|
Пән: Күні:. Сынып: 8 |
Мектеп: Мұғалімнің аты-жөні: . Қатысқандар саны: Қатыспағандар саны: |
|||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
Сабақ тақырыбы Сабақ |
Көміртектің химиялық қасиеттері |
|||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
Осы сабақта қол жеткізілетін оқу мақсаттары (оқу бағдарламасына сілтеме) |
8.4.3.5 көміртектің физикалық және химиялық қасиеттерін түсіндіру 8.4.3.6 көміртек жанған кезде көміртек диоксиді мен көміртек монооксидінің түзілу жағдайларын білу және |
|||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
Сабақ мақсаттары |
Периодтық жүйедегі көміртектің орнына байланысты оны ІҮ топ элементі ретінде сипаттау; оқушыларды оның физикалық – химиялық қасиеттерімен танысады Көміртек қосылыстарының табиғатта таралуын, алынуын, физикалық қасиеттерін, химиялық қасиеттерін,қосылыстарын және қолданылуын өткен сабақпен байланыстыра отырып түсінеді. Оқушылар тақырыптың мағанасын біледі, түсінеді , өз ойларын дәлелдеуге, топпен жұмыс істеуде пайдаланады |
|||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
Бағалау крнитерииі |
Көміртек пен оның қосылыстарының құрамы, қасиеттері және адам өміріндегі маңызы туралы білім алады. Көміртектің аллотропиялық түрөзгерістері, олардың маңызы туралы қосымша ақпарат алып, бұрынғы білімін жетілдіреді, танымдық қабілеті артады. Топтық жұмыста өзінің білімін нақтылайды, салыстырады, өзіне сын көзбен қарап, басқаның пікірін тыңдауға, талдау жасай білуге үйренеді. |
|||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
Тілдік мақсаттар: |
Оқушылар: Адсорбция.Құрғақ мұз.Алмаз.Графит.Карбин.Фуллерон. Пән лексикасы және терминология: Көміртек және оның аллотропиялық түрөзгерістері,қасиеттері, адсорбция, көміртектің түрөзгерістері Диалог және жазылым үшін қажетті сөз тіркестер: Келесі көріністе сіздер ………………………….. тамашалайсыздар. Назарларыңызға ұсынылған қойылымда ………………… куәгері боласыздар. |
|||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
Құндылық тардыдарыту
|
Оқушыларды ойландыруға, ойын жеткізе білуге белсенділігін көтеруге дағдыландыру |
|||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
Пәнаралықбайланыстар |
Математика |
|||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
АКТ қолдану дағдылары |
Интернет пен интерактивті тақта |
|||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
Бастапқы білім |
Оксидтер мен көміртектер |
|||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
Сабақбарысы |
||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
Сабақтың жоспарланған кезеңдері |
Сабақтағы жоспарланған іс-әрекет |
Ресурстар |
||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
Сабақтың басы |
Ұйымдастыру. Сабақтың өту барысымен таныстыру. «Не? Қайда? Қашан?» телеойыны барысында сырттан келген тапсырмаларды орындау. «Озық ойлы оқушы» наминациясын анықтау. ІІ.Үй тапсырмасын тексеру Фронталды сұрақтар: жұппен жұмыс істеу (нашар үлгерушілермен жұмыс):
|
|
||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
Сабақтың ортасы |
Көміртек –
тіршілікке тірек, өмірге өзек
элемент Алмаз- ең қатты табиғи қосылыс ,түссіз ,мөлдір,май тәрізді,электр тоғын өткізбейді,жылуды нашар өткізеді,тау жыныстарын бұрғылауда, болат,шойынды өңдеуде,алмазда бағалы әсемдік бұйымдар - бриллиант; графит – сұр түсті, металдық жылтыры бар, электродтарда, отқа төзімді тигельдер жасауда қолданылады. Белгілі жағдайда аллотропиялық түр өзгерісі бір-біріне ауысады. 1000С –қа дейін ауа қатысынсыз Алмаз-------------------------------графит 3000С-тан жоғары, катализатор қатысында Графит-------------------------------алмаз Ағаш көмірін затты құрғақ айдау арқылы алады.Бұл ауа қатысынсыз қыздыру. Фуллерен –сфералық құрылымды заттар «С» атомынан 20 ғасырдың 80-ші жылдары синтезделді. Көміртектің химиялық қасиеттері. *Көмірдің бетіне басқа заттарды сіңіру және газдар мен еріген заттарды бойына ұстап тұру қасиеті адсорбция деп аталады. (белсендірілген көмірдің в противогаздарда қолданылу туралы) *қатты қыздырғанда оттек қатысында жанып, көп мөлшерде жылу бөледі: С+О2 =СО2 + 402 кДж *толық жанбағанда СО түзіледі *С +2Сl2=ССl4 *C + 2CuO = 2Cu + CO2 *C +2 H2 =CH4 *2C+ Ca =CaC2 металдармен қосылыс карбидтер деп аталады
***Хабарлама «Өртсөндіргіштің жұмыс істеу приципі», «Иіс газының ағзаға зияны» 4***Көмір қышқылы – әлсіз тұрақсыз қосылыс, әлсіз электролит. Н-----О С==О Н-----О
Н2СО3====== Н + НСО3 НСО3 ====== Н + СО3
Н2СО3 + 2NaOH (к.) ====== Na2СО3 +2НОН (карбонат) Н2СО3 + NaOH (р.) ====== NaНСО3 +НОН (гидрокарбонат) NaНСО3 +NaOH ====== Na2СО3 +НОН t СаCO3 --------- СаО + CO2 2NaНСО3 -------------- Na2СО3 +НОН+ CO2 Қолданылуы: NaНСО3 ---ас содасы Na2СО3 ---кристалдық сода (кальцинирленеген) СаСО3-------бор, мрамор, әктас К2 СО3------поташ, өсімдік күлінде,сабын өндірісінде фотографияда 3. Лабораториялық тәжірибе 12 « Көмір қышқылының қасиеттерімен танысу» Қышқылдық оксид,лакмус- қышқыл ерітіндісі қызарады CO2 +НОН== Н2СО3 Карбонат-ионға сапалық реакция Na2СО3 + Са(OН)2 ----------- 2NaОН+ СаCO3 Кім шапшаң? (Сәйкестендіру тесті )
Реттік санмен көміртектің, көміртек (ІІ) және (ІV) оксидтерінің химиялық қасиеттерінің жартылай теңдеулері берілген. Әріппен реакция нәтижесінде түзілетін заттарды жұптап, сәйкестендіріңіздер.
1.С+О2 → ….. +402 кДж а)СН4
| |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||













