400 000+ дайын материалды шексіз жүктеңіз
ҚМЖ, БЖБ, ТЖБ, презентациялар, көрнекіліктер және авторлық материалдар - 690 тг-ден бастап
Тақырып бойынша 11 материал табылды

Жоғары дәрежелі сандардың нәтижесін анықтауда, соңғы цифрдың атқаратын рөлі

Материал туралы қысқаша түсінік
Соңғы бес жыл көлемінде ЖОО түсіушуі талапкерлердің ҰБТ тапсыру барысында, математикалық сауаттылық пәнінің міндетті пән болып қалыптасқаны көпшілікке белгілі. Бұл мақалада, ҰБТ да жиі кездесетін тақырыптардың бірі болған «жоғары дәрежелі сандардың соңғы цифрын анықтаудың» оңай шешу жолдары қарастырылады.
Материалдың қысқаша нұсқасы

ЖОҒАРЫ ДӘРЕЖЕЛІ САНДАРДЫҢ НӘТИЖЕСІН АНЫҚТАУДА, СОҢҒЫ ЦИФРДЫҢ АТҚАРАТЫН РӨЛІ



Шакарбеккызы А.

Жаратылыстану ғылымдарының магистрі,

математика пәнінің мұғалімі.

АйСаф жеке қыздар мектебі”ЖШС


Дәрежемен берілген сандардың нәтижесінің соңы қандай цифрмен аяқталатындығын анықтау үшін төмендгі ережелерді білу жеткілікті.

Аталымыш ережелерге тоқталмас бұрын, өмірде, математикада, жалпы ғылым-білім саласында қолданылып жүрген шексіз көп сандар тобының небәрі 0 және 1-9 (1,2,3,4,5,6,7,8,9) ға дейінгі 10 цифрдан құралатындығын анықтап алуымыз қажет.

Соңғы бес жыл көлемінде ЖОО түсіушуі талапкерлердің ҰБТ тапсыру барысында, математикалық сауаттылық пәнінің міндетті пән болып қалыптасқаны көпшілікке белгілі.

Оқушының логикалық ой жүгіртуін талап ететін, бұл пәннің түп негізі математика деп айтылғанымен, мектеп оқулықтарында өтілетін тақырыптарға байланысты кездесетін сұрақтар мен есептер өте аз, көбінесе мектеп бағдарламасында қамтылмаған, оқушылардың өз бетінше мектептен тыс, оқу орталықтарында дайындалатын сұрақтары мен есептері кездеседі.

Бұл ғылыми жұмыста, жоғарыда аталған мәселелердің қатарынан орын алған тақырыпты мысалға ала отырып, оны шешу жолдарын қарастыратын боламыз.

Есептеуге жеңіл болу ұшін әуелі, 0 және 1-9 (1,2,3,4,5,6,7,8,9) ға дейінгі 10 цифрдың дәрежелері қандай цифрмен аяқталатындығын көрсететін төмендегі кестемен берілген ережелерге назар аударайық.


Дәрежелі

сан

11

12

13

14

15

16

17

18

19

Соңғы цифр

1

1

1

1

1

1

1

1

1

Қайталанатын цифрлар

1

Дәрежелі

сан

21

22

23

24

25

26

27

28

29

Соңғы цифр

2

4

8

16

32

64

128

256

512

Қайталанатын цифрлар

2

4

8

6

Дәрежелі

сан

31

32

33

34

35

36

37

38

39

Соңғы цифр

3

9

27

81

243

729

2187

6561

19683

Қайталанатын цифрлар

3

9

7

1

Дәрежелі

сан

41

42

43

44

45

46

47

48

49

Соңғы цифр

4

16

64

256

1024

4096

16384

65536

1048536

Қайталанатын цифрлар

4

6

Дәрежелі

сан

51

52

53

54

55

56

57

58

59

Соңғы цифр

5

25

125

625

3125

...5

....5

....5

......5

Қайталанатын цифрлар

5

Дәрежелі

сан

61

62

63

64

65

66

67

68

69

Соңғы цифр

6

36

216

Материалды Word форматында жүктеп аласыз
Тарифке кіреді
0 ұстаз жүктеп алған
03.01.2023
400
Бұл материалды қолданушы жариялаған. UstazTilegi материалдың мазмұны мен авторлық құқықтарына жауап бермейді. Авторлық құқық бұзылған жағдайда шағым қалдыра аласыз
"Ұстаз" платформасында тіркелген пәндік олимпиадалар
Аттестацияға жарамды екенін көру үшін "Ұстаз" платформасында "Жарыстар, олимпиадалар тізімінен "Ustaz tilegi" деп іздесеңіз шығады
Қазақстандағы ең үлкен материалдар базасынан іздеу
Сіз үшін 400 000 ұстаздардың еңбегі мен тәжірибесін біріктіріп, ең үлкен материалдар базасын жасадық. Төменде керек материалды іздеп, жүктеп алып сабағыңызға қолдана аласыз
Осы тақырыпта
көрнекілік керек па?
10 000 астам көрнекіліктерді жинап қойдық.
Көрнекілік бөліміне өтіп тақырыбын жазып жүктеп алыңыз!
Министірлікпен келісілген Аттестацияға жарамды курстар тізімі