«Математика әлемі» (Бұл бағдарлама 1-4 сынып оқушыларына арналған)

Тақырып бойынша 11 материал табылды

«Математика әлемі» (Бұл бағдарлама 1-4 сынып оқушыларына арналған)

Материал туралы қысқаша түсінік
Қазіргі қоғамдағы қарқынды өзгерістер, ғылым мен техниканың дамуы білім беру жүйесінен жаңа сапа, жаңа мазмұн талап етеді. Әсіресе, бастауыш мектеп жасындағы балалардың ойлау қабілетін дамытып, математикалық сауаттылығын арттыру – уақыт талабы. Математика тек пән ретінде ғана емес, баланың логикалық ойлауын, дәлелдеу мәдениетін, танымдық қабілеттерін дамытатын әмбебап құрал болып табылады. Сондықтан да бастауыш сыныптан бастап математиканы меңгеруге ынталандыратын қосымша білім беру бағдарламаларының маңызы зор. «Математика әлемі» үйірмесінің негізгі идеясы – балаларды математикаға қызықтыру, оны күнделікті өмірмен байланыстыра отырып түсіндіру, есеп шығарудың дәстүрлі тәсілдерінен бөлек, шығармашылық тұрғыдан ойлауға үйрету. Бағдарлама мазмұны 1-4 сынып оқушыларына бейімделген. Бұл кезең – оқушының тұлғалық қалыптасуының бастапқы сатысы. Баланың осы жаста алған дағдысы мен білімге деген көзқарасы болашақ оқу жетістіктеріне тікелей ықпал етеді. Оқушылардың математикаға деген қызығушылы
Материалдың қысқаша нұсқасы

Жамбыл облысы әкімдігінің білім басқармасыТараз қаласы білім бөлімінің А.С. Пушкин атындағы №41 көпсалалы гимназия

 

 

 

 

 

Авторлық бағдарлама

«Математика әлемі»

(Бұл бағдарлама 1-4 сынып оқушыларына арналған)


 

 

 

Турсинбаева Жазира Сейтмаганбетовна

бастауыш сынып мұғалімі 3 "Ә"  сынып жетекшісі

 


















Тараз 2025 ж.


ƏОЖ 379

КБЖ 74.262.27

Ж 19


Жамбыл облысы әкімдігінің білім басқармасыТараз қаласы білім бөлімінің А.С. Пушкин атындағы №41 көпсалалы гимназия

Авторлық бағдарлама «Математика әлемі»

Турсинбаева Жазира Сейтмаганбетовна

бастауыш сынып мұғалімі 3 "Ә"  сынып жетекшісі

  

Алматы: «Білім әлемі» редакциясы, 2025. Ж.


ISBN 978 - 601 - 341 - 501 – 14


Пікір берушілер:

Қазақ Ұлттық қыздар педагогикалық университетінің оқытушысы,п.ғ.к., қауымдастырылған профессор м.а. Карсыбаева Раиса Канабековна Қазақ мемлекеттік қыздар педагогикалық университетінің «Педагогика және психология» кафедрасының кандидаты Текесбаева Анар


Ұсынылып отырған оқулық қазіргі заман талабына сай білім беру

саласындағы жаңашыл оқытушыға қойылатын талап та жаңашыл болатыны сөзсіз. Оқытушы алдындағы басты міндет – оқытудың әдіс-тәсілдерін үнемі жетілдіріп және жаңа педагогикалық технологияларды меңгере отырып, еліміздің жарқын болашағын жасайтын білімді де білікті, бәсекеге қабілетті тұлға қалыптастыру. Жаңа технологияларды меңгеру мұғалімнің кәсіптік,рухани, азаматтық және басқа да көптеген адами келбетінің қалыптасуына игі әсерін тигізеді, өзін – өзі дамытып, оқу үрдісін тиімді ұйымдастыруға көмектеседі. Бүгінгі күні инновациялық әдістер мен ақпараттық технологиялар қолдану арқылы оқушының ойлау қабілетін арттырып, ізденушілігін дамытып, қызығушылығын тудыру, белсенділігін арттырудың ең негізгі мақсат болып айқындалады.


ƏОЖ 379

КБЖ 74.262.27

Ж 19

ISBN 978 - 601 - 341 - 501 – 14


© Турсинбаева Жазира Сейтмаганбетовна

© ИП «Білім»






Мазмұны

Түсінік хат................................................4

Тұрақталу-мазмұндық бөлімі.................10

Ақпараттық бөлім....................................15

Нормативтік бөлім...................................16

Оқу-әдістемелік бөлім.............................20

Қорытынды...............................................94

Пайдаланған әдебиеттер/Қосымша........95




Түсінік хат


Қазіргі қоғамдағы қарқынды өзгерістер, ғылым мен техниканың дамуы білім беру жүйесінен жаңа сапа, жаңа мазмұн талап етеді. Әсіресе, бастауыш мектеп жасындағы балалардың ойлау қабілетін дамытып, математикалық сауаттылығын арттыру – уақыт талабы. Математика тек пән ретінде ғана емес, баланың логикалық ойлауын, дәлелдеу мәдениетін, танымдық қабілеттерін дамытатын әмбебап құрал болып табылады. Сондықтан да бастауыш сыныптан бастап математиканы меңгеруге ынталандыратын қосымша білім беру бағдарламаларының маңызы зор.

«Математика әлемі» үйірмесінің негізгі идеясы – балаларды математикаға қызықтыру, оны күнделікті өмірмен байланыстыра отырып түсіндіру, есеп шығарудың дәстүрлі тәсілдерінен бөлек, шығармашылық тұрғыдан ойлауға үйрету. Бағдарлама мазмұны 1-4 сынып оқушыларына бейімделген. Бұл кезең – оқушының тұлғалық қалыптасуының бастапқы сатысы. Баланың осы жаста алған дағдысы мен білімге деген көзқарасы болашақ оқу жетістіктеріне тікелей ықпал етеді.

Оқушылардың математикаға деген қызығушылығы көбінесе алғашқы сыныптарда қалыптасады. Егер осы кезде бала математикадан ләззат алып, ойлау қабілетінің дамығанын сезінсе, ол пәнге деген оң көзқарас тұрақты болып қалады. Керісінше, түсінбеу, жалықтыру, тек жаттанды тәсілдерге сүйену оқушының математикаға деген сенімін жоғалтады. Сондықтан «Математика әлемі» үйірмесінде оқыту әдістері ойын элементтерімен, логикалық тапсырмалармен, зерттеу жұмыстарымен, шығармашылық есептермен толықтырылады.

Бағдарлама оқушыны дайын білімді қабылдаушы ретінде емес, зерттеуші, ізденуші, ойланушы тұлға ретінде қарастырады. Бұл жаңа білім беру парадигмасына толық сәйкес келеді. Үйірмеде қарапайымнан күрделіге қарай жүйелі жұмыс жүргізіледі: бастапқыда сандық қатынастарды түсіну, қарапайым амалдарды орындау, кейін логикалық ойлау, есепті түрлі тәсілмен шешу, өмірлік жағдайдан есеп құрастыру, математикалық тілде сөйлеу, пікірін дәлелдеу дағдылары дамытылады.

Бағдарламадағы барлық тапсырмалар оқушылардың жас ерекшелігіне сай, бірақ ойлауын жетілдіретіндей күрделі. Мысалы, 1-сынып оқушылары үшін ойын түріндегі тапсырмалар басым болса, 4-сынып оқушыларына математикалық олимпиадалық есептердің жеңілдетілген нұсқалары ұсынылады.

Осылайша, «Математика әлемі» бағдарламасы – тек қосымша білім көзі емес, сонымен қатар оқушының дүниетанымын кеңейтетін, өмірге бейімдейтін, ғылымға деген қызығушылығын арттыратын бірегей құрал.

2. Мақсат пен міндеттер

Мақсат:
Оқушылардың математикалық ойлауын, шығармашылық қабілетін дамыту, пәнге деген қызығушылығын арттыру және білім сапасын көтеру.

Міндеттері:

  1. Математиканы оқытуды өмірлік жағдайлармен байланыстыру.

  2. Оқушылардың логикалық ойлауын дамыту.

  3. Танымдық қызығушылық пен зерттеушілік қабілетін қалыптастыру.

  4. Әртүрлі деңгейдегі есептерді шығару арқылы шығармашылық қабілетін жетілдіру.

  5. Математикалық тілде сөйлеу мен дәлелдеу мәдениетін қалыптастыру.

  6. Ойын және топтық жұмыс әдістері арқылы ынтымақтастыққа тәрбиелеу.

  7. Оқушының жеке қабілетін анықтап, оны дамытуға жағдай жасау.

  8. Білімді практикалық тұрғыдан қолдану дағдысын жетілдіру.

3. Бағдарламаның өзектілігі

Қазіргі таңда бастауыш мектептегі математика пәні оқу бағдарламасында белгілі бір уақыт шектеулігімен беріледі. Бұл барлық оқушының қабілетіне бірдей әсер ете бермейді. Кейбір балалар қосымша тапсырмаларды қажет етсе, кейбіреулері жаңа тәсілдер арқылы тереңірек меңгеруді қалайды. «Математика әлемі» үйірмесі осы қажеттілікті өтейді: балаларға математикадан кеңейтілген білім береді, оларды болашақтағы пәндік олимпиадаларға, шығармашылық конкурстарға дайындайды.

4. Ғылыми-әдістемелік деңгейі және жаңашылдығы

Бағдарлама дәстүрлі математика сабағынан ерекшеленеді: мұнда оқыту әдістері тек дайын білім беруге емес, ойландыруға, іздендіруге бағытталған. Жаңашылдығы – әрбір тақырып өмірмен байланыстырылады, тапсырмалар ойын, зерттеу, жобалау әдістерімен беріледі.

5. Бағдарламаның ғылымилығы

Бағдарлама жаңа білім беру парадигмасына сәйкес құрастырылған: бала – білімді тұтынушы емес, оны жасаушы. Психологиялық тұрғыдан баланың ойлау қабілетін, есте сақтауын, қиялын дамытуға ықпал етеді.

6. Бағыттылығы

  • Жеке тұлғаның жан-жақты дамуына жағдай жасау;

  • Баланың денсаулығын сақтау мен дамытуға көңіл бөлу;

  • Экономикалық, экологиялық, этнопедагогикалық құндылықтарды есептерде көрсету;

  • Инновациялық әдістерді енгізу арқылы білімді жүйелі, қызықты ету.

7. Әдіснамалық негіз

Бағдарлама жүйелілік, бірізділік қағидаттарына сүйенеді. Әрбір тақырып пен тапсырма оқушыны біртіндеп күрделі деңгейге көтереді.

8. Дұрыстығы мен сенімділігі

Ұсынылған тапсырмалар мен әдістер психологиялық-педагогикалық зерттеулерге, тәжірибелерге сүйеніп жасалған.

9. Күтілетін нәтиже

«Математика әлемі» үйірмесіне қатысқан оқушылардың жетістіктері бағдарламаның негізгі мақсаттары мен міндеттеріне тікелей сәйкес болуы қажет. Бағдарламаның мазмұнына сай жүргізілген жұмыс барысында оқушылардың оқу әрекеті ғана емес, жеке тұлғалық қасиеттері де дамиды. Әр міндетке қатысты күтілетін нәтижелер төмендегідей сипатталады:

Математиканы оқытуды өмірлік жағдайлармен байланыстыру

Үйірме жұмысының нәтижесінде оқушылар математика пәнін тек формула мен ережелер жиынтығы ретінде емес, өмірлік қажеттілік ретінде қабылдай бастайды. Олар дүкенге барғанда ақша есептеу, уақытты жоспарлау, жол қашықтығын анықтау сияқты күнделікті тұрмыстық жағдайларды математикалық ойлау арқылы шешуге дағдыланады.

Баланың «Неге математика керек?» деген сұрағына нақты жауап қалыптасады. Осы арқылы оқушылардың пәнге деген көзқарасы өзгеріп, математика өмірлік қажеттіліктің бір бөлігі ретінде санасында орнығады.

Оқушылардың логикалық ойлауын дамыту

Бағдарламаны меңгергеннен кейін балалардың ойлау әрекеті жүйелі және дәлелді сипатқа ие болады. Олар қарапайым жаттығуларды ғана емес, логикалық тапсырмаларды да орындай алатын деңгейге жетеді. Мысалы, «артық элементті табу», «салыстыру», «пайымдау» сияқты тапсырмалар арқылы оқушының ойлау икемділігі артады.

Бұл дағды тек математикада ғана емес, басқа пәндерде де қолданылады. Логикалық ойлауы дамыған бала мәтінді жақсы түсінеді, әдебиеттен шығарма жазғанда ойды жүйелей алады, дүниетану пәнінде себеп-салдар байланысын таба алады.

Танымдық қызығушылық пен зерттеушілік қабілетін қалыптастыру

Үйірме оқушыларына тек дайын тапсырмалар емес, өз бетімен зерттеу жүргізуді қажет ететін тапсырмалар беріледі. Мысалы, белгілі бір фигураның қасиеттерін тәжірибе арқылы анықтау, әртүрлі амалдарды салыстыру, есептің бірнеше шешу жолын табу сияқты тапсырмалар баланың зерттеушілік қабілетін дамытады.

Нәтижесінде балалар «Бұл не үшін керек?», «Неліктен осылай шығады?» деген сұрақтарды өздері қоя бастайды. Олар жауапты тек мұғалімнен күтпей, өз бетінше іздейді, тәжірибе жасайды, салыстырады. Мұндай қабілет олардың өмір бойы оқуға дайын болуына, ғылыми көзқарасының қалыптасуына ықпал етеді.

Әртүрлі деңгейдегі есептерді шығару арқылы шығармашылық қабілетін жетілдіру

Оқушылар стандартты есептерді ғана емес, шығармашылық сипаттағы тапсырмаларды орындауды үйренеді. Мысалы, «берілген шартқа сәйкес жаңа есеп құрастыр», «есепті басқаша тәсілмен шығар», «өмірлік жағдайдан математикалық есеп құра» сияқты тапсырмалар арқылы балалардың қиялы дамиды.

Мұндай жұмыстардың нәтижесінде бала кез келген тапсырманы біржақты емес, жан-жақты қарастырады. Ол тек жауап алуды емес, шешу жолдарын талдауды, өзіндік идея ұсынуды дағдыландырады. Бұл қабілет болашақта олимпиадалық есептерге, жобалық жұмыстарға қатысуына негіз болады.

Математикалық тілде сөйлеу мен дәлелдеу мәдениетін қалыптастыру

Бағдарламаның соңында оқушылар математикалық терминдерді дұрыс қолдана алады, есептің шешу жолын түсінікті жеткізіп, дәлелдей алады. Әрбір шешімнің негіздемесін сөзбен айтып беруді үйренеді.

Мысалы, «Мен бұл есепті алдымен қосу арқылы шығардым, себебі шартта … көрсетілген» деген сияқты пайымдаулар балалардың сөйлеу мәдениетін дамытады. Мұндай дағды олардың ғылыми жобаларға қатысуына, пікірталастарға араласуына мүмкіндік береді.

Ойын және топтық жұмыс әдістері арқылы ынтымақтастыққа тәрбиелеу

Үйірме жұмысы барысында балалар бір-бірімен пікір алмасып, топта жұмыс жасауды үйренеді. Олар әртүрлі деңгейдегі тапсырмаларды бірге орындап, бір-біріне түсіндіреді. Осылайша ынтымақтастық, достық қарым-қатынас қалыптасады.

Оқушылардың бір-біріне көмектесуі, ортақ шешім қабылдауы – олардың әлеуметтік құзыреттілігін арттырады. Бұл қасиеттер болашақта ұжымда жұмыс істеуге, көшбасшылыққа, жауапкершілікке тәрбиелейді.

Оқушының жеке қабілетін анықтап, оны дамытуға жағдай жасау

Бағдарлама әр баланың қабілетін ашуға бағытталған. Әрбір оқушының деңгейіне сәйкес тапсырмалар беріледі: біреулерге қарапайым жаттығулар, екіншілеріне күрделі зерттеу жұмыстары ұсынылады. Осы арқылы әр бала өз жетістігін көреді, табысқа жету тәжірибесін бастан кешіреді.

Мұғалімнің бақылауы арқылы дарынды оқушылар анықталып, олимпиадаларға, ғылыми жобаларға қатысуға бағытталады. Ал үлгерімі орташа оқушылардың пәнге деген сенімі артады, өз қабілетіне сенімді болады.

Білімді практикалық тұрғыдан қолдану дағдысын жетілдіру

Бағдарлама соңында балалар алған білімдерін өмірде қолдануды үйренеді. Олар ұзындықты өлшейді, уақытты есептейді, қарапайым жоспар құрады, кестелер мен диаграммалар жасайды. Мұндай дағдылар күнделікті өмірде өте қажет.

Нәтижесінде оқушылар математикадан алған білімін мектептен тыс ортада да қолдана алады: үй шаруасында, саяхатта, ойын барысында. Бұл баланың пәнге деген сенімін арттырады, болашақтағы оқу жетістіктеріне негіз болады.

Осы сегіз міндеттің орындалуының нәтижесінде:

  • оқушылар математика пәніне қызығады, оны өмірмен байланыстыра алады;

  • логикалық ойлауы дамиды, зерттеушілік қабілеті қалыптасады;

  • шығармашылық тұрғыдан есеп құрастырып, түрлі шешім таба алады;

  • математикалық тілде сөйлеп, өз ойын жүйелі жеткізе алады;

  • топпен жұмыс істеуге, ынтымақтасуға дағдыланады;

  • жеке қабілеттері ашылып, дамиды;

  • білімін практикада қолдана алады.

Бұл нәтижелер оқушының жалпы дамуына, тұлға ретінде қалыптасуына, болашақтағы оқу жетістігіне тікелей әсер етеді. «Математика әлемі» үйірмесі – бастауыш мектеп оқушыларына арналған қосымша білім берудің тиімді құралы, болашақта ғылымға, техникаға, инновацияға бет бұратын жас ұрпақты тәрбиелеудің сенімді жолы.

Бағдарламаның құқықтық және әдістемелік негіздері

«Математика әлемі» бағдарламасының тақырыптық-күнтізбелік жоспары келесі ресми құжаттар мен нормативтік-әдістемелік негіздерге сүйеніп жасалды:

  • «Мектепке дейінгі тәрбие мен оқытудың, бастауыш, негізгі орта, жалпы орта, техникалық және кәсіптік, орта білімнен кейінгі білім берудің мемлекеттік жалпыға міндетті стандарттарын бекіту туралы» Қазақстан Республикасы Оқу-ағарту министрінің 2022 жылғы 3 тамыздағы №348 бұйрығы;

  • «Қазақстан Республикасындағы бастауыш, негізгі орта, жалпы орта білім берудің үлгілік оқу жоспарларын бекіту туралы» Қазақстан Республикасы Білім және ғылым министрінің 2012 жылғы 8 қарашадағы №500 бұйрығы (Қазақстан Республикасы Оқу-ағарту министрінің 2023 жылғы 3 шілдедегі №194 бұйрығымен толықтырылған нұсқасы);

  • «Жалпы білім беру ұйымдарына арналған жалпы білім беретін пәндердің, бастауыш, негізгі орта және жалпы орта білім деңгейлерінің таңдау курстарының үлгілік оқу бағдарламаларын бекіту туралы» Қазақстан Республикасы Оқу-ағарту министрінің 2022 жылғы 16 қыркүйектегі №399 бұйрығы;

  • ҚР Білім және ғылым министрінің 2020 жылғы 6 сәуірдегі «Орта техникалық және кәсіптік, орта білімнен кейінгі білім беру ұйымдары педагогтерінің жүргізілуі үшін міндетті құжаттардың тізбесін және олардың нысандарын бекіту туралы» №130 бұйрығы (Қазақстан Республикасы Оқу-ағарту министрінің 2023 жылғы 7 тамыздағы №248 бұйрығымен өзгертілген).

Аталған ресми құжаттар бағдарлама мазмұнының заңдылығын, оның мемлекеттік білім беру стандарттарына, әдіснамалық-нормативтік талаптарға және педагогикалық тәжірибеге толық сәйкестігін қамтамасыз етеді. Осы құжаттарды басшылыққа ала отырып, «Бастауыш сынып оқушыларының математикалық құзыреттіліктерін қалыптастыруда инновациялық цифрлық технологиялар мен мультимедиялық ресурстарды пайдалану» атты авторлық бағдарлама дайындалды.


Тұрақталу-мазмұндық бөлімі

Сабақ тақырыбы

Сағат саны

Негізгі ұғымдар

I бөлім. Сандар әлемі

1

Математика әлеміне саяхат

1

қызығушылық, үйірме, танысу

2

Сандар әлемі (1-ден 10-ға дейін)

1

сан, санау, реттік

3

Сандардың құрамы (10–100)

1

ондық, бірлік, екі таңбалы сан

4

Қосу мен азайтуға арналған қызықты тапсырмалар

1

қосу, азайту, амал

5

Арифметикалық ребустар

1

ребус, сан, амал

II бөлім. Амалдар және есептер

6

Көбейтуге алғашқы қадам

1

топтау, көбейту, амал

7

Бөлудің мәні

1

бөлу, тең бөлу, қалдық

8

Кестелік көбейту (2, 3, 4)

1

көбейту, кесте, амал

9

Көбейту мен бөлуге арналған есептер

1

көбейту, бөлу, амал

10

Теңдеулер әлемі

1

теңдеу, белгісіз, амал

11

Есепті әртүрлі тәсілмен шығару

1

шешу, тәсіл, салыстыру

12

Есеп құрастыру

1

есеп, құрастыру, шарт

III бөлім. Геометрия әлемі

13

Геометриялық пішіндер әлемі

1

үшбұрыш, шаршы, шеңбер

14

Геометрия әлемі (үшбұрыш, төртбұрыш)

1

фигура, бұрыш, қабырға

15

Ұзындық пен өлшемдер

1

ұзындық, сантиметр, өлшеу

16

Ұзындық, масса, көлем

1

масса, көлем, өлшеу

IV бөлім. Логика және шығармашылық тапсырмалар

17

Логикалық есептер әлемі

1

логика, салыстыру, ойлау

18

Логикалық ойындар

1

ойын, ойлау, тапқырлық

19

Логикалық ребустар мен басқатырғыштар

1

ребус, жұмбақ, шешім

20

Қызықты математика жұмбақтары

1

жұмбақ, тапқырлық, шешім

21

Қызықты тапсырмалар (қайталалау)

1

бекіту, қайталау, ойын

22

Олимпиадалық есептер (жеңілдетілген)

1

олимпиада, қиын есеп, шешім

23

Графикалық диктант

1

бағыт, тор, сурет

V бөлім. Өлшемдер және практика

24

Сағат пен уақыт

1

сағат, минут, уақыт

25

Ақша және есептеу

1

теңге, ақша, сатып алу

26

Қарапайым статистика

1

кесте, диаграмма, талдау

27

Қозғалыс пен жылдамдық (бастапқы түсінік)

1

жылдамдық, қашықтық, уақыт

28

Табиғаттағы математика

1

табиғат, заңдылық, пішін

VI бөлім. Қорытындылау және жоба жұмысы

29

Математика тарихынан қызықты деректер

1

тарих, ғалым, жаңалық

30

Қызықты тапсырмалар. Топтық жұмыс

1

топтық, ынтымақ, жауапкершілік

31

Қайталаймыз. Тексереміз.

1

қайталау, бекіту, білім

32

Қорытынды қайталау

1

жүйелеу, қайталау, қорытынды

33

Шығармашылық жоба

1

жоба, қорғау, шығармашылық

34

Қорытынды сабақ.

1

марапат, жетістік, қорытынды


Математика әлеміне саяхат

Оқушылар үйірмемен танысып, математика пәнінің өмірдегі орнын түсінеді. Сабақ ойын түрінде ұйымдастырылып, балалардың қызығушылығын арттыруға бағытталады.

Сандар әлемі

Балалар 1-ден 10-ға дейінгі сандарды қайталап, реттік және заттық санауды меңгереді. Әртүрлі көрнекілік пен ойын арқылы сандарды танып біледі.

Қосу мен азайтуға арналған қызықты тапсырмалар

Оқушылар қосу және азайту амалдарын түрлі тәсілдермен орындайды. Есептер күнделікті өмірмен байланыстырылып беріледі.

Геометриялық пішіндер әлемі

Негізгі геометриялық пішіндермен танысады: үшбұрыш, төртбұрыш, шеңбер. Олардың қасиеттерін ажыратып, қоршаған ортадан таба біледі.

Логикалық есептер әлемі

Балалар ойлау қабілетін дамытатын логикалық тапсырмаларды шешеді. Себеп-салдар байланысын түсініп, тапқырлыққа машықтанады.

Сағат пен уақыт

Сағат тілдерімен танысып, уақытты есептеу дағдысын қалыптастырады. Күнделікті өмірден мысалдар арқылы уақытты дұрыс қолдануды үйренеді.

Ұзындық пен өлшемдер

Өлшем бірліктерімен танысады. Ұзындықты өлшеу құралдарын қолданып, заттардың ұзындығын салыстырады.

Көбейтуге алғашқы қадам

Топтау арқылы көбейту ұғымын түсінеді. Қарапайым практикалық тапсырмалар арқылы көбейтудің мәнін меңгереді.

Бөлудің мәні

Бөлу амалын тәжірибелік түрде игереді. Заттарды тең бөлу арқылы бөлудің мағынасын түсінеді.

Қызықты тапсырмалар (қайталалау)

Өткен сабақтардағы білімді қайталап, бекітеді. Ойын элементтері арқылы алған білімін тәжірибеде қолданады.

Сандардың құрамы (10–100)

Ондықтар мен бірліктерді ажыратады. Екі таңбалы сандардың құрамын түсінеді.

Арифметикалық ребустар

Балаларға қызықты сандық жұмбақтар ұсынылады. Ребустарды шешу арқылы ойлау және есептеу қабілеті дамиды.

Графикалық диктант

Кеңістікте бағдарлау дағдысын қалыптастырады. Бағыт бойынша сызбалар салып, суреттер шығарады.

Табиғаттағы математика

Табиғаттағы заңдылықтарды математикалық тұрғыдан қарастырады. Пішіндерді, симметрияны және сандық қатынастарды байқайды.

Есепті әртүрлі тәсілмен шығару

Берілген есепті бірнеше тәсілмен шығарады. Балалардың шығармашылық ойлауы дамиды.

Кестелік көбейту

Көбейту кестесін үйренеді. Есептерді көбейту кестесін пайдалана отырып шығарады.

Логикалық ойындар

Балалар түрлі математикалық ойындар ойнайды. Топтық жарыстар арқылы тапқырлық пен ойлау дамиды.

Ақша және есептеу

Теңгемен танысады. Сатып алу-сату жағдайында ақшаны дұрыс есептеуді үйренеді.

Қарапайым статистика

Кесте, диаграмма құру арқылы мәліметтерді талдайды. Ақпаратты жинақтау мен қорытынды жасауға дағдыланады.

Геометрия әлемі (үшбұрыш, төртбұрыш)

Фигуралардың қасиеттерін зерттейді. Бұрыш пен қабырғаларды ажыратады.

Қызықты математика жұмбақтары

Балаларға түрлі математикалық жұмбақтар ұсынылады. Шығармашылық және логикалық ойлау дамиды.

Көбейту мен бөлуге арналған есептер

Күрделірек көбейту және бөлу есептерін орындайды. Есептерді әртүрлі тәсілмен шығарып үйренеді.

Қозғалыс пен жылдамдық (бастапқы түсінік)

Қарапайым қозғалыс есептерін шығарады. Қашықтық, уақыт және жылдамдық арасындағы байланысты түсінеді.

Теңдеулер әлемі

Белгісізі бар теңдеулерді шешуді үйренеді. Қарапайым теңдеулер арқылы амалдарды бекітеді.

Логикалық ребустар мен басқатырғыштар

Балаларға қызықты басқатырғыштар ұсынылады. Ойлау, салыстыру, талдау дағдылары дамиды.

Қайталаймыз. Тексереміз.

Өтілген материалды қайталау және білім деңгейін тексеру. Оқушылардың жетістіктерін саралау.

Есеп құрастыру

Балалар өз бетінше есеп құрастырады. Шығармашылық қабілеті мен ойлау дербестігі дамиды.

Ұзындық, масса, көлем

Өлшем бірліктерімен танысады. Масса мен көлемді практикалық тұрғыда өлшеуді үйренеді.

Математика тарихынан қызықты деректер

Математикалық ғылымның даму тарихы жайлы әңгімеленеді. Белгілі ғалымдар мен жаңалықтар таныстырылады.

Олимпиадалық есептер (жеңілдетілген)

Олимпиадалық бағыттағы жеңілдетілген есептер ұсынылады. Балалардың дарындылығы мен қабілеті шыңдалады.

Қызықты тапсырмалар. Топтық жұмыс

Топпен бірлесе отырып, шығармашылық тапсырмалар орындайды. Ынтымақтастық пен жауапкершілік қалыптасады.

Қорытынды қайталау

Жыл бойы өткен тақырыптарды жүйелеп, қайталау. Оқушылардың білім деңгейі толықтырылады.

Шығармашылық жоба

Балалар өз жобаларын қорғап, математика бойынша зерттеу жүргізеді. Өз ойын жеткізіп, шығармашылық жұмыс нәтижесін көрсетеді.

Қорытынды сабақ.

Жылдық жұмыстың қорытындысы жасалады. Үздік оқушылар марапатталып, оқушылар жетістігі мерекелік түрде атап өтіледі.




Ақпараттық бөлім



«Математика әлемі» – бастауыш сынып оқушыларының математикалық сауаттылығын арттыруға, логикалық ойлауын дамытуға және пәнге деген қызығушылығын қалыптастыруға бағытталған авторлық жұмыс. Бағдарлама Қазақстан Республикасының бастауыш білім беру стандартына сүйене отырып, оқушылардың жас ерекшеліктерін ескеріп құрастырылған.

Бұл жұмыс оқушылардың тек есеп шығару дағдысын ғана емес, сонымен қатар сыни ойлау, талдау, салыстыру, қорытынды жасау қабілеттерін дамытуды көздейді.

· Сан және өрнек ұғымдарын терең меңгерту;

· Арифметикалық амалдарды дұрыс әрі жылдам орындауға үйрету;

· Логикалық есептер арқылы ойлау қабілетін дамыту;

· Геометриялық фигураларды ажырату және қолдану;

· Математиканы күнделікті өмірмен байланыстыру;

· Топтық, жұптық жұмыс арқылы бірлесіп әрекет етуге үйрету;

· Оқушылардың өзіне деген сенімділігін арттыру.

Қазіргі білім беру жүйесінде оқушылардың функционалдық сауаттылығын дамыту басты назарда. Математика пәні – логикалық ойлаудың негізі. Бастауыш сыныпта қалыптасқан математикалық дағдылар баланың кейінгі оқу жетістігінің кепілі болып табылады.

«Математика әлемі» бағдарламасы оқушыларды стандартты тапсырмалармен қатар, шығармашылық және зерттеушілік сипаттағы жұмыстар арқылы дамытуды көздейді.



Нормативтік бөлім

«Математика әлемі» үйірмесі бойынша (күнтізбелік-тақырыптық) жоспар

Математика әлемі 3 «Ә» сынып

Барлығы - 34 сағат, аптасына- 1 сағат



р/с




Бөлім/ Ауыспалы тақырыптар




Сабақтың тақырыбы



Оқу мақсаттары




Сағат саны



Мерзімі



Ескерту

І тоқсан






1

Математика әлеміне саяхат




Математика әлеміне саяхат

Үйірмемен танысу, қызығушылық ояту

1










2




Сандар әлемі

Сан ұғымын тереңдету



1







3


Қосу мен азайтуға арналған қызықты тапсырмалар

Амалдардың мәнін өмірмен байланыстыру

1



4

Геометриялық пішіндер

Геометриялық пішіндер әлемі

Негізгі фигураларды ажырату

1



5


Логикалық есептер әлемі

Ойлау дағдысын дамыту

1



6


Сағат пен уақыт

Уақытты өлшеу дағдысы

1



7


Ұзындық пен өлшемдер

Өлшеу құралдарымен танысу




8

Көбейтуге алғашқы қадам

Көбейтуге алғашқы қадам

Топтау арқылы көбейту

1



ІІ тоқсан






1




Бөлудің мәні

Бөлуді практикалық жағдайдан шығару

1








2


Қызықты тапсырмалар (қайталалау)

Алдыңғы білімді бекіту

1





3




Сандардың құрамы (10–100)

Екі таңбалы сандарды ажырату



1







4


Арифметикалық ребустар

Қызықты есеп шығару

1



5


Графикалық диктант

Кеңістікті бағдарлау

1



6


Табиғаттағы математика

Қоршаған ортамен байланыстыру

1



7


Есепті әртүрлі тәсілмен шығару

Шешу жолдарын салыстыру

1



8


Кестелік көбейту

Көбейту кестесін меңгеру

1



ІІІ тоқсан






1

Логикалық ойындар


Логикалық ойындар

Ойын арқылы ойлау



1









2




Ақша және есептеу

Теңге ұғымын енгізу

1








3


Қарапайым статистика

Кесте, диаграмма




4


Геометрия әлемі (үшбұрыш, төртбұрыш)

Фигураларды зерттеу

1



5

Қызықты математика жұмбақтары

Қызықты математика жұмбақтары

Ойлау қабілетін арттыру

1



6


Көбейту мен бөлуге арналған есептер

Күрделірек тапсырмалар

1



7


Қозғалыс пен жылдамдық (бастапқы түсінік)

Қарапайым есеп шығару

1



8

Теңдеулер әлемі

Теңдеулер әлемі

Теңдеу ұғымын түсіну

1



9


Логикалық ребустар мен басқатырғыш

тар

Шығармашылық ойлау

1



10


Қайталаймыз. Тексереміз.

Өтілген материалды бекіту

1



ІV тоқсан






1




Есеп құрастыру

Өз бетінше есеп ойлап табу



1







2


Ұзындық, масса, көлем

Өлшем бірліктерін қолдану

1



3


Математика тарихынан қызықты деректер

Танымдық бағыт

1



4


Олимпиадалық есептер (жеңілдетілген)

Дарындылықты дамыту

1



5

Қызықты тапсырмалар.

Қызықты тапсырмалар. Топтық жұмыс

Ынтымақтастыққа тәрбиелеу

1



6


Қорытынды қайталау

Барлық тақырыптарды қайталау

1



7


Шығармашылық жоба

Тақырып бойынша жоба қорғау

1



8


Қорытынды сабақ.

Жылдық жұмысты қорытындылау

1



















Оқу-әдістемелік бөлім

Қысқа мерзімді сабақ жоспары №1

Білім беру ұйымының атауы


Пәні:


Бөлім:


Педагогтің аты-жөні:


Күні:


Сыныбы:

Қатысушылар саны

Қатыспағандар саны

Тақырыбы

Математика әлеміне саяхат

Сабақтың мақсаты

оқушылардың математикаға деген қызығушылығын арттыру, пәнді өмірмен байланыстыру, логикалық ойлау мен шығармашылық қабілетін дамыту

Құндылықтарды дарыту

ынтымақтастық, құрмет, жауапкершілік, өз ойын еркін жеткізу, танымдық белсенділік

Сабақтың барысы

Сабақтың жоспарланған кезеңдері

Педагогтің әрекеті

Оқушының әрекеті

Бағалау

Ресурс тар


Ұйымдастыру кезеңі



"Көңіл-күйіңді көрсет"

Мақсаты: Оқушылардың көңіл-күйін анықтау, сабаққа дайындық деңгейін бақылау.

  • Мұғалім оқушыларға түрлі эмоцияларды білдіретін смайликтерді (эмодзилерді) көрсетеді.

  • Оқушылар сабаққа қалай келгенін осы смайликтердің ішінен таңдап көрсетеді немесе тақтаға стикер жабыстырады.

  • Мұғалім оқушылардың көңіл-күйіне қарай сабақты жандандыру әдістерін таңдай алады

Нұсқаулықтарды орындайды

Ауызша , мадақтау



Жаңа сабақ




Бұл сабақта оқушылар математика пәнімен жаңа қырынан танысады. «Математика әлеміне саяхат» тақырыбында олар тек есеп шығару емес, математика – өмірдің ажырамас бөлігі екенін ұғынады. Әр тапсырма балаларды ойлануға, өз ойын білдіруге, шығармашылыққа жетелейді.

1. Ойын: «Математикалық қазына»
Мұғалім алдын ала кішкентай қазына сандығын дайындайды (қорап немесе конверт). Оның ішінде түрлі математикалық тапсырмалар жасырылады. Балалар топқа бөлінеді. Әр топ бір «қазына қағазын» алып, тапсырманы орындайды. Мысалы:

  • 5 алманың 2-еуін алып қойса, қанша қалады?

  • Пішіндер арасынан артық элементті тап.

  • Сандарды өсу ретімен жаз.

Жауапты дұрыс тапқан топ келесі «қазынаға» өтеді. Сабақ соңында барлық тапсырмаларды орындап шыққан топ «қазынаны ашып», ішінде жасырынған марапат немесе шағын сыйлыққа ие болады.

2. Шығармашылық пікірталас: «Менің ойымша математика...»
Балалар кезекпен «Математика мен үшін...» сөйлемін жалғастырады. Бірі «ойын», екіншісі «ғылым», үшіншісі «өмірдегі есептеулер» деп айтады. Мұғалім олардың әр жауабын тақтаға жазып, кейін талқылайды. Бұл жаттығу оқушылардың өз ойын ашық айтуына, математикаға деген көзқарасын қалыптастыруға көмектеседі.

3. Қиын тапсырма: «Математикалық жұмбақ құра»
Әр топ өздері ойдан математикаға байланысты жұмбақ шығарады. Мысалы:
«Жұп болсам, бөлінеді екіге,
Тақ болсам, бір қалады бөлуге. Ол не?» (Жауабы: сан).

Немесе:
«Төрт қабырғам бар,
Бұрыштарым бірдей,
Таңдай аласың ба,
Мен қандай пішіндей?» (Жауабы: шаршы).

Бұл жұмыс балаларды ойлауға, қиялдауға, сөзбен математиканы сипаттауға үйретеді.


Тапсырмаларды орындайды












Тапсырмаларды орындайды









Тапсырмаларды орындайды


Ойын «Математикалық қазына» бойынша:


















.

Пікірталас «Менің ойымша математика...» бойынша:
– өз ойын еркін жеткізеді,
– математикаға деген көзқарасын білдіреді,
– басқа оқушыны тыңдайды және құрметтейді.

Қиын тапсырма «Математикалық жұмбақ құра» бойынша:
– өз бетімен шығармашылық идея ұсынады,
– логикалық әрі қысқа мәтін құрастырады,
– жауаптың дұрыстығын дәлелдейді.




Сабақты бекіту




«Табыс сатысы»

  • Мұғалім тақтаға баспалдақ суретін салады немесе дайын шаблон береді.

  • Оқушылар өздерін қай деңгейде тұрғанын белгілейді:
    1️
    Тақырыпты түсінбедім
    2️
    Әлі де сұрақтарым бар
    3️
    Жартылай түсіндім
    4️
    Толық түсіндім, басқаларға түсіндіріп бере аламын


Нұсқаулықты орындайды

Кері байланыс жасайды


Қысқа мерзімді сабақ жоспары №2

Білім беру ұйымының атауы


Пәні:


Бөлім:


Педагогтің аты-жөні:


Күні:


Сыныбы:

Қатысушылар саны

Қатыспағандар саны

Тақырыбы

Сандар әлемі (1-ден 10-ға дейін)

Сабақтың мақсаты

1-ден 10-ға дейінгі сандарды толық меңгерту, сандарды тікелей және кері санауға үйрету, математикалық ойлау дағдыларын дамыту, ойлау жылдамдығын арттыру

Құндылықтарды дарыту

ынтымақтастық, еңбекқорлық, өзара көмек, жауапкершілік, ой еркіндігі

Сабақтың барысы

Сабақтың жоспарланған кезеңдері

Педагогтің әрекеті

Оқушының әрекеті

Бағалау

Ресурс

тар


Ұйымдастыру кезеңі



"Құпия сыйлық" әдісі

Мақсаты: Оқушыларды ынталандыру, олардың сабаққа деген қызығушылығын ояту.

  • Мұғалім оқушыларға бүгінгі сабақта белсенділік танытқан оқушы арнайы "құпия сыйлыққа" ие болатынын айтады.

  • Сыйлық ретінде кішкентай заттар (бейдж, тәттілер, стикерлер) немесе мақтау сөздер жазылған карточкалар қолдануға болады.

  • Бұл әдіс оқушылардың мотивациясын арттырады.


Нұсқаулықтарды орындайды

Ауызша , мадақтау



Жаңа сабақ




Бұл сабақта оқушылар сандардың табиғи қатарын толық меңгереді, тікелей және кері санауды үйренеді, топтық ойындар арқылы сандарды салыстырып, дұрыс ретін табуды машықтанады. Әрбір тапсырма балалардың жас ерекшелігіне сай әрі қызықты түрде беріледі.

Тапсырмалар

1. Ойын: «Жоғалған санды тап»
Мұғалім тақтаға сандарды жазып, кейбірін қалдырып кетеді: 1, 2, __, 4, 5, __, 7, __, 9, 10.
Оқушылар бос орынға жетіспеген сандарды қояды.
Мысал: 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, 10.
Күрделендіру: сандарды шатастырып беру (мысалы, 2, 5, 1, 4, __, 3), оқушы дұрыстап орналастырады.

2. Ойын: «Сандар пойызы»
Әр балаға бір сан жазылған карточка таратылады. Оқушылар вагон болып тізіліп тұрады, пойыз тек дұрыс ретімен жүргенде ғана «жүреді»: 1-ден бастап 10-ға дейін.
Шығармашылық түрлендіру: мұғалім кейбір оқушыны орыннан алып қояды, қалғандары «қай сан жоқ?» деген сұраққа жауап береді.

3. Жаттығу: «Сандарды салыстыр»
Мұғалім карточка көтереді: 6 және 4. Балалар «6 > 4» деп жауап береді. Осылай бірнеше рет қайталанады.
Қосымша: оқушылар өздері жұптасып, бір-біріне сандар көрсетіп салыстырады.

4. Қиын тапсырма: «Кері санау және 2-ден қосып айту»
– Тікелей санау: 1-ден 10-ға дейін.
– Кері санау: 10-нан 1-ге дейін.
– 2-ден қосып санау: 2, 4, 6, 8, 10.
– Кері 2-ден азайтып санау: 10, 8, 6, 4, 2.
Бұл тапсырма оқушыларды шоғырлануға, есте сақтауға және ойша есептеуге жаттықтырады.

5. Шығармашылық тапсырма: «Санға сурет сал»
Мұғалім бір сан айтады (мысалы, 5). Оқушылар 5 алманы, 5 жұлдызды немесе 5 үшбұрышты сурет салады. Бұл жұмыс сандарды нақты өмірмен байланыстырады.

Бұл сабақта оқушылар сандарды меңгерумен қатар, логикалық ойлау, топпен жұмыс жасау, өз ойын айту, шығармашылықпен іздену дағдыларын дамытады. Тапсырмалар жеңілден күрделіге қарай ұсынылып, әр оқушының деңгейіне сай бағаланады.


Тапсырмаларды орындайды









Тапсырмаларды орындайды









Тапсырмаларды орындайды


Ойын «Жоғалған санды тап»






Ойын «Сандар пойызы» дұрыс ретке орналастырады
– топтық жұмыста белсенділік көрсетеді

Жаттығу «Сандарды салыстыр»
– дұрыс таңбаны қолданады (> < =)
салыстыруды тез және қате жібермей орындайды

Қиын тапсырма



«Кері санау және

сандарды кері санауды

меңгергеден қосып және азайтып санау тізбегін құрай алады

Шығармашылық тапсырма «Санға сурет сал»





Сабақты бекіту




«Екі жұлдыз, бір тілек»

  • Әр оқушы екі жақсы нәрсе (жұлдыз) және бір ұсыныс (тілек) жазады:
    Мен бүгін мынаны жақсы үйрендім…
    Мен мына тапсырманы жақсы орындадым…
    ? Мен үшін мынаны жақсарту керек…

  • Мұғалім оқушылардың жауаптарын жинап, талдайды.


Нұсқаулықты орындайды

Кері байланыс жасайды



Қысқа мерзімді сабақ жоспары №3

Білім беру ұйымының атауы


Пәні:


Бөлім:


Педагогтің аты-жөні:


Күні:


Сыныбы:

Қатысушылар саны

Қатыспағандар саны

Тақырыбы

Қосу мен азайтуға арналған қызықты тапсырмалар

Сабақтың мақсаты

қосу мен азайту амалдарын қолдана білу, күнделікті өмірден алынған қарапайым есептерді шығару, бірнеше амалдан тұратын есептерді шешу, жылдам ойлау мен есептеу дағдыларын дамыту

Құндылықтарды дарыту

ынтымақтастық, еңбекқорлық, жауапкершілік, өмірлік дағдыларды меңгеру, өз ойын дәлелдеу

Сабақтың барысы

Сабақтың жоспарланған кезеңдері

Педагогтің әрекеті

Оқушының әрекеті

Бағалау

Ресурс

тар


Ұйымдастыру кезеңі



"Сиқырлы сөз" әдісі

Мақсаты: Сабақтың тақырыбына қызығушылық тудыру, топтық жұмысқа ынталандыру.

  • Мұғалім оқушыларға сабақ тақырыбына қатысты бір "сиқырлы сөз" айтады.

  • Бұл сөздің мағынасын немесе сабақпен байланысын табу үшін оқушылар өз ойларын ортаға салады.

  • Мысалы, "бөлшек" тақырыбында мұғалім "бөлу" сөзін айтып, оқушылардан оның мағынасын сұрайды.

  • Оқушылар жауап берген соң, сабақ тақырыбы ашылады.


Нұсқаулықтарды орындайды

Ауызша , мадақтау



Жаңа сабақ




Бұл сабақта оқушылар қосу және азайту амалдарының мағынасын өмірлік жағдаяттар арқылы түсінеді. Суретке сүйене отырып есеп құрастырады, қарапайым және құрама есептерді шығарады. Ойын арқылы тез ойлау қабілеттері дамиды, ал қиын тапсырма арқылы бірнеше амалдан тұратын есептерді шешуге машықтанады.

1. Шығармашылық тапсырма: «Сурет бойынша есеп құрастыру»
Мұғалім тақтаға алма, шар, кітап сияқты суреттер көрсетеді. Балалар сол суретке қарап есеп құрастырады және шығарады.
Мысалы: «Себетте 3 алма бар еді, анасы тағы 2 алма салды. Барлығы қанша алма болды?» → 3 + 2 = 5.
Оқушылар өздері ойдан сурет салып, есеп құрастыруға да болады.

2. Ойын: «Жылдам есеп» жарысы
Мұғалім ауызша мысалдар айтады, оқушылар қол көтеріп жауап береді.
Мысалы: 5+4=?, 7–3=?, 6+2=?, 9–1=?
Жылдам әрі дұрыс жауап берген оқушы ұпай жинайды.
Бұл ойын есте сақтау мен жылдам ойлауды дамытады.

3. Қиын тапсырма: «Құрама есеп»
– «Айгүлдің 5 алмасы бар еді. Ол тағы 4 алма алды. Кейін оның 3 алмасын досы жеп қойды. Айгүлде қанша алма қалды?»
Шешуі: (5+4)–3 = 6.
– Оқушыларға өздері құрама есеп ойлап табу ұсынылады (мысалы, ойыншықтар, кітаптар, қарандаштар туралы).

Бұл сабақта оқушылар қосу мен азайтуды нақты өмірлік жағдаяттармен байланыстырып үйренеді. Сурет бойынша есеп құрастыру арқылы шығармашылық қабілеті дамиды, «Жылдам есеп» ойыны жылдамдық пен зейінділікті қалыптастырады, ал құрама есеп балалардың ойлауын тереңдетіп, алдағы сыныптардағы күрделі тапсырмаларға дайын болуына көмектеседі.


Тапсырмаларды орындайды









Тапсырмаларды орындайды









Тапсырмаларды орындайды


Шығармашылық тапсырма







«Сурет бойынша есеп

құрастыру


Ауызша , мадақтау




Ойын «Жылдам есеп» жарысы




Ауызша , мадақтау




Қиын тапсырма «Құрама есеп»

Қосымша белсенділік



Сабақты бекіту




«Бағдаршам» әдісі

  • Мұғалім оқушыларға үш түсті (жасыл, сары, қызыл) карточкаларды береді.

  • Жасыл – сабаққа дайынмын, барлығы түсінікті.

  • Сары – кейбір сұрақтарым бар, бірақ жұмыс істеуге дайынмын.

  • Қызыл – тақырыпты түсінбеймін, көмек қажет.


Нұсқаулықты орындайды

Кері байланыс жасады


Қысқа мерзімді сабақ жоспары №4

Білім беру ұйымының атауы


Пәні:


Бөлім:


Педагогтің аты-жөні:


Күні:


Сыныбы:

Қатысушылар саны

Қатыспағандар саны

Тақырыбы

Геометриялық пішіндер әлемі

Сабақтың мақсаты

негізгі геометриялық пішіндерді (үшбұрыш, төртбұрыш, шаршы, шеңбер, тік төртбұрыш) танып білу, олардың қасиеттерін ажырату, қоршаған ортадан пішіндерді таба алу, пішіндерді қолданып шығармашылық жұмыс жасау

Құндылықтарды дарыту

ынтымақтастық, еңбекқорлық, эстетикалық талғам, жауапкершілік, өмірдегі құбылыстарды математикалық тұрғыдан түсіну

Сабақтың барысы

Сабақтың жоспарланған кезеңдері

Педагогтің әрекеті

Оқушының әрекеті

Бағалау

Ресурс

тар


Ұйымдастыру кезеңі



"Бір сөзбен" әдісі

Мақсаты: Оқушылардың сабаққа деген эмоционалдық дайындығын анықтау.

  • Мұғалім оқушыларға "Сен бүгін сабақтан не күтесің?" деген сұрақ қояды.

  • Әр оқушы бір сөзбен өз жауабын айтады (қызықты, пайдалы, қиын, жаңа, ерекше т.б.).

  • Осы жауаптарға сүйене отырып, мұғалім оқушылардың сабаққа деген көзқарасын реттей алады.


Нұсқаулықтарды орындайды

Ауызша , мадақтау



Жаңа сабақ




Оқушылар геометриялық пішіндерді таниды, оларды салыстырады, күнделікті өмірден мысалдар келтіреді. Ойын арқылы пішіндерді дұрыс тануға дағдыланады. Шығармашылық тапсырмада пішіндерді біріктіріп жаңа сурет салып, қиялдау және бейнелеу дағдыларын дамытады.

1. Жаттығу: «Пішіндерді ажырату»
Мұғалім әртүрлі пішіндердің суреттерін көрсетеді: үшбұрыш, шаршы, шеңбер, тік төртбұрыш. Оқушылар пішіннің атын айтып, оның қасиеттерін атайды.
Мысалы: «Бұл – шаршы. Оның 4 қабырғасы бар, барлық қабырғасы тең, бұрыштары 90°».
Қосымша тапсырма: сынып ішінде пішіндерге ұқсайтын заттарды табу (сағат – шеңбер, терезе – төртбұрыш).

2. Ойын: «Пішіндер лото»
Әр оқушыға лото карточкасы таратылады, онда әртүрлі пішіндер бейнеленген. Мұғалім пішіннің атын атайды («шеңбер», «үшбұрыш»), оқушылар өз карточкасынан сол пішінді тауып, белгілейді. Барлық пішінді дұрыс тапқан оқушы жеңімпаз болады.

3. Қиын тапсырма: «Пішіндерден сурет құрастыру»
Оқушыларға түрлі пішіндер қиылған қағаздан беріледі. Сол пішіндерді біріктіріп жаңа сурет ойлап табады (мысалы, үй – төртбұрыш пен үшбұрыш, күн – шеңбер мен кішкентай үшбұрыштар, робот – тік төртбұрыш пен дөңгелектер).
Оқушы суретін салып немесе құрастырғанын сынып алдында таныстырады. Бұл тапсырма қиялды, шығармашылықты және математикалық ойлауды дамытады.

Бұл сабақта балалар геометриялық пішіндерді танып қана қоймай, олардың қоршаған ортада қалай кездесетінін көреді. «Пішіндер лото» ойыны оқушылардың зейінін арттырады, ал шығармашылық тапсырма – пішіндерді қолдана отырып ойлау мен қиялдауды дамытады.


Тапсырмаларды орындайды









Тапсырмаларды орындайды









Тапсырмаларды орындайды


Жаттығу «Пішіндерді ажырату»


Ауызша , мадақтау













Ойын «Пішіндер лото»


Ауызша , мадақтау



Қиын тапсырма «Пішіндерден сурет құрастыру»



Қосымша белсенділік

Ауызша , мадақтау



Сабақты бекіту




«Бағдаршам» әдісі

  • Мұғалім оқушыларға үш түсті (жасыл, сары, қызыл) карточкаларды береді.

  • Жасыл – сабаққа дайынмын, барлығы түсінікті.

  • Сары – кейбір сұрақтарым бар, бірақ жұмыс істеуге дайынмын.

  • Қызыл – тақырыпты түсінбеймін, көмек қажет.


Нұсқаулықты орындайды

Кері байланыс жасайды


Қысқа мерзімді сабақ жоспары №5

Білім беру ұйымының атауы


Пәні:


Бөлім:


Педагогтің аты-жөні:


Күні:


Сыныбы:

Қатысушылар саны

Қатыспағандар саны

Тақырыбы

Логикалық есептер әлемі

Сабақтың мақсаты

қарапайым логикалық тапсырмаларды орындау арқылы ойлау қабілетін дамыту, салыстыру, талдау, қорытынды жасау дағдыларын жетілдіру, логикалық ойлауды тәжірибеде қолдана білуге үйрету

Құндылықтарды дарыту

ой еңбегін бағалау, тапқырлық пен жауапкершілік, ынтымақтастық, өз ойын дәлелдей алу, шыдамдылық

Сабақтың барысы

Сабақтың жоспарланған кезеңдері

Педагогтің әрекеті

Оқушының әрекеті

Бағалау

Ресурстар


Ұйымдастыру кезеңі



"Сиқырлы қорап" әдісі

Мақсаты: Оқушылардың қызығушылығын арттыру, олардың сабаққа деген ынтасын ояту.

  • Мұғалім қораптың ішіне сабаққа байланысты бір зат (символикалық түрде) салып қояды.

  • Оқушылар қорап ішінде не барын болжап, өз ойларын айтады.

  • Соңында мұғалім қорапты ашып, оның сабақпен байланысын түсіндіреді.

  • Бұл әдіс оқушылардың зерттеушілік қабілетін дамытады.

Нұсқаулықтарды орындайды

Ауызша , мадақтау



Жаңа сабақ




Бұл сабақта оқушылар әртүрлі логикалық тапсырмаларды орындайды. Олар артық элементті табады, жасырын суретті анықтайды, ал күрделі деңгейде шахмат тақтасында ат фигурасының жүрісін есептейді. Сабақ балалардың аналитикалық ойлауын дамытып, нақты дәлелдермен жауап беруге үйретеді.

1. Ойын: «Не артық?»
Мұғалім бірнеше сурет немесе сөз айтады: алма, алмұрт, қарындаш, жүзім.
Оқушылар «қарындаш артық, себебі ол жеміс емес» деп түсіндіреді.
Тағы бір мысал: үшбұрыш, шаршы, шеңбер, алма → артық – алма, себебі ол геометриялық пішін емес.
Бұл тапсырма салыстыруға, ойды дәлелдеуге үйретеді.

2. Ойын: «Жасырын суретті тап»
Мұғалім торкөз қағазға әріптер немесе сандар жасырып жазады. Оқушылар белгілі бір бағытпен жүріп, жасырын сөзді немесе суретті табады.
Мысалы: тор көздерде әріптер жазылған, белгілі бір реттілікпен жүрсе «ҮЙ» немесе «КҮН» сөзі шығады.
Бұл ойын оқушылардың зейінін шоғырландырады.

3. Қиын тапсырма: «Шахматтағы аттың жүрісі»
Мұғалім шахмат тақтасын көрсетіп, ат фигурасының тұрған орнын айтады.
Мысалы: «Ат D4-те тұр. Ол қай торларға жүре алады?»
Жауап: B3, B5, C2, C6, E2, E6, F3, F5.
Қосымша: мұғалім «ат бір жүрісте бұрыштағы торға жете ала ма?» деген сұрақ қойып, балалардан талдау сұрайды.
Бұл тапсырма логиканы, кеңістікті елестетуді және ойша жоспарлау дағдысын дамытады.

Бұл сабақта оқушылар логикалық тапсырмалар орындап, ойлау қабілетін дамытады. «Не артық?» ойыны салыстыруға, «Жасырын суретті тап» ойыны зейінге бағытталса, шахмат тапсырмасы балаларды күрделі ойлауға, кеңістікте бағдарлауға үйретеді. Сабақ соңында әр бала өз логикалық ойлау қабілетінің арта түскенін сезінеді.


Тапсырмаларды орындайды









Тапсырмаларды орындайды









Тапсырмаларды орындайды









Ойын «Не артық?»




Ауызша , мадақтау






Ойын «Жасырын суретті тап»




Ауызша , мадақтау




Қиын тапсырма «Шахматтағы аттың жүрісі»








Қосымша белсенділік



Сабақты бекіту




«Табыс сатысы»

  • Мұғалім тақтаға баспалдақ суретін салады немесе дайын шаблон береді.

  • Оқушылар өздерін қай деңгейде тұрғанын белгілейді:
    1️
    Тақырыпты түсінбедім
    2️
    Әлі де сұрақтарым бар
    3️
    Жартылай түсіндім
    4️
    Толық түсіндім, басқаларға түсіндіріп бере аламын


Нұсқаулықты орындайды

Кері байланыс жасайды


Қысқа мерзімді сабақ жоспары №6

Білім беру ұйымының атауы


Пәні:


Бөлім:


Педагогтің аты-жөні:


Күні:


Сыныбы:

Қатысушылар саны

Қатыспағандар саны

Тақырыбы

Сағат пен уақыт

Сабақтың мақсаты

сағаттың құрылымын танып білу, уақытты өлшеудің негізгі бірліктерін (сағат, минут) меңгеру, күн тәртібін жоспарлау дағдысын қалыптастыру, уақыт аралығын есептеуді үйрену

Құндылықтарды дарыту

уақытты қадірлеу, тәртіптілік пен жауапкершілік, еңбекқорлық, өз күнін жоспарлай білу, ынтымақтаса жұмыс жасау

Сабақтың барысы

Сабақтың жоспарланған кезеңдері

Педагогтің әрекеті

Оқушының әрекеті

Бағалау

Ресурс

тар


Ұйымдастыру кезеңі



"Жылы сөздер шеңбері"

Мақсаты: Оқушылардың көңіл-күйін көтеру, достық қарым-қатынасты қалыптастыру.

  • Мұғалім оқушыларды шеңберге жинап, бір-біріне жылы сөз айтуын сұрайды.

  • Оқушылар кезекпен қасындағы оқушыға немесе бүкіл сыныпқа жақсы тілектер айтады.

  • Мысалы: «Сен бүгін өте көңілді көрінесің!», «Бүгін бәріміз бірге қызықты сабақ өтеміз!»

  • Осылайша, оқушылар арасында жылулық, позитивті көңіл-күй қалыптасады.


Нұсқаулықтарды орындайды

Ауызша , мадақтау



Жаңа сабақ




Бұл сабақта оқушылар сағаттың құрылысын, уақытты өлшеу жолдарын үйренеді. Қарапайым тапсырмалар арқылы сағат тілдерін дұрыс орналастырады, күн тәртібін құрып үйренеді. Қиын тапсырмада уақыт аралығын есептеу арқылы ойша амалдар жасайды, өмірмен байланыстырады.

1. Жаттығу: «Сағат тілдерін орналастыру»
Мұғалім оқушыларға бос сағат циферблаты бар суреттер таратады.
Мысалы: «Сағат 3-ті көрсетсін» → оқушы қысқа тілді 3-ке, ұзын тілді 12-ге қояды.
«Сағат 7:30-ды көрсет» → қысқа тіл 7-ге, ұзын тіл 6-ға орналасады.
Қосымша: әр оқушы өз ойынан уақыт айтады, сыныптағы басқа балалар сағат тілін сол уақытқа қояды.

2. Тапсырма: «Менің күнім»
Оқушылар өздерінің күн тәртібін құрастырады.
Мысалы: «Мен таңертең сағат 7-де тұрамын. Сағат 8-де мектепке барамын. Сағат 13:00-де түскі ас ішемін. Сағат 15:00-де үй тапсырмасын орындаймын».
Балалар өз күнін суретпен немесе шағын кестемен көрсетеді.

3. Қиын тапсырма: «Уақыт аралығын есептеу»
Мұғалім уақытқа байланысты есеп береді:
– «Сабақ 8:30-да басталды, 9:15-те аяқталды. Сабақ қанша минутқа созылды?»
Шешуі: 9:15 – 8:30 = 45 минут.
Қосымша мысалдар:
– «Футбол ойыны 16:10-да басталып, 16:55-те аяқталды. Ойын неше минут болды?» (45 минут).
– «Автобус аялдамадан 10:20-да шықты, 11:05-те келді. Жолға қанша уақыт кетті?» (45 минут).

Бұл сабақ оқушыларға уақыт ұғымын түсінуге көмектеседі. Сағатпен жұмыс істеу арқылы практикалық дағдылар дамиды, күн тәртібін жоспарлау тапсырмасы – уақытты тиімді пайдалануға үйретеді. Қиын есептер оқушыларды нақты ойлауға, өмірде кездесетін жағдайларды есеппен байланыстыра білуге жетелейді.


Тапсырмаларды орындайды









Тапсырмаларды орындайды









Тапсырмаларды орындайды








«Сағат тілдерін орналастыру»







Тапсырма «Менің күнім»





Қиын тапсырма «Уақыт аралығын есептеу» Ауызша , мадақтау Қосымша белсенділік



Сабақты бекіту




«Екі жұлдыз, бір тілек»

  • Әр оқушы екі жақсы нәрсе (жұлдыз) және бір ұсыныс (тілек) жазады:
    Мен бүгін мынаны жақсы үйрендім…
    Мен мына тапсырманы жақсы орындадым…
    ? Мен үшін мынаны жақсарту керек…

  • Мұғалім оқушылардың жауаптарын жинап, талдайды.


Нұсқаулықты орындайды

Кері байланыс жасайды



Қысқа мерзімді сабақ жоспары №7

Білім беру ұйымының атауы


Пәні:


Бөлім:


Педагогтің аты-жөні:


Күні:


Сыныбы:

Қатысушылар саны

Қатыспағандар саны

Тақырыбы

Ұзындық пен өлшемдер

Сабақтың мақсаты

ұзындық ұғымын меңгерту, өлшем бірліктерін (см, дм, м) қолдана білу, қарапайым өлшеу құралдарын пайдалану, заттарды салыстырып, ең қысқа және ең ұзын элементті табу дағдысын қалыптастыру

Құндылықтарды дарыту

еңбекқорлық, дәлдікке үйрену, өмірдегі заттарды бағалай білу, ынтымақтаса жұмыс істеу, жауапкершілік

Сабақтың барысы

Сабақтың жоспарланған кезеңдері

Педагогтің әрекеті

Оқушының әрекеті

Бағалау

Ресурс

тар


Ұйымдастыру кезеңі



"Комплимент көпірі" әдісі

Мақсаты: Оқушылар арасында достық қарым-қатынас орнату, сенімділік қалыптастыру.

  • Оқушылар бір қатарға тұрып, қасындағы сыныптасына бір жақсы сөз немесе комплимент айтады.

  • Барлығы кезекпен бір-біріне жақсы сөз айтып болғанша жалғасады.

  • Бұл әдіс сенімділікті арттырып, сабаққа жағымды көңіл-күймен кірісуге көмектеседі.


Нұсқаулықтарды орындайды

Ауызша , мадақтау



Жаңа сабақ




Бұл сабақта оқушылар ұзындықты өлшеуді үйренеді, сызғышпен жұмыс жасайды, заттардың өлшемдерін салыстырады. Ойын арқылы өлшеу нәтижелерін дұрыс табуға машықтанады. Қиын тапсырмада бірнеше затты өлшеп, олардың ішінен ең ұзынын анықтайды. Бұл оқушылардың практикалық дағдысын нығайтады.

1. Жаттығу: «Заттарды өлшеу»
Мұғалім балаларға түрлі заттарды (қарындаш, кітап, дәптер, сызғыш) береді.
Оқушылар сызғышпен өлшеп, дәптерлеріне жазады:
– Қарындаш – 15 см,
– Дәптер – 20 см,
– Кітап – 25 см.
Қосымша: «Егер қарындаш 15 см болса, екі қарындаш қатар қойылса қанша см болады?» → 30 см.

2. Ойын: «Өлше және тап!»
Мұғалім оқушыларға тапсырма береді: «Сыныптағы ең қысқа затты тап», «Сыныптағы шамамен 1 метр болатын нәрсені тап».
Оқушылар әр түрлі затты өлшеп, нәтижесін айтады. Бұл ойын нақты өлшеуге үйретеді әрі балалардың зейінін арттырады.

3. Қиын тапсырма: «Бірнеше затты өлшеп, ең ұзынын табу»
Оқушыларға 3–4 зат беріледі: қарындаш, кітап, сызғыш, қалам. Әр затты өлшеп, салыстыру жасайды.
Мысалы: қарындаш – 15 см, қалам – 14 см, кітап – 25 см, сызғыш – 30 см.
Жауабы: ең ұзыны – сызғыш (30 см).
Қосымша күрделендіру: заттардың барлығын бірге қойып, жалпы ұзындығын табу.

Бұл сабақта балалар заттардың ұзындығын өлшеп, нақты нәтижелерді қолдануды үйренеді. «Өлше және тап!» ойыны оларды белсенділікке жетелейді, ал қиын тапсырма логикалық ойлау мен салыстыру дағдысын қалыптастырады. Оқушылар өлшем бірліктерін өмірлік жағдайларда қолдана білуге машықтанады.


Тапсырмаларды орындайды









Тапсырмаларды орындайды









Тапсырмаларды орындайды









«Заттарды өлшеу»

Ауызша , мадақтау








Ойын «Өлше және тап!»


Ауызша , мадақтау



Қиын тапсырма «Бірнеше затты өлшеп, ең ұзынын табу» Қосымша белсенділік



Сабақты бекіту




«Не ұнады? Не қиын болды? Не үйрендім?»

? Нұсқаулық:

  • Оқушыларға үш сұраққа жауап беру ұсынылады:
    Не ұнады? – Сабақтағы ең қызықты нәрсе қандай болды?
    ⚠️ Не қиын болды? – Қандай тапсырма немесе түсінік қиын болды?
    ? Не үйрендім? – Бүгінгі сабақтан қандай жаңа нәрсе үйрендің?


Нұсқаулықты орындайды

Кері байланыс жасайды


Қысқа мерзімді сабақ жоспары №8

Білім беру ұйымының атауы


Пәні:


Бөлім:


Педагогтің аты-жөні:


Күні:


Сыныбы:

Қатысушылар саны

Қатыспағандар саны

Тақырыбы

Көбейтуге алғашқы қадам

Сабақтың мақсаты

заттарды топтау арқылы көбейту амалын түсіну, бірдей қосылғыштарды қысқартып жазу, көбейтудің мағынасын өмірлік мысалдармен байланыстыру, қарапайым теңдеулер құрастыруға машықтандыру

Құндылықтарды дарыту

ынтымақтастық, еңбекқорлық, ой еңбегін бағалау, өмірдегі құбылыстарды математикамен байланыстыра білу, жауапкершілік

Сабақтың барысы

Сабақтың жоспарланған кезеңдері

Педагогтің әрекеті

Оқушының әрекеті

Бағалау

Ресурс

тар


Ұйымдастыру кезеңі



"Музыкалық серпін" әдісі

Мақсаты: Оқушылардың сергектігін арттыру, сабаққа дайындығын тексеру.

  • Мұғалім көңілді әуен қосады (мысалы, табиғат дыбыстары, классикалық музыка немесе балаларға арналған көңілді әуендер).

  • Әуен ойнап тұрғанда, оқушылар өз көңіл-күйін қимылмен (алақан соғу, күлімдеу, секіру) білдіреді.

  • Әуен тоқтағанда, мұғалім олардың сабаққа дайындығын сұрап, оқушылармен қысқаша әңгімелеседі.


Нұсқаулықтарды орындайды

Ауызша , мадақтау



Жаңа сабақ




Бұл сабақта оқушылар көбейту амалын алғаш түсінеді. Заттарды топтастыру арқылы бірдей қосылғыштарды ықшамдап жазуға үйренеді. «Қанша топ бар?» ойыны арқылы нақты мысалдардан көбейту амалын шығарып алады. Қиын тапсырмада берілген суретке қарап теңдеу құрастырады.

1. Жаттығу: «Заттарды топтау»
Мұғалім оқушыларға суреттер көрсетеді:
?? | ?? | ??
Оқушылар: «Әр топта 2 алма бар, барлығы 3 топ. Демек 2+2+2=6. Бұл 2·3=6».
Қосымша: қарындаштарды топтап санау, гүлдерді шоқ қылып бөлу.

2. Ойын: «Қанша топ бар?»
Мұғалім үстелге заттар қояды: 12 қақпақ, 15 түйме, 8 қарындаш.
Сұрақ: «Егер 12 қақпақты 3-ке бөліп қойсақ, қанша топ болады?» → 4 топ.
«15 түймені 5-тен қойсақ, неше топ болады?» → 3 топ.
Ойын түрінде әр топқа түрлі заттар беріледі, олар топтарға бөліп, нәтижесін айтады.

3. Қиын тапсырма: «Суреттен теңдеу құрастыр»
Мұғалім тақтаға сурет іледі:
??? | ??? | ??? | ???
Оқушылар: «Әр топта 3 балық бар, барлығы 4 топ. Бұл 3+3+3+3=12. Көбейту түрінде 3·4=12».
Теңдеу құрастыру: 3·4 = x, x=12.
Қосымша күрделендіру: әртүрлі топтағы заттарды салыстырып теңдеулер құрастыру.

Бұл сабақта оқушылар көбейту амалын нақты тәжірибеден түсінеді. Заттарды топтау арқылы көбейту – қайталанатын қосындыны қысқаша жазу екені айқындалады. «Қанша топ бар?» ойыны балаларды белсенділікке жетелейді, ал теңдеу құрастыру тапсырмасы логикалық ойлау мен математикалық тілін дамытады.


Тапсырмаларды орындайды









Тапсырмаларды орындайды









Тапсырмаларды орындайды












Жаттығу «Заттарды топтау»

Ауызша , мадақтау


Ойын «Қанша топ бар?»









Қиын тапсырма «Суреттен теңдеу құрастыр»

Ауызша , мадақтау





Қосымша белсенділікАуызша , мадақтау



Сабақты бекіту




«Жетістік баспалдағы»

? Нұсқаулық:

  • Мұғалім тақтаға баспалдағы бар сурет салады немесе әр оқушыға жеке береді.

  • Оқушылар өз білімдерін 4 деңгейдің біріне орналастырады:
    1️
    Ештеңе түсінбедім
    2️
    Кейбір нәрселерді түсіндім
    3️
    Көп нәрсені түсіндім, бірақ әлі сұрақтарым бар
    4️
    Барлығын түсіндім, басқаларға түсіндіріп бере аламын


Нұсқаулықты орындайды

Кері байланыс жасайды

Стикер


Қысқа мерзімді сабақ жоспары №9

Білім беру ұйымының атауы


Пәні:


Бөлім:


Педагогтің аты-жөні:


Күні:


Сыныбы:

Қатысушылар саны

Қатыспағандар саны

Тақырыбы

Бөлудің мәні

Сабақтың мақсаты

бөлудің мағынасын түсіну, заттарды тең топтарға бөлу дағдысын қалыптастыру, бөлу амалын күнделікті өмірмен байланыстыру, қалдықпен бөлуге арналған қарапайым есепті шығара білу

Құндылықтарды дарыту

әділдік, ынтымақтастық, жауапкершілік, еңбекті бағалау, тәртіптілік

Сабақтың барысы

Сабақтың жоспарланған кезеңдері

Педагогтің әрекеті

Оқушының әрекеті

Бағалау

Ресурс

тар


Ұйымдастыру кезеңі



"Бүгінгі мақсатымды білдіремін" әдісі

Мақсаты: Оқушылардың өз оқу мақсаттарын түсінуіне көмектесу.

  • Мұғалім тақтаға "Бүгін мен…" деп басталатын сөйлемді жазады.

  • Оқушылар оны жалғастырып, бүгінгі сабақтан не күтетінін айтып береді.

  • Мысалы: "Бүгін мен жаңа нәрсені үйренемін", "Бүгін мен белсенді боламын", "Бүгін мен жақсы көңіл-күйде боламын".

  • Бұл әдіс оқушылардың сабаққа деген жауапкершілігін арттырады.


Нұсқаулықтарды орындайды

Ауызша , мадақтау



Жаңа сабақ




Бұл сабақта оқушылар бөлу амалын алғаш практикалық мысалдар арқылы меңгереді. Заттарды тең бөлу арқылы «әркімге бірдей» қағидасын ұғынады. «Досыңа бөліп бер» ойыны балалардың қарым-қатынасын нығайтады, ал қалдықпен бөлу тапсырмасы ойлау мен талдауды тереңдетеді.

1. Жаттығу: «Заттарды тең бөлу»
Мұғалім оқушыларға 12 кәмпиттің суретін көрсетеді.
– «12 кәмпитті 3 балаға тең бөлу керек. Әр бала неше кәмпит алады?» → 4 кәмпит.
– «10 қарындашты 5 балаға тең бөлсек, әрқайсысына неше қарындаш тиеді?» → 2 қарындаш.
Бұл тапсырма «тең бөлу» ұғымын нақты түсіндіреді.

2. Ойын: «Досыңа бөліп бер»
Оқушылар жұпқа бөлінеді. Біреуінде 8 түрлі түсті қарындаш бар. Тапсырма: «Қарындашты досыңа тең бөл». Әр оқушы тең бөліп беруге тырысады.
Қосымша нұсқа: топ ішінде 15 фишканы 3 балаға бөлу, 20 алманы 5 балаға бөлу.
Бұл ойын балаларды әділдікке, достыққа тәрбиелейді.

3. Қиын тапсырма: «Қалдықпен бөлу»
Мысал: «10 кәмпитті 3 балаға тең бөл. Әр балаға қанша кәмпиттен тиеді? Қанша кәмпит қалдыққа қалады?»
Шешуі: 10 : 3 = 3, қалдық 1. Әр балаға 3 кәмпит, 1 кәмпит артық қалады.

Тағы бір есеп: «17 қарындашты 4 балаға тең бөл» → 17 : 4 = 4, қалдық 1.

Бұл сабақта оқушылар бөлу амалын практикалық түрде меңгереді. «Заттарды тең бөлу» жаттығуы балаларға әділдік ұғымын түсіндірсе, «Досыңа бөліп бер» ойыны достық қарым-қатынасты нығайтады. Қалдықпен бөлу тапсырмасы оқушылардың ойлау қабілетін арттырып, күрделі есептерге дайындайды.

Тапсырмаларды орындайды









Тапсырмаларды орындайды









Тапсырмаларды орындайды










«Заттарды тең бөлу» Ауызша , мадақтау



Ойын «Досыңа бөліп бер» Қиын тапсырма «Қалдықпен бөлу»








Қосымша белсенділік

Ауызша , мадақтау



Сабақты бекіту




«Кері байланыс парағы»

  • Әр оқушы сабақ соңында параққа үш сұраққа жауап жазады:
    1️
    Бүгінгі сабақтан не алдым?
    2️
    Қандай сұрақтарым бар?
    3️
    Келесі сабақта нені білгім келеді?


Нұсқаулықты орындайды

Кері байланыс жасайды

Парақтар


Қысқа мерзімді сабақ жоспары №10

Білім беру ұйымының атауы


Пәні:


Бөлім:


Педагогтің аты-жөні:


Күні:


Сыныбы:

Қатысушылар саны

Қатыспағандар саны

Тақырыбы

Қызықты тапсырмалар (қайталалау)

Сабақтың мақсаты

өткен тақырыптарды қайталау, білімді бекіту, есептерді әртүрлі тәсілмен шығара білу, ойлау жылдамдығы мен тапқырлықты дамыту

Құндылықтарды дарыту

әділдік, еңбексүйгіштік, ынтымақтастық, өзіне сенімділік, жауапкершілі

Сабақтың барысы

Сабақтың жоспарланған кезеңдері

Педагогтің әрекеті

Оқушының әрекеті

Бағалау

Ресурс-

тар


Ұйымдастыру кезеңі



"Сен білесің бе?" әдісі

Мақсаты: Сабақ тақырыбына қызығушылық тудыру, оқушыларды диалогқа тарту.

  • Мұғалім оқушыларға сабақ тақырыбына қатысты қызықты дерек немесе сұрақ қояды.

  • Оқушылар өз ойларын айтып, пікір таластырады.

  • Соңында мұғалім осы сұрақтың жауабын сабақ барысында анықтайтындарын айтады.

  • Бұл әдіс оқушылардың сыни ойлау қабілетін дамытады.


Нұсқаулықтарды орындайды

Ауызша , мадақтау



Жаңа сабақ




Бұл сабақ оқушылардың бұрын өткен білімдерін жүйелеуге арналады. Қайталай отырып, олар қате табуды үйренеді, викторина ойынында білімін көрсетеді, ал құрама есептерде бірнеше амал қолдануға машықтанады. Сабақ жарыс түрінде өтіп, балалардың қызығушылығын арттырады.

1. Ойын: «Қате тап»
Мұғалім тақтаға бірнеше мысал жазады:
– 6 + 3 = 8 (қате),
– 7 – 2 = 5 (дұрыс),
– 4 + 5 = 11 (қате).
Оқушылар қатені тауып, дұрыс шешімін айтады.
Қосымша: «Кім жылдам?» ойыны ретінде екі топ жарысады.

2. Тапсырма: Викторина
Мұғалім оқушыларға қысқа сұрақтар қояды:
– 1-де қанша ондық бар? (0)
– 12 санын ондық пен бірлікке бөл. (1 ондық, 2 бірлік)
– Шеңбердің неше бұрышы бар? (жоқ)
– Сағат 3-те қысқа тіл қайда тұрады? (3-те).
Дұрыс жауап берген оқушылар ұпай жинайды.

3. Қиын тапсырма: Құрама есеп
Мысал: «Айдана дүкеннен 3 дәптер сатып алды. Әр дәптердің бағасы – 40 теңге. Ол сатушыға 200 теңге берді. Айданаға қанша теңге қайтарылды?»
Шешуі: 3 · 40 = 120, 200 – 120 = 80. Жауабы: 80 теңге.

Қосымша есеп: «Әлиде 12 алма бар еді. Ол достарына 4 алмасын берді. Кейін анасы тағы 5 алма әкеліп берді. Әлиде қанша алма болды?»
Шешуі: 12 – 4 = 8, 8 + 5 = 13. Жауабы: 13 алма.

Бұл сабақта оқушылар қызықты тапсырмалар арқылы өткен білімін қайталайды. «Қате тап» ойыны зейінді дамытады, викторина жылдам ойлауға үйретеді, ал құрама есеп логикалық ойлау мен амалдардың ретін түсінуге көмектеседі. Сабақ балалардың өзіне деген сенімін нығайтып, білімін нақтылайды.


Тапсырмаларды орындайды









Тапсырмаларды орындайды









Тапсырмаларды орындайды









Ойын «Қате тап»








Тапсырма «Викторина»Ауызша , мадақтау



Қиын тапсырма «Құрама есеп»

Қосымша белсенділік Ауызша , мадақтау



Сабақты бекіту




«Жетістік баспалдағы»

? Нұсқаулық:

  • Мұғалім тақтаға баспалдағы бар сурет салады немесе әр оқушыға жеке береді.

  • Оқушылар өз білімдерін 4 деңгейдің біріне орналастырады:
    1️
    Ештеңе түсінбедім
    2️
    Кейбір нәрселерді түсіндім
    3️
    Көп нәрсені түсіндім, бірақ әлі сұрақтарым бар
    4️
    Барлығын түсіндім, басқаларға түсіндіріп бере аламын


Нұсқаулықты орындайды

Кері байланыс жасайды

Стикер


Қысқа мерзімді сабақ жоспары №11

Білім беру ұйымының атауы


Пәні:


Бөлім:


Педагогтің аты-жөні:


Күні:


Сыныбы:

Қатысушылар саны

Қатыспағандар саны

Тақырыбы

Сандардың құрамы (10–100)

Сабақтың мақсаты

екі таңбалы сандарды ондықтар мен бірліктерге бөлу, сан құрамын түсіну, «санды жіктеу» арқылы арифметикалық амалдар орындау, үш таңбалы сандардың құрамын ажырата алу

Құндылықтарды дарыту

еңбексүйгіштік, жауапкершілік, математикалық дәлдік, ынтымақтастық, ойды жүйелі жеткізе білу

Сабақтың барысы

Сабақтың жоспарланған кезеңдері

Педагогтің әрекеті

Оқушының әрекеті

Бағалау

Ресурс тар


Ұйымдастыру кезеңі



"Көңіл-күйіңді көрсет" (эмодзи әдісі)

Мақсаты: Оқушылардың көңіл-күйін анықтау, сабаққа дайындық деңгейін бақылау.

  • Мұғалім оқушыларға түрлі эмоцияларды білдіретін смайликтерді (эмодзилерді) көрсетеді.

  • Оқушылар сабаққа қалай келгенін осы смайликтердің ішінен таңдап көрсетеді немесе тақтаға стикер жабыстырады.

  • Мұғалім оқушылардың көңіл-күйіне қарай сабақты жандандыру әдістерін таңдай алады

Нұсқаулықтарды орындайды

Ауызша , мадақтау



Жаңа сабақ




Бұл сабақта оқушылар сандардың құрамын зерттейді. Олар екі таңбалы сандарды ондықтар мен бірліктерге бөлуге машықтанады, «сандар құпиясын» ашу арқылы ойын түрінде білімін бекітеді. Қиын тапсырмада үш таңбалы санды жүздік, ондық, бірлікке ажыратады.

1. Жаттығу: «Ондықтар мен бірліктерге бөлу»
– 25 саны: 2 ондық (20) және 5 бірлік.
– 47 саны: 4 ондық (40) және 7 бірлік.
– 83 саны: 8 ондық (80) және 3 бірлік.
Қосымша: мұғалім заттармен жұмыс жүргізеді (шоқ қылып 10-дықтарды құрастырады, бөлек 1-ліктерді қалдырады).

2. Ойын: «Сандар құпиясы»
Мұғалім сан айтады, балалар оны құрамға бөледі.
– 56 → 50 + 6,
– 92 → 90 + 2,
– 38 → 30 + 8.
Күрделендіру: мұғалім тек құрамын айтады, оқушылар санды табады.
Мысалы: «70 + 4» → 74.

3. Қиын тапсырма: «Үш таңбалы санды бөлу»
– 325 → 3 жүздік (300), 2 ондық (20), 5 бірлік.
– 740 → 7 жүздік (700), 4 ондық (40), 0 бірлік.
– 908 → 9 жүздік (900), 0 ондық, 8 бірлік.
Қосымша: «санның құрамын өзгерту» тапсырмасы – 325 санынан 300+20+5 деп жазып, кейін басқа түрде көрсету: 200+100+20+5.

Бұл сабақта оқушылар сандардың құрылымын толық түсінеді. Екі таңбалы санды ондықтар мен бірліктерге бөлу арқылы санды нақтылау дағдысы дамиды. «Сандар құпиясы» ойыны – қызығушылықты арттырады, ал үш таңбалы санды ажырату – оқушыларды күрделі ұғымдарға дайындайды.


Тапсырмаларды орындайды












Тапсырмаларды орындайды









Тапсырмаларды орындайды








«Ондықтар мен бірліктерге бөлу» Ауызша , мадақтау

Ойын «Сандар құпиясы» .

Қиын тапсырма «Үш таңбалы санды бөлу» Қосымша белсенділік



Сабақты бекіту




«Екі жұлдыз, бір тілек»

  • Әр оқушы екі жақсы нәрсе (жұлдыз) және бір ұсыныс (тілек) жазады:
    Мен бүгін мынаны жақсы үйрендім…
    Мен мына тапсырманы жақсы орындадым…
    ? Мен үшін мынаны жақсарту керек…

  • Мұғалім оқушылардың жауаптарын жинап, талдайды.


Нұсқаулықты орындайды

Кері байланыс жасайды



Қысқа мерзімді сабақ жоспары №12

Білім беру ұйымының атауы


Пәні:


Бөлім:


Педагогтің аты-жөні:


Күні:


Сыныбы:

Қатысушылар саны

Қатыспағандар саны

Тақырыбы

Арифметикалық ребустар

Сабақтың мақсаты

арифметикалық ребустарды шешу арқылы логикалық ойлау дағдыларын дамыту, сандарды әртүрлі жағдайда қолдана білу, бірнеше амалдармен байланысты тапсырмаларды орындауға машықтандыру

Құндылықтарды дарыту

шыдамдылық, тапқырлық, ізденімпаздық, өз ойының дұрыстығын дәлелдей білу, ынтымақтастық

Сабақтың барысы

Сабақтың жоспарланған кезеңдері

Педагогтің әрекеті

Оқушының әрекеті

Бағалау

Ресурс

тар


Ұйымдастыру кезеңі



"Құпия сыйлық" әдісі

Мақсаты: Оқушыларды ынталандыру, олардың сабаққа деген қызығушылығын ояту.

  • Мұғалім оқушыларға бүгінгі сабақта белсенділік танытқан оқушы арнайы "құпия сыйлыққа" ие болатынын айтады.

  • Сыйлық ретінде кішкентай заттар (бейдж, тәттілер, стикерлер) немесе мақтау сөздер жазылған карточкалар қолдануға болады.

  • Бұл әдіс оқушылардың мотивациясын арттырады.


Нұсқаулықтарды орындайды

Ауызша , мадақтау



Жаңа сабақ




Бұл сабақта оқушыларға сандар тек қана есеп түрінде ғана емес, жұмбақ пен құпия тапсырмалар түрінде берілетіні көрсетіледі. Арифметикалық ребустар балалардың қиялын, логикасын, табандылығын арттырады. Қарапайымнан күрделіге көшу арқылы оқушылардың ойлау қабілеті дамиды.

1. Жаттығу: «Құпия санды табу»
Мұғалім тақтаға мысал жазады:
– 3 +
= 7. Қандай сан жетіспейді? → 4.
– 2 = 5. Қандай сан болуы мүмкін? → 7.
Қосымша: 9 –
= 6 → 3.
Бұл тапсырма балаларға «санды табу» ұғымын түсінуге көмектеседі.

2. Ойын: «Ребус шешу»
Мұғалім суреттер мен сандардан ребус жасайды:
? + ? + ? = 9 → әр алма = 3.
+ + + = 8 → әр доп = 2.
Одан әрі күрделендіріп:
? + ? = 7, ? = 4 болса, ? нешеге тең? → 3.
Бұл ойын оқушылардың ойлау қабілетін жетілдіреді және қызығушылығын арттырады.

3. Қиын тапсырма: «Бірнеше амалдан тұратын ребус»
Мысал:
? + ? + ? = 11,
? ? = 1.

Шешуі: екінші теңдеуден ? = ? + 1. Бірінші теңдеуге қойсақ: ? + ? + (? + 1) = 11 → 3? + 1 = 11 → 3? = 10 → ? = 10/3 (бүтін емес).
Мұғалім бүтін сан шығатындай мысал да береді:
? + ? + ? = 12,
? ? = 2.

Шешуі: ? = ? + 2. Бірінші теңдеуге қойсақ: ? + ? + (? + 2) = 12 → 3? + 2 = 12 → 3? = 10 → ? = 10/3 (күрделі).
Оны қарапайым қылып жасауға болады:
? + ? = 6, ? + ? = 8 → ? = 3, ? = 5.

Бұл тапсырма оқушыларға логикалық ойлау мен бірнеше амалдан тұратын теңдеуді шешуді үйретеді.

Бұл сабақта оқушылар сандарды «құпия» түрінде қабылдап, олардың мәнін табуға машықтанады. «Құпия санды табу» қарапайым дайындық болса, «Ребус шешу» ойыны балаларды қызықтырады, ал бірнеше амалдан тұратын ребустар ойлауды күрделендіріп, логикалық есеп шығаруға жетелейді.


Тапсырмаларды орындайды









Тапсырмаларды орындайды









Тапсырмаларды орындайды








«Құпия санды табу» Ауызша , мадақтау





Ойын «Ребус шешу» Ауызша , мадақтау









Қиын тапсырма «Бірнеше амалдан тұратын ребус»


Ауызша , мадақтау







Қосымша белсенділік



Сабақты бекіту




«Білемін – Білгім келеді – Үйрендім» (КБҮ) әдісі

  • Мұғалім оқушыларға үш бағаны бар кесте береді:

    1. Білемін

    2. Білгім келеді

    3. Үйрендім

Нұсқаулықты орындайды

Кері байланыс жасайды

Стикер


Қысқа мерзімді сабақ жоспары №13

Білім беру ұйымының атауы


Пәні:


Бөлім:


Педагогтің аты-жөні:


Күні:


Сыныбы:

Қатысушылар саны

Қатыспағандар саны

Тақырыбы

Графикалық диктант

Сабақтың мақсаты

кеңістікте бағдарлау дағдыларын дамыту, бағыттарды дұрыс түсіну (жоғары, төмен, оңға, солға), зейін мен есте сақтау қабілетін жетілдіру, шығармашылық ойлауға дағдыландыру

Құндылықтарды дарыту

ынтымақтастық, еңбекқорлық, шыдамдылық, ұқыптылық, жауапкершілік, шығармашылық еркіндік

Сабақтың барысы

Сабақтың жоспарланған кезеңдері

Педагогтің әрекеті

Оқушының әрекеті

Бағалау

Ресурс

тар


Ұйымдастыру кезеңі



"Сиқырлы сөз" әдісі

Мақсаты: Сабақтың тақырыбына қызығушылық тудыру, топтық жұмысқа ынталандыру.

  • Мұғалім оқушыларға сабақ тақырыбына қатысты бір "сиқырлы сөз" айтады.

  • Бұл сөздің мағынасын немесе сабақпен байланысын табу үшін оқушылар өз ойларын ортаға салады.

  • Мысалы, "бөлшек" тақырыбында мұғалім "бөлу" сөзін айтып, оқушылардан оның мағынасын сұрайды.

  • Оқушылар жауап берген соң, сабақ тақырыбы ашылады.


Нұсқаулықтарды орындайды

Ауызша , мадақтау



Жаңа сабақ




Бұл сабақ оқушылардың ойлау, есте сақтау және қиялдау қабілеттерін жетілдіруге бағытталады. Оқушылар мұғалімнің бағыттары бойынша торкөз қағазға сурет салады, құпия суреттерді ашады. Қиын тапсырмада өздері графикалық диктант ойлап табады, бұл олардың шығармашылығын дамытады.

1. Жаттығу: «Бағыт бойынша сурет салу»
Мұғалім диктант айтады:
– «Бір тор жоғары, екі тор оңға, бір тор төмен, тағы бір тор оңға» – нәтижесінде шағын сурет пайда болады.
Оқушылар тыңдай отырып, бағытқа сәйкес сызық жүргізеді.
Қосымша: дайын фигураны салыстыру (мысалы, үшбұрыш, төртбұрыш).

2. Ойын: «Құпия сурет»
Мұғалім торкөз қағазға алдын ала жасырын сурет ойластырады. Мысалы: «3 тор жоғары, 2 тор оңға, 3 тор төмен, 2 тор солға» → төртбұрыш пайда болады.
Оқушылар мұғалімнің нұсқауы бойынша қадамдар жасайды да, соңында құпия суретті табады (үй, жұлдыз, жүрек, ағаш бейнесі шығуы мүмкін).

3. Қиын тапсырма: «Өз графикалық диктантыңды құрастыр»
Әр оқушы өз диктантын ойлап табады:
– мысалы, «5 тор жоғары, 4 тор оңға, 5 тор төмен, 4 тор солға» → тік төртбұрыш.
Оқушы сыныптастарына өзінің диктантын айтып береді, қалғандары орындап көреді.
Бұл тапсырма оқушыларды тек орындаушы емес, ойлап табушы деңгейіне көтереді.

Бұл сабақ оқушылардың зейінін, тыңдау дағдысын және кеңістікте бағдарлау қабілетін дамытады. «Бағыт бойынша сурет салу» тапсырмасы – дәлдікке үйретсе, «Құпия сурет» ойыны – қызығушылықты арттырады. Ал өз диктантын құрастыру шығармашылықты дамытып, балаларды белсенді ойлауға жетелейді.


Тапсырмаларды орындайды









Тапсырмаларды орындайды









Тапсырмаларды орындайды








«Бағыт бойынша сурет салу»





Ойын «Құпия сурет»





Ауызша , мадақтау




.

Қиын тапсырма «Өз графикалық диктантыңды құрастыр» Қосымша белсенділік



Сабақты бекіту




«Көңіл-күй смайликтері»

  • Мұғалім оқушыларға түрлі смайликтердің суретін (???) немесе көңіл-күйді білдіретін белгілерді көрсетеді.

  • Оқушылар өз көңіл-күйіне сәйкес смайлик таңдап, сабаққа деген көзқарасын білдіреді.

Нұсқаулықты орындайды

Кері байланыс жасайды


Қысқа мерзімді сабақ жоспары №14

Білім беру ұйымының атауы


Пәні:


Бөлім:


Педагогтің аты-жөні:


Күні:


Сыныбы:

Қатысушылар саны

Қатыспағандар саны

Тақырыбы

Табиғаттағы математика

Сабақтың мақсаты

табиғаттағы математикалық заңдылықтарды байқау, симметрия ұғымын түсіну, сандардың табиғатпен байланысын тану, қоршаған ортадан математикалық үлгілерді табу дағдысын қалыптастыру

Құндылықтарды дарыту

табиғатты сүю және қорғау, бақылағыштық, еңбекқорлық, ынтымақтастық, ойды жүйелі жеткізу

Сабақтың барысы

Сабақтың жоспарланған кезеңдері

Педагогтің әрекеті

Оқушының әрекеті

Бағалау

Ресурс

тар


Ұйымдастыру кезеңі



"Бір сөзбен" әдісі

Мақсаты: Оқушылардың сабаққа деген эмоционалдық дайындығын анықтау.

  • Мұғалім оқушыларға "Сен бүгін сабақтан не күтесің?" деген сұрақ қояды.

  • Әр оқушы бір сөзбен өз жауабын айтады (қызықты, пайдалы, қиын, жаңа, ерекше т.б.).

  • Осы жауаптарға сүйене отырып, мұғалім оқушылардың сабаққа деген көзқарасын реттей алады.


Нұсқаулықтарды орындайды

Ауызша , мадақтау



Жаңа сабақ




Бұл сабақта оқушылар табиғаттағы әдеміліктің артында математика заңдылықтары жатқанын көреді. Жапырақтың симметриясынан бастап, гүлдің күлтелеріндегі сандарға дейінгі мысалдар балалардың ойлау көкжиегін кеңейтеді. Сабақтың басты мақсаты – математика тек қағазда емес, өмірдің әрбір бөлшегінде бар екенін дәлелдеу.

1. Жаттығу: «Симметрияны табу»
Мұғалім табиғи объектілердің суреттерін көрсетеді (көбелек, жапырақ, гүл).
Сұрақ: «Бұл сурет қай жерінен симметриялы?»
– Көбелектің қанаттарын қақ ортасынан бөлсе, екі жағы бірдей.
– Жапырақтың орталық жүйкесінен бөлгенде екі жағы ұқсас.
Оқушылар суреттің қай сызық бойымен симметриялы екенін сызып көрсетеді.

2. Ойын: «Табиғаттағы сандар»
Мұғалім сұрақтар қояды:
– «Құмырсқаның неше аяғы бар?» → 6.
– «Адамның неше саусағы бар?» → 10.
– «Гүлдің күлтелері нешеу болуы мүмкін?» → 5, 6, 8 (түріне қарай).
– «Өрмекшінің неше аяғы бар?» → 8.
Бұл тапсырма балаларды табиғаттағы сандарды байқауға үйретеді.

3. Қиын тапсырма: «Табиғи объектіден математикалық заңдылықты анықтау»
Мұғалім нақты мысал береді:
– Жапырақ симметриясы: орталық жүйке екі жақты тең бөліп тұр.
– Күнбағыс дәндері спираль түрінде орналасқан (математикалық өрнекке ұқсайды).
– Қар ұлпасы – алты сәулелі симметрия.
Оқушыларға тапсырма: сыныптан немесе суреттерден бір объект таңдап, ондағы математикалық заңдылықты табу және түсіндіру.

Бұл сабақта балалар табиғаттағы математикамен танысып, қоршаған ортаға басқа қырынан қарайды. Симметрияны табу – кеңістікті елестету қабілетін дамытады, «Табиғаттағы сандар» ойыны – нақты білімді бекітеді, ал күрделі тапсырма – табиғаттағы жасырын заңдылықтарды көруге үйретеді. Оқушылар математика табиғаттың өзінде бар екенін ұғынып, танымдық қызығушылықтары артады.


Тапсырмаларды орындайды









Тапсырмаларды орындайды









Тапсырмаларды орындайды


Бағалау критерийлері мен дескрипторлары (0–10 балл)

Жаттығу «Симметрияны табу» (2 балл):
– суреттегі симметрия сызығын дұрыс анықтайды (1 балл),
– дәлелін түсінікті айтады (1 балл).

Ойын «Табиғаттағы сандар» (2 балл):
– сұрақтарға дұрыс жауап береді (1 балл),
– табиғаттағы сандарды нақты мысалдармен көрсетеді (1 балл).

Қиын тапсырма «Табиғи объектіден математикалық заңдылықты анықтау» (4 балл):
– объектіні дұрыс таңдайды (1 балл),
– математикалық заңдылықты табады (1 балл),
– заңдылықты түсіндіріп береді (1 балл),
– ойын дәлелмен қорғайды (1 балл).

Қосымша белсенділік (2 балл):
– сабаққа белсенді қатысады (1 балл),
– өз ойымен бөлісіп, талқылауға атсалысады (1 балл).

Жалпы ұпай: 10 балл.



Сабақты бекіту




«Бес саусақ» әдісі

? Нұсқаулық:

  • Мұғалім оқушыларға қолдың суретін көрсетіп, әр саусақтың мағынасын түсіндіреді:

    • Бас бармақ – маған ұнады

    • Балаң үйрек – мен үшін қиын болды

    • Ортаң саусақ – маған түсініксіз болды

    • Шылдыр шүмек – мен жаңа білім алдым

    • Шынашақ – мен енді қолдана аламын


Нұсқаулықты орындайды

Кері байланыс жасайды


Қысқа мерзімді сабақ жоспары №15

Білім беру ұйымының атауы


Пәні:


Бөлім:


Педагогтің аты-жөні:


Күні:


Сыныбы:

Қатысушылар саны

Қатыспағандар саны

Тақырыбы

Есепті әртүрлі тәсілмен шығару

Сабақтың мақсаты

есепті шешудің бірнеше тәсілін таба білу, арифметикалық амалдарды таңдауда икемділікті қалыптастыру, өз ойын дәлелдей алу, шығармашылық есеп құрастыруға машықтандыру

Құндылықтарды дарыту

еңбекқорлық, жауапкершілік, ізденімпаздық, өз ойын еркін жеткізу, ынтымақтастық

Сабақтың барысы

Сабақтың жоспарланған кезеңдері

Педагогтің әрекеті

Оқушының әрекеті

Бағалау

Ресурс

тар


Ұйымдастыру кезеңі



"Сиқырлы қорап" әдісі

Мақсаты: Оқушылардың қызығушылығын арттыру, олардың сабаққа деген ынтасын ояту.

  • Мұғалім қораптың ішіне сабаққа байланысты бір зат (символикалық түрде) салып қояды.

  • Оқушылар қорап ішінде не барын болжап, өз ойларын айтады.

  • Соңында мұғалім қорапты ашып, оның сабақпен байланысын түсіндіреді.

  • Бұл әдіс оқушылардың зерттеушілік қабілетін дамытады.

Нұсқаулықтарды орындайды

Ауызша , мадақтау



Жаңа сабақ




Бұл сабақта оқушылар бір есептің бірнеше шешімін табуды үйренеді. Олар амалдарды салыстырып, тиімді тәсілін анықтайды. Жарыс ойыны арқылы жылдам ойлауды дамытады. Қиын тапсырмада оқушылар өз есептерін құрастырып, екі түрлі жолмен шешу арқылы шығармашылық қабілеттерін көрсетеді.

1. Жаттығу: «Бір есепті екі жолмен шығару»
Мысал: «Далада 8 торғай отыр еді. Оған тағы 4 торғай ұшып келді. Барлығы қанша болды?»
– 8 + 4 = 12.
Екінші тәсіл: 4 + 8 = 12 (қосу ауыстырымдылығы).

Тағы бір мысал: «Сыныпта 20 оқушы бар. Оның 12-сі қыз, қалғаны – ұл. Сыныпта неше ұл бар?»
– 20 – 12 = 8.
Екінші тәсіл: ұлдарды табу үшін 12-ге 8-ді қосу керек: 12 + 8 = 20 → ұл = 8.

2. Ойын: «Кім жылдам?»
Мұғалім есеп береді, оқушылар тез шығарады.
– «Қорапта 15 алма бар. Оның 7-еуі қызыл, қалғаны жасыл. Жасыл алмалар нешеу?»
– 15 – 7 = 8.
Жылдам әрі дұрыс шығарған оқушы ұпай алады.

3. Қиын тапсырма: «Өз есептерін құрастырып, екі түрлі шешім ұсыну»
Әр оқушы күнделікті өмірден мысал ойлап табады.
Мысалы:
«Асхатта 5 дәптер болды. Әкесі тағы 3 дәптер сатып алды. Асхаттың барлығы қанша дәптері болды?»
– 5 + 3 = 8.
– 3 + 5 = 8.

Күрделірек мысал:
«Айгерімде 12 кәмпит бар. Ол досына 4 кәмпит берді. Қалғанын екі досына тең бөлді. Әрқайсысына неше кәмпиттен тиді?»
– Алдымен: 12 – 4 = 8, кейін 8 : 2 = 4.
– Басқа тәсіл: әр досына 4 кәмпиттен берілді, ал берілген 4 кәмпитті қосса, барлығы 12.

Бұл сабақ оқушыларға бір есептің бірнеше шешімі болатынын көрсетеді. «Бір есепті екі жолмен шығару» – ойлауды икемді етеді, «Кім жылдам?» ойыны – шапшаңдықты арттырады, ал қиын тапсырма – шығармашылықты, логиканы және өз ойын дәлелдей білуді дамытады.


Тапсырмаларды орындайды









Тапсырмаларды орындайды









Тапсырмаларды орындайды


Бағалау критерийлері мен дескрипторлары (0–10 балл)

Жаттығу «Бір есепті екі жолмен шығару» (2 балл):
– есептің бірінші шешімін дұрыс табады (1 балл),
– екінші тәсілін дұрыс көрсетеді (1 балл).

Ойын «Кім жылдам?» (2 балл):
– есепті дұрыс орындайды (1 балл),
– жылдамдық танытады (1 балл).

Қиын тапсырма «Өз есептерін құрастырып, екі түрлі шешім ұсыну» (4 балл):
– есеп құрастырады (1 балл),
– оны бір жолмен шығарады (1 балл),
– екінші жолын табады (1 балл),
– шешімін түсіндіріп айтады (1 балл).

Қосымша белсенділік (2 балл):
– сабаққа белсенді қатысады (1 балл),
– топпен жұмыс істеп, ойын бөліседі (1 балл).

Жалпы ұпай: 10 балл.



Сабақты бекіту




«Екі жұлдыз, бір тілек»

  • Әр оқушы екі жақсы нәрсе (жұлдыз) және бір ұсыныс (тілек) жазады:
    Мен бүгін мынаны жақсы үйрендім…
    Мен мына тапсырманы жақсы орындадым…
    ? Мен үшін мынаны жақсарту керек…

  • Мұғалім оқушылардың жауаптарын жинап, талдайды.


Нұсқаулықты орындайды

Кері байланыс жасайды



Қысқа мерзімді сабақ жоспары №16

Білім беру ұйымының атауы


Пәні:


Бөлім:


Педагогтің аты-жөні:


Күні:


Сыныбы:

Қатысушылар саны

Қатыспағандар саны

Тақырыбы

Кестелік көбейту (2, 3, 4)

Сабақтың мақсаты

2, 3, 4-ке көбейту кестесін меңгерту, көбейту амалдарын қолданып есеп шығару, ауызша есептеу дағдыларын дамыту, логикалық ойлау мен есте сақтау қабілетін жетілдіру

Құндылықтарды дарыту

еңбекқорлық, жауапкершілік, ынтымақтастық, өз ойын дәлелдеу, табандылық

Сабақтың барысы

Сабақтың жоспарланған кезеңдері

Педагогтің әрекеті

Оқушының әрекеті

Бағалау

Ресурс

тар


Ұйымдастыру кезеңі



"Жылы сөздер шеңбері"

Мақсаты: Оқушылардың көңіл-күйін көтеру, достық қарым-қатынасты қалыптастыру.

  • Мұғалім оқушыларды шеңберге жинап, бір-біріне жылы сөз айтуын сұрайды.

  • Оқушылар кезекпен қасындағы оқушыға немесе бүкіл сыныпқа жақсы тілектер айтады.

  • Мысалы: «Сен бүгін өте көңілді көрінесің!», «Бүгін бәріміз бірге қызықты сабақ өтеміз!»

  • Осылайша, оқушылар арасында жылулық, позитивті көңіл-күй қалыптасады.


Нұсқаулықтарды орындайды

Ауызша , мадақтау



Жаңа сабақ




Бұл сабақта оқушылар көбейту кестесін үйренеді және оны қолдануды жаттығады. Ойын арқылы көбейтуге қызығушылығы артады, ал күрделі тапсырмада кестеге сүйенбей көбейту амалын орындайды. Сабақ жеңілден күрделіге бағытталып, әр оқушыға мүмкіндік беріледі.

1. Жаттығу: «Көбейту кестесін жаттау»
Мұғалім оқушылармен бірге хормен қайталайды:
– 2-ге көбейту: 2·2=4, 2·3=6, …
– 3-ке көбейту: 3·2=6, 3·3=9, …
– 4-ке көбейту: 4·2=8, 4·3=12, …
Оқушылар кезекпен кестеден мысалдар айтады.
Қосымша: мұғалім сан айтады (мысалы, 3·4), оқушы бірден жауабын айтады (12).

2. Ойын: «Жасырын көбейтінді»
Мұғалім есеп жазады: 2·
=8. Оқушылар орнына сан қояды → 4.
Тағы мысалдар:
– 3·
=12 → 4,
– 4·
=20 → 5.
Бұл ойын балалардың есте сақтауын және ойлау жылдамдығын дамытады.

3. Қиын тапсырма: «Кестені қолданбай көбейту»
Оқушылар кестеге қарамай есеп шығарады:
– 2·7 → 14 (қосу арқылы: 7+7=14).
– 3·8 → 24 (қосу арқылы: 8+8+8=24).
– 4·9 → 36 (қосу арқылы: 9+9+9+9=36).
Қосымша: мұғалім сұрайды – «3·9 нәтижесін қалай тез табуға болады?» → «3·10=30, одан 3-ті аламыз → 27».

Бұл сабақта оқушылар 2, 3, 4-ке көбейту кестесін меңгеріп, оны қолдануды үйренеді. «Жасырын көбейтінді» ойыны оқушылардың зейінін арттырады, ал кестеге қарамай көбейту тапсырмасы логикалық ойлау мен математикалық тәсілдерді қолдануға үйретеді.


Тапсырмаларды орындайды









Тапсырмаларды орындайды









Тапсырмаларды орындайды


Бағалау критерийлері мен дескрипторлары (0–10 балл)

Жаттығу «Көбейту кестесін жаттау» (2 балл):
– көбейту кестесін жатқа айтады (1 балл),
– мысалдарды шатастырмай орындайды (1 балл).

Ойын «Жасырын көбейтінді» (2 балл):
– белгісіз көбейткішті табады (1 балл),
– дұрыс нәтижені дәл көрсетеді (1 балл).

Қиын тапсырма «Кестені қолданбай көбейту» (4 балл):
– есепті қосу амалдары арқылы шығарады (1 балл),
– дұрыс нәтижеге жетеді (1 балл),
– қысқаша тәсіл қолдана алады (1 балл),
– шешімін түсіндіріп айтады (1 балл).

Қосымша белсенділік (2 балл):
– сабаққа белсенді қатысады (1 балл),
– топтық ойында ынтымақ танытады (1 балл).

Жалпы ұпай: 10 балл.



Сабақты бекіту




«Бес саусақ» әдісі

? Нұсқаулық:

  • Мұғалім оқушыларға қолдың суретін көрсетіп, әр саусақтың мағынасын түсіндіреді:

    • Бас бармақ – маған ұнады

    • Балаң үйрек – мен үшін қиын болды

    • Ортаң саусақ – маған түсініксіз болды

    • Шылдыр шүмек – мен жаңа білім алдым

    • Шынашақ – мен енді қолдана аламын


Нұсқаулықты орындайды

Кері байланыс жасайды


Қысқа мерзімді сабақ жоспары №17

Білім беру ұйымының атауы


Пәні:


Бөлім:


Педагогтің аты-жөні:


Күні:


Сыныбы:

Қатысушылар саны

Қатыспағандар саны

Тақырыбы

Логикалық ойындар

Сабақтың мақсаты

логикалық ойлау дағдыларын дамыту, басқатырғыштар мен шытырман есептерді шешу арқылы зейін мен тапқырлықты арттыру, логикалық тізбектер құру арқылы ойды жалғастыра білуге үйрету

Құндылықтарды дарыту

шыдамдылық, табандылық, ынтымақтастық, өз ойын дәлелдеп айту, шығармашылық ізденіс

Сабақтың барысы

Сабақтың жоспарланған кезеңдері

Педагогтің әрекеті

Оқушының әрекеті

Бағалау

Ресурс

тар


Ұйымдастыру кезеңі



"Комплимент көпірі" әдісі

Мақсаты: Оқушылар арасында достық қарым-қатынас орнату, сенімділік қалыптастыру.

  • Оқушылар бір қатарға тұрып, қасындағы сыныптасына бір жақсы сөз немесе комплимент айтады.

  • Барлығы кезекпен бір-біріне жақсы сөз айтып болғанша жалғасады.

  • Бұл әдіс сенімділікті арттырып, сабаққа жағымды көңіл-күймен кірісуге көмектеседі.


Нұсқаулықтарды орындайды

Ауызша , мадақтау



Жаңа сабақ




Бұл сабақта оқушылар әртүрлі логикалық ойындар ойнайды. Олар шытырман тапсырмаларды шешіп, ойлау қабілетін жетілдіреді. Басқатырғыштар зейінді арттырады, ал логикалық тізбек құру тапсырмасы оқушыларды күрделі ойлауға жетелейді.

1. Ойын: «Шытырман тапсырма»
Мұғалім сұрақ қояды:
– «Үш балада үш алма бар. Әр балада бір алма болуы үшін қалай бөлу керек?» → әр балаға бірден беру.
– «Қорапта 5 қызыл, 3 көк, 2 жасыл шар бар. Ең кемінде неше шар алу керек, екі бірдей түсті шар шығатынына сенімді болу үшін?» → 4 шар.

Бұл тапсырма оқушыларды ойлануға және дәлелдеуге үйретеді.

2. Тапсырма: «Басқатырғыштар шешу»
Мұғалім қарапайым басқатырғыш береді:
– «Бір адам ауылдан қалаға жаяу шықты. Жолдың жартысын жүріп өтті. Қалған қашықтықты тағы екіге бөлді. Қанша бөлікке бөлді?» → 3 бөлік.
Қосымша: суретті басқатырғыш (пазл) жинау немесе фигураларды сәйкестендіру тапсырмасы.

3. Қиын тапсырма: «Логикалық тізбек құру»
Мысал: 2, 4, 8, 16, ? → келесі сан 32 (әр сан алдыңғыны 2-ге көбейту арқылы шығады).
Тағы мысалдар:
– 5, 10, 15, 20, ? → 25 (әр санға 5 қосылады).
– 1, 4, 9, 16, ? → 25 (квадрат сандар: 1², 2², 3², 4², 5²).
Оқушылар өздері логикалық тізбек ойлап табады, сыныптастарына береді.

Бұл сабақта оқушылар ойлау қабілеттерін дамытып, түрлі логикалық тапсырмалар орындайды. «Шытырман тапсырма» – ойды ширатады, «Басқатырғыштар шешу» – зейінді арттырады, ал логикалық тізбек құру – жүйелі ойлауды қалыптастырады. Сабақ соңында балалар кез келген есепке әртүрлі қырынан қарауды үйренеді.


Тапсырмаларды орындайды









Тапсырмаларды орындайды









Тапсырмаларды орындайды


Бағалау критерийлері мен дескрипторлары (0–10 балл)

Ойын «Шытырман тапсырма» (2 балл):
– тапсырманың шешімін дұрыс табады (1 балл),
– жауабын дәлелдейді (1 балл).

Тапсырма «Басқатырғыштар шешу» (2 балл):
– басқатырғыштың жауабын дұрыс айтады (1 балл),
– ойлау процесін түсіндіреді (1 балл).

Қиын тапсырма «Логикалық тізбек құру» (4 балл):
– тізбектің заңдылығын табады (1 балл),
– келесі санды дұрыс анықтайды (1 балл),
– өз тізбегін құрастырады (1 балл),
– шешімін түсіндіреді (1 балл).

Қосымша белсенділік (2 балл):
– сабаққа белсенді қатысады (1 балл),
– топтық жұмыста өз үлесін қосады (1 балл).

Жалпы ұпай: 10 балл.



Сабақты бекіту




«Не ұнады? Не қиын болды? Не үйрендім?»

? Нұсқаулық:

  • Оқушыларға үш сұраққа жауап беру ұсынылады:
    Не ұнады? – Сабақтағы ең қызықты нәрсе қандай болды?
    ⚠️ Не қиын болды? – Қандай тапсырма немесе түсінік қиын болды?
    ? Не үйрендім? – Бүгінгі сабақтан қандай жаңа нәрсе үйрендің?


Нұсқаулықты орындайды

Кері байланыс жасайды


Қысқа мерзімді сабақ жоспары №18

Білім беру ұйымының атауы


Пәні:


Бөлім:


Педагогтің аты-жөні:


Күні:


Сыныбы:

Қатысушылар саны

Қатыспағандар саны

Тақырыбы

Ақша және есептеу

Сабақтың мақсаты

ақша бірліктерін (теңге) танып білу, ақшаны санауды үйрену, қарапайым сауда жағдайын модельдеу арқылы есеп шығару, артық ақшаны қайтаруды есептеу дағдыларын қалыптастыру

Құндылықтарды дарыту

еңбекқорлық, үнемшілдік, әділдік, жауапкершілік, ынтымақтастық, өмірлік дағдыны меңгеру

Сабақтың барысы

Сабақтың жоспарланған кезеңдері

Педагогтің әрекеті

Оқушының әрекеті

Бағалау

Ресурс

тар


Ұйымдастыру кезеңі



"Музыкалық серпін" әдісі

Мақсаты: Оқушылардың сергектігін арттыру, сабаққа дайындығын тексеру.
Мұғалім көңілді әуен қосады (мысалы, табиғат дыбыстары, классикалық музыка немесе балаларға арналған көңілді әуендер).

  • Әуен ойнап тұрғанда, оқушылар өз көңіл-күйін қимылмен (алақан соғу, күлімдеу, секіру) білдіреді.

  • Әуен тоқтағанда, мұғалім олардың сабаққа дайындығын сұрап, оқушылармен қысқаша әңгімелеседі.


Нұсқаулықтарды орындайды

Ауызша , мадақтау



Жаңа сабақ




Бұл сабақта оқушылар ақшаның мағынасын түсінеді, оны санауды үйренеді, «дүкен» ойыны арқылы сауда жасауды тәжірибе жүзінде көреді. Қиын тапсырмада сатып алу барысында артық ақша қайтару есебін шығарып, өмірлік жағдайға математикалық амал қолданады.

1. Ойын: «Дүкен»
Мұғалім үстелге ойыншық тауарлар қояды (дәптер – 50 тг, қарындаш – 30 тг, өшіргіш – 20 тг, кітап – 100 тг).
Оқушылар сатып алушы мен сатушы рөлін ойнайды. Мысалы:
– «Мен дәптер сатып аламын» → сатып алушы 50 тг береді.
– «Мен қарындаш пен өшіргіш сатып аламын» → 30 + 20 = 50 тг.
Бұл ойын оқушыларға ақшаны дұрыс санауды және сауда жасауды үйретеді.

2. Жаттығу: «Ақша санау»
Мұғалім әртүрлі купюра мен тиын суреттерін көрсетеді.
– 20 тг + 10 тг + 50 тг = 80 тг.
– 100 тг + 20 тг = 120 тг.
– 200 тг + 50 тг + 50 тг = 300 тг.
Қосымша: оқушылар өздері ақша комбинациясын құрастырады.

3. Қиын тапсырма: «Артық ақша қайтару есебі»
– «Дәптер 70 тг тұрады. Сатып алушы 100 тг берді. Сатушы қанша қайтаруы керек?» → 30 тг.
– «Кітап 150 тг, сатып алушы 200 тг берді. Қанша теңге қайтарылады?» → 50 тг.
– «Алма 80 тг, сатып алушы 200 тг берді. Қанша қайтару қажет?» → 120 тг.

Қосымша күрделі есеп:
– «Сатушыдан дәптер (50 тг) мен қарындаш (30 тг) сатып алдың. Барлығы қанша болды? Егер сен 100 тг берсең, қанша қайтарылады?»
Шешуі: 50 + 30 = 80, 100 – 80 = 20 тг.

Бұл сабақта оқушылар ақшаны санауды және сауда жағдайында дұрыс есептеуді үйренеді. «Дүкен» ойыны өмірлік тәжірибені модельдейді, «Ақша санау» жаттығуы нақты дағдыларды дамытады, ал артық ақша қайтару есебі балаларды логикалық ойлауға және нақты есептеуге машықтандырады.


Тапсырмаларды орындайды









Тапсырмаларды орындайды









Тапсырмаларды орындайды


Бағалау критерийлері мен дескрипторлары (0–10 балл)

Ойын «Дүкен» (2 балл):
– тауар бағасын дұрыс есептейді (1 балл),
– ақшаны дұрыс береді (1 балл).

Жаттығу «Ақша санау» (2 балл):
– берілген ақшаны дұрыс санайды (1 балл),
– нәтижесін нақты айтады (1 балл).

Қиын тапсырма «Артық ақша қайтару есебі» (4 балл):
– есептің шартын дұрыс түсінеді (1 балл),
– сатып алынған заттың құнын есептейді (1 балл),
– ақшадан айырманы шығарады (1 балл),
– жауабын дұрыс жазады (1 балл).

Қосымша белсенділік (2 балл):
– ойында белсенді қатысады (1 балл),
– сыныптастарымен ынтымақтаса жұмыс істейді (1 балл).

Жалпы ұпай: 10 балл.



Сабақты бекіту




«Табыс сатысы»

  • Мұғалім тақтаға баспалдақ суретін салады немесе дайын шаблон береді.

  • Оқушылар өздерін қай деңгейде тұрғанын белгілейді:
    1️
    Тақырыпты түсінбедім
    2️
    Әлі де сұрақтарым бар
    3️
    Жартылай түсіндім
    4️
    Толық түсіндім, басқаларға түсіндіріп бере аламын


Нұсқаулықты орындайды

Кері байланыс жасайды


Қысқа мерзімді сабақ жоспары №19

Білім беру ұйымының атауы


Пәні:


Бөлім:


Педагогтің аты-жөні:


Күні:


Сыныбы:

Қатысушылар саны

Қатыспағандар саны

Тақырыбы

Қарапайым статистика

Сабақтың мақсаты

қарапайым мәліметтерді жинақтау, кестеге түсіру, диаграмма салу, алынған мәліметтерді салыстырып, қорытынды шығару дағдыларын қалыптастыру

Құндылықтарды дарыту

еңбекқорлық, әділдік, дәлдікке ұмтылу, өз ойын талдау және дәлелдеу, ынтымақтастық

Сабақтың барысы

Сабақтың жоспарланған кезеңдері

Педагогтің әрекеті

Оқушының әрекеті

Бағалау

Ресурс

тар


Ұйымдастыру кезеңі



"Бүгінгі мақсатымды білдіремін" әдісі

Мақсаты: Оқушылардың өз оқу мақсаттарын түсінуіне көмектесу.

  • Мұғалім тақтаға "Бүгін мен…" деп басталатын сөйлемді жазады.

  • Оқушылар оны жалғастырып, бүгінгі сабақтан не күтетінін айтып береді.

  • Мысалы: "Бүгін мен жаңа нәрсені үйренемін", "Бүгін мен белсенді боламын", "Бүгін мен жақсы көңіл-күйде боламын".

  • Бұл әдіс оқушылардың сабаққа деген жауапкершілігін арттырады.


Нұсқаулықтарды орындайды

Ауызша , мадақтау



Жаңа сабақ




Бұл сабақта оқушылар күнделікті өмірден алынған қарапайым мәліметтерді жинап, оларды кестеге түсіруді, содан кейін диаграмма түрінде бейнелеуді үйренеді. Қиын тапсырмада олар әртүрлі мәліметтерді салыстырып, қорытынды жасайды. Осылайша балалар математикадағы статистиканың өмірмен тікелей байланысты екенін түсінеді.

1. Жаттығу: «Кесте толтыру»
Мұғалім сұрақ қояды: «Сыныпта кімнің қандай түс ұнайды?»
Нәтижелерді кестеге жазады:

Түс

Оқушылар саны

Қызыл

6

Көк

8

Жасыл

4

Сары

2

Оқушылар мұғалімнің қойған сұрақтарына жауап беріп, мәліметті толықтырады.

2. Тапсырма: «Диаграмма салу»
Оқушылар кестедегі мәліметтер бойынша бағанды диаграмма салады.
Мысалы, көк түс – 8 бағана, қызыл – 6, жасыл – 4, сары – 2.
Оқушылар диаграммадан бірден қай түстің ең көп және ең аз таңдалғанын көре алады.

3. Қиын тапсырма: «Мәліметті салыстырып қорытынды шығару»
Оқушылардан сұралады:
– «Қай түс ең көп таңдалды?» → Көк (8).
– «Қай түс ең аз таңдалды?» → Сары (2).
– «Көк түсті таңдағандар мен қызылды таңдағандардың айырмасы қанша?» → 8 – 6 = 2.
– «Жасыл мен сарыны қосқанда қанша оқушы шығады?» → 4 + 2 = 6.

Қосымша: оқушылар өздері тақырып ойлап табады (мысалы, «Аптаның қай күні ұнайды?» немесе «Қандай жемісті жақсы көреді?») және кесте құрып, қорытынды жасайды.

Бұл сабақта оқушылар статистика негіздерімен танысады. Кесте толтыру – мәліметті жүйелеуге, диаграмма салу – көзбен көруге, ал салыстыру тапсырмасы – қорытынды жасауға үйретеді. Оқушылардың ойлау қабілеті дамып, математика мен өмір арасындағы байланысты көре бастайды.


Тапсырмаларды орындайды









Тапсырмаларды орындайды









Тапсырмаларды орындайды


Бағалау критерийлері мен дескрипторлары (0–10 балл)

Жаттығу «Кесте толтыру» (2 балл):
– мәліметті дұрыс жазады (1 балл),
– кестені толық толтырады (1 балл).

Тапсырма «Диаграмма салу» (2 балл):
– мәліметті диаграммада дұрыс бейнелейді (1 балл),
– диаграмманы ұқыпты орындайды (1 балл).

Қиын тапсырма «Мәліметті салыстырып қорытынды шығару» (4 балл):
– мәліметті салыстырады (1 балл),
– айырмашылықты табады (1 балл),
– қосындыны есептейді (1 балл),
– қорытынды жасайды (1 балл).

Қосымша белсенділік (2 балл):
– сабаққа белсенді қатысады (1 балл),
– өз ойымен бөлісіп, қорытындыны талқылайды (1 балл).

Жалпы ұпай: 10 балл.




Сабақты бекіту




«Кері байланыс парағы»

  • Әр оқушы сабақ соңында параққа үш сұраққа жауап жазады:
    1️
    Бүгінгі сабақтан не алдым?
    2️
    Қандай сұрақтарым бар?
    3️
    Келесі сабақта нені білгім келеді?


Нұсқаулықты орындайды

Кері байланыс жасайды

Парақтар


Қысқа мерзімді сабақ жоспары №20

Білім беру ұйымының атауы


Пәні:


Бөлім:


Педагогтің аты-жөні:


Күні:


Сыныбы:

Қатысушылар саны

Қатыспағандар саны

Тақырыбы

Геометрия әлемі (үшбұрыш, төртбұрыш)

Сабақтың мақсаты

үшбұрыш пен төртбұрышты ажырата білу, олардың қасиеттерін салыстыру, периметрді есептеу, төртбұрыштың ауданын табуды үйрену


Құндылықтарды дарыту

дәлдікке, ұқыптылыққа тәрбиелеу, жүйелі ойлау, өмірмен байланыстыра білу, ынтымақтастық

Сабақтың барысы

Сабақтың жоспарланған кезеңдері

Педагогтің әрекеті

Оқушының әрекеті

Бағалау

Ресурс

тар


Ұйымдастыру кезеңі



"Сен білесің бе?" әдісі

Мақсаты: Сабақ тақырыбына қызығушылық тудыру, оқушыларды диалогқа тарту.

  • Мұғалім оқушыларға сабақ тақырыбына қатысты қызықты дерек немесе сұрақ қояды.

  • Оқушылар өз ойларын айтып, пікір таластырады.

  • Соңында мұғалім осы сұрақтың жауабын сабақ барысында анықтайтындарын айтады.

  • Бұл әдіс оқушылардың сыни ойлау қабілетін дамытады.


Нұсқаулықтарды орындайды

Ауызша , мадақтау



Жаңа сабақ




Бұл сабақта оқушылар геометриялық фигуралар туралы білімдерін кеңейтеді. Үшбұрыш пен төртбұрышты салыстырып, олардың ұқсастығы мен айырмашылығын табады. Периметрді есептеуді үйренеді, ал күрделі тапсырмада аудан табуға машықтанады.

1. Жаттығу: «Фигураларды салыстыру»
Мұғалім тақтаға үшбұрыш пен төртбұрыш суретін іледі.
Сұрақтар:
– Үшбұрышта неше қабырға бар? → 3.
– Төртбұрышта неше қабырға бар? → 4.
– Қай фигурада бұрыштары көбірек? → төртбұрышта.
Қосымша: оқушылар дәптерге екі фигураны салып, айырмашылықтарын жазады.

2. Тапсырма: «Периметр табу»
– «Қабырғалары 3 см, 4 см, 5 см үшбұрыштың периметрін тап» → 3+4+5=12 см.
– «Қабырғалары 6 см және 4 см тік төртбұрыштың периметрін тап» → (6+4)·2=20 см.
Қосымша: оқушылар өздері фигура ойлап тауып, периметрін есептейді.

3. Қиын тапсырма: «Төртбұрыштың ауданын табу»
Мысал: ұзындығы 8 см, ені 5 см тік төртбұрыш.
Ауданы: 8·5=40 см².
Қосымша: шаршының ауданын табу. Егер қабырғасы 6 см болса → 6·6=36 см².
Күрделендіру: оқушыларға өлшеу құралымен дәптер бетіндегі фигураның ауданын есептеуді тапсыру.

Бұл сабақ оқушыларды геометрия әлемімен тереңірек таныстырады. Фигураларды салыстыру – талдау қабілетін дамытады, периметр табу – есептеу дағдысын жетілдіреді, ал аудан табу тапсырмасы – практикалық білімді өмірде қолдануға үйретеді.


Тапсырмаларды орындайды









Тапсырмаларды орындайды









Тапсырмаларды орындайды


Бағалау критерийлері мен дескрипторлары (0–10 балл)

Жаттығу «Фигураларды салыстыру» (2 балл):
– фигураларды ажыратады (1 балл),
– айырмашылықтарын дұрыс көрсетеді (1 балл).

Тапсырма «Периметр табу» (2 балл):
– қабырғаларды қосып есептейді (1 балл),
– дұрыс формуланы қолданады (1 балл).

Қиын тапсырма «Төртбұрыштың ауданын табу» (4 балл):
– ұзындығы мен енін дұрыс анықтайды (1 балл),
– формуланы қолданады (1 балл),
– есепті дұрыс шығарады (1 балл),
– нәтижені өлшем бірлігімен жазады (1 балл).

Қосымша белсенділік (2 балл):
– тапсырмаларды белсенді орындайды (1 балл),
– өз ойымен бөліседі (1 балл).

Жалпы ұпай: 10 балл.



Сабақты бекіту




«Бағдаршам» әдісі

  • Мұғалім оқушыларға үш түсті (жасыл, сары, қызыл) карточкаларды береді.

  • Жасыл – сабаққа дайынмын, барлығы түсінікті.

  • Сары – кейбір сұрақтарым бар, бірақ жұмыс істеуге дайынмын.

  • Қызыл – тақырыпты түсінбеймін, көмек қажет.


Нұсқаулықты орындайды

Кері байланыс жасайды


Қысқа мерзімді сабақ жоспары №21

Білім беру ұйымының атауы


Пәні:


Бөлім:


Педагогтің аты-жөні:


Күні:


Сыныбы:

Қатысушылар саны

Қатыспағандар саны

Тақырыбы

Қызықты математика жұмбақтары

Сабақтың мақсаты

математикалық ойлау қабілетін дамыту, логикалық жұмбақтарды шешу арқылы білімін бекіту, шығармашылық қабілетті арттыру, өз ойынан математикалық жұмбақ құрастыра білуге үйрету

Құндылықтарды дарыту

ой еркіндігі, тапқырлық, ізденімпаздық, өзін-өзі дамытуға ұмтылу, ынтымақтастық

Сабақтың барысы

Сабақтың жоспарланған кезеңдері

Педагогтің әрекеті

Оқушының әрекеті

Бағалау

Ресурс тар


Ұйымдастыру кезеңі



"Көңіл-күйіңді көрсет" (эмодзи әдісі)

Мақсаты: Оқушылардың көңіл-күйін анықтау, сабаққа дайындық деңгейін бақылау.
Мұғалім оқушыларға түрлі эмоцияларды білдіретін смайликтерді (эмодзилерді) көрсетеді.

  • Оқушылар сабаққа қалай келгенін осы смайликтердің ішінен таңдап көрсетеді немесе тақтаға стикер жабыстырады.

  • Мұғалім оқушылардың көңіл-күйіне қарай сабақты жандандыру әдістерін таңдай алады

Нұсқаулықтарды орындайды

Ауызша , мадақтау



Жаңа сабақ




Бұл сабақта оқушылар математикаға қатысты жұмбақтарды шешіп, есеп-жұмбақтарды ойнайды. Ойын барысында олардың ойлау шапшаңдығы артады, ал қиын тапсырмада өздері жұмбақ құрастырып шығармашылық танытады.

1. Жаттығу: «Жұмбақтар шешу»
Мұғалім математикалық мазмұндағы жұмбақтар оқиды:
– Бес ін, ішінде бір ін,
Біріне-бірі қонбайды.
(Саусақтар мен алақан).

Төрт бұрышты, төрт қабырғалы,
Төбесінде жоқ та, есік, терезесі жоқ та.
(Тік төртбұрыш).

Оқушылар ойланып жауап береді.

2. Ойын: «Жұмбақ есеп»
Мұғалім есепті жұмбақ түрінде береді:
– «Менің үш қарындасым бар, әрқайсысында екі ойыншықтан бар. Барлығы қанша ойыншық?»
Шешуі: 3·2=6.

«Әжемнің 10 алмасы бар еді. Оның 4-еуін біз жедік. Әжемде қанша алма қалды?»
Шешуі: 10–4=6.

Бұл ойын балалардың математикаға деген қызығушылығын арттырады.

3. Қиын тапсырма: «Өзінің математикалық жұмбағын құрастыру»
Әр оқушы өз жұмбағын ойлап табады.
Мысалы:
– «Мен үшпін, үшбұрышта мен бармын. Мен көбейсем көбейемін, қосылсам көбеймеймін. Мен кіммін?» → Үш саны.

«Менде төрт бұрыш бар, бірақ мен шаршы емеспін. Ұзынмын, қысқамын. Мен кіммін?» → Тік төртбұрыш.

Оқушылар өз жұмбақтарын сыныптастарына жасырады.

Бұл сабақ оқушылардың логикалық ойлауын, тапқырлығын және шығармашылығын дамытады. «Жұмбақтар шешу» – ойды ширатады, «Жұмбақ есеп» ойыны – білімді бекітеді, ал өз жұмбағын құрастыру – балалардың қиялын ұштайды және математикаға деген қызығушылығын арттырады.

Тапсырмаларды орындайды












Тапсырмаларды орындайды









Тапсырмаларды орындайды


Бағалау критерийлері мен дескрипторлары (0–10 балл)

Жаттығу «Жұмбақтар шешу» (2 балл):
– жұмбақтың жауабын дұрыс табады (1 балл),
– ойын дәлелдейді (1 балл).

Ойын «Жұмбақ есеп» (2 балл):
– есептің шартын дұрыс түсінеді (1 балл),
– дұрыс амалмен шешеді (1 балл).

Қиын тапсырма «Өзінің математикалық жұмбағын құрастыру» (4 балл):
– жаңа жұмбақ құрастырады (1 балл),
– жұмбақта математикалық мазмұн бар (1 балл),
– жұмбақ түсінікті болып шығады (1 балл),
– сыныптастары оны шешіп таба алады (1 балл).

Қосымша белсенділік (2 балл):
– сабаққа белсенді қатысады (1 балл),
– өз ойымен бөліседі, басқалардың жұмбағын шешуге тырысады (1 балл).

Жалпы ұпай: 10 балл.



Сабақты бекіту




«Екі жұлдыз, бір тілек»

  • Әр оқушы екі жақсы нәрсе (жұлдыз) және бір ұсыныс (тілек) жазады:
    Мен бүгін мынаны жақсы үйрендім…
    Мен мына тапсырманы жақсы орындадым…
    ? Мен үшін мынаны жақсарту керек…

  • Мұғалім оқушылардың жауаптарын жинап, талдайды.


Нұсқаулықты орындайды

Кері байланыс жасайды



Қысқа мерзімді сабақ жоспары №22

Білім беру ұйымының атауы


Пәні:


Бөлім:


Педагогтің аты-жөні:


Күні:


Сыныбы:

Қатысушылар саны

Қатыспағандар саны

Тақырыбы

Көбейту мен бөлуге арналған есептер

Сабақтың мақсаты

көбейту мен бөлу амалдарын қолдана отырып есептер шығару, кестелік есептерді дұрыс пайдалану, белгісіз санды табуға машықтандыру, құрама есептерді шешу арқылы логикалық ойлауды дамыту

Құндылықтарды дарыту

еңбекқорлық, шыдамдылық, ой еңбегін бағалау, ынтымақтастық, өз ойын дәлелдей алу

Сабақтың барысы

Сабақтың жоспарланған кезеңдері

Педагогтің әрекеті

Оқушының әрекеті

Бағалау

Ресурс

тар


Ұйымдастыру кезеңі



"Құпия сыйлық" әдісі

Мақсаты: Оқушыларды ынталандыру, олардың сабаққа деген қызығушылығын ояту.

  • Мұғалім оқушыларға бүгінгі сабақта белсенділік танытқан оқушы арнайы "құпия сыйлыққа" ие болатынын айтады.

  • Сыйлық ретінде кішкентай заттар (бейдж, тәттілер, стикерлер) немесе мақтау сөздер жазылған карточкалар қолдануға болады.

  • Бұл әдіс оқушылардың мотивациясын арттырады.


Нұсқаулықтарды орындайды

Ауызша , мадақтау



Жаңа сабақ




Бұл сабақта оқушылар көбейту мен бөлу амалдарына байланысты әртүрлі есептер шығарады. Кестелік есептер арқылы білімдерін бекітеді, «Жоғалған санды тап» ойынында логикалық ойлауын дамытады. Қиын тапсырмада құрама есепті бірнеше амалмен шешуді үйренеді.

1. Жаттығу: «Кестелік есептер»
– 3·6 = ? → 18
– 4·5 = ? → 20
– 24 : 6 = ? → 4
– 18 : 3 = ? → 6

Қосымша: мұғалім кестеден сұрақ қояды, оқушылар жауап береді.
Мысалы: «4-ті 7-ге көбейт» → 28.

2. Ойын: «Жоғалған санды тап»
– 3·
= 21 → = 7
·4 = 20 → = 5
– 36 :
= 6 → = 6
: 5 = 3 → = 15

Бұл ойын оқушыларды тез ойлануға және белгісізді табуға үйретеді.

3. Қиын тапсырма: «Күрделірек құрама есеп»
Мысал:
«Әр қатарда 6 орын бар. Мұндай 5 қатар бар. Сол орындардың 4-еуін бос қалдырды. Барлығы қанша адам отыра алады?»
Шешуі:

  1. 6·5 = 30 орын.

  2. 30 – 4 = 26 адам.

Тағы бір есеп:
«Әр қорапта 12 алма бар. Барлығы 6 қорап бар. Оның 15 алмасын балалар жеп қойды. Қалған алма нешеу?»
Шешуі:

  1. 12·6 = 72 алма.

  2. 72 – 15 = 57 алма.

Бұл сабақ оқушылардың көбейту мен бөлу амалдарын нақты меңгеруіне көмектеседі. «Кестелік есептер» – білімді бекітсе, «Жоғалған санды тап» ойыны – логикалық ойлауды дамытады. Құрама есептер оқушыларды жүйелі ойлауға, бірнеше амалдарды байланыстыра білуге үйретеді.


Тапсырмаларды орындайды









Тапсырмаларды орындайды









Тапсырмаларды орындайды


Бағалау критерийлері мен дескрипторлары (0–10 балл)

Жаттығу «Кестелік есептер» (2 балл):
– көбейту амалын дұрыс орындайды (1 балл),
– бөлу амалын дұрыс шығарады (1 балл).

Ойын «Жоғалған санды тап» (2 балл):
– белгісізді дұрыс табады (1 балл),
– теңдеуді толық шешеді (1 балл).

Қиын тапсырма «Күрделірек құрама есеп» (4 балл):
– есептің шартын түсінеді (1 балл),
– бірінші амалын орындайды (1 балл),
– екінші амалын дұрыс шығарады (1 балл),
– нәтижесін өлшем бірлігімен жазады (1 балл).

Қосымша белсенділік (2 балл):
– сабаққа белсенді қатысады (1 балл),
– өз ойын түсіндіріп, талқылауға атсалысады (1 балл).

Жалпы ұпай: 10 балл.



Сабақты бекіту




«Білемін – Білгім келеді – Үйрендім» (КБҮ) әдісі

  • Мұғалім оқушыларға үш бағаны бар кесте береді:

    1. Білемін

    2. Білгім келеді

    3. Үйрендім

Нұсқаулықты орындайды

Кері байланыс жасайды

Стикер


Қысқа мерзімді сабақ жоспары №23

Білім беру ұйымының атауы


Пәні:


Бөлім:


Педагогтің аты-жөні:


Күні:


Сыныбы:

Қатысушылар саны

Қатыспағандар саны

Тақырыбы

Қозғалыс пен жылдамдық (бастапқы түсінік)

Сабақтың мақсаты

қозғалыс, уақыт, қашықтық арасындағы байланысты түсіну, қарапайым қозғалыс есептерін шығару, жылдамдық ұғымын өмірмен байланыстыра білу, қашықтықты табу дағдыларын қалыптастыру

Құндылықтарды дарыту

еңбекқорлық, өмірмен байланысты білім алу, ынтымақтастық, ойлау дәлдігі, жауапкершілік

Сабақтың барысы

Сабақтың жоспарланған кезеңдері

Педагогтің әрекеті

Оқушының әрекеті

Бағалау

Ресурс

тар


Ұйымдастыру кезеңі



"Сиқырлы сөз" әдісі

Мақсаты: Сабақтың тақырыбына қызығушылық тудыру, топтық жұмысқа ынталандыру.

  • Мұғалім оқушыларға сабақ тақырыбына қатысты бір "сиқырлы сөз" айтады.

  • Бұл сөздің мағынасын немесе сабақпен байланысын табу үшін оқушылар өз ойларын ортаға салады.

  • Мысалы, "бөлшек" тақырыбында мұғалім "бөлу" сөзін айтып, оқушылардан оның мағынасын сұрайды.

  • Оқушылар жауап берген соң, сабақ тақырыбы ашылады.


Нұсқаулықтарды орындайды

Ауызша , мадақтау



Жаңа сабақ




Бұл сабақта оқушылар қозғалысқа қатысты алғашқы түсініктермен танысады. Олар қарапайым есептерді шығарып, жылдамдықтың мағынасын ойын арқылы түсінеді. Қиын тапсырмада қозғалыстың негізгі формуласын (қашықтық = жылдамдық × уақыт) пайдаланып қашықтықты табады.

1. Жаттығу: «Қарапайым қозғалыс есебі»
– «Аян мектепке дейін 2 км жүрді. Әлихан да 2 км жүрді. Олар қанша қашықтық жүрді?» → 2 + 2 = 4 км.
– «Әлия үйінен дүкенге дейін 3 км жүрді, ал қайтар жолда да сонша жүрді. Барлығы қанша жүрді?» → 3 + 3 = 6 км.

2. Ойын: «Кім жылдам жетеді?»
Мұғалім екі оқушыны жарысқа қатыстырады.
– Біреуі: «Мен велосипедпен 10 минутта жеттім».
– Екіншісі: «Мен жаяу 30 минутта жеттім».
Сұрақ: «Кім жылдам жетті?» → велосипедпен барған оқушы.

Қосымша нұсқа: сыныптағы оқушыларды екі топқа бөлу. Мұғалім есеп береді, кім бірінші дұрыс шешсе – сол «жылдам жеткен» болып саналады.

3. Қиын тапсырма: «Жылдамдық пен уақыт берілгенде қашықтықты табу»
Мұғалім формуланы түсіндіреді:
Қашықтық = Жылдамдық × Уақыт.

Мысал: Поезд 60 км/сағ жылдамдықпен 2 сағат жүрді. Ол қандай қашықтық жүрді? → 60 × 2 = 120 км.
– Күрделірек: Велосипедші 15 км/сағ жылдамдықпен 3 сағат жүрді. Қанша қашықтық жүрді? → 15 × 3 = 45 км.

Қосымша:
– Автобус 40 км/сағ жылдамдықпен 5 сағат жүрді. Қанша км жүрді? → 200 км.

Бұл сабақ оқушыларға қозғалыс, уақыт және қашықтықтың өзара байланысын түсінуге көмектеседі. «Қарапайым қозғалыс есебі» – негізгі ұғымды бекітеді, «Кім жылдам жетеді?» ойыны – тәжірибелік түсінікті күшейтеді, ал қашықтықты табуға арналған есептер – алғашқы ғылыми формуланы қолдануға үйретеді.


Тапсырмаларды орындайды









Тапсырмаларды орындайды









Тапсырмаларды орындайды


Бағалау критерийлері мен дескрипторлары (0–10 балл)

Жаттығу «Қарапайым қозғалыс есебі» (2 балл):
– есептің шартын түсінеді (1 балл),
– қашықтықты дұрыс есептейді (1 балл).

Ойын «Кім жылдам жетеді?» (2 балл):
– уақыт пен жылдамдықты салыстырады (1 балл),
– дұрыс қорытынды жасайды (1 балл).

Қиын тапсырма «Қашықтықты табу» (4 балл):
– формуланы қолдана біледі (1 балл),
– жылдамдық пен уақытты дұрыс пайдаланады (1 балл),
– нәтижені дұрыс есептейді (1 балл),
– өлшем бірлігін дұрыс жазады (1 балл).

Қосымша белсенділік (2 балл):
– сабаққа белсенді қатысады (1 балл),
– өз ойын түсіндіріп айтады (1 балл).

Жалпы ұпай: 10 балл.



Сабақты бекіту




«Екі жұлдыз, бір тілек»

  • Әр оқушы екі жақсы нәрсе (жұлдыз) және бір ұсыныс (тілек) жазады:
    Мен бүгін мынаны жақсы үйрендім…
    Мен мына тапсырманы жақсы орындадым…
    ? Мен үшін мынаны жақсарту керек…

  • Мұғалім оқушылардың жауаптарын жинап, талдайды.


Нұсқаулықты орындайды

Кері байланыс жасайды



Қысқа мерзімді сабақ жоспары №24

Білім беру ұйымының атауы


Пәні:


Бөлім:


Педагогтің аты-жөні:


Күні:


Сыныбы:

Қатысушылар саны

Қатыспағандар саны

Тақырыбы

Теңдеулер әлемі

Сабақтың мақсаты

белгісізі бар теңдеулерді шешу дағдыларын қалыптастыру, теңдеудің мәнін түсіну, «құпия санды табу» арқылы ойлау қабілетін дамыту, екі амалдан тұратын теңдеулерді шешуді үйрену

Құндылықтарды дарыту

табандылық, шыдамдылық, еңбекқорлық, әділдік, өз ойын дәлелдеу, ынтымақтастық

Сабақтың барысы

Сабақтың жоспарланған кезеңдері

Педагогтің әрекеті

Оқушының әрекеті

Бағалау

Ресурс

тар


Ұйымдастыру кезеңі



"Бір сөзбен" әдісі

Мақсаты: Оқушылардың сабаққа деген эмоционалдық дайындығын анықтау.

  • Мұғалім оқушыларға "Сен бүгін сабақтан не күтесің?" деген сұрақ қояды.

  • Әр оқушы бір сөзбен өз жауабын айтады (қызықты, пайдалы, қиын, жаңа, ерекше т.б.).

  • Осы жауаптарға сүйене отырып, мұғалім оқушылардың сабаққа деген көзқарасын реттей алады.


Нұсқаулықтарды орындайды

Ауызша , мадақтау



Жаңа сабақ




Бұл сабақта оқушылар теңдеулермен алғаш танысады. Олар белгісізі бар қарапайым теңдеулерді шешеді, «құпия санды тап» ойынында жылдамдық пен тапқырлық көрсетеді. Қиын тапсырмада екі амалдан тұратын теңдеуді шешіп, амалдардың ретін түсінуге үйренеді.

1. Жаттығу: «Белгісізі бар теңдеуді шешу»
– x + 5 = 9 → x = 4
– 12 – x = 7 → x = 5
– x – 6 = 4 → x = 10

Қосымша: оқушылар өздері теңдеу құрастырады, сыныптастарына жасырады.

2. Ойын: «Құпия санды тап»
– 3 · x = 15 → x = 5
– x : 4 = 3 → x = 12
– 2 · x = 18 → x = 9

Ойын түрінде: мұғалім теңдеу айтады, кім бірінші дұрыс шешсе, ұпай алады.

3. Қиын тапсырма: «Қарапайым екі амалдан тұратын теңдеу»
– x + 5 = 17 → x = 12
– 2 · x – 4 = 10
2x – 4 = 10
2x = 14
x = 7

(x : 3) + 5 = 9
x : 3 = 4
x = 12

Бұл тапсырма амалдардың ретін сақтау мен логикалық ойлауды талап етеді.

Бұл сабақта оқушылар теңдеудің не екенін түсінеді, белгісіз санды табуды үйренеді. «Құпия санды тап» ойыны – қызығушылықты арттырады, ал екі амалдан тұратын теңдеулер – логиканы дамытады, ойлау процесін жүйелейді.


Тапсырмаларды орындайды









Тапсырмаларды орындайды









Тапсырмаларды орындайды


Бағалау критерийлері мен дескрипторлары (0–10 балл)

Жаттығу «Белгісізі бар теңдеуді шешу» (2 балл):
– белгісізді дұрыс табады (1 балл),
– шешімін түсіндіріп жазады (1 балл).

Ойын «Құпия санды тап» (2 балл):
– теңдеуді тез және дұрыс шешеді (1 балл),
– жауапты нақты айтады (1 балл).

Қиын тапсырма «Қарапайым екі амалдан тұратын теңдеу» (4 балл):
– есептің шартын түсінеді (1 балл),
– бірінші амалын дұрыс орындайды (1 балл),
– екінші амалын шығарады (1 балл),
– дұрыс қорытынды жасайды (1 балл).

Қосымша белсенділік (2 балл):
– сабаққа белсенді қатысады (1 балл),
– өз шешімін түсіндіріп, басқаларға көмектеседі (1 балл).

Жалпы ұпай: 10 балл.



Сабақты бекіту




«Жетістік баспалдағы»

? Нұсқаулық:

  • Мұғалім тақтаға баспалдағы бар сурет салады немесе әр оқушыға жеке береді.

  • Оқушылар өз білімдерін 4 деңгейдің біріне орналастырады:
    1️
    Ештеңе түсінбедім
    2️
    Кейбір нәрселерді түсіндім
    3️
    Көп нәрсені түсіндім, бірақ әлі сұрақтарым бар
    4️
    Барлығын түсіндім, басқаларға түсіндіріп бере аламын


Нұсқаулықты орындайды

Кері байланыс жасайды

Стикер


Қысқа мерзімді сабақ жоспары №25

Білім беру ұйымының атауы


Пәні:


Бөлім:


Педагогтің аты-жөні:


Күні:


Сыныбы:

Қатысушылар саны

Қатыспағандар саны

Тақырыбы

Логикалық ребустар мен басқатырғыштар

Сабақтың мақсаты

логикалық ойлау қабілетін дамыту, ребустар мен басқатырғыштарды шешу арқылы тапқырлықты арттыру, сөз бен санды байланыстыра білу, шығармашылық жұмыс ретінде математикалық кроссворд құрастыруға машықтандыру

Құндылықтарды дарыту

табандылық, еңбексүйгіштік, ізденімпаздық, шығармашылық еркіндік, ынтымақтастық

Сабақтың барысы

Сабақтың жоспарланған кезеңдері

Педагогтің әрекеті

Оқушының әрекеті

Бағалау

Ресурс

тар


Ұйымдастыру кезеңі



"Сиқырлы қорап" әдісі

Мақсаты: Оқушылардың қызығушылығын арттыру, олардың сабаққа деген ынтасын ояту.

  • Мұғалім қораптың ішіне сабаққа байланысты бір зат (символикалық түрде) салып қояды.

  • Оқушылар қорап ішінде не барын болжап, өз ойларын айтады.

  • Соңында мұғалім қорапты ашып, оның сабақпен байланысын түсіндіреді.

  • Бұл әдіс оқушылардың зерттеушілік қабілетін дамытады.

Нұсқаулықтарды орындайды

Ауызша , мадақтау



Жаңа сабақ




Бұл сабақта оқушылар әртүрлі логикалық тапсырмаларды шешеді. Олар басқатырғышты шешу арқылы ойлау дағдыларын жетілдіреді, «Сөзді тап» ойынында әріптер мен сандарды сәйкестендіреді. Қиын тапсырмада математикалық кроссворд құрастырып, шығармашылық қабілеттерін дамытады.

1. Жаттығу: «Басқатырғыш шешу»
– Мысал: «Мен үш таңбалы санмын. Менің жүздігім – 4, бірлігім – 7, ал ондығым екеуін қосқанда шығады. Мен қандай санмын?» → 427.
– Қосымша: «Қай санды екіге көбейткенде де, үшке бөлгенде де бірдей нәтиже шығады?» → 6.

2. Ойын: «Сөзді тап»
Әріптердің орнына сандар беріледі. Мысалы:
А=1, Л=2, М=3, А=1.
1–2–3–1 → АЛМА.

Математикалық нұсқасы:
– 2+3=5 (Б әрпі),
– 7–6=1 (А әрпі),
– 4+1=5 (Б әрпі).
Нәтижесінде «БАБ» сөзі шығады.

3. Қиын тапсырма: «Математикалық кроссворд құрастыру»
Оқушылар өз кроссвордын құрастырады:
– тік бағанда сандарға байланысты сұрақ: «2·3 = ?» → 6,
– көлденеңде: «5+4=?» → 9,
– қосымша: «Төртбұрыштың неше қабырғасы бар?» → 4.

Нәтижесінде торкөздерде сөз немесе сан шығады. Бұл тапсырма оқушылардың логикасын, ойлау жүйесін және қиялын дамытады.

Бұл сабақта оқушылардың ойлау, есте сақтау және қиялдау қабілеттері дамиды. «Басқатырғыш шешу» – зейінді арттырады, «Сөзді тап» ойыны – қызығушылықты оятады, ал математикалық кроссворд құрастыру – шығармашылық пен математиканы біріктіреді.


Тапсырмаларды орындайды









Тапсырмаларды орындайды









Тапсырмаларды орындайды


Бағалау критерийлері мен дескрипторлары (0–10 балл)

Жаттығу «Басқатырғыш шешу» (2 балл):
– шартты дұрыс түсінеді (1 балл),
– жауабын дәл табады (1 балл).

Ойын «Сөзді тап» (2 балл):
– әріп пен санды дұрыс сәйкестендіреді (1 балл),
– сөзді дұрыс құрайды (1 балл).

Қиын тапсырма «Математикалық кроссворд құрастыру» (4 балл):
– кроссвордты құрастырады (1 балл),
– сұрақтарды нақты жазады (1 балл),
– дұрыс жауаппен толтырады (1 балл),
– шығармашылық элемент көрсетеді (1 балл).

Қосымша белсенділік (2 балл):
– сабаққа белсенді қатысады (1 балл),
– өз ойларын ортақ талқылауға ұсынады (1 балл).

Жалпы ұпай: 10 балл.



Сабақты бекіту




«Табыс сатысы»

  • Мұғалім тақтаға баспалдақ суретін салады немесе дайын шаблон береді.

  • Оқушылар өздерін қай деңгейде тұрғанын белгілейді:
    1️
    Тақырыпты түсінбедім
    2️
    Әлі де сұрақтарым бар
    3️
    Жартылай түсіндім
    4️
    Толық түсіндім, басқаларға түсіндіріп бере аламын


Нұсқаулықты орындайды

Кері байланыс жасайды


Қысқа мерзімді сабақ жоспары №26

Білім беру ұйымының атауы


Пәні:


Бөлім:


Педагогтің аты-жөні:


Күні:


Сыныбы:

Қатысушылар саны

Қатыспағандар саны

Тақырыбы

Қайталаймыз. Тексереміз.

Сабақтың мақсаты

өткен тақырыптарды қайталау, білімді тексеру, ойлау қабілетін дамыту, топпен жұмыс істей отырып жауапкершілікті арттыру, тест тапсырмалары арқылы логикалық ойлауды жетілдіру

Құндылықтарды дарыту

әділдік, ынтымақтастық, табандылық, білімге құрмет, өзін және өзгелерді бағалау

Сабақтың барысы

Сабақтың жоспарланған кезеңдері

Педагогтің әрекеті

Оқушының әрекеті

Бағалау

Ресурс

тар


Ұйымдастыру кезеңі



"Жылы сөздер шеңбері"

Мақсаты: Оқушылардың көңіл-күйін көтеру, достық қарым-қатынасты қалыптастыру.

  • Мұғалім оқушыларды шеңберге жинап, бір-біріне жылы сөз айтуын сұрайды.

  • Оқушылар кезекпен қасындағы оқушыға немесе бүкіл сыныпқа жақсы тілектер айтады.

  • Мысалы: «Сен бүгін өте көңілді көрінесің!», «Бүгін бәріміз бірге қызықты сабақ өтеміз!»

  • Осылайша, оқушылар арасында жылулық, позитивті көңіл-күй қалыптасады.


Нұсқаулықтарды орындайды

Ауызша , мадақтау



Жаңа сабақ




Бұл сабақ оқушылардың алған білімдерін жүйелеу мен тексеруге арналады. Викторина арқылы қызығушылық оянады, топтық жарыс ынтымақтастыққа үйретеді. Қиын тапсырмада оқушылар өз білімін терең қолданып, ойлануды қажет ететін есептерді шығарады.

1. Жаттығу: «Викторина»
Мұғалім жылдам сұрақтар қояды:
– 7·8 = ? → 56
– 100-ден 25-ті азайтқанда не қалады? → 75
– Төртбұрышта неше қабырға бар? → 4
– 36 : 6 = ? → 6
– 5 саны тақ па, жұп па? → тақ

Оқушылар қол көтеріп жауап береді. Дұрыс жауап бергендерге ұпай жазылады.

2. Ойын: «Топтық жарыс»
Сынып 2 немесе 3 топқа бөлінеді. Әр топқа есептер беріледі:
– Бірінші топ: 3·9 = ? (27), 48 : 8 = ? (6).
– Екінші топ: 12+18 = ? (30), 50–27 = ? (23).
– Үшінші топ: 2·12 = ? (24), 81 : 9 = ? (9).
Жылдам әрі дұрыс шығарған топ жеңімпаз атанады.

3. Қиын тапсырма: «Ойлауды қажет ететін 5 есептік тест»

  1. Бір қорапта 24 алма бар. Әр балаға 4 алмадан берілді. Барлығы неше балаға жетеді? → 24 : 4 = 6.

  2. Қабырғасы 5 см шаршының периметрін тап. → 5·4=20 см.

  3. Поезд 60 км/сағ жылдамдықпен 3 сағат жүрді. Қанша қашықтық жүрді? → 180 км.

  4. 36 саны қандай екі санға бөлінеді: бірін-біріне қосқанда 15, ал көбейткенде 36 болады? → 3 және 12.

  5. Бір сыныпта 28 оқушы бар. Оның 12-сі ұл бала. Қыздар қанша? → 28 – 12 = 16.

Бұл тапсырмалар әртүрлі тақырыптарды қамтиды: көбейту, бөлу, геометрия, қозғалыс, логика.

Бұл сабақта оқушылар білімдерін жүйелеп, қайталайды. «Викторина» – жылдам ойлауға, «Топтық жарыс» – бірлесіп жұмыс істеуге, ал 5 есептік тест – логикалық және жан-жақты білімін көрсетуге мүмкіндік береді.


Тапсырмаларды орындайды









Тапсырмаларды орындайды









Тапсырмаларды орындайды


Дескриптор ,




бағдаршам ,









ауызша мадақтау







Сабақты бекіту




«Бес саусақ» әдісі

? Нұсқаулық:

  • Мұғалім оқушыларға қолдың суретін көрсетіп, әр саусақтың мағынасын түсіндіреді:

    • Бас бармақ – маған ұнады

    • Балаң үйрек – мен үшін қиын болды

    • Ортаң саусақ – маған түсініксіз болды

    • Шылдыр шүмек – мен жаңа білім алдым

    • Шынашақ – мен енді қолдана аламын


Нұсқаулықты орындайды

Кері байланыс жасайды


Қысқа мерзімді сабақ жоспары №27

Білім беру ұйымының атауы


Пәні:


Бөлім:


Педагогтің аты-жөні:


Күні:


Сыныбы:

Қатысушылар саны

Қатыспағандар саны

Тақырыбы

Есеп құрастыру

Сабақтың мақсаты

берілген суретке немесе жағдайға сәйкес есеп құрастыра білу, өз ойынан есеп жазу дағдысын қалыптастыру, бір есепті бірнеше амалмен шығаратын қылып ойластыру арқылы шығармашылық қабілетін дамыту

Құндылықтарды дарыту

ізденімпаздық, тапқырлық, еңбексүйгіштік, шығармашылық, өз ойын еркін жеткізу, ынтымақтастық

Сабақтың барысы

Сабақтың жоспарланған кезеңдері

Педагогтің әрекеті

Оқушының әрекеті

Бағалау

Ресурс

тар


Ұйымдастыру кезеңі



"Комплимент көпірі" әдісі

Мақсаты: Оқушылар арасында достық қарым-қатынас орнату, сенімділік қалыптастыру.

  • Оқушылар бір қатарға тұрып, қасындағы сыныптасына бір жақсы сөз немесе комплимент айтады.

  • Барлығы кезекпен бір-біріне жақсы сөз айтып болғанша жалғасады.

  • Бұл әдіс сенімділікті арттырып, сабаққа жағымды көңіл-күймен кірісуге көмектеседі.


Нұсқаулықтарды орындайды

Ауызша , мадақтау



Жаңа сабақ




Бұл сабақта оқушылар дайын суреттер бойынша есеп құрастырады, өз ойларынан тапсырма ойлап табады. Қиын тапсырмада олар құрастырған есепті екі амалмен шығатын етіп жасайды. Мұндай жұмыс балалардың ойлау белсенділігін, қиялын дамытады және математикаға қызығушылығын арттырады.

1. Жаттығу: «Сурет бойынша есеп»
Мұғалім алма бейнеленген сурет көрсетеді: бір себетте – 6 алма, екінші себетте – 4 алма.
Сұрақ: «Барлығы неше алма?»
Оқушылар суретке сүйеніп есеп құрастырады: 6 + 4 = 10 алма.

Тағы мысал: суретте үш құс отыр, оған тағы екі құс ұшып келді. «Барлығы қанша құс болды?» → 3 + 2 = 5.

2. Тапсырма: «Өз ойынан есеп жазу»
Оқушылар күнделікті өмірден қысқа есеп құрастырады.
– «Әлия 5 дәптер сатып алды. Әкесі оған тағы 2 дәптер алып берді. Әлияның барлығы неше дәптері болды?»
Шешуі: 5 + 2 = 7.

«Досымда 12 кәмпит бар еді, ол 4-еуін маған берді. Оның қолында қанша кәмпит қалды?»
Шешуі: 12 – 4 = 8.

3. Қиын тапсырма: «Бір есепті екі амалмен шығатын қылып құрастыру»
Оқушылардан тапсырма: өздері есеп ойлап табу және оның шешімі екі амалдан тұратындай болу.

Мысал:
«Сыныпта 18 қыз, 12 ұл бар. Барлығы неше оқушы?»

  1. 18 + 12 = 30.

  2. «Барлығы 30 оқушы. Егер 5-еуі үйіне кетсе, қанша оқушы қалады?» → 30 – 5 = 25.

Тағы бір мысал:
«Әр себетте 8 алма бар. 3 себетте барлығы қанша алма болады? Оның 6-ын балалар жеп қойды. Қанша алма қалды?»

  1. 8 · 3 = 24.

  2. 24 – 6 = 18.

Бұл сабақ оқушылардың шығармашылығын, логикасын және ойлау қабілетін дамытады. «Сурет бойынша есеп» – көзбен көруге үйретсе, «Өз ойынан есеп жазу» – дербестікті арттырады, ал екі амалдан тұратын есеп құрастыру – жүйелі ойлауға және күрделі есептерді шешуге машықтандырады


Тапсырмаларды орындайды









Тапсырмаларды орындайды









Тапсырмаларды орындайды


Бағалау критерийлері мен дескрипторлары (0–10 балл)

Жаттығу «Сурет бойынша есеп» (2 балл):
– суретке сәйкес есеп құрастырады (1 балл),
– есепті дұрыс шығарады (1 балл).

Тапсырма «Өз ойынан есеп жазу» (2 балл):
– есепті өз ойынан жазады (1 балл),
– шешімін дұрыс көрсетеді (1 балл).

Қиын тапсырма «Екі амалдан тұратын есеп құрастыру» (4 балл):
– есепті құрастырады (1 балл),
– бірінші амалын дұрыс орындайды (1 балл),
– екінші амалын дұрыс орындайды (1 балл),
– нәтижені дұрыс тұжырымдайды (1 балл).

Қосымша белсенділік (2 балл):
– белсенді қатысады (1 балл),
– сыныппен есептерін бөліседі (1 балл).

Жалпы ұпай: 10 балл.



Сабақты бекіту




«Екі жұлдыз, бір тілек»

  • Әр оқушы екі жақсы нәрсе (жұлдыз) және бір ұсыныс (тілек) жазады:
    Мен бүгін мынаны жақсы үйрендім…
    Мен мына тапсырманы жақсы орындадым…
    ? Мен үшін мынаны жақсарту керек…

  • Мұғалім оқушылардың жауаптарын жинап, талдайды.


Нұсқаулықты орындайды

Кері байланыс жасайды



Қысқа мерзімді сабақ жоспары №28

Білім беру ұйымының атауы


Пәні:


Бөлім:


Педагогтің аты-жөні:


Күні:


Сыныбы:

Қатысушылар саны

Қатыспағандар саны

Тақырыбы

Ұзындық, масса, көлем

Сабақтың мақсаты

ұзындық, масса, көлем бірліктерімен таныстыру және оларды қолдану, өлшеу құралдарын пайдалану, өлшемдерді салыстыру, бірнеше өлшемді біріктіріп есеп шығаруға машықтандыру

Құндылықтарды дарыту

ұқыптылық, дәлдікке ұмтылу, еңбекқорлық, өмірлік дағдыларды меңгеру, ынтымақтастық

Сабақтың барысы

Сабақтың жоспарланған кезеңдері

Педагогтің әрекеті

Оқушының әрекеті

Бағалау

Ресурс

тар


Ұйымдастыру кезеңі



"Музыкалық серпін" әдісі

Мақсаты: Оқушылардың сергектігін арттыру, сабаққа дайындығын тексеру.

  • Мұғалім көңілді әуен қосады (мысалы, табиғат дыбыстары, классикалық музыка немесе балаларға арналған көңілді әуендер).

  • Әуен ойнап тұрғанда, оқушылар өз көңіл-күйін қимылмен (алақан соғу, күлімдеу, секіру) білдіреді.

  • Әуен тоқтағанда, мұғалім олардың сабаққа дайындығын сұрап, оқушылармен қысқаша әңгімелеседі.


Нұсқаулықтарды орындайды

Ауызша , мадақтау



Жаңа сабақ




Бұл сабақта оқушылар ұзындық, масса және көлем ұғымдарын тәжірибеде қолданады. Таразыны пайдаланып салмақ өлшейді, өлшемдерді салыстыру арқылы шамаларды ажыратады. Қиын тапсырмада ұзындық, масса, көлемді бірге қолданып есеп шығарады.

1. Жаттығу: «Таразыны пайдалану»
Мұғалім таразыға алма мен кітап қояды.
– «Алма ауыр ма, әлде кітап ауыр ма?»
– «Екі алма мен бір кітаптың салмағын салыстырыңдар».

Қосымша: оқушылар дәптер, қалам сияқты заттарды таразыға қойып, салмақтарын салыстырады.

2. Тапсырма: «Өлшемдерді салыстыру»
– Ұзындық: 1 м = 100 см. Мұғалім сыныптағы заттарды салыстырады: «Сызғыш қысқа ма, әлде тақта ұзын ба?»
– Масса: «1 кг алма мен 500 г нанды салыстыр».
– Көлем: «1 литр сүт пен 2 литр су қайсысы көп?»

3. Қиын тапсырма: «Бірнеше өлшемді біріктіріп есеп шығару»
Мысал:
– «Асхат 2 м жіп кесіп алды. Досы одан 50 см қысқа жіп алды. Досының жібі қанша?»
Шешуі: 200 см – 50 см = 150 см.

«Бір қорапта 2 кг алма бар. Мұндай 3 қорап бар. Барлығы қанша кг алма? Егер оның 2 кг-ын сатып жіберсе, қанша кг қалады?»
Шешуі: 2·3 = 6 кг, 6 – 2 = 4 кг.

«Бөтелкеде 1 литр шырын бар. Осындай 5 бөтелке алынды. Оның 2 литрі ішілді. Қанша литр қалды?»
Шешуі: 1·5 = 5 л, 5 – 2 = 3 л.

Бұл сабақта оқушылар ұзындық, масса, көлем ұғымдарын өмірмен байланыстырады. «Таразыны пайдалану» – тәжірибелік дағдыны дамытады, «Өлшемдерді салыстыру» – шамаларды дұрыс түсінуге үйретеді, ал бірнеше өлшемді біріктіріп есеп шығару – ойлауды күрделендіріп, практикалық математикаға жақындатады.


Тапсырмаларды орындайды









Тапсырмаларды орындайды









Тапсырмаларды орындайды


Бағалау критерийлері мен дескрипторлары (0–10 балл)

Жаттығу «Таразыны пайдалану» (2 балл):
– заттардың салмағын салыстырады (1 балл),
– қорытынды жасайды (1 балл).

Тапсырма «Өлшемдерді салыстыру» (2 балл):
– ұзындық, масса, көлемді ажыратады (1 балл),
– салыстыруды дұрыс орындайды (1 балл).

Қиын тапсырма «Бірнеше өлшемді біріктіріп есеп шығару» (4 балл):
– есептің шартын түсінеді (1 балл),
– өлшемдерді түрлендіреді (1 балл),
– амалдарды дұрыс орындайды (1 балл),
– нәтижені өлшем бірлігімен жазады (1 балл).

Қосымша белсенділік (2 балл):
– сабаққа белсенді қатысады (1 балл),
– өз шешімін түсіндіреді (1 балл).

Жалпы ұпай: 10 балл.



Сабақты бекіту




«Бес саусақ» әдісі

? Нұсқаулық:

  • Мұғалім оқушыларға қолдың суретін көрсетіп, әр саусақтың мағынасын түсіндіреді:

    • Бас бармақ – маған ұнады

    • Балаң үйрек – мен үшін қиын болды

    • Ортаң саусақ – маған түсініксіз болды

    • Шылдыр шүмек – мен жаңа білім алдым

    • Шынашақ – мен енді қолдана аламын


Нұсқаулықты орындайды

Кері байланыс жасайды


Қысқа мерзімді сабақ жоспары №29

Білім беру ұйымының атауы


Пәні:


Бөлім:


Педагогтің аты-жөні:


Күні:


Сыныбы:

Қатысушылар саны

Қатыспағандар саны

Тақырыбы

Математика тарихынан қызықты деректер

Сабақтың мақсаты

математика ғылымының дамуы мен тарихымен таныстыру, ұлы ғалымдардың еңбектерін білу, олардың жаңалықтарының маңызын түсіну, өз ойын тарихи деректерге сүйене отырып жеткізе білу

Құндылықтарды дарыту

білімге құрмет, ізденімпаздық, еңбекқорлық, тарихи мұраны бағалау, шығармашылық ойлау

Сабақтың барысы

Сабақтың жоспарланған кезеңдері

Педагогтің әрекеті

Оқушының әрекеті

Бағалау

Ресурс

тар


Ұйымдастыру кезеңі



"Бүгінгі мақсатымды білдіремін" әдісі

Мақсаты: Оқушылардың өз оқу мақсаттарын түсінуіне көмектесу.
Өту барысы:

  • Мұғалім тақтаға "Бүгін мен…" деп басталатын сөйлемді жазады.

  • Оқушылар оны жалғастырып, бүгінгі сабақтан не күтетінін айтып береді.

  • Мысалы: "Бүгін мен жаңа нәрсені үйренемін", "Бүгін мен белсенді боламын", "Бүгін мен жақсы көңіл-күйде боламын".

  • Бұл әдіс оқушылардың сабаққа деген жауапкершілігін арттырады.


Нұсқаулықтарды орындайды

Ауызша , мадақтау



Жаңа сабақ




Бұл сабақ оқушыларды математиканың терең тарихымен таныстырады. Оқушылар ғалымдар жайлы әңгімелер тыңдайды, ойын арқылы танымдық білімін бекітеді. Қиын тапсырмада белгілі бір математиктің жаңалығын қысқаша баяндап, өзінің сөздік қорын және зерттеушілік дағдысын дамытады.

1. Жаттығу: «Ғалымдар жайлы әңгіме»
Мұғалім қысқаша әңгімелейді:
– Пифагор – «Пифагор теоремасын» ашқан грек ғалымы. Ол геометрияны дамытқан.
– Әл-Фараби – Шығыстың ұлы ойшылы, математиканы музыка және астрономиямен байланыстырған.
– Әбу Насыр әл-Хорезми – «Алгебраның атасы» атанған ғалым, қазіргі «алгоритм» сөзі оның атымен байланысты.

Оқушылар мұқият тыңдап, сұрақтарға жауап береді.

2. Ойын: «Ғалымды тап»
Мұғалім сипаттайды, оқушылар кім екенін табады:
– «Ол грек математигі, оның атымен белгілі теорема бар. Ол кім?» → Пифагор.
– «Ол Орта Азиядан шыққан ғалым, алгебраны дамытты. Ол кім?» → Әл-Хорезми.
– «Ол қазақ жерінде туып-өскен, әлемнің екінші ұстазы атанған ойшыл. Ол кім?» → Әл-Фараби.

3. Қиын тапсырма: «Белгілі математиктің жаңалығын қысқаша баяндау»
Оқушылар өздеріне ұнаған ғалымды таңдап, қысқаша түсіндіреді.
– Мысалы: «Пифагор теоремасы тік бұрышты үшбұрышта катеттердің квадраты гипотенузаның квадратына тең екенін дәлелдейді».
– «Әл-Хорезми алғаш рет теңдеулерді шешудің жолдарын көрсеткен. Ол біздің бүгінгі алгебраның негізін қалаған».
– «Әл-Фараби математиканы тек сандар емес, музыка мен астрономиямен байланысты ғылым деп санаған».

Бұл тапсырма балаларды ақпаратты іріктеуге және қысқа әрі нақты жеткізуге үйретеді.

Жалпы ұпай: 10 балл.

Бұл сабақта оқушылар математика тарихынан маңызды мәліметтер алады, ұлы ғалымдардың еңбектерімен танысады. «Ғалымдар жайлы әңгіме» – білім көкжиегін кеңейтеді, «Ғалымды тап» ойыны – есте сақтау қабілетін дамытады, ал қиын тапсырма – зерттеушілік пен ойды жинақтап жеткізуге машықтандырады.

Тапсырмаларды орындайды









Тапсырмаларды орындайды









Тапсырмаларды орындайды


Бағалау критерийлері мен дескрипторлары (0–10 балл)

Жаттығу «Ғалымдар жайлы әңгіме» (2 балл):
– әңгімеден негізгі ақпаратты есте сақтайды (1 балл),
– сұрақтарға дұрыс жауап береді (1 балл).

Ойын «Ғалымды тап» (2 балл):
– сипаттама бойынша ғалымды дұрыс атайды (1 балл),
– жауабын нақты айтады (1 балл).

Қиын тапсырма «Ғалым жаңалығын баяндау» (4 балл):
– ғалымды дұрыс таңдайды (1 балл),
– оның жаңалығын қысқаша түсіндіреді (1 балл),
– маңызын атап өтеді (1 балл),
– ойын анық жеткізеді (1 балл).

Қосымша белсенділік (2 балл):
– сабаққа белсенді қатысады (1 балл),
– пікірталасқа атсалысады (1 балл).



Сабақты бекіту




«Кері байланыс парағы»

  • Әр оқушы сабақ соңында параққа үш сұраққа жауап жазады:
    1️
    Бүгінгі сабақтан не алдым?
    2️
    Қандай сұрақтарым бар?
    3️
    Келесі сабақта нені білгім келеді?

Нұсқаулықты орындайды

Кері байланыс жасайды

Парақтар


Қысқа мерзімді сабақ жоспары №30

Білім беру ұйымының атауы


Пәні:


Бөлім:


Педагогтің аты-жөні:


Күні:


Сыныбы:

Қатысушылар саны

Қатыспағандар саны

Тақырыбы

Олимпиадалық есептер (жеңілдетілген)

Сабақтың мақсаты

оқушылардың логикалық және шығармашылық ойлауын дамыту, стандарттан тыс қызықты есептерді шешу, күрделі олимпиадалық есептің шартын түсініп, шешу жолын табуға машықтандыру

Құндылықтарды дарыту

табандылық, ізденімпаздық, ой еңбегін бағалау, адалдық, өзгенің пікірін тыңдау, шығармашылыққа құштарлық

Сабақтың барысы

Сабақтың жоспарланған кезеңдері

Педагогтің әрекеті

Оқушының әрекеті

Бағалау

Ресурс

тар


Ұйымдастыру кезеңі



"Сен білесің бе?" әдісі

Мақсаты: Сабақ тақырыбына қызығушылық тудыру, оқушыларды диалогқа тарту.

  • Мұғалім оқушыларға сабақ тақырыбына қатысты қызықты дерек немесе сұрақ қояды.

  • Оқушылар өз ойларын айтып, пікір таластырады.

  • Соңында мұғалім осы сұрақтың жауабын сабақ барысында анықтайтындарын айтады.

  • Бұл әдіс оқушылардың сыни ойлау қабілетін дамытады.


Нұсқаулықтарды орындайды

Ауызша , мадақтау



Жаңа сабақ




Бұл сабақта оқушылар математика олимпиадаларында кездесетін жеңілдетілген тапсырмаларды орындайды. Есептер ойлауды, тапқырлықты және бірнеше амалдан тұратын шешім іздеуді талап етеді. Ойын түрінде ұйымдастырылған тапсырмалар жарыс рухын қалыптастырады, ал қиын есеп балаларды шынайы олимпиадалық деңгеймен таныстырады.

1. Жаттығу: «Қызықты есеп шығару»
– «Бөлмеде 4 бұрыш бар. Әр бұрышта 1 мысық отыр. Әр мысық үш мысықты көріп отыр. Барлығы неше мысық?» → 4.
– «Үстелде 5 алма бар. Оны 5 балаға теңдей бөліп беріп, бір алма үстелде қалу үшін қалай бөлуге болады?» → Бір алма үстелде қалады, соңғы бала сол алманы үстелмен бірге алады.

2. Ойын: «Шешімін тап»
Мұғалім есеп оқиды, оқушылар жарысып шешеді:
– «Үш ағайындының әрқайсысында 2 қарындаш бар. Барлығы қанша қарындаш?» → 3·2=6.
– «Әли 5 дәптер сатып алды, ал Асқар Әлиден 2 дәптер артық сатып алды. Асқар неше дәптер алды?» → 5+2=7.
Жылдам әрі дұрыс жауап берген оқушылар ұпай алады.

3. Қиын тапсырма: «Шарттары күрделі олимпиадалық есеп»
– «Бөлмеде 28 оқушы бар. Егер олар жұп-жұбымен қол алысып шықса, барлығы неше қол алысу болады?»
Шешуі: 28·27 : 2 = 378 қол алысу.

«Үш қорап бар. Бірінде тек алма, екіншісінде тек алмұрт, үшіншісінде алма мен алмұрт аралас салынған. Барлық қорапқа қате жазу жазылып қойған. Қорап ішінен бір ғана жеміс алып қарау арқылы барлық қорапты дұрыс белгілеуге бола ма?» → Иә, аралас деп жазылған қораптан бір жеміс алса жеткілікті.

«Қатар тұрған 10 орындыққа 4 адам қалай отыра алады?» → Комбинаторика есебі: әртүрлі нұсқаларды санау (мұғалім бағыттайды, жеңілдетілген түрде талқыланады).

Бұл сабақ оқушыларды олимпиадалық тапсырмалардың ерекшелігімен таныстырады. «Қызықты есеп шығару» – ойды ширатады, «Шешімін тап» ойыны – жылдам ойлауға жетелейді, ал күрделі олимпиадалық есеп – табандылықты және жоғары деңгейдегі логикалық ойлауды қалыптастырады.

Тапсырмаларды орындайды









Тапсырмаларды орындайды









Тапсырмаларды орындайды


Бағалау критерийлері мен дескрипторлары (0–10 балл)

Жаттығу «Қызықты есеп шығару» (2 балл):
– есептің шартын дұрыс түсінеді (1 балл),
– нәтижені дәл табады (1 балл).

Ойын «Шешімін тап» (2 балл):
– есепті жылдам шығарады (1 балл),
– жауабын нақты айтады (1 балл).

Қиын тапсырма «Күрделі олимпиадалық есеп» (4 балл):
– шартты түсініп талдайды (1 балл),
– амалдар ретін дұрыс қолданады (1 балл),
– есепті соңына дейін шығарады (1 балл),
– логикалық негіздеме береді (1 балл).

Қосымша белсенділік (2 балл):
– сабаққа белсенді қатысады (1 балл),
– өз шешімін түсіндіріп, пікірталасқа атсалысады (1 балл).

Жалпы ұпай: 10 балл.



Сабақты бекіту




«Бес саусақ» әдісі

? Нұсқаулық:

  • Мұғалім оқушыларға қолдың суретін көрсетіп, әр саусақтың мағынасын түсіндіреді:

    • Бас бармақ – маған ұнады

    • Балаң үйрек – мен үшін қиын болды

    • Ортаң саусақ – маған түсініксіз болды

    • Шылдыр шүмек – мен жаңа білім алдым

    • Шынашақ – мен енді қолдана аламын


Нұсқаулықты орындайды

Кері байланыс жасайды


Қысқа мерзімді сабақ жоспары №31

Білім беру ұйымының атауы


Пәні:


Бөлім:


Педагогтің аты-жөні:


Күні:


Сыныбы:

Қатысушылар саны

Қатыспағандар саны

Тақырыбы

Қызықты тапсырмалар. Топтық жұмыс

Сабақтың мақсаты

оқушыларды топпен бірлесіп жұмыс істеуге үйрету, қызықты есептерді шығару арқылы білімдерін бекіту, ортақ жобалық есепті шешуде жауапкершілікті бөлісу дағдысын қалыптастыру

Құндылықтарды дарыту

ынтымақтастық, жауапкершілік, еңбексүйгіштік, бір-бірін құрметтеу, көшбасшылық

Сабақтың барысы

Сабақтың жоспарланған кезеңдері

Педагогтің әрекеті

Оқушының әрекеті

Бағалау

Ресурс тар


Ұйымдастыру кезеңі



"Көңіл-күйіңді көрсет" (эмодзи әдісі)

Мақсаты: Оқушылардың көңіл-күйін анықтау, сабаққа дайындық деңгейін бақылау.

  • Мұғалім оқушыларға түрлі эмоцияларды білдіретін смайликтерді (эмодзилерді) көрсетеді.

  • Оқушылар сабаққа қалай келгенін осы смайликтердің ішінен таңдап көрсетеді немесе тақтаға стикер жабыстырады.

  • Мұғалім оқушылардың көңіл-күйіне қарай сабақты жандандыру әдістерін таңдай алады

Нұсқаулықтарды орындайды

Ауызша , мадақтау



Жаңа сабақ




Бұл сабақ оқушылардың топтық жұмыс дағдыларын қалыптастыруға бағытталған. Олар бірлесіп есеп шығарады, ойын арқылы бәсекелеседі және ортақ тапсырманы орындау барысында өзара көмек көрсетеді.

1. Жаттығу: «Топпен есеп шығару»
Әр топқа бірдей есеп беріледі:
– «Әр себетте 6 алма бар. 4 себетте барлығы неше алма?» → 6·4=24.
– «Бір қатарда 12 орын бар. Мұндай 5 қатарда қанша орын болады?» → 12·5=60.

Топ мүшелері бірге талқылап, бір дұрыс жауап ұсынады.

2. Ойын: «Кім бірінші?»
Мұғалім бірнеше қарапайым есеп айтады. Топтар жылдам жауап береді.
– 45 : 9 = ? → 5
– 7·6 = ? → 42
– 125 – 75 = ? → 50

Қай топ бірінші әрі дұрыс жауап берсе, сол топқа ұпай жазылады.

3. Қиын тапсырма: «Бірнеше топтың ортақ тапсырмасы (жобалық есеп)»
Тапсырма: «Мектеп асханасына 3 қорап алма әкелінді. Әр қорапта 25 кг алма бар. Сол алманың 15 кг-ын оқушыларға таратты. Қалғанын үш сыныпқа теңдей бөлу керек. Әр сыныпқа қанша кг алма тиеді?»
Шешуі:

  1. 25·3=75 кг (барлығы),

  2. 75–15=60 кг (қалды),

  3. 60:3=20 кг (әр сыныпқа).

Әр топ есепті бөліп-бөліп шығарады: бір топ көбейтуді, екіншісі азайтуды, үшіншісі бөлуді орындайды. Соңында барлығы бірге қорытынды жасайды.

Бұл сабақта оқушылардың топпен жұмыс жасау қабілеттері дамиды. «Топпен есеп шығару» – бірлікті арттырады, «Кім бірінші?» ойыны – жылдамдық пен бәсекелестікке үйретеді, ал жобалық есеп – әркімнің үлесін қоса отырып, ортақ нәтижеге жетуді үйретеді.


Тапсырмаларды орындайды












Тапсырмаларды орындайды









Тапсырмаларды орындайды


Бағалау критерийлері мен дескрипторлары (0–10 балл)

Жаттығу «Топпен есеп шығару» (2 балл):
– есепті бірлесе талқылайды (1 балл),
– дұрыс нәтижеге келеді (1 балл).

Ойын «Кім бірінші?» (2 балл):
– есепті тез шығарады (1 балл),
– дұрыс жауабын ұсынады (1 балл).

Қиын тапсырма «Жобалық есеп» (4 балл):
– есептің шартын түсінеді (1 балл),
– амалдарды дұрыс орындайды (1 балл),
– нәтижені топпен талқылайды (1 балл),
– қорытындысын нақты тұжырымдайды (1 балл).

Қосымша белсенділік (2 балл):
– топтық жұмысқа белсенді қатысады (1 балл),
– өз үлесін қосып, топпен ынтымақтасады (1 балл).

Жалпы ұпай: 10 балл.



Сабақты бекіту




«Екі жұлдыз, бір тілек»

  • Әр оқушы екі жақсы нәрсе (жұлдыз) және бір ұсыныс (тілек) жазады:
    Мен бүгін мынаны жақсы үйрендім…
    Мен мына тапсырманы жақсы орындадым…
    ? Мен үшін мынаны жақсарту керек…

  • Мұғалім оқушылардың жауаптарын жинап, талдайды.


Нұсқаулықты орындайды

Кері байланыс жасайды



Қысқа мерзімді сабақ жоспары №32

Білім беру ұйымының атауы


Пәні:


Бөлім:


Педагогтің аты-жөні:


Күні:


Сыныбы:

Қатысушылар саны

Қатыспағандар саны

Тақырыбы

Қорытынды қайталау

Сабақтың мақсаты

өткен барлық тақырыптарды жүйелеу, негізгі білім мен дағдыларды бекіту, ойын арқылы ынтымақтастық пен бәсекелестікті дамыту, барлық амалдарды қамтитын құрама есепті шығара білуге машықтандыру

Құндылықтарды дарыту

еңбекқорлық, әділдік, табандылық, білімге құрмет, ынтымақтастық, өз ойын дәлелдей алу

Сабақтың барысы

Сабақтың жоспарланған кезеңдері

Педагогтің әрекеті

Оқушының әрекеті

Бағалау

Ресурс

тар


Ұйымдастыру кезеңі



"Құпия сыйлық" әдісі

Мақсаты: Оқушыларды ынталандыру, олардың сабаққа деген қызығушылығын ояту.

  • Мұғалім оқушыларға бүгінгі сабақта белсенділік танытқан оқушы арнайы "құпия сыйлыққа" ие болатынын айтады.

  • Сыйлық ретінде кішкентай заттар (бейдж, тәттілер, стикерлер) немесе мақтау сөздер жазылған карточкалар қолдануға болады.

  • Бұл әдіс оқушылардың мотивациясын арттырады.


Нұсқаулықтарды орындайды

Ауызша , мадақтау



Жаңа сабақ




Бұл сабақ оқушылардың жыл бойы меңгерген білімін қорытындылап, қайталауға арналады. Әр тақырыпқа қысқаша шолу жасалады, «Эстафета» ойынында жылдам ойлау қабілеті дамиды. Қиын тапсырмада барлық амалдарды (қосу, азайту, көбейту, бөлу) қамтитын құрама есеп шығарылады.

1. Жаттығу: «Тақырыптарды қайталау»
Мұғалім әр бөлімнен сұрақтар қояды:
– «Тік төртбұрыштың периметрін қалай табамыз?» → (а+b)·2
– «3·7 = ?» → 21
– «45 : 5 = ?» → 9
– «1 метрде қанша сантиметр бар?» → 100
– «Таңғы 8:00-ден 9:30-ға дейін қанша уақыт өтті?» → 1 сағат 30 минут

Оқушылар кезекпен жауап береді.

2. Ойын: «Эстафета»
Сынып екі топқа бөлінеді. Мұғалім есепті бірінші оқушыға береді, ол шешіп болған соң келесіге береді.
Мысалдар:
– 25 + 36 = ? (61)
– 72 – 18 = ? (54)
– 6·8 = ? (48)
– 81 : 9 = ? (9)

Қай топ бірінші болып барлық есепті дұрыс орындаса, сол жеңімпаз атанады.

3. Қиын тапсырма: «Барлық амалдарды қамтитын құрама есеп»
Есеп: «Әлия 4 қорап алма сатып алды. Әр қорапта 12 алма бар. Оның 15-ін достарына берді. Қалған алмаларды 3 досына теңдей бөліп берді.
Әр досына қанша алма тиді?»

Шешуі:

  1. 12·4 = 48 (барлығы алма).

  2. 48 – 15 = 33 (қалды).

  3. 33 : 3 = 11 (әр досына).

Қосымша есеп:
«Фермада 6 қатар тауық бар, әр қатарда 10 тауықтан. Оның 25-і жұмыртқа салды. Барлығы қанша тауық жұмыртқа салмады?»
Шешуі: 6·10 = 60, 60 – 25 = 35.

Бұл сабақ оқушылардың жыл бойғы алған білімін бекітеді. «Тақырыптарды қайталау» – білімді жүйелейді, «Эстафета» ойыны – жылдамдық пен бірлескен еңбекті дамытады, ал құрама есеп – барлық амалдарды қолдануға және жүйелі ойлауға үйретеді.


Тапсырмаларды орындайды









Тапсырмаларды орындайды









Тапсырмаларды орындайды


Бағалау критерийлері мен дескрипторлары (0–10 балл)

Жаттығу «Тақырыптарды қайталау» (2 балл):
– сұраққа дұрыс жауап береді (1 балл),
– білімін нақты қолданады (1 балл).

Ойын «Эстафета» (2 балл):
– есепті дұрыс шығарады (1 балл),
– жылдам әрі топпен жұмыс істейді (1 балл).

Қиын тапсырма «Құрама есеп» (4 балл):
– есептің шартын түсінеді (1 балл),
– амалдарды дұрыс орындайды (1 балл),
– нәтижені дұрыс табады (1 балл),
– қорытынды жасайды (1 балл).

Қосымша белсенділік (2 балл):
– белсенді қатысады (1 балл),
– өз ойын түсіндіреді, сыныппен бөліседі (1 балл).

Жалпы ұпай: 10 балл.



Сабақты бекіту




«Табыс сатысы»

  • Мұғалім тақтаға баспалдақ суретін салады немесе дайын шаблон береді.

  • Оқушылар өздерін қай деңгейде тұрғанын белгілейді:
    1️
    Тақырыпты түсінбедім
    2️
    Әлі де сұрақтарым бар
    3️
    Жартылай түсіндім
    4️
    Толық түсіндім, басқаларға түсіндіріп бере аламын


Нұсқаулықты орындайды

Кері байланыс жасайды


Қысқа мерзімді сабақ жоспары №33

Білім беру ұйымының атауы


Пәні:


Бөлім:


Педагогтің аты-жөні:


Күні:


Сыныбы:

Қатысушылар саны

Қатыспағандар саны

Тақырыбы

Шығармашылық жоба

Сабақтың мақсаты

оқушылардың шығармашылық қабілетін дамыту, өз ойын жүйелі жеткізуге үйрету, математика мен өмір арасындағы байланысты түсіндіру, топтық жұмыс арқылы ынтымақтастық дағдыларын қалыптастыру

Құндылықтарды дарыту

еңбексүйгіштік, жауапкершілік, шығармашылық еркіндік, бір-бірін тыңдау, өмірлік дағдыларға бейімдеу

Сабақтың барысы

Сабақтың жоспарланған кезеңдері

Педагогтің әрекеті

Оқушының әрекеті

Бағалау

Ресурс

тар


Ұйымдастыру кезеңі



"Сиқырлы сөз" әдісі

Мақсаты: Сабақтың тақырыбына қызығушылық тудыру, топтық жұмысқа ынталандыру.

  • Мұғалім оқушыларға сабақ тақырыбына қатысты бір "сиқырлы сөз" айтады.

  • Бұл сөздің мағынасын немесе сабақпен байланысын табу үшін оқушылар өз ойларын ортаға салады.

  • Мысалы, "бөлшек" тақырыбында мұғалім "бөлу" сөзін айтып, оқушылардан оның мағынасын сұрайды.

  • Оқушылар жауап берген соң, сабақ тақырыбы ашылады.


Нұсқаулықтарды орындайды

Ауызша , мадақтау



Жаңа сабақ




Бұл сабақ оқушылардың жыл бойы алған білімін шығармашылық тұрғыда көрсетуге арналады. Олар шағын жобаларын дайындап, қорғап шығады. Постер жасау барысында негізгі идеяларын көрнекі түрде ұсынады. Қиын тапсырмада математика мен өмір арасындағы байланысты зерттеп, оны нақты мысалдар арқылы дәлелдейді.

1. Жаттығу: «Жоба қорғау»
Әр топ немесе жеке оқушы өз жобасын таныстырады.
Мысал тақырыптар:
– «Математика және табиғат» (жапырақтағы симметрия, қар ұшқынындағы геометрия),
– «Математика және уақыт» (сағатпен жұмыс, уақытты есептеу),
– «Математика және дүкен» (ақша санау, сатып алу).

Оқушылар жобасын 2–3 минутта баяндап шығады.

2. Тапсырма: «Постер жасау»
Оқушыларға ватман немесе түрлі-түсті қағаз беріледі. Олар өз жобаларын сурет, сызба, кесте арқылы бейнелейді.
Мысалы:
– Көбейту кестесін гүл бейнесінде сызу,
– Геометриялық фигураларды күнделікті тұрмыстан мысалдармен көрсету (есік – төртбұрыш, тәрелке – шеңбер).

3. Қиын тапсырма: «Математиканы өмірмен байланыстырып зерттеу»
Оқушылар шағын зерттеу жасайды:
– «Үйдегі электр есептегіш көрсеткішін математикамен қалай есептейміз?»
– «Дүкеннен сатып алғанда ақша қайтаруды қалай дұрыс тексеруге болады?»
– «Ауладағы ағаштардың биіктігін көлеңке арқылы өлшеуге бола ма?»
Жауаптарын қысқаша жазады және сынып алдында түсіндіреді.

Бұл сабақ оқушылардың шығармашылық қабілетін шыңдайды. «Жоба қорғау» – сөйлеу және дәлелдеу дағдыларын дамытады, «Постер жасау» – идеяны көрнекі жеткізуге көмектеседі, ал өмірмен байланысты зерттеу – математика пәнінің практикалық маңызын көрсетеді.

Тапсырмаларды орындайды









Тапсырмаларды орындайды









Тапсырмаларды орындайды


Бағалау критерийлері мен дескрипторлары (0–10 балл)

Жаттығу «Жоба қорғау» (2 балл):
– жобаны түсінікті баяндайды (1 балл),
– негізгі ойды анық жеткізеді (1 балл).

Тапсырма «Постер жасау» (2 балл):
– постерде математикалық мазмұн бар (1 балл),
– көрнекілікті дұрыс қолданады (1 балл).

Қиын тапсырма «Өмірмен байланысты зерттеу» (4 балл):
– зерттеу тақырыбын дұрыс таңдайды (1 балл),
– математикалық байланысты көрсетеді (1 балл),
– қорытынды жасайды (1 балл),
– нәтижесін сынып алдында түсіндіреді (1 балл).

Қосымша белсенділік (2 балл):
– жұмысқа белсенді қатысады (1 балл),
– пікірталасқа атсалысады (1 балл).

Жалпы ұпай: 10 балл.



Сабақты бекіту




«Бес саусақ» әдісі

? Нұсқаулық:

  • Мұғалім оқушыларға қолдың суретін көрсетіп, әр саусақтың мағынасын түсіндіреді:

    • Бас бармақ – маған ұнады

    • Балаң үйрек – мен үшін қиын болды

    • Ортаң саусақ – маған түсініксіз болды

    • Шылдыр шүмек – мен жаңа білім алдым

    • Шынашақ – мен енді қолдана аламын


Нұсқаулықты орындайды

Кері байланыс жасайды


Қысқа мерзімді сабақ жоспары №34

Білім беру ұйымының атауы


Пәні:


Бөлім:


Педагогтің аты-жөні:


Күні:


Сыныбы:

Қатысушылар саны

Қатыспағандар саны

Тақырыбы

Қорытынды сабақ. Білім мерекесі

Сабақтың мақсаты

жыл бойы алған білімді бекіту, оқушылардың логикалық және шығармашылық қабілеттерін көрсету, ұжымдық жұмыс арқылы достық пен ынтымақтастықты нығайту, математикаға деген қызығушылықты арттыру

Құндылықтарды дарыту

әділдік, ынтымақтастық, табандылық, еңбекті бағалау, өзін және өзгелерді құрметтеу, шығармашылық еркіндік


Сабақтың барысы

Сабақтың жоспарланған кезеңдері

Педагогтің әрекеті

Оқушының әрекеті

Бағалау

Ресурс

тар


Ұйымдастыру кезеңі



"Бір сөзбен" әдісі

Мақсаты: Оқушылардың сабаққа деген эмоционалдық дайындығын анықтау.

Мұғалім оқушыларға "Сен бүгін сабақтан не күтесің?" деген сұрақ қояды.

  • Әр оқушы бір сөзбен өз жауабын айтады (қызықты, пайдалы, қиын, жаңа, ерекше т.б.).

  • Осы жауаптарға сүйене отырып, мұғалім оқушылардың сабаққа деген көзқарасын реттей алады.


Нұсқаулықтарды орындайды

Ауызша , мадақтау



Жаңа сабақ




Бұл қорытынды сабақ – мерекелік сипатта өтеді. Оқушылар «математикалық шоуға» қатысады, әртүрлі топтық ойындар ойнайды және қиын тапсырмада логикалық викторинаға қатысып, білімдерін сынға салады. Сабақтың басты мақсаты – балалардың жетістіктерін атап өту және математикаға деген сүйіспеншілікті нығайту.

1. Жаттығу: «Математикалық шоу»
Мұғалім түрлі қызықты тапсырмаларды жеңіл формада ұйымдастырады:
– «Сандарды жылдам ата» (мысалы, жұп сандарды 20-ға дейін, тақ сандарды 15-ке дейін).
– «Сәйкестігін тап» (геометриялық фигураны – тұрмыстағы затпен сәйкестендіру: доп – шеңбер, терезе – төртбұрыш).
– «Кім жылдам?» (жылдам есеп шығару: 25+36, 48–19, 6·7 т.б.).

2. Ойын: «Топтық ойындар»
Сынып 2–3 топқа бөлінеді. Әр топқа тапсырма беріледі:
– Бірінші кезең: Қосу және азайтуға есептер.
– Екінші кезең: Көбейту және бөлуге есептер.
– Үшінші кезең: Геометриядан сұрақтар.
Топ мүшелері бір-бірімен ақылдасып, ортақ жауап береді. Жеңімпаз топқа шағын сыйлық беріледі (мысалы, жұлдызша, мадақтама).

3. Қиын тапсырма: «Логикалық викторина (әртүрлі деңгейлі сұрақтар)»
Мұғалім бірнеше деңгейлі сұрақтар қояды:

Жеңіл:
– 36 : 6 = ? → 6
– 7·8 = ? → 56

Орташа:
– «Әжемде 30 жұмыртқа бар еді. Оның 12-сін сатып жіберді. Қанша жұмыртқа қалды?» → 18.
– «Қабырғасы 5 см шаршының периметрін тап» → 20 см.

Қиын:
– «Бөлмеде 10 орындық бар. 6 бала отырды. Қанша орын бос?» → 4.
– «Әр қорапта 8 алма бар. 5 қорапта барлығы қанша алма болады? Оның 12-сі жеп қойылды. Қанша алма қалды?» → 28.
– «Тік бұрышты үшбұрыштың катеттері 3 см және 4 см болса, гипотенузасы қанша?» → 5 см (Пифагор теоремасы бойынша).

Бұл сабақ – оқушылардың жетістігін мерекелеу сабағы. «Математикалық шоу» балаларға көңіл көтеріп, білімін көрсетуге мүмкіндік береді. «Топтық ойындар» ынтымақтастықты нығайтады. Ал «Логикалық викторина» әртүрлі деңгейдегі сұрақтар арқылы білім мен тапқырлықты сынайды. Сабақ соңында балалар өз еңбегіне қуанып, математикадан алған әсерін есте сақтайды.


Тапсырмаларды орындайды









Тапсырмаларды орындайды









Тапсырмаларды орындайды


Бағалау критерийлері мен дескрипторлары (0–10 балл)

Жаттығу «Математикалық шоу» (2 балл):
– тапсырмаларды дұрыс орындайды (1 балл),
– жылдамдық пен тапқырлық танытады (1 балл).

Ойын «Топтық ойындар» (2 балл):
– топпен бірігіп жұмыс істейді (1 балл),
– ортақ дұрыс жауап ұсынады (1 балл).

Қиын тапсырма «Логикалық викторина» (4 балл):
– жеңіл сұрақтарға дұрыс жауап береді (1 балл),
– орташа деңгейдегі есепті шығарады (1 балл),
– қиын сұраққа логикалық ойлау арқылы жауап табады (1 балл),
– қорытындысын нақты айтады (1 балл).

Қосымша белсенділік (2 балл):
– белсенділік танытады (1 балл),
– достарына қолдау көрсетеді, мерекелік көңіл-күй қалыптастырады (1 балл).

Жалпы ұпай: 10 балл.



Сабақты бекіту




«Екі жұлдыз, бір тілек»

  • Әр оқушы екі жақсы нәрсе (жұлдыз) және бір ұсыныс (тілек) жазады:
    Мен бүгін мынаны жақсы үйрендім…
    Мен мына тапсырманы жақсы орындадым…
    ? Мен үшін мынаны жақсарту керек…

  • Мұғалім оқушылардың жауаптарын жинап, талдайды.


Нұсқаулықты орындайды

Кері байланыс жасайды











Қорытынды

«Математика әлемі» үйірмесі бастауыш сынып оқушылары үшін математикаға деген қызығушылықты арттыруға, білімді шығармашылық тұрғыдан меңгеруге бағытталған қосымша білім беру бағдарламасы болып табылады. Үйірмеде 1, 2 және 4-сынып оқушылары қамтылып, олардың жас ерекшелігі ескерілген. Мақсат – математикалық сауаттылықты дамыту, ойлау мәдениетін қалыптастыру және әрбір баланың жеке қабілетін ашу.

Жыл бойы жүргізілген сабақтар барысында оқушылар тек қана қосу, азайту, көбейту, бөлу амалдарын үйреніп қана қоймай, геометриялық пішіндерді таниды, уақытты есептеуді меңгереді, ұзындық пен массаны өлшеуді тәжірибеден өткізеді. Сонымен бірге логикалық тапсырмалар, қызықты ребустар, басқатырғыштар, шығармашылық жобалар арқылы танымдық қабілеттерін арттырады. Мұндай жұмыстар баланың зейінін шоғырландыруға, ойлау дағдысын қалыптастыруға, математикалық тілді меңгеруге жол ашады.

Бағдарламаның басты ерекшелігі – дәстүрлі тапсырмаларды ойын элементтерімен ұштастыру. «Математикалық шоу», «Эстафета», «Ғалымды тап» секілді ойындар балаларды белсенділікке шақырып, топпен жұмыс жасауға дағдыландырады. Сонымен қатар олимпиадалық бағыттағы жеңілдетілген есептер, шығармашылық жобалар оқушыларды дербес ойлануға, өз ойын дәлелдеуге үйретеді.

Бағдарламада әр сабақ белгілі бір тақырыпқа арналып, жүйелі құрылымда берілген: сандар әлемінен басталып, күрделірек ұғымдарға – теңдеулерге, статистикаға, қозғалыс пен жылдамдыққа дейін жалғасады. Қорытынды сабақтарда оқушылар білімдерін бекітіп, өз жетістіктерін көрсетуге мүмкіндік алады. Мұндай бірізділік оқушының ойлау деңгейін біртіндеп дамытуға, білімін кезең-кезеңмен тереңдетуге ықпал етеді.

Жалпы, «Математика әлемі» үйірмесі оқушыны тек есеп шығарушы ғана емес, зерттеуші, ойшыл, ізденімпаз тұлға ретінде тәрбиелеуді көздейді. Бұл бағдарлама арқылы математика пәнінің тек қана формулалар мен есептер жиынтығы емес, өмірдің әр саласымен тығыз байланыста екенін бала ерте бастан сезінеді. Ұжымдық жұмыс пен жобалық тапсырмалар арқылы оқушылар бір-бірін тыңдауды, пікір алмасуды, өз ойын ортақ топқа жеткізуді үйренеді.

Бағдарламаны жүзеге асыру барысында заманауи цифрлық ресурстар, мультимедиялық құралдар және дәстүрлі әдістемелер қатар қолданылды. Бұл сабақтарды қызықты әрі түсінікті етті. Оқушылардың жетістігі – тек баға көрсеткіші емес, олардың математикаға деген көзқарасының өзгеруі, қызығушылығының артуы.

Қорытындылай келе, «Математика әлемі» үйірмесі бастауыш сынып оқушылары үшін ғылымға апарар алғашқы баспалдақ іспетті. Ол оқушылардың математикалық құзыреттілігін дамытып қана қоймай, олардың бойында табандылықты, ізденімпаздықты, шығармашылықты қалыптастырады. Осындай бағдарламалардың мектепте жүйелі түрде жүзеге асуы – болашақта ойы терең, білімді, бәсекеге қабілетті тұлға тәрбиелеудің кепілі.



Пайдаланған әдебиеттер

Мұғалімге арналған

  1. Әбілқасымова А.Е. «Математиканы оқыту әдістемесі».

  2. Бидайбеков Е.Ы. «Математикалық білім берудің теориясы».

  3. Кенжебеков Н. «Бастауыш математика курсын оқыту».

  4. Көптілеуова Қ. «Математика сабақтарында инновациялық әдістер».

  5. Сүлейменова Г. «Бастауыш сыныптағы логикалық тапсырмалар».

  6. Ермекбаев С. «Математикадан олимпиадалық есептер жинағы».

  7. Тәубаева Ш. «Білім берудің заманауи технологиялары».

  8. Аймауытова Б. «Жаңартылған білім мазмұны бойынша әдістемелік нұсқау».

  9. Нұрғалиева Ж. «Оқушылардың шығармашылық қабілеттерін дамыту».

  10. Аманжолова М. «Интерактивті әдістерді қолдану жолдары».

  11. Қалиева Р. «Математиканы ойын арқылы оқыту».

  12. Құрманғазина А. «Жас ерекшелігіне сәйкес оқыту».

  13. Мұхамеджанова С. «Цифрлық технологиялар және математика».

  14. Жұмабекова А. «Математика сабақтарында пәнаралық байланыс».

  15. ҚР БҒМ. «Бастауыш білім беру стандарты».

Оқушыға арналған

  1. «Математика әлемі» (1–4 сынып оқулығы).

  2. «Логикалық тапсырмалар жинағы».

  3. «Қызықты математика» – балаларға арналған кітап.

  4. «Математикалық ертегілер».

  5. «Ребустар мен басқатырғыштар».

  6. «Математикадан ойындар».

  7. «Жас математик» журналы.

  8. «Математикадан тест тапсырмалары».

  9. «Қызықты есептер жинағы».

  10. «Математикаға алғашқы қадам».

Қосымша сілтемелер

  1. www.edu.kz – ҚР БҒМ ресми сайты.

  2. www.kundelik.kz – электронды күнделік.

  3. www.nis.edu.kz – НЗМ ресми сайты.

  4. www.mathworld.com – математика энциклопедиясы.

  5. www.khanacademy.org – онлайн сабақтар.

  6. www.olympiads.kz – олимпиадалық есептер.

  7. www.sabak.kz – мұғалімдерге арналған ресурс.

  8. www.ustaz.info – әдістемелік портал.


Жүктеу
bolisu
Бөлісу
ЖИ арқылы жасау
Файл форматы:
docx
30.03.2026
0
Жүктеу
ЖИ арқылы жасау
Бұл материалды қолданушы жариялаған. Ustaz Tilegi ақпаратты жеткізуші ғана болып табылады. Жарияланған материалдың мазмұны мен авторлық құқық толықтай автордың жауапкершілігінде. Егер материал авторлық құқықты бұзады немесе сайттан алынуы тиіс деп есептесеңіз,
шағым қалдыра аласыз
Қазақстандағы ең үлкен материалдар базасынан іздеу
Сіз үшін 400 000 ұстаздардың еңбегі мен тәжірибесін біріктіріп, ең үлкен материалдар базасын жасадық. Төменде керек материалды іздеп, жүктеп алып сабағыңызға қолдана аласыз
Материал жариялап, аттестацияға 100% жарамды сертификатты тегін алыңыз!
Ustaz tilegi журналы министірліктің тізіміне енген. Qr коды мен тіркеу номері беріледі. Материал жариялаған соң сертификат тегін бірден беріледі.
Оқу-ағарту министірлігінің ресми жауабы
Сайтқа 5 материал жариялап, тегін АЛҒЫС ХАТ алыңыз!
Қазақстан Республикасының білім беру жүйесін дамытуға қосқан жеке үлесі үшін және де Республика деңгейінде «Ustaz tilegi» Республикалық ғылыми – әдістемелік журналының желілік басылымына өз авторлық материалыңызбен бөлісіп, белсенді болғаныңыз үшін алғыс білдіреміз!
Сайтқа 25 материал жариялап, тегін ҚҰРМЕТ ГРОМАТАСЫН алыңыз!
Тәуелсіз Қазақстанның білім беру жүйесін дамытуға және білім беру сапасын арттыру мақсатында Республика деңгейінде «Ustaz tilegi» Республикалық ғылыми – әдістемелік журналының желілік басылымына өз авторлық жұмысын жариялағаны үшін марапатталасыз!
Министірлікпен келісілген курстар тізімі