«Мақал сөздің азығы – жұмбақ ойдың қазығы»

Тәрбие сағаты

«Мақал сөздің азығы – жұмбақ ойдың қазығы » ( Балалар кітапханасы жобасы)

Күні:

29.01.2024ж.

Сынып жетекші:

М.Бекмуратова

Сынып: 6 «Ә»

Қатысушылар саны:

Қатыспағандар саны:

Сабақтың тақырыбы: Эпиграфтар (тақырып мазмұнын ашатын)

«Мақал сөздің азығы – жұмбақ ойдың қазығы»

Сабақтың мақсаты:

Мақал – мәтелдердің мағынасын ұғынуға, олардың айырмашылығңын айыра білуге үйрету.

Сөз қорын молайтып, ақыл-ойын дамыту.

Адамгершілікке, ұлтжандылыққа тәрбиелеу.

Құндылықтарды дарыту

Жауапкершілік, белсенді азаматтық ұстаным таныту және өз елінің дамуына үлес қосу.

Ресімдеу

Слайд,презентация

Музыкалық және бейне көркемдеу

интерактивті тақта, слайд

Үлестірмелі материалдар

Суреттер

Тақырыптық көрмелер мен ақпараттық стендтер

Презентация

Дайындыққа арналған әдебиет

Интернет материалдары

Сабақтың барысы

Сабақтың кезеңі/ уақыт

Мұғалім әрекеті

Оқушы әрекеті

Ресурстар

Сабақтың техникалық құрал-жабдықтары

Ұйымдастыру кезеңі (5 мин)

Оқушылармен сәлемдесіп, түгендеу. Шаттық шеңбер құрып бір-біріне сәттілік тілейді. Түстер арқылы топтарға бөлу.

Оқушылар сәлемдесіп, бір-біріне сәттілік тілейді. Топтарға бөлінеді.

Түрлі –түсті қағаздар.

Сабақтың басы (20 минут)

- Мақал – мәтел ата - бабамыздан қалған өшпес мұра. Мақал - мәтелдің тәрбиелік мәні өте зор. Мақалда қорытынды тұжырымды түйін айтылады, айтылар ой нақты толық жеткізіледі. Мысалы: «Ер жігіт елі үшін туады, елі үшін өледі» деген мақалда елді қорғау, жерді қорғау нағыз ер жігіттің ісі екендігі айтылып тұр.
Мақалда қорытынды айтылады, ал мәтелде ой тікелей білдірілмей тұспалдап, жанамалап айтылады. Мысалы: «Көппен көрген - ұлы той». Мұнда не көрсең де халықпен бірге көр, өз басыңның ғана қамын ойлама деген сөз тұспалдап айтылып тұр.

1 - бөлім. Бұл бөлімде оқушылар батырлық, отан, туған жер, достық туралы
Мақалдар айтып жарысады. Ұпай орнына асық беріледі.
2 - бөлім. Бұл бөлімде мақалдың алғашқы жолы оқылады, ал оқушылар сол мақалдың
жалғасын табулары керек.
Қына тасқа бітеді,....../Ақыл жасқа бітеді/
Білекті бірді жығар,.../Білімді мыңды жығар/
Бір тал кессең,.../он тал ек/
Тау мен тасты жел бұзар,.../Адамзатты сөз бұзар/
Шебердің қолы ортақ,.../Шешеннің сөзі ортақ/
Еңбексіз өмір -..../сөнген көмір/
Отансыз адам -..../ормансыз бұлбұл/
Ынтымақ болмай,..../іс оңбас/
Ырыс алды -..../ынтымақ/
Күш -...../білімде/
Досы көпті жау алмайды,..../Ақылы көпті дау алмайды/
Өнер алды -.../қызыл тіл/
Тіл тас жарады,..../тас жармаса бас жарады/
Ағайын - алтау,.../ана біреу/
Әкеге қарап ұл өсер,.../Шешеге қарап қыз өсер/

Оқушылар мақал айтып жарысады.

Мақалдың алғашқы жолы оқылып, артқы жолын табады.

Карточкалар

Сабақтың ортасы (15 минут)

3 - бөлім. Ұпайы аз 3 оқушы ойыннан шығарылады. Бұл бөлімде жұмбақтар оқылады.Оқушылар сол жұмбақтың жауабына қатысты мақал айтады.
Жылт - жылт еткен,
Жылғадан өткен.
/су/
Көп бытыра қорғасын,
Көбейткен жердің олжасын
/жаңбыр/
Ақ сандығым ашылды,
Ішінен жібек шашылды.
/күн/
Үйіңді қорғайды,
Үйшікте тоңбайды.
/ит/
Қабат - қабат қаттама,
Ақылың болса аттама
/кітап/
4 - бөлім. Тұрақты сөз тіркестерінің мағынасын ашу.
Екі көзі төрт болды.
Таяқ тастам жер
Тайға таңба басқандай
Ат шаптырым жер
Құлақ түру

Оқушылар жұмбақты табады.

Берілген сөздердің мағынасын ашады.

Компьютер

Соңы (5 минут)

Мақал – мәтел дегеніміз – нақты бір ойдың қысқаша, нақышта әрі санаушы сөзбен жеткізу. Мақал – мәтел ой дәлдігімен, тереңдігімен, ықшамдылығымен ерекшеленеді. Мақалдың көмегімен айтайын дегеніңді ұнамды да ұтымды жеткізуге болады.

-Жаманнан сақтандырып, жақсыны үлгі етер мақал – мәтелдің адам өміріне азық болары анық. Мақалды көп біліп, көп қолданатын адамдардың білімі де ақылы да арта түседі.

Оқушылар мақал-мәтелдің мағынасын түсінеді.