МАҚАЛА

Тақырыбы: «Кішкентай зерттеушілер: Заттардың суда еруі мен қасиеттерін зерделеу»

Авторы: Муратбекова Ақбаршын Еркенқызы

Кішкентай зертеушіміз: Есен Ұлжан Асхатқызы

Лауазымы: «Құлыншақ» тобының тәрбиешісі

1. КІРІСПЕ

Мектеп жасына дейінгі балалардың танымдық белсенділігін арттыруда эксперимент жасаудың маңызы зор. Бала затты өз қолымен ұстап, оны суға салып, нәтижесін көргенде ғана құбылысты терең түсінеді. Бұл зерттеу жобасы балалардың күнделікті тұрмыста кездесетін заттардың сумен әрекеттесу ерекшеліктерін тануға бағытталған.

2. ЗЕРТТЕУ БАРЫСЫ ЖӘНЕ НӘТИЖЕЛЕРІ

Біз тәжірибе барысында бес түрлі затты алып, олардың судағы өзгерісін бақыладық:

• Тұз және Қант: Балалар бұл заттардың суда «жоғалып» кеткенін (ерігенін) көрді. Судың мөлдірлігі сақталғанымен, дәмінің өзгергенін анықтадық. Тұжырым: Тұз бен қант — жақсы ерігіш заттар.

• Крахмал: Крахмалды суға қосқанда судың бірден ақ түске боялып, лайланғанын байқадық. Біраз уақыттан соң крахмалдың су түбіне тұнба болып шөгіп, толық ерімейтініне көз жеткіздік.

• Құм: Құмды суға салып араластырғанда су лайланды, бірақ құм еріген жоқ. Ол судың түбіне ауыр салмақпен бірден шөкті. Тұжырым: Құм — ерімейтін қатты зат.

• Саз (балшық): Саз қосылғанда судың түсі қоңырланып, өте лай болды. Саздың бөлшектері суда ұзақ уақыт сақталып, судың құрамын толық өзгертті. Балалар саздың суда жібіп, бірақ еріп кетпейтінін түсінді.

3. ҚОРЫТЫНДЫ

Тәжірибе нәтижесінде балалар заттарды екі топқа бөлуді үйренді: еритіндер және ерімейтіндер. Бұл жұмыс балалардың бақылағыштық, салыстыру және қарапайым қорытынды жасау дағдыларын дамытты. «Мен зерттеушімін» байқауы аясында жүргізілген бұл эксперимент балалардың жаратылыстану бағытына деген қызығушылығын арттырды.

4. ПАЙДАЛАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР

1. «Мектепке дейінгі тәрбие мен оқыту» мемлекеттік стандарты.

2. С. Әмірова «Мектеп жасына дейінгі балаларды табиғатпен таныстыру әдістемесі».

3. Интернет ресурстары: Ustaz.kz, Bilim-all.kz педагогикалық порталдары.