Пәні: Дүниежүзі тарихы
Сабақтың тақырыбы: «Мемлекет түсінігі. Мемлекет формаларының эволюциясы: ежелгі кезеңнен бүгінгі күнге дейін»
1. Мақсаты(оқу нәтижелері): Мемлекет формаларының даму тарихын түсіну және әр кезеңдегі ерекшеліктерді ажыратуды үйренеді;
2. Міндеттері (бағалау критерийлер): Мемлекет формаларының кезеңдерін ажырата білу; әр кезеңнің сипаттамаларын сипаттай білу; мемлекет формаларының қазіргі кездегі маңызын түсіндіру.
3. Күтілетін нәтижелер: Мемлекет формаларының дамуын талдау арқылы олардың эволюциясын түсінеді және қазіргі кездегі мемлекеттердің әртүрлі формаларының негізін түсінуге қабілетті болады.
Сабақтың көрнекі кұралдары: Дидактикалық материалдар, оқулықтар, компьютер, интерактивті мультимедиялық проектор, т.б. //https://bilimger.kz/category/dunie-zhuzi-tarihy/
Сабақтың түрі: аралас сабақ
Сабақтың әдіс-тәсілдері: Деңгейлеп, СТО технологиясы
Сабақтың барысы:
I. Ұйымдастыру кезеңі: Оқушылармен сәлемдесу, аудитория тазалығына мән беру, оқушыларды түгелдеу, оқу құралдарын қадағалау, назарларын сабаққа аудару.
II. Үй тапсырмасын тексеру:
Тақырыбы: «Социогенез теориялары»
-
Әлеуметтік прогресс теориясы
-
Эволюциялық тұрғыдан қарау
-
Модернизациялық ж/е өркениеттік тұрғыдан қарау
1-тапсырма: «Басқатырғыш» интелектуалды ойын

-
Социогенез теориясы нені зерттейді? (Қоғам-ң пайда болуын)
-
«Социогенез» термині қай тілден енген? Грек тілінен ("socius" – қоғам, "genesis" – шығу тегі, пайда болу)
-
Социогенез процесі нәтижесінде не қалыптасты? (Адам және қоғам)
-
Адамзат қоғамының тарихи-философиялық теориясының негізін қалаушы: (Адам Фергюсон)
-
Адамзат қоғамын биологиялық ағзаға балама ретінде қарастырды: (Герберт Спенсер)
-
Формациялық бағыттың негізін қалаушылар: (К. Марк пен Ф. Энгельс)
-
Ең алғашқы адамдар қауымы қалай аталады? (Архаикалық)
-
Адамдардың әртүрлі әлеуметтік топтарға жататынын білдіретін айырмашылық: (Әлеуметтік жіктеліс)
-
Әлеуметтік ұжымның алғашқы формасы: (Туыстық қауым)
-
Индустриалды қоғамға өту қай жерлерден бастау алды? (Еуропа мен Солтүстік Америкада)
-
Индустриалды қоғам нешеге бөлінеді? (Әлеуметтік мобильдік тік және көлденең)
-
Постиндустриалды дәуірдің басты кейіпкері: (Әлеуметтік мобильдік тік және көлденең)
2-тапсырма: Сәйкестендіру: Берілген ұғымның сипатына қарай сәйкестірілген дұрыс жауабын табыңдар.
|
|
Ұғым |
|
Сипаты |
|
1. |
Социогенез |
А |
Адамды тарихты қалыптастырушы жасампаз ретінде бағалап, қоғамдағы рухани факторларының дамуына, жекелеген қоғамдар мен мемлекеттердің және халықтар тарихының ерекшелігіне басым бағыт беру. |
|
2. |
Формациялық әдіс |
В |
Қоғамның пайда болуы жөніндегі ілім |
|
3. |
Өркениеттік әдіс |
С |
Адамзат қоғамы төменгі сатыдан жоғарыға қарай даму |
Дұрыс жауабы: 1) В; 2) С; 3) А
![]()
3-тапсырма: «Социогенез» викторина ойыны https://wordwall.net/ru/resource/69048800/

Жаңа сабақ:
-
Мемлекеттің пайда болу теориясы
-
Мемлекет формаларының эволюциясы (республикалық және монархиялық түрлері)
-
Мемлекетті басқарудың басқа да формалары.
Бекіту:
1-тапсырма: «Миллион кімге бұйырады»

1. Мемлекет — бұл: Белгілі бір аумақта тұратын халыққа билік жүргізетін саяси ұйым
2.Мемлекеттің негізгі белгілерінің бірі: Егемендік және билік аппараты
3. Мемлекеттің пайда болуын күш пен зорлық арқылы түсіндіретін теория: Зорлық-зомбылық теориясы
4. Мемлекеттің пайда болуының теологиялық теориясы нені негіздейді? Мемлекетті құдай жаратқан деп түсіндіреді
5. Алғашқы мемлекеттер қай жерде пайда болды? Африка, Ежелгі Шығыс елдерінде
6. Ежелгі Шығыстағы алғашқы мемлекеттің түрі: Құл иеленушілік монархия
-
Феодалдық мемлекеттің басты ерекшелігі: Билік феодалдарға тәуелді, жер иелену басты күш
-
Буржуазиялық мемлекеттің пайда болуы қай кезеңмен байланысты? Жаңа заман
-
Демократиялық мемлекеттің басты белгісі: Халық билігі және құқықтық теңдік
-
Унитарлық мемлекет дегеніміз: Бір орталықтан басқарылатын мемлекет
11.Федеративтік мемлекет мысалы: Ресей
-
Мемлекет формасының құрамдас бөліктері: Басқару формасы, мемлекеттік құрылымы және саяси режим
-
Авторитарлық режимнің басты белгісі: Бір партияның үстемдігі және биліктің шоғырлануы
-
Тоталитарлық мемлекеттерге тән емес белгі: Азаматтық қоғамның дамуы
-
Қазіргі заманғы мемлекеттердің даму тенденциясы: Демократиялық институттардың күшеюі
2-тапсырма. Сәйкестендіру.
|
1. |
Монарх шартты түрде ғана жоғары билік иесі әрі сот жүйесінің басшысы болып саналады. Ол формалды түрде ғана үкіметті жасақтап, министрлерді ауыстырады, әскери және полиция күштеріне өкім жүргізуге, жарлықтар беруге, заңдық бастамалар ұсыну мен парламентті тарату құқығына ие. |
Президенттік республика |
|
2.
|
Президент бір мезгілде мемлекет басшысы және атқарушы биліктің басшысы болып табылады. |
Абсолютті монархия |
|
3.
|
Монархтың билігі түрлі сословиелік өкілдік органдармен үйлесімде атқарылатын, ал қызметі заңдық сипатқа ие мемлекеттік форма. |
Жартылай президенттік немесе президенттік-парламенттік республика |
|
4.
|
Үкімет парламенттік негізде құрылады және үкімет өз қызметінде парламент бақылауында болуы |
Парламенттік республика |
|
5. |
Тәуелсіз басшы ешқандай шектеусіз, шексіз билік жүргізетін мемлекеттік форма. Монархқа барлық жоғарғы заң шығарушы, атқарушы және сот билігі тиесілі. |
Сословиелік-өкілетті монархия |
|
6. |
Мұндай үкіметті жасақтау мен оның қызметін бақылау өкілеттіліктері президент пен парламент арасында бөлінетін билік формасы. Президент те, парламент те үкіметті құру мен оның қызметін бақылауға атсалысады. |
Шектеулі монархия |
3-тапсырма. «Еркін пікір ойыны» https://wordwall.net/resource/62163346/

4-тапсырма. «Банкомат» ойыны

1. Билікті мұрагерлік
бойынша өмір бойы иелену? (Монархия)
2. Билік белгілі бір мерзімге сайланатын сайланбалы органға тиесілі
болатын мемлекет? (Республика)
3. Күштеу арқылы құрылатын күрделі мемлекет? (Империя)
4. Президентті және Үкіметті сайлау құқығына ие заң шығарушы орган?
(Парламент)
5. Күрделі, одақтас мемлекет, оның бөліктері мемлекеттік құрылымдар
болып табылады және белгілі бір дәрежеде мемлекеттік егемендікке ие
болатын мемлекет? (Федерация)
6. Белгілі бір
мақсаттарға жету үшін құрылған мемлекеттердің уақытша одағы?
(Конфедерация)
7. Халық мемлекеттік билікті жүзеге асыруға тікелей және
өкілдік арқылы қатыса алатын мемлекет? (Демократия)
8. Саяси құқықтар мен бостандықтарды жоққа шығаратын мелекет?
(Антидемократия)
5- тапсырма: Сергіту сәті https://wordwall.net/resource/99916884/

Пайдаланылған әдебиеттер тізімі
-
Р.Қайырбекова, А.Ибраева, Г.Аязбаева «Дүниежүзі тарихы»
-
ынып 1-бөлім Алматы: Мектеп, 2020 ж.
-
Р.Қайырбекова, А.Ибраева, Г.Аязбаева «Дүниежүзі тарихы»
11 сынып 2-бөлім Алматы: Мектеп, 2020 ж.
жүктеу мүмкіндігіне ие боласыз
Бұл материал сайт қолданушысы жариялаған. Материалдың ішінде жазылған барлық ақпаратқа жауапкершілікті жариялаған қолданушы жауап береді. Ұстаз тілегі тек ақпаратты таратуға қолдау көрсетеді. Егер материал сіздің авторлық құқығыңызды бұзған болса немесе басқа да себептермен сайттан өшіру керек деп ойласаңыз осында жазыңыз
«Мемлекет түсінігі. Мемлекет формаларының эволюциясы: ежелгі кезеңнен бүгінгі күнге дейін»
«Мемлекет түсінігі. Мемлекет формаларының эволюциясы: ежелгі кезеңнен бүгінгі күнге дейін»
Пәні: Дүниежүзі тарихы
Сабақтың тақырыбы: «Мемлекет түсінігі. Мемлекет формаларының эволюциясы: ежелгі кезеңнен бүгінгі күнге дейін»
1. Мақсаты(оқу нәтижелері): Мемлекет формаларының даму тарихын түсіну және әр кезеңдегі ерекшеліктерді ажыратуды үйренеді;
2. Міндеттері (бағалау критерийлер): Мемлекет формаларының кезеңдерін ажырата білу; әр кезеңнің сипаттамаларын сипаттай білу; мемлекет формаларының қазіргі кездегі маңызын түсіндіру.
3. Күтілетін нәтижелер: Мемлекет формаларының дамуын талдау арқылы олардың эволюциясын түсінеді және қазіргі кездегі мемлекеттердің әртүрлі формаларының негізін түсінуге қабілетті болады.
Сабақтың көрнекі кұралдары: Дидактикалық материалдар, оқулықтар, компьютер, интерактивті мультимедиялық проектор, т.б. //https://bilimger.kz/category/dunie-zhuzi-tarihy/
Сабақтың түрі: аралас сабақ
Сабақтың әдіс-тәсілдері: Деңгейлеп, СТО технологиясы
Сабақтың барысы:
I. Ұйымдастыру кезеңі: Оқушылармен сәлемдесу, аудитория тазалығына мән беру, оқушыларды түгелдеу, оқу құралдарын қадағалау, назарларын сабаққа аудару.
II. Үй тапсырмасын тексеру:
Тақырыбы: «Социогенез теориялары»
-
Әлеуметтік прогресс теориясы
-
Эволюциялық тұрғыдан қарау
-
Модернизациялық ж/е өркениеттік тұрғыдан қарау
1-тапсырма: «Басқатырғыш» интелектуалды ойын

-
Социогенез теориясы нені зерттейді? (Қоғам-ң пайда болуын)
-
«Социогенез» термині қай тілден енген? Грек тілінен ("socius" – қоғам, "genesis" – шығу тегі, пайда болу)
-
Социогенез процесі нәтижесінде не қалыптасты? (Адам және қоғам)
-
Адамзат қоғамының тарихи-философиялық теориясының негізін қалаушы: (Адам Фергюсон)
-
Адамзат қоғамын биологиялық ағзаға балама ретінде қарастырды: (Герберт Спенсер)
-
Формациялық бағыттың негізін қалаушылар: (К. Марк пен Ф. Энгельс)
-
Ең алғашқы адамдар қауымы қалай аталады? (Архаикалық)
-
Адамдардың әртүрлі әлеуметтік топтарға жататынын білдіретін айырмашылық: (Әлеуметтік жіктеліс)
-
Әлеуметтік ұжымның алғашқы формасы: (Туыстық қауым)
-
Индустриалды қоғамға өту қай жерлерден бастау алды? (Еуропа мен Солтүстік Америкада)
-
Индустриалды қоғам нешеге бөлінеді? (Әлеуметтік мобильдік тік және көлденең)
-
Постиндустриалды дәуірдің басты кейіпкері: (Әлеуметтік мобильдік тік және көлденең)
2-тапсырма: Сәйкестендіру: Берілген ұғымның сипатына қарай сәйкестірілген дұрыс жауабын табыңдар.
|
|
Ұғым |
|
Сипаты |
|
1. |
Социогенез |
А |
Адамды тарихты қалыптастырушы жасампаз ретінде бағалап, қоғамдағы рухани факторларының дамуына, жекелеген қоғамдар мен мемлекеттердің және халықтар тарихының ерекшелігіне басым бағыт беру. |
|
2. |
Формациялық әдіс |
В |
Қоғамның пайда болуы жөніндегі ілім |
|
3. |
Өркениеттік әдіс |
С |
Адамзат қоғамы төменгі сатыдан жоғарыға қарай даму |
Дұрыс жауабы: 1) В; 2) С; 3) А
![]()
3-тапсырма: «Социогенез» викторина ойыны https://wordwall.net/ru/resource/69048800/

Жаңа сабақ:
-
Мемлекеттің пайда болу теориясы
-
Мемлекет формаларының эволюциясы (республикалық және монархиялық түрлері)
-
Мемлекетті басқарудың басқа да формалары.
Бекіту:
1-тапсырма: «Миллион кімге бұйырады»

1. Мемлекет — бұл: Белгілі бір аумақта тұратын халыққа билік жүргізетін саяси ұйым
2.Мемлекеттің негізгі белгілерінің бірі: Егемендік және билік аппараты
3. Мемлекеттің пайда болуын күш пен зорлық арқылы түсіндіретін теория: Зорлық-зомбылық теориясы
4. Мемлекеттің пайда болуының теологиялық теориясы нені негіздейді? Мемлекетті құдай жаратқан деп түсіндіреді
5. Алғашқы мемлекеттер қай жерде пайда болды? Африка, Ежелгі Шығыс елдерінде
6. Ежелгі Шығыстағы алғашқы мемлекеттің түрі: Құл иеленушілік монархия
-
Феодалдық мемлекеттің басты ерекшелігі: Билік феодалдарға тәуелді, жер иелену басты күш
-
Буржуазиялық мемлекеттің пайда болуы қай кезеңмен байланысты? Жаңа заман
-
Демократиялық мемлекеттің басты белгісі: Халық билігі және құқықтық теңдік
-
Унитарлық мемлекет дегеніміз: Бір орталықтан басқарылатын мемлекет
11.Федеративтік мемлекет мысалы: Ресей
-
Мемлекет формасының құрамдас бөліктері: Басқару формасы, мемлекеттік құрылымы және саяси режим
-
Авторитарлық режимнің басты белгісі: Бір партияның үстемдігі және биліктің шоғырлануы
-
Тоталитарлық мемлекеттерге тән емес белгі: Азаматтық қоғамның дамуы
-
Қазіргі заманғы мемлекеттердің даму тенденциясы: Демократиялық институттардың күшеюі
2-тапсырма. Сәйкестендіру.
|
1. |
Монарх шартты түрде ғана жоғары билік иесі әрі сот жүйесінің басшысы болып саналады. Ол формалды түрде ғана үкіметті жасақтап, министрлерді ауыстырады, әскери және полиция күштеріне өкім жүргізуге, жарлықтар беруге, заңдық бастамалар ұсыну мен парламентті тарату құқығына ие. |
Президенттік республика |
|
2.
|
Президент бір мезгілде мемлекет басшысы және атқарушы биліктің басшысы болып табылады. |
Абсолютті монархия |
|
3.
|
Монархтың билігі түрлі сословиелік өкілдік органдармен үйлесімде атқарылатын, ал қызметі заңдық сипатқа ие мемлекеттік форма. |
Жартылай президенттік немесе президенттік-парламенттік республика |
|
4.
|
Үкімет парламенттік негізде құрылады және үкімет өз қызметінде парламент бақылауында болуы |
Парламенттік республика |
|
5. |
Тәуелсіз басшы ешқандай шектеусіз, шексіз билік жүргізетін мемлекеттік форма. Монархқа барлық жоғарғы заң шығарушы, атқарушы және сот билігі тиесілі. |
Сословиелік-өкілетті монархия |
|
6. |
Мұндай үкіметті жасақтау мен оның қызметін бақылау өкілеттіліктері президент пен парламент арасында бөлінетін билік формасы. Президент те, парламент те үкіметті құру мен оның қызметін бақылауға атсалысады. |
Шектеулі монархия |
3-тапсырма. «Еркін пікір ойыны» https://wordwall.net/resource/62163346/

4-тапсырма. «Банкомат» ойыны

1. Билікті мұрагерлік
бойынша өмір бойы иелену? (Монархия)
2. Билік белгілі бір мерзімге сайланатын сайланбалы органға тиесілі
болатын мемлекет? (Республика)
3. Күштеу арқылы құрылатын күрделі мемлекет? (Империя)
4. Президентті және Үкіметті сайлау құқығына ие заң шығарушы орган?
(Парламент)
5. Күрделі, одақтас мемлекет, оның бөліктері мемлекеттік құрылымдар
болып табылады және белгілі бір дәрежеде мемлекеттік егемендікке ие
болатын мемлекет? (Федерация)
6. Белгілі бір
мақсаттарға жету үшін құрылған мемлекеттердің уақытша одағы?
(Конфедерация)
7. Халық мемлекеттік билікті жүзеге асыруға тікелей және
өкілдік арқылы қатыса алатын мемлекет? (Демократия)
8. Саяси құқықтар мен бостандықтарды жоққа шығаратын мелекет?
(Антидемократия)
5- тапсырма: Сергіту сәті https://wordwall.net/resource/99916884/

Пайдаланылған әдебиеттер тізімі
-
Р.Қайырбекова, А.Ибраева, Г.Аязбаева «Дүниежүзі тарихы»
-
ынып 1-бөлім Алматы: Мектеп, 2020 ж.
-
Р.Қайырбекова, А.Ибраева, Г.Аязбаева «Дүниежүзі тарихы»
11 сынып 2-бөлім Алматы: Мектеп, 2020 ж.
шағым қалдыра аласыз













