алуан түрлілігімен ерекшеленеді. Дегенмен, бірнеше негізгі тенденцияларды анықтауға болады:

1. Индивидуализм және өзін-өзі жүзеге асыру: Жастар стереотиптер мен шектеулерден бас тартып, өзін-өзі көрсетуге және жеке мақсаттарына жетуге ұмтылады.

2. Бостандық пен тәуелсіздік: Жастар жеке өмірінде де, мансабында да таңдау еркіндігін жоғары бағалайды.

3. Технологиялық прогресс: Технологияның қарқынды дамуы жастарды қоршаған дүниедегі өзгерістерге икемді және бейімделгіш етеді.

4. Экологиялық сана: Қазіргі жастар экологиялық мәселелерге қызығушылық танытып, тұрақты даму идеяларын қолдайды.

5. Әлеуметтік жауапкершілік: Жастар қоғам алдындағы жауапкершілігін ұғынып, әлеуметтік әділеттілікті жақсартуға ұмтылуда.

Педагогика ғылымдарының кандидаты Тленчиева Нуржамал Сейдалиевна заманауи жастардың құндылықтары туралы бірқатар семинарлар өткізді. Оның зерттеулері мен практикалық ұсыныстары мәселені түсінуге айтарлықтай әсер етті және осы жұмыс үшін шабыт көзі болды. Т.Н. Сейдалиевнаның семинарлары жастардың мотивациясын жақсырақ түсінуге және олармен жұмыс істеу стратегияларын әзірлеуге көмектесті.

Қазіргі жастардың құндылықтарын зерттеу қазіргі ғылым мен жалпы қоғамның өзекті және маңызды міндеті болып табылады. Қазіргі жастар жоғары белсенділікпен, динамизммен және құндылық бағдарларының әркелкілігімен ерекшеленеді, бұл қазіргі заманғы әлеуметтік-мәдени контексттің күрделілігін көрсетеді. Жастардың құндылықтарын зерделеу бізге олардың қажеттіліктерін, өмірдегі мотивацияларын және нұсқауларын түсінуге мүмкіндік береді, бұл білім беру, әлеуметтік сала, мәдениет және т.б. сияқты әртүрлі салаларда жастармен тиімді жұмыс істеу үшін маңызды. Зерттеу қазіргі жастардың индивидуализм, өзін-өзі жүзеге асыру, еркіндік пен тәуелсіздік, технологиялық прогресс, экологиялық сана және әлеуметтік жауапкершілік сияқты негізгі құндылықтарын анықтады. Бұл құндылықтар жастардың өзін-өзі көрсетуге, тұлғалық дамуға және қоғам алдындағы жауапкершілігіне ұмтылысын көрсетеді. Т.Н.Сайдалиевнаның жастар құндылықтарын зерделеудегі семинарларының әсері жастармен жұмыс жасауда ғылыми-практикалық тәсілдің маңыздылығын көрсетеді. Оның зерттеулері мен ұсыныстары шабыт көзіне айналды және жастардың мотивациялары мен құндылық бағдарларын жақсырақ түсінуге көмектесті.

Қорытындылай келе, қазіргі жастардың құндылықтарын зерттеу қазіргі заманғы әлеуметтік процестерді және жалпы қоғамның дамуын түсінудегі маңызды қадам болып табылады. Жастардың құндылықтарын түсіну және ескеру олардың дамуына, үйлесімді тұлға мен тұрақты қоғам болып қалыптасуына жағдай жасау үшін қажет.

Тленчиева Н.С.

Педагогика ғылымдарының кандидаты.

Cтасюк А.А.

Психология мамандығының 1 курс магистранты

Жалпы және қолданбалы психология кафедрасы.

Жакупов А., 1-курс студенті

Менеджмент мамандығы

Әл-Фараби атындағы Қазақ Ұлттық Университеті