
ӘДІСТЕМЕЛІК ҚҰРАЛ
Жұмыс
орны:
Түркістан облысының білім басқармасы
Шардара ауданының білім бөлімі
«Бәйшешек» бөбекжай
бақшасы МКҚК
Тақырыбы:
«Мектепке дейінгі ұйымдарда
баланың қызығушылығын анықтау
жолдары»
Дайындаған:Эдилова Ханслу Ахметджумаевна
Лауазымы:
тәрбиеші,
педагог
Еңбек өтілі: 15
жыл
Түркістан облысы Шардара ауданы
Алатау батыр ауылы «Бәйшешек»
бөбекжай бақшасы
МКҚК
Алатау батыр– 2026 жыл
Мазмұн
-
Кіріспе
-
Негізгі бөлім
2.1 Баланың қызығушылығын анықтаудың маңызы
2.2 Қызығушылық түрлері
2.3 Баланың қызығушылығын анықтау әдістері
2.4 Қызығушылықты зерттеуге арналған практикалық ойындар -
Ата-анамен жұмыс формалары
-
Іс-шаралар жоспары
-
Тәрбиешілер мен ата-аналарға практикалық нұсқаулар
-
Сараптамалық бақылау парағы
-
Қорытынды
1. Кіріспе
Балалардың дамуы олардың бір іс-әрекетке қызығушылығына тікелей байланысты. Қызығушылық – балаға жаңа нәрселерді үйренуге, ойлауға және шығармашылық әрекеттерді жасауға ынта беретін күш. Мектепке дейінгі ұйымдарда әр баланың қызығушылығын дұрыс анықтау педагог үшін өте маңызды.
Мақсаты:
-
Баланың қызығушылықтарын анықтау әдістерін көрсету;
-
Тәрбиешілерге практикалық құралдар ұсыну;
-
Ата-анамен бірлескен іс-шараларды ұйымдастыру.
2. Негізгі бөлім
2.1 Баланың қызығушылығын анықтаудың маңызы
Баланың қызығушылығы:
-
Танымдық дағдыларды дамытуға;
-
Шығармашылық қабілетін арттыруға;
-
Әлеуметтік және эмоционалдық дамуына әсер етеді.
Баланың неге қызығатынын білу – тәрбиешілерге әр баламен жеке тәсіл жасауға мүмкіндік береді.
2.2 Қызығушылық түрлері
-
Көрнекі-қолданбалы қызығушылық – сурет салу, мүсіндеу, аппликация жасау.
-
Музыкалық қызығушылық – ән айту, музыкалық аспаптар ойнау.
-
Денелік-эмоциялық қызығушылық – қимылды ойындар, спорт, би.
-
Танымдық қызығушылық – кітап оқу, сұрақ қою, жаңа нәрселерді зерттеу.
2.3 Баланың қызығушылығын анықтау әдістері
-
Бақылау – тәрбиеші күнделікті іс-әрекеттерін қарап, бала қай нәрсеге көп көңіл бөлетінін белгілейді.
Мысал: бала көбінесе сурет салып отырса, көрнекі-қолданбалы қызығушылығы басым деген сөз.
Баланың қызығушылығын бақылау кестесі (апталық)
|
Баланың аты- жөні |
Көрнекі-қолданбалы әрекеттер (сурет, аппликация) |
Музыкалық әрекеттер (ән айту, аспап ойнау) |
Қимылды әрекеттер (ойын, спорт, би) |
Танымдық әрекеттер (кітап оқу, сұрақ, зерттеу) |
Қысқаша ескертпе / байқау |
|
Алишер |
5 |
3 |
4 |
5 |
Танымдық қызығушылығы жоғары, шығармашылыққа бейім |
|
Айгерім |
4 |
5 |
3 |
4 |
Музыкалық қызығушылығы жоғары, эмоциясын көрсетуге белсенді |
Бағалау жүйесі:
-
5 – белсенді, көп уақыт бөледі
-
3 – орташа қызығушылық
-
1 – аз қызығушылық
Қалай рәсімдейді:
-
Кестені апта сайын немесе ай сайын толтырыңыз.
-
Әр іс-әрекеттің жанында баланың белсенділігін көрсететін санды қойыңыз (1, 3, 5).
-
Қысқаша ескертпеде әр баланың ерекшеліктерін жазу.
-
Аптаның соңында кестені жинақтап, қызығушылық бағыттарын талдау.
-
Сұхбат (диалог) – балаға: «Не жасағанды ұнатасың?», «Қай ойын саған қатты ұнайды?» деген сұрақтар қою.
Сұхбатты рәсімдеу кестесі
|
Баланың аты |
Сұрақ: «Не жасағанды ұнатасың?» |
Сұрақ: «Қай ойын саған қызықты?» |
Қызығушылық бағыты |
Қосымша ескертпе |
|
Алишер |
Сурет салуды ұнатамын |
Конструктормен ойнағым келеді |
Көрнекі-қолданбалы, танымдық |
Шығармашылыққа бейім, зейіні ұзақ |
|
Айгерім |
Ән айтып ойнағанды жақсы көремін |
Би жасау ойындарын ұнатамын |
Музыкалық, қимылды |
Эмоциясын жақсы көрсетеді, белсенді |
Қалай рәсімделеді:
-
Әр балаға жеке сұрақтар қойылады, жазбаша немесе электрондық түрде жауап тіркеледі.
-
Жауаптарды кітапша немесе кесте арқылы жазып отыру керек.
-
Әр жауапқа қысқаша талдау қосылады: қандай қызығушылық дамиды, қай іс-әрекетке белсенді.
-
Барлық балалардан мәлімет жинап болған соң, топтық немесе жеке талдау жасауға болады.
-
Ойын арқылы анықтау – түрлі ойыншықтар мен материалдарды ұсынып, бала қайсына қызығушылығы барын бақылау.
Мысал: конструктор, кітап, музыкалық аспап.
Ойын арқылы қызығушылықты анықтау кестесі
|
Баланың аты |
Қолданылған ойыншық / материал |
Баланың әрекеті (қалай ойнады, қанша уақыт бөлді) |
Қызығушылық бағыты |
Қысқаша ескертпе |
|
Алишер |
Конструктор |
Үлкен ғимарат жасады, 20 минут ойнады |
Танымдық, көрнекі-қолданбалы |
Қиын тапсырмаларды шешуге ынталы |
|
Айгерім |
Музыкалық аспап |
Ән айтып, барабан ойнады, 15 минут |
Музыкалық, қимылды |
Эмоциясын ашық көрсетеді |
|
Бағдат |
Кітап |
10 минут оқыды, суреттерді қарады |
Танымдық |
Жаңа ақпаратқа қызығушылығы жоғары |
Қалай рәсімделеді:
-
Балаларға бірнеше ойыншық немесе материал беріледі (конструктор, кітап, музыкалық аспап, сурет құралдары).
-
Әр баланың әрбір әрекеті бақылау кестесіне тіркеледі:
-
Қанша уақыт ойнағаны,
-
Қандай әрекет жасағаны,
-
Баланың реакциясы, қызығушылығы.
-
Әр ойыншыққа бөлек бағыт белгілеп, баланың қайсысына белсенді екенін анықтайды.
-
Соңында барлық мәліметтерді жинақтап, қорытынды шығару: мысалы, көрнекі-қолданбалы немесе музыкалық қызығушылық басым.
-
Сауалнама және бақылау парақтары – әр балаға арналған парақ: қай әрекетке көп уақытын жұмсайды, қандай тақырыпқа қызығушылығы бар.
Бағалау: белсенді (5), орташа (3), аз қызығушылық (1).
Баланың қызығушылығын тіркеу парағы
Баланың аты: ____________________
Бағалау жүйесі:
Тәрбиешінің қорытындысы: ________________________________________________________________ ________________________________________________________________ ________________________________________________________________ ________________________________________________________________ Қалай рәсімделеді:
|
-
Ата-анамен бірлескен әдіс – ата-анаға қысқаша сауалнама беру: бала үйде не істегенді жақсы көреді, қандай хоббилері бар.
Мысал: «Сурет салуды ұнатады», «Ән айтып ойнайды», «Көлікке қызығушылық танытады», «Мультфильм көргенді ұнатады».
Ата-анамен бірлескен қызығушылық сауалнамасы
Баланың
аты: ____________________
Қалай рәсімделеді:
|
2.4 Қызығушылықты зерттеуге арналған практикалық ойындар
-
«Не қызықты?» ойыны – бірнеше заттарды көрсетіп, бала қайсын таңдайтынын бақылау.
-
«Не қызықты?» ойыны – бақылау парағы
Баланың аты: ____________________
Тобы: ____________________
Ойын күні: ____________________Қойылған заттар / материалдар
Баланың әрекеті (қалай таңдайды, қанша уақыт бөледі)
Қызығушылық бағыты
Қысқаша ескертпе
Кітап
Титтей қарап, 5 минут оқыды
Танымдық
Сөздерді тануға ынтасы бар
Конструктор
10 минут ғимарат жасады
Танымдық, көрнекі-қолданбалы
Логикалық ойлауға бейім
Музыкалық аспап
7 минут барабан ойнады
Музыкалық
Эмоциясын жақсы көрсетеді
Сурет құралдары
8 минут сурет салды
Көрнекі-қолданбалы
Түстермен тәжірибе жасағанды ұнатады
Доп
5 минут доп ойнады
Қимылды
Қозғалысты жақсы қабылдайды
Қалай рәсімделеді:
-
Балаларға бірнеше зат немесе материал көрсетіледі.
-
Әр баланың әр затқа реакциясы бақылау парағына тіркеледі:
-
Қанша уақытқа көңіл бөлді,
-
Қандай әрекет жасады,
-
Баланың эмоциясы мен қызығушылығы.
-
Қызығушылық бағыты әр зат бойынша анықталады: көрнекі-қолданбалы, музыкалық, қимылды, танымдық.
-
Соңында тәрбиеші барлық мәліметті жинақтап, қорытынды шығарады: баланың қай іс-әрекетке қызығушылығы басым екенін көрсетеді.
-
-
«Менің сүйікті ісім» ойыны – бала өз сүйікті ісін суреттейді немесе көрсетеді.
-
«Менің сүйікті ісім» ойыны – бақылау парағы
Баланың аты: ____________________
Тобы: ____________________
Ойын күні: ____________________Баланың сүйікті ісі
Бала қалай көрсетті (сурет, көрсетілім, сөз)
Қызығушылық бағыты
Қысқаша ескертпе
Сурет салу
Қағазға сурет салды, түстерді таңдады
Көрнекі-қолданбалы
Түстермен тәжірибе жасағанды ұнатады
Ән айту
Ән орындады, эмоциясын көрсетті
Музыкалық
Музыкаға деген қызығушылығы жоғары
Конструктор
Блоктардан ғимарат жасады
Танымдық, көрнекі-қолданбалы
Логикалық ойлауға бейім
Қимылды ойындар
Доппен ойнады, қозғалысты көрсетті
Қимылды
Денелік белсенділігі жоғары
Кітап оқу
Әңгіме айтып, кейіпкерлерді сипаттады
Танымдық
Сұрақ қою арқылы зерттеуге ынтасы бар
Қалай рәсімделеді:
-
Әр бала өз сүйікті ісін көрсетеді: сурет, рөлдік көрсетілім немесе сөзбен сипаттау.
-
Тәрбиеші әр әрекетті бақылап, қызығушылық бағытын тіркейді: көрнекі-қолданбалы, музыкалық, қимылды, танымдық.
-
Қысқаша ескертпеде баланың ерекшеліктерін жазу: қызығушылық деңгейі, шығармашылық қабілеті, эмоция көрсетуі.
-
Барлық балалар бойынша мәліметтерді жинақтап, топтық талдау жасауға болады.
-
Апталық немесе айлық қорытындыда баланың қай іс-әрекетке қызығушылығы басым екенін көрсетуге арналған.
-
-
«Қызығушылық шеңбері» – топтық ойын: әр бала өз қызығушылығын айтып, құрдастарымен бөліседі.
«Қызығушылық шеңбері» – бақылау парағы
Тобы:
____________________
Қалай рәсімделеді:
|
3. Ата-анамен жұмыс формалары
-
Ата-аналар жиналысы: бала қызығушылығын анықтау тәсілдерін көрсету, кеңестер беру.
1. Тақырыпты таныстыру
-
«Баланың қызығушылығы – оның дамуының негізі» деп қысқаша түсіндіру.
-
Баланың неге әртүрлі іс-әрекеттерге қызығатынын түсіндіру: танымдық, көрнекі-қолданбалы, музыкалық, қимылды.
2. Қызығушылықты анықтау тәсілдерін көрсету
-
Бақылау:
-
Мысал: бала үйде немесе балабақшада не істегенді көбірек ұнатады, сол бойынша қызығушылық бағытын анықтауға болады.
-
Ата-анаға: «Бала ойыншықпен қанша уақыт ойнайды? Кітапқа қызығушылығы бар ма?» деген сұрақтар беру.
-
Сұхбат (диалог):
-
Ата-ана баламен сұрақ арқылы сөйлесіп, оның қызығушылығын біледі: «Сен қандай ойын ойнағанды ұнатасың?»
-
Қажет болса, баланың сөзбен немесе суретпен жауап беруін сұрау.
-
Ойын арқылы анықтау:
-
Үйде ойыншықтар, кітаптар, музыкалық аспаптар ұсынып, бала қайсына көбірек көңіл бөледі, соны бақылау.
-
Ата-анаға «Бала доппен қанша уақыт ойнады, конструктормен қанша уақыт өткізді?» деп бақылау жүргізу ұсынылады.
-
Сауалнама немесе бақылау парағы:
-
«Бала қай іс-әрекетке көп уақыт бөледі?» деген қысқаша кесте жасау.
-
Балаға әртүрлі іс-әрекеттерді белгілеп, белсенділігін бағалау.
3. Кеңестер беру
-
Баланың қызығушылығын ескеріп, үйде шығармашылық іс-шараларды ұйымдастыру.
-
Баланың әртүрлі әрекеттерін қолдау: сурет салса, мақтау; ойын ойнаса, бірге қатысу.
-
Ұлттық дәстүрлерді қосу: қонақ күту, сыйлық беру, отбасы мүшелеріне құрмет көрсету.
-
Жеке қызығушылықтарына арналған апталық тапсырмалар беру: мысалы, «Апта бойы баламен бірге сурет салу» немесе «Бала сүйікті әнін бірге орындау».
4. Практикалық бөлім
-
Жиналыс барысында қысқаша демонстрация көрсету: «Не қызықты?», «Менің сүйікті ісім» ойындарының үлгілері.
-
Ата-аналардан балаларымен үйде қысқа ойын өткізуін сұрау.
5. Қорытынды
-
Бала қызығушылығын анықтау – оның дамуы мен шығармашылығын қолдаудың басты жолы.
-
Ата-ана мен тәрбиеші бірлесіп, баланың қызығушылығын бақылап, дамытса, бала толыққанды дамиды.
-
Ашық есік күні: ата-ана мен бала бірлесіп ойын, шығармашылық іс-шараға қатысады.
Іс-шаралар атаулары
-
1. Рөлдік және драмалық ойындар
-
«Менің отбасым» – бала мен ата-ана үйдегі күнделікті іс-әрекеттерді көрсетеді: дастарқан әзірлеу, сыйлық беру, амандасу.
-
«Мамандық шеңбері» – әр бала түрлі мамандықты рөлде ойнайды (дәрігер, аспаз, мұғалім) және ата-ана бірге қатысады.
-
«Қызықты сапар» – үйде немесе бақшада шағын саяхат сценарийін жасап, балалар мен ата-аналар бірге әрекет етеді.
2. Шығармашылық іс-шаралар
-
Қолөнер шеберханасы – сурет, аппликация, мүсін жасау; ұлттық салт-дәстүр элементтерін қосу.
-
Сурет арқылы әңгімелеу – бала өз суретін салып, ата-ана оған сұрақтар қойып, әңгімелейді.
-
Сиқырлы қапшық – қапшыққа түрлі материалдар салып, бала мен ата-ана бір-біріне шығармашылық тапсырма береді (құрастыру, киім жасау, декорация).
3. Танымдық ойындар мен тәжірибелік зерттеулер
-
«Кім жылдам?» – конструктор немесе пазл жинау арқылы логикалық дағдыларды дамыту.
-
«Табу ойыны» – үйде немесе топта заттарды сипаттап, баланың зейінін дамыту.
-
«Эксперимент шеберханасы» – су, топырақ, бояулар арқылы қарапайым тәжірибелер жасау.
4. Музыкалық және қимылды іс-шаралар
-
Музыкалық шеңбер – ән айтып, би билеу, музыкалық аспаптарды бірге ойнау.
-
«Қимылды әңгіме» – оқиға бойынша қимылмен көрсету, эмоцияны білдіру.
-
«Достық эстафетасы» – топтық ойындар арқылы топтық ынтымақтастықты дамыту.
5. Әлеуметтік және этикалық ойындар
-
«Жақсы-жаман» ойыны – карточка немесе сурет арқылы дұрыс пен бұрысты ажырату.
-
«Батылдық шеңбері» – әр бала өз пікірін айтады, ата-ана қолдау көрсетеді.
-
«Қонаққа келдік» – ұлттық дәстүрлер бойынша қонақ күту, сыйлық беру әрекеттерін көрсету.
6. Бірлескен жобалар мен шығармашылық апта
-
«Менің отбасы тарихым» – бала мен ата-ана бірге отбасы альбомын немесе плакат жасайды.
-
«Біз бірге ойнаймыз» аптасы – әр күнде түрлі бағыт: шығармашылық, қимылды ойын, танымдық тапсырма.
-
«Баланың күнделігі» – ата-ана мен бала күнделікті қызықты әрекеттерін жазып, суреттеп, апталық талқылау өткізеді.
-
-
Іс-шара атауы: «Баламен бірге шығармашылық әлемге саяхат»
Мақсаты:
-
Баланың қызығушылығын анықтау және дамыту;
-
Ата-ана мен баланың бірлескен іс-әрекетін қолдау;
-
Баланың әлеуметтік, шығармашылық және эмоционалдық дағдыларын нығайту.
Күні/уақыты: ___________________
Ұйымдастыру орны: Мектепке дейінгі ұйымның оқу залдары, ойын алаңыІс-шара барысы
1. Ұйымдастыру кезеңі
-
Ата-ана мен баланы қарсы алу, таныстыру.
-
Балалар мен ата-аналарды топтарға бөлу (4–5 жұп).
-
Іс-шараның мақсатын қысқаша түсіндіру: «Бүгін біз бірге ойнаймыз, сурет саламыз, қызығушылықтарымызды танытамыз».
2. Негізгі бөлім
2.1 «Не қызықты?» ойыны
Әр топқа бірнеше зат немесе ойыншықтар беріледі: конструктор, кітап, музыкалық аспап, сурет құралдары.
-
Бала мен ата-ана бірге қарап, баланың қайсына қызығушылығы басым екенін таңдайды.
-
Тәрбиеші әр баланың таңдауларын бақылау парағына жазып алады.
2.2 «Менің сүйікті ісім» шығармашылық ойыны
-
Бала өз сүйікті ісін суреттеп немесе көрсетеді (сурет, мүсін, рөлдік көрсету).
-
Ата-ана баланың іс-әрекетін қолдап, сұрақтар қояды: «Неліктен саған бұл қызықты?»
-
Тәрбиеші әр баланың қызығушылық бағытын тіркейді.
2.3 «Қызығушылық шеңбері»
Барлық балалар мен ата-аналар шеңберге тұрады.
-
Әр бала өз қызығушылығын айтып, ата-ана өз тәжірибесімен бөліседі: «Бала үйде қандай ойын ұнатады?».
-
Басқалар тыңдайды, ортақ қызығушылықтар анықталады.
2.4 Қолөнер немесе рөлдік ойын
-
Тақырып: «Менің отбасым» немесе «Қызықты әлем».
-
Бала мен ата-ана бірге шығармашылық тапсырманы орындайды: сурет салу, аппликация, кішкентай театрлық сахна.
-
Балалар өз жұмыстарын шеңберде көрсетеді, ата-ана бағалап, қолдау білдіреді.
-
Қорытынды бөлім
Балалар мен ата-аналар өз әсерімен бөліседі: «Бүгінгі іс-шарада не ұнады? Не үйрендің?»
-
Тәрбиеші қорытынды жасап, баланың қызығушылықтарын ата-аналарға көрсетеді, жеке кеңестер береді.
-
Барлық жұмыстардан шағын көрме ұйымдастыру (суреттер, аппликациялар, рөлдік көріністер).
Қажетті құралдар
-
Ойыншықтар: конструктор, доп, кітаптар, музыкалық аспаптар
-
Сурет, бояу, аппликация құралдары
-
Қағаз, қарындаш, фломастерлер
-
Бақылау парақтары
-
Үлкен шеңберлік алаң
Күтілетін нәтиже
-
Баланың қызығушылық бағыттары анықталады;
-
Ата-ана мен бала арасындағы байланыс нығаяды;
-
Баланың әлеуметтік және эмоционалдық дағдылары дамиды;
-
Ұжымдық іс-шараға қатысу арқылы топтағы қарым-қатынас дағдылары артады.
-
-
Сауалнама: «Бала қай іс-әрекетке көп көңіл бөледі?»
Мақсаты:
-
Бала үйде қандай әрекеттерге қызығушылық танытатынын анықтау;
-
Ата-ананың балаға бағытталған қолдауын жоспарлау;
-
Мектепке дейінгі ұйымдағы қызығушылықты зерттеу нәтижесін толықтыру.
Нұсқау
ата-аналарға:
«Төмендегі сұрақтарға балаңыздың әдеттеріне сәйкес жауап беріңіз.
Әр әрекетке балаңыз қаншалықты қызығатынын бағалаңыз: 5 – өте
қызығады, 3 – кейде қызығады, 1 – қызықпайды.»
Сауалнама үлгісі
|
№ |
Іс-әрекет түрі |
Бағалау (1–5) |
Қосымша түсінік/мысал |
|
1 |
Сурет салу, аппликация жасау |
|
|
|
2 |
Мүсіндеу немесе конструктормен ойнау |
|
|
|
3 |
Ән айту, музыкалық аспап ойнау |
|
|
|
4 |
Қимылды ойындар, спорт, би |
|
|
|
5 |
Кітап оқу, сұрақ қою, зерттеу |
|
|
|
6 |
Рөлдік ойындар, драматизация |
|
|
|
7 |
Ұлттық дәстүрлер мен әдет-ғұрыпқа қызығушылық |
|
|
|
8 |
Басқа (ата-ана толықтырады) |
|
|
Қорытынды:
-
Әр бала бойынша қызығушылық бағыттары анықталады.
-
Тәрбиеші мен ата-ана бірлесіп қызығушылықты дамытуға арналған жоспар жасайды.
-
Кері байланыс парақтары: ата-ана баланың үйдегі қызығушылығын тіркейді.
|
Кері байланыс парағы
Баланың аты-жөні:
___________________________ Мақсаты: Бала үйде қандай іс-әрекетке қызығушылық танытатынын тіркеп, тәрбиешіге ақпарат беру.
Нұсқау ата-аналарға:
Қорытынды:
|
4. Іс-шаралар жоспары
Іс-шара
атауы: «Баланың қызығушылығын
анықтау»
Мақсаты: Баланың қызығушылықтарын
анықтау және дамыту.
Кезеңдері:
-
Ұйымдастыру: таныстыру, мақсат қою, қатысушылармен танысу.
-
Негізгі бөлім: ойындар, бақылау, сұхбат, практикалық тапсырмалар.
-
Қорытынды: кері байланыс, ұсыныстар, қорытынды талқылау.
Жұмыс барысы:
-
Балалар мен ата-аналар бірге сурет салады немесе рөлдік ойын ойнайды.
-
Тәрбиеші қызығушылықты бағалайды, балаларға пікір беріп, ұсыныстар жасайды.
-
Ата-аналар өз тәжірибелерімен бөліседі.
-
Апталық жоспар бойынша: әр апта тақырыбына сай ойын, шығармашылық тапсырма өткізіледі (мысалы, 1-апта – «Сыпайылық», ойын: «Сәлемдесу»; 2-апта – «Үлгі көрсету», ойын: «Менің отбасым»).
5. Тәрбиешілер мен ата-аналарға практикалық нұсқаулар
-
Баланың әртүрлі іс-әрекеттерін ұсыну, бақылау.
-
Сұрақтар қою арқылы қызығушылықты анықтау.
-
Ойын және шығармашылық тапсырмалар арқылы белсенділікті арттыру.
-
Ата-анамен бірлесіп үйде қызықты тапсырмалар ұйымдастыру.
-
Баланың әрекеттерін күнделікті тіркеп, апталық талдау жүргізу.
6. Сараптамалық бақылау парағы
|
Баланың аты |
Көрнекі-қолданбалы |
Музыкалық |
Қимылды |
Танымдық |
Тұжырым |
|
Алишер |
5 |
3 |
4 |
5 |
Танымдық қызығушылығы жоғары, шығармашылыққа бейім |
|
Айгерім |
4 |
5 |
3 |
4 |
Музыкалық қызығушылығы жоғары, эмоциясын көрсетуге белсенді |
Балл жүйесі: 5 – белсенді, 3 – орташа, 1 – аз қызығушылық
7. Қорытынды
Баланың қызығушылығын дұрыс анықтау – мектепке дейінгі тәрбиенің маңызды бөлігі. Бұл:
-
Баланың шығармашылық қабілетін дамытуға;
-
Эмоциялық және әлеуметтік дағдыларды қалыптастыруға;
-
Ата-ана мен тәрбиеші арасындағы бірлескен жұмысқа негіз болады.
Жұмыс барысында:
-
Апталық жоспар бойынша ойын, шығармашылық және оқу тапсырмаларын өткізу;
-
Әр іс-шара соңында баланың қызығушылығы мен белсенділігін бақылау;
-
Ата-анамен кері байланыс, кеңестер беру;
-
Келесі аптаға жоспар жасап, баланың қызығушылығы мен даму бағыттарын бейімдеу.
Қолданылған әдебиеттер
-
Абдуллина, М. «Мектепке дейінгі ұйымдардағы балаларды дамыту». Алматы, 2020.
-
Ахметова, Г. «Баланың танымдық және шығармашылық қызығушылығын дамыту». Астана, 2019.
-
Баймұхамедова, Л. «Педагогикалық әдістер мен ойындар». Алматы, 2018.
-
Қасымова, Ж. «Баланың әлеуметтік және эмоционалдық дамуы». Алматы, 2021.
-
Мұқанова, С. «Мектепке дейінгі тәрбие: тәжірибелік нұсқаулар». Астана, 2020.
-
Назарбаев, Н. «Ұлттық дәстүрлер мен отбасы тәрбиесі». Алматы, 2017.
-
Оразбаева, Р. «Мектепке дейінгі ұйымдардағы ата-анамен жұмыс». Алматы, 2019.
-
Педагогика және психология саласындағы зерттеу мақалалары (2018–2022)
жүктеу мүмкіндігіне ие боласыз
Бұл материал сайт қолданушысы жариялаған. Материалдың ішінде жазылған барлық ақпаратқа жауапкершілікті жариялаған қолданушы жауап береді. Ұстаз тілегі тек ақпаратты таратуға қолдау көрсетеді. Егер материал сіздің авторлық құқығыңызды бұзған болса немесе басқа да себептермен сайттан өшіру керек деп ойласаңыз осында жазыңыз
«Мектепке дейінгі ұйымдарда баланың қызығушылығын анықтау жолдары»
«Мектепке дейінгі ұйымдарда баланың қызығушылығын анықтау жолдары»

ӘДІСТЕМЕЛІК ҚҰРАЛ
Жұмыс
орны:
Түркістан облысының білім басқармасы
Шардара ауданының білім бөлімі
«Бәйшешек» бөбекжай
бақшасы МКҚК
Тақырыбы:
«Мектепке дейінгі ұйымдарда
баланың қызығушылығын анықтау
жолдары»
Дайындаған:Эдилова Ханслу Ахметджумаевна
Лауазымы:
тәрбиеші,
педагог
Еңбек өтілі: 15
жыл
Түркістан облысы Шардара ауданы
Алатау батыр ауылы «Бәйшешек»
бөбекжай бақшасы
МКҚК
Алатау батыр– 2026 жыл
Мазмұн
-
Кіріспе
-
Негізгі бөлім
2.1 Баланың қызығушылығын анықтаудың маңызы
2.2 Қызығушылық түрлері
2.3 Баланың қызығушылығын анықтау әдістері
2.4 Қызығушылықты зерттеуге арналған практикалық ойындар -
Ата-анамен жұмыс формалары
-
Іс-шаралар жоспары
-
Тәрбиешілер мен ата-аналарға практикалық нұсқаулар
-
Сараптамалық бақылау парағы
-
Қорытынды
1. Кіріспе
Балалардың дамуы олардың бір іс-әрекетке қызығушылығына тікелей байланысты. Қызығушылық – балаға жаңа нәрселерді үйренуге, ойлауға және шығармашылық әрекеттерді жасауға ынта беретін күш. Мектепке дейінгі ұйымдарда әр баланың қызығушылығын дұрыс анықтау педагог үшін өте маңызды.
Мақсаты:
-
Баланың қызығушылықтарын анықтау әдістерін көрсету;
-
Тәрбиешілерге практикалық құралдар ұсыну;
-
Ата-анамен бірлескен іс-шараларды ұйымдастыру.
2. Негізгі бөлім
2.1 Баланың қызығушылығын анықтаудың маңызы
Баланың қызығушылығы:
-
Танымдық дағдыларды дамытуға;
-
Шығармашылық қабілетін арттыруға;
-
Әлеуметтік және эмоционалдық дамуына әсер етеді.
Баланың неге қызығатынын білу – тәрбиешілерге әр баламен жеке тәсіл жасауға мүмкіндік береді.
2.2 Қызығушылық түрлері
-
Көрнекі-қолданбалы қызығушылық – сурет салу, мүсіндеу, аппликация жасау.
-
Музыкалық қызығушылық – ән айту, музыкалық аспаптар ойнау.
-
Денелік-эмоциялық қызығушылық – қимылды ойындар, спорт, би.
-
Танымдық қызығушылық – кітап оқу, сұрақ қою, жаңа нәрселерді зерттеу.
2.3 Баланың қызығушылығын анықтау әдістері
-
Бақылау – тәрбиеші күнделікті іс-әрекеттерін қарап, бала қай нәрсеге көп көңіл бөлетінін белгілейді.
Мысал: бала көбінесе сурет салып отырса, көрнекі-қолданбалы қызығушылығы басым деген сөз.
Баланың қызығушылығын бақылау кестесі (апталық)
|
Баланың аты- жөні |
Көрнекі-қолданбалы әрекеттер (сурет, аппликация) |
Музыкалық әрекеттер (ән айту, аспап ойнау) |
Қимылды әрекеттер (ойын, спорт, би) |
Танымдық әрекеттер (кітап оқу, сұрақ, зерттеу) |
Қысқаша ескертпе / байқау |
|
Алишер |
5 |
3 |
4 |
5 |
Танымдық қызығушылығы жоғары, шығармашылыққа бейім |
|
Айгерім |
4 |
5 |
3 |
4 |
Музыкалық қызығушылығы жоғары, эмоциясын көрсетуге белсенді |
Бағалау жүйесі:
-
5 – белсенді, көп уақыт бөледі
-
3 – орташа қызығушылық
-
1 – аз қызығушылық
Қалай рәсімдейді:
-
Кестені апта сайын немесе ай сайын толтырыңыз.
-
Әр іс-әрекеттің жанында баланың белсенділігін көрсететін санды қойыңыз (1, 3, 5).
-
Қысқаша ескертпеде әр баланың ерекшеліктерін жазу.
-
Аптаның соңында кестені жинақтап, қызығушылық бағыттарын талдау.
-
Сұхбат (диалог) – балаға: «Не жасағанды ұнатасың?», «Қай ойын саған қатты ұнайды?» деген сұрақтар қою.
Сұхбатты рәсімдеу кестесі
|
Баланың аты |
Сұрақ: «Не жасағанды ұнатасың?» |
Сұрақ: «Қай ойын саған қызықты?» |
Қызығушылық бағыты |
Қосымша ескертпе |
|
Алишер |
Сурет салуды ұнатамын |
Конструктормен ойнағым келеді |
Көрнекі-қолданбалы, танымдық |
Шығармашылыққа бейім, зейіні ұзақ |
|
Айгерім |
Ән айтып ойнағанды жақсы көремін |
Би жасау ойындарын ұнатамын |
Музыкалық, қимылды |
Эмоциясын жақсы көрсетеді, белсенді |
Қалай рәсімделеді:
-
Әр балаға жеке сұрақтар қойылады, жазбаша немесе электрондық түрде жауап тіркеледі.
-
Жауаптарды кітапша немесе кесте арқылы жазып отыру керек.
-
Әр жауапқа қысқаша талдау қосылады: қандай қызығушылық дамиды, қай іс-әрекетке белсенді.
-
Барлық балалардан мәлімет жинап болған соң, топтық немесе жеке талдау жасауға болады.
-
Ойын арқылы анықтау – түрлі ойыншықтар мен материалдарды ұсынып, бала қайсына қызығушылығы барын бақылау.
Мысал: конструктор, кітап, музыкалық аспап.
Ойын арқылы қызығушылықты анықтау кестесі
|
Баланың аты |
Қолданылған ойыншық / материал |
Баланың әрекеті (қалай ойнады, қанша уақыт бөлді) |
Қызығушылық бағыты |
Қысқаша ескертпе |
|
Алишер |
Конструктор |
Үлкен ғимарат жасады, 20 минут ойнады |
Танымдық, көрнекі-қолданбалы |
Қиын тапсырмаларды шешуге ынталы |
|
Айгерім |
Музыкалық аспап |
Ән айтып, барабан ойнады, 15 минут |
Музыкалық, қимылды |
Эмоциясын ашық көрсетеді |
|
Бағдат |
Кітап |
10 минут оқыды, суреттерді қарады |
Танымдық |
Жаңа ақпаратқа қызығушылығы жоғары |
Қалай рәсімделеді:
-
Балаларға бірнеше ойыншық немесе материал беріледі (конструктор, кітап, музыкалық аспап, сурет құралдары).
-
Әр баланың әрбір әрекеті бақылау кестесіне тіркеледі:
-
Қанша уақыт ойнағаны,
-
Қандай әрекет жасағаны,
-
Баланың реакциясы, қызығушылығы.
-
Әр ойыншыққа бөлек бағыт белгілеп, баланың қайсысына белсенді екенін анықтайды.
-
Соңында барлық мәліметтерді жинақтап, қорытынды шығару: мысалы, көрнекі-қолданбалы немесе музыкалық қызығушылық басым.
-
Сауалнама және бақылау парақтары – әр балаға арналған парақ: қай әрекетке көп уақытын жұмсайды, қандай тақырыпқа қызығушылығы бар.
Бағалау: белсенді (5), орташа (3), аз қызығушылық (1).
Баланың қызығушылығын тіркеу парағы
Баланың аты: ____________________
Бағалау жүйесі:
Тәрбиешінің қорытындысы: ________________________________________________________________ ________________________________________________________________ ________________________________________________________________ ________________________________________________________________ Қалай рәсімделеді:
|
-
Ата-анамен бірлескен әдіс – ата-анаға қысқаша сауалнама беру: бала үйде не істегенді жақсы көреді, қандай хоббилері бар.
Мысал: «Сурет салуды ұнатады», «Ән айтып ойнайды», «Көлікке қызығушылық танытады», «Мультфильм көргенді ұнатады».
Ата-анамен бірлескен қызығушылық сауалнамасы
Баланың
аты: ____________________
Қалай рәсімделеді:
|
2.4 Қызығушылықты зерттеуге арналған практикалық ойындар
-
«Не қызықты?» ойыны – бірнеше заттарды көрсетіп, бала қайсын таңдайтынын бақылау.
-
«Не қызықты?» ойыны – бақылау парағы
Баланың аты: ____________________
Тобы: ____________________
Ойын күні: ____________________Қойылған заттар / материалдар
Баланың әрекеті (қалай таңдайды, қанша уақыт бөледі)
Қызығушылық бағыты
Қысқаша ескертпе
Кітап
Титтей қарап, 5 минут оқыды
Танымдық
Сөздерді тануға ынтасы бар
Конструктор
10 минут ғимарат жасады
Танымдық, көрнекі-қолданбалы
Логикалық ойлауға бейім
Музыкалық аспап
7 минут барабан ойнады
Музыкалық
Эмоциясын жақсы көрсетеді
Сурет құралдары
8 минут сурет салды
Көрнекі-қолданбалы
Түстермен тәжірибе жасағанды ұнатады
Доп
5 минут доп ойнады
Қимылды
Қозғалысты жақсы қабылдайды
Қалай рәсімделеді:
-
Балаларға бірнеше зат немесе материал көрсетіледі.
-
Әр баланың әр затқа реакциясы бақылау парағына тіркеледі:
-
Қанша уақытқа көңіл бөлді,
-
Қандай әрекет жасады,
-
Баланың эмоциясы мен қызығушылығы.
-
Қызығушылық бағыты әр зат бойынша анықталады: көрнекі-қолданбалы, музыкалық, қимылды, танымдық.
-
Соңында тәрбиеші барлық мәліметті жинақтап, қорытынды шығарады: баланың қай іс-әрекетке қызығушылығы басым екенін көрсетеді.
-
-
«Менің сүйікті ісім» ойыны – бала өз сүйікті ісін суреттейді немесе көрсетеді.
-
«Менің сүйікті ісім» ойыны – бақылау парағы
Баланың аты: ____________________
Тобы: ____________________
Ойын күні: ____________________Баланың сүйікті ісі
Бала қалай көрсетті (сурет, көрсетілім, сөз)
Қызығушылық бағыты
Қысқаша ескертпе
Сурет салу
Қағазға сурет салды, түстерді таңдады
Көрнекі-қолданбалы
Түстермен тәжірибе жасағанды ұнатады
Ән айту
Ән орындады, эмоциясын көрсетті
Музыкалық
Музыкаға деген қызығушылығы жоғары
Конструктор
Блоктардан ғимарат жасады
Танымдық, көрнекі-қолданбалы
Логикалық ойлауға бейім
Қимылды ойындар
Доппен ойнады, қозғалысты көрсетті
Қимылды
Денелік белсенділігі жоғары
Кітап оқу
Әңгіме айтып, кейіпкерлерді сипаттады
Танымдық
Сұрақ қою арқылы зерттеуге ынтасы бар
Қалай рәсімделеді:
-
Әр бала өз сүйікті ісін көрсетеді: сурет, рөлдік көрсетілім немесе сөзбен сипаттау.
-
Тәрбиеші әр әрекетті бақылап, қызығушылық бағытын тіркейді: көрнекі-қолданбалы, музыкалық, қимылды, танымдық.
-
Қысқаша ескертпеде баланың ерекшеліктерін жазу: қызығушылық деңгейі, шығармашылық қабілеті, эмоция көрсетуі.
-
Барлық балалар бойынша мәліметтерді жинақтап, топтық талдау жасауға болады.
-
Апталық немесе айлық қорытындыда баланың қай іс-әрекетке қызығушылығы басым екенін көрсетуге арналған.
-
-
«Қызығушылық шеңбері» – топтық ойын: әр бала өз қызығушылығын айтып, құрдастарымен бөліседі.
«Қызығушылық шеңбері» – бақылау парағы
Тобы:
____________________
Қалай рәсімделеді:
|
3. Ата-анамен жұмыс формалары
-
Ата-аналар жиналысы: бала қызығушылығын анықтау тәсілдерін көрсету, кеңестер беру.
1. Тақырыпты таныстыру
-
«Баланың қызығушылығы – оның дамуының негізі» деп қысқаша түсіндіру.
-
Баланың неге әртүрлі іс-әрекеттерге қызығатынын түсіндіру: танымдық, көрнекі-қолданбалы, музыкалық, қимылды.
2. Қызығушылықты анықтау тәсілдерін көрсету
-
Бақылау:
-
Мысал: бала үйде немесе балабақшада не істегенді көбірек ұнатады, сол бойынша қызығушылық бағытын анықтауға болады.
-
Ата-анаға: «Бала ойыншықпен қанша уақыт ойнайды? Кітапқа қызығушылығы бар ма?» деген сұрақтар беру.
-
Сұхбат (диалог):
-
Ата-ана баламен сұрақ арқылы сөйлесіп, оның қызығушылығын біледі: «Сен қандай ойын ойнағанды ұнатасың?»
-
Қажет болса, баланың сөзбен немесе суретпен жауап беруін сұрау.
-
Ойын арқылы анықтау:
-
Үйде ойыншықтар, кітаптар, музыкалық аспаптар ұсынып, бала қайсына көбірек көңіл бөледі, соны бақылау.
-
Ата-анаға «Бала доппен қанша уақыт ойнады, конструктормен қанша уақыт өткізді?» деп бақылау жүргізу ұсынылады.
-
Сауалнама немесе бақылау парағы:
-
«Бала қай іс-әрекетке көп уақыт бөледі?» деген қысқаша кесте жасау.
-
Балаға әртүрлі іс-әрекеттерді белгілеп, белсенділігін бағалау.
3. Кеңестер беру
-
Баланың қызығушылығын ескеріп, үйде шығармашылық іс-шараларды ұйымдастыру.
-
Баланың әртүрлі әрекеттерін қолдау: сурет салса, мақтау; ойын ойнаса, бірге қатысу.
-
Ұлттық дәстүрлерді қосу: қонақ күту, сыйлық беру, отбасы мүшелеріне құрмет көрсету.
-
Жеке қызығушылықтарына арналған апталық тапсырмалар беру: мысалы, «Апта бойы баламен бірге сурет салу» немесе «Бала сүйікті әнін бірге орындау».
4. Практикалық бөлім
-
Жиналыс барысында қысқаша демонстрация көрсету: «Не қызықты?», «Менің сүйікті ісім» ойындарының үлгілері.
-
Ата-аналардан балаларымен үйде қысқа ойын өткізуін сұрау.
5. Қорытынды
-
Бала қызығушылығын анықтау – оның дамуы мен шығармашылығын қолдаудың басты жолы.
-
Ата-ана мен тәрбиеші бірлесіп, баланың қызығушылығын бақылап, дамытса, бала толыққанды дамиды.
-
Ашық есік күні: ата-ана мен бала бірлесіп ойын, шығармашылық іс-шараға қатысады.
Іс-шаралар атаулары
-
1. Рөлдік және драмалық ойындар
-
«Менің отбасым» – бала мен ата-ана үйдегі күнделікті іс-әрекеттерді көрсетеді: дастарқан әзірлеу, сыйлық беру, амандасу.
-
«Мамандық шеңбері» – әр бала түрлі мамандықты рөлде ойнайды (дәрігер, аспаз, мұғалім) және ата-ана бірге қатысады.
-
«Қызықты сапар» – үйде немесе бақшада шағын саяхат сценарийін жасап, балалар мен ата-аналар бірге әрекет етеді.
2. Шығармашылық іс-шаралар
-
Қолөнер шеберханасы – сурет, аппликация, мүсін жасау; ұлттық салт-дәстүр элементтерін қосу.
-
Сурет арқылы әңгімелеу – бала өз суретін салып, ата-ана оған сұрақтар қойып, әңгімелейді.
-
Сиқырлы қапшық – қапшыққа түрлі материалдар салып, бала мен ата-ана бір-біріне шығармашылық тапсырма береді (құрастыру, киім жасау, декорация).
3. Танымдық ойындар мен тәжірибелік зерттеулер
-
«Кім жылдам?» – конструктор немесе пазл жинау арқылы логикалық дағдыларды дамыту.
-
«Табу ойыны» – үйде немесе топта заттарды сипаттап, баланың зейінін дамыту.
-
«Эксперимент шеберханасы» – су, топырақ, бояулар арқылы қарапайым тәжірибелер жасау.
4. Музыкалық және қимылды іс-шаралар
-
Музыкалық шеңбер – ән айтып, би билеу, музыкалық аспаптарды бірге ойнау.
-
«Қимылды әңгіме» – оқиға бойынша қимылмен көрсету, эмоцияны білдіру.
-
«Достық эстафетасы» – топтық ойындар арқылы топтық ынтымақтастықты дамыту.
5. Әлеуметтік және этикалық ойындар
-
«Жақсы-жаман» ойыны – карточка немесе сурет арқылы дұрыс пен бұрысты ажырату.
-
«Батылдық шеңбері» – әр бала өз пікірін айтады, ата-ана қолдау көрсетеді.
-
«Қонаққа келдік» – ұлттық дәстүрлер бойынша қонақ күту, сыйлық беру әрекеттерін көрсету.
6. Бірлескен жобалар мен шығармашылық апта
-
«Менің отбасы тарихым» – бала мен ата-ана бірге отбасы альбомын немесе плакат жасайды.
-
«Біз бірге ойнаймыз» аптасы – әр күнде түрлі бағыт: шығармашылық, қимылды ойын, танымдық тапсырма.
-
«Баланың күнделігі» – ата-ана мен бала күнделікті қызықты әрекеттерін жазып, суреттеп, апталық талқылау өткізеді.
-
-
Іс-шара атауы: «Баламен бірге шығармашылық әлемге саяхат»
Мақсаты:
-
Баланың қызығушылығын анықтау және дамыту;
-
Ата-ана мен баланың бірлескен іс-әрекетін қолдау;
-
Баланың әлеуметтік, шығармашылық және эмоционалдық дағдыларын нығайту.
Күні/уақыты: ___________________
Ұйымдастыру орны: Мектепке дейінгі ұйымның оқу залдары, ойын алаңыІс-шара барысы
1. Ұйымдастыру кезеңі
-
Ата-ана мен баланы қарсы алу, таныстыру.
-
Балалар мен ата-аналарды топтарға бөлу (4–5 жұп).
-
Іс-шараның мақсатын қысқаша түсіндіру: «Бүгін біз бірге ойнаймыз, сурет саламыз, қызығушылықтарымызды танытамыз».
2. Негізгі бөлім
2.1 «Не қызықты?» ойыны
Әр топқа бірнеше зат немесе ойыншықтар беріледі: конструктор, кітап, музыкалық аспап, сурет құралдары.
-
Бала мен ата-ана бірге қарап, баланың қайсына қызығушылығы басым екенін таңдайды.
-
Тәрбиеші әр баланың таңдауларын бақылау парағына жазып алады.
2.2 «Менің сүйікті ісім» шығармашылық ойыны
-
Бала өз сүйікті ісін суреттеп немесе көрсетеді (сурет, мүсін, рөлдік көрсету).
-
Ата-ана баланың іс-әрекетін қолдап, сұрақтар қояды: «Неліктен саған бұл қызықты?»
-
Тәрбиеші әр баланың қызығушылық бағытын тіркейді.
2.3 «Қызығушылық шеңбері»
Барлық балалар мен ата-аналар шеңберге тұрады.
-
Әр бала өз қызығушылығын айтып, ата-ана өз тәжірибесімен бөліседі: «Бала үйде қандай ойын ұнатады?».
-
Басқалар тыңдайды, ортақ қызығушылықтар анықталады.
2.4 Қолөнер немесе рөлдік ойын
-
Тақырып: «Менің отбасым» немесе «Қызықты әлем».
-
Бала мен ата-ана бірге шығармашылық тапсырманы орындайды: сурет салу, аппликация, кішкентай театрлық сахна.
-
Балалар өз жұмыстарын шеңберде көрсетеді, ата-ана бағалап, қолдау білдіреді.
-
Қорытынды бөлім
Балалар мен ата-аналар өз әсерімен бөліседі: «Бүгінгі іс-шарада не ұнады? Не үйрендің?»
-
Тәрбиеші қорытынды жасап, баланың қызығушылықтарын ата-аналарға көрсетеді, жеке кеңестер береді.
-
Барлық жұмыстардан шағын көрме ұйымдастыру (суреттер, аппликациялар, рөлдік көріністер).
Қажетті құралдар
-
Ойыншықтар: конструктор, доп, кітаптар, музыкалық аспаптар
-
Сурет, бояу, аппликация құралдары
-
Қағаз, қарындаш, фломастерлер
-
Бақылау парақтары
-
Үлкен шеңберлік алаң
Күтілетін нәтиже
-
Баланың қызығушылық бағыттары анықталады;
-
Ата-ана мен бала арасындағы байланыс нығаяды;
-
Баланың әлеуметтік және эмоционалдық дағдылары дамиды;
-
Ұжымдық іс-шараға қатысу арқылы топтағы қарым-қатынас дағдылары артады.
-
-
Сауалнама: «Бала қай іс-әрекетке көп көңіл бөледі?»
Мақсаты:
-
Бала үйде қандай әрекеттерге қызығушылық танытатынын анықтау;
-
Ата-ананың балаға бағытталған қолдауын жоспарлау;
-
Мектепке дейінгі ұйымдағы қызығушылықты зерттеу нәтижесін толықтыру.
Нұсқау
ата-аналарға:
«Төмендегі сұрақтарға балаңыздың әдеттеріне сәйкес жауап беріңіз.
Әр әрекетке балаңыз қаншалықты қызығатынын бағалаңыз: 5 – өте
қызығады, 3 – кейде қызығады, 1 – қызықпайды.»
Сауалнама үлгісі
|
№ |
Іс-әрекет түрі |
Бағалау (1–5) |
Қосымша түсінік/мысал |
|
1 |
Сурет салу, аппликация жасау |
|
|
|
2 |
Мүсіндеу немесе конструктормен ойнау |
|
|
|
3 |
Ән айту, музыкалық аспап ойнау |
|
|
|
4 |
Қимылды ойындар, спорт, би |
|
|
|
5 |
Кітап оқу, сұрақ қою, зерттеу |
|
|
|
6 |
Рөлдік ойындар, драматизация |
|
|
|
7 |
Ұлттық дәстүрлер мен әдет-ғұрыпқа қызығушылық |
|
|
|
8 |
Басқа (ата-ана толықтырады) |
|
|
Қорытынды:
-
Әр бала бойынша қызығушылық бағыттары анықталады.
-
Тәрбиеші мен ата-ана бірлесіп қызығушылықты дамытуға арналған жоспар жасайды.
-
Кері байланыс парақтары: ата-ана баланың үйдегі қызығушылығын тіркейді.
|
Кері байланыс парағы
Баланың аты-жөні:
___________________________ Мақсаты: Бала үйде қандай іс-әрекетке қызығушылық танытатынын тіркеп, тәрбиешіге ақпарат беру.
Нұсқау ата-аналарға:
Қорытынды:
|
4. Іс-шаралар жоспары
Іс-шара
атауы: «Баланың қызығушылығын
анықтау»
Мақсаты: Баланың қызығушылықтарын
анықтау және дамыту.
Кезеңдері:
-
Ұйымдастыру: таныстыру, мақсат қою, қатысушылармен танысу.
-
Негізгі бөлім: ойындар, бақылау, сұхбат, практикалық тапсырмалар.
-
Қорытынды: кері байланыс, ұсыныстар, қорытынды талқылау.
Жұмыс барысы:
-
Балалар мен ата-аналар бірге сурет салады немесе рөлдік ойын ойнайды.
-
Тәрбиеші қызығушылықты бағалайды, балаларға пікір беріп, ұсыныстар жасайды.
-
Ата-аналар өз тәжірибелерімен бөліседі.
-
Апталық жоспар бойынша: әр апта тақырыбына сай ойын, шығармашылық тапсырма өткізіледі (мысалы, 1-апта – «Сыпайылық», ойын: «Сәлемдесу»; 2-апта – «Үлгі көрсету», ойын: «Менің отбасым»).
5. Тәрбиешілер мен ата-аналарға практикалық нұсқаулар
-
Баланың әртүрлі іс-әрекеттерін ұсыну, бақылау.
-
Сұрақтар қою арқылы қызығушылықты анықтау.
-
Ойын және шығармашылық тапсырмалар арқылы белсенділікті арттыру.
-
Ата-анамен бірлесіп үйде қызықты тапсырмалар ұйымдастыру.
-
Баланың әрекеттерін күнделікті тіркеп, апталық талдау жүргізу.
6. Сараптамалық бақылау парағы
|
Баланың аты |
Көрнекі-қолданбалы |
Музыкалық |
Қимылды |
Танымдық |
Тұжырым |
|
Алишер |
5 |
3 |
4 |
5 |
Танымдық қызығушылығы жоғары, шығармашылыққа бейім |
|
Айгерім |
4 |
5 |
3 |
4 |
Музыкалық қызығушылығы жоғары, эмоциясын көрсетуге белсенді |
Балл жүйесі: 5 – белсенді, 3 – орташа, 1 – аз қызығушылық
7. Қорытынды
Баланың қызығушылығын дұрыс анықтау – мектепке дейінгі тәрбиенің маңызды бөлігі. Бұл:
-
Баланың шығармашылық қабілетін дамытуға;
-
Эмоциялық және әлеуметтік дағдыларды қалыптастыруға;
-
Ата-ана мен тәрбиеші арасындағы бірлескен жұмысқа негіз болады.
Жұмыс барысында:
-
Апталық жоспар бойынша ойын, шығармашылық және оқу тапсырмаларын өткізу;
-
Әр іс-шара соңында баланың қызығушылығы мен белсенділігін бақылау;
-
Ата-анамен кері байланыс, кеңестер беру;
-
Келесі аптаға жоспар жасап, баланың қызығушылығы мен даму бағыттарын бейімдеу.
Қолданылған әдебиеттер
-
Абдуллина, М. «Мектепке дейінгі ұйымдардағы балаларды дамыту». Алматы, 2020.
-
Ахметова, Г. «Баланың танымдық және шығармашылық қызығушылығын дамыту». Астана, 2019.
-
Баймұхамедова, Л. «Педагогикалық әдістер мен ойындар». Алматы, 2018.
-
Қасымова, Ж. «Баланың әлеуметтік және эмоционалдық дамуы». Алматы, 2021.
-
Мұқанова, С. «Мектепке дейінгі тәрбие: тәжірибелік нұсқаулар». Астана, 2020.
-
Назарбаев, Н. «Ұлттық дәстүрлер мен отбасы тәрбиесі». Алматы, 2017.
-
Оразбаева, Р. «Мектепке дейінгі ұйымдардағы ата-анамен жұмыс». Алматы, 2019.
-
Педагогика және психология саласындағы зерттеу мақалалары (2018–2022)
шағым қалдыра аласыз













