Тақырып бойынша 31 материал табылды

Металдарды алу

Материал туралы қысқаша түсінік
Бұл сабақта оқушылар металдарды кеннен алу үдерісімен танысады. Негізгі үш әдіс қарастырылады: пирометаллургия (жоғары температурада алу), гидрометаллургия (ерітінді арқылы алу) және электрометаллургия (электр тогы арқылы алу). Оқушылар металдардың табиғатта таралуын, алыну жолдарын және реакция теңдеулерін жазуды үйренеді. Топтық, жұптық жұмыстар арқылы талдау жасап, металдарды алу әдістерін салыстырады және олардың артықшылықтары мен кемшіліктерін анықтайды.
Материалдың қысқаша нұсқасы

Бөлім:

Тотығу және тотықсыздану


Педагогтің аты-жөні: Дауылбаева А.М


Күн: 24.11.25

Сыныбы : 9 а

Қатысушылар саны: Қатыспағандар саны:

Тақырыбы:

Металдарды алу

Оқу бағдарламасына сәйкес оқу мақсаты

9.4.2.6 -кеннен металды алу үдерісін сипаттау

Сабақтың мақсаты:

  • кеннен металл алу үдерісінің негізгі кезеңдерін сипаттайды;

  • металдардың алыну әдістерін реакция теңдеуі арқылы құрастырады;


Ұлттық

құндылықтар


Біздің қоғамдағы ұлттық бірлік, бейбітшілік және келісім

ынтымақтастық, еңбек және шығармашылық

ЖИ

Curipod.com, Chat gpt, Wordwall



Сақ кезеңі/

уақыты

Мұғалінің әрекеті


Оқушының әрекеті

Бағалау

Ресурстар

Сабақтың басы



5 мин

Ұйымдастыру кезеңі:

1.Оқушылардың сабаққа дайындығын тексеру;

2.Класта ынтымақтастық орта қалыптастыру.

Үй тапсырмасын сұрау

Сәйкестендіру

Құйма

Құрамы

Болат

Al,Cu,Mn,Mg

Жез

Cu,Sn

Қола

Cu, Ni

Дюралюминий

Fe, C

Мельхиор

Cu,Zn


Қызығушылығын ояту

«Сурет арқылы болжау»

Тақтада «кен», «металл», «телефон» суреттері көрсетіледі.

1.Телефонда қандай металдар бар?

(телефонда қолданылатын 3металды ата)

2.Осы металдар табиғатта таза күйінде кездесе ма?

Жаңа сабақтың тақырыбын, мақсатын анықтайды.

Бейнесабақ көрсетіледі.

«Металдардың белсенділік қатары»


Белсенді болу

Уақыт шегінде жұмыс жасау





Оқушылар құйма мен құрамын сәйкестендіреді.







Сұрақтарға жауап берген оқушыларды топ басшылары бағалайды.

Кері байланыс:

Мадақтау арқылы бағаланады.



Қолданылған ЖИ:Chat gpt



Окулык

Химия

9-сынып

Сабақ ортасы

15 мин




Топтық жұмыс





















Жұппен жұмыс










Жеке жұмыс
















Жаңа сабақ.

Тақырып бойынша қысқаша ақпарат береді.

Оқулықтан талдайтын тапсырманы бөліп береді, топтық жұмыс ұйымдастырады

1-топ «Пирометаллургия » (жоғары температурада металл алу)

«Сингапур»әдісі Rally Robin-кезектесе жауап беру

1.Металдардың табиғатта таралуы

2.Пирометаллургия деген не?

3.Қандай металдар пирометаллургия әдісімен алынады?

Реакция теңдеуін жазыңдар.

4.Пирометаллургияның артықшылықтары

5.Кемшіліктері.

6.Еліміздегі темір кен орындарын ата.


2-топ «Гидрометаллургия» (ерітінді арқылы металл алу)

Гидрометаллургия процесінің сызбасын құрастырады.

Кен – кенді ұнтақтау-байыту- ерітіндіге өткізу- металды бөліп алу-тазарту- металл

Реакция теңдеуін жазады.


3 топ «Электрметаллургия» (электр тогы арқылы алу)

Жасанды интеллектпен пікірталас

Зерттеу сұрағы: Неліктен алюминийді электр тогы ғана арқылы алуға болады?

Артықшылығы?

Неліктен қымбат?

Қазақстанда алюминий зауыты қай өңірде орналасқан? (картадан көрсету)


Тапсырма№1

1 №3

FeO+C→ V2O5 +Al→

FeO +CO→ MnO2 + Al→

2 №4

Fe2O3+C→ CuO +H2

Fe2O3 +CO→ WO3 + H2


Тапсырма №2


Дұрыс/бұрыс

Бұрыс

1.Алюминий пирометаллургия арқылы алынады.



2.Мыс гидрометаллургия арқылы ерітіндіге өтіп алынады.



3.Темір электролиз арқылы алынады.



4.Электрометаллургия тек белсенді металдарға қолданылады.



Топтық жұмыс орындайды.

Оқушылар постерге мәліметті толтырады.

Сұрақтарға жауап береді.






Гидрометаллургия процесінің сызбасын жасайды.




Жасанды интеллектпен пікірталас




Оқушылар жұптарымен химиялық реакция теңдеуін жазады.







Жеке тапсырманы орындап, дұрыс,бұрыстығын анықтайды.



Кері байланыс:

Мадақтау арқылы бағаланады


Дескриптор:  


Пирометаллургия әдісімен алатын металдарды анықтайды. 1балл

Реакция теңдеуін құрастырады. 1балл

Пирометаллургияның артықшылығы мен кемшілігін анықтайды. 1балл


Гидрометаллургия процесінің сызбасын құрастырады.2 балл

Химиялық реакция теңдеуін жазады. 1балл




Дескриптор:  

Металдарды металл оксидтерінен көмірмен, көміртек (ІІ)оксидінен,сутекпен, алюминиймен тотықсыздандыру реакция теңдеуін жазады.

Реакцияны теңестіреді. 3балл





Дескриптор:

Металдарды алу әдістерін ажыратады.

2балл


Экран

Окулык

Химия

9-сынып


А4 парағы


Маркер

флипчарт












Chat gpt


Картамен жұмыс

20 мин

Тапсырма№3

Мына металдардың қайсысын олардың оксидтерінен, қайсысын хлоридтерінен алады: Fe, Mg, Ca, Al, Nа, Cr

Оксидтерінен алынатын металдар

Хлоридтерінен алынатын металдар


AutoShape 6 AutoShape 7


Дескриптор:  

берілген металдарды олардың оксидтерінен және хлоридтерінен алынатынын ажырата алады

Жалпы балл-2


Тапсырма жазылған парақтар

Сабактың соңы

3 минут


Кері байланыс:

Curipord.com ЖИ арқылы пікірін жазу

Үй тапсырмасы: Металдарды алу

90 бет №1-2

Оқушылар Curipord.com ЖИ арқылы кері байланыс жасайды.




Қолданылған ЖИ:

Curipord.com







Жүктеу
bolisu
Бөлісу
ЖИ арқылы жасау
Файл форматы:
doc
04.05.2026
0
Жүктеу
ЖИ арқылы жасау
Бұл материалды қолданушы жариялаған. Ustaz Tilegi ақпаратты жеткізуші ғана болып табылады. Жарияланған материалдың мазмұны мен авторлық құқық толықтай автордың жауапкершілігінде. Егер материал авторлық құқықты бұзады немесе сайттан алынуы тиіс деп есептесеңіз,
шағым қалдыра аласыз
Қазақстандағы ең үлкен материалдар базасынан іздеу
Сіз үшін 400 000 ұстаздардың еңбегі мен тәжірибесін біріктіріп, ең үлкен материалдар базасын жасадық. Төменде керек материалды іздеп, жүктеп алып сабағыңызға қолдана аласыз
Материал жариялап, аттестацияға 100% жарамды сертификатты тегін алыңыз!
Ustaz tilegi журналы министірліктің тізіміне енген. Qr коды мен тіркеу номері беріледі. Материал жариялаған соң сертификат тегін бірден беріледі.
Оқу-ағарту министірлігінің ресми жауабы
Сайтқа 5 материал жариялап, тегін АЛҒЫС ХАТ алыңыз!
Қазақстан Республикасының білім беру жүйесін дамытуға қосқан жеке үлесі үшін және де Республика деңгейінде «Ustaz tilegi» Республикалық ғылыми – әдістемелік журналының желілік басылымына өз авторлық материалыңызбен бөлісіп, белсенді болғаныңыз үшін алғыс білдіреміз!
Сайтқа 25 материал жариялап, тегін ҚҰРМЕТ ГРОМАТАСЫН алыңыз!
Тәуелсіз Қазақстанның білім беру жүйесін дамытуға және білім беру сапасын арттыру мақсатында Республика деңгейінде «Ustaz tilegi» Республикалық ғылыми – әдістемелік журналының желілік басылымына өз авторлық жұмысын жариялағаны үшін марапатталасыз!
Министірлікпен келісілген курс саны 12