Моногибридті будандастыру есептері 9 сынып

№1. Көкөніс фермасының жылыжайларында гибридті тұқымдардан өсірілген қызанақ көшеттері отырғызылды. Бұл көшеттің 31 750 бұтасы алмұрт тәрізді жемістер берді, ал 95 250 бұта дөңгелек пішінді. Олардың арасында қанша гетерозиготалы қызанақ көшеттері бар?

№2. Қызанақтарда жемістердің қызыл түсін анықтайтын ген сары түсті генге басым болады. Гетерозиготалы қызыл жемісті өсімдіктерді сары жемістермен будандастырудан алынған өсімдіктерде қандай түсті жемістер болады?

№3. Сұлы өсімдігінің алыптық өсуі рецессивті белгі, қалыпты өсуі доминантты белгі. Біркелкі өсуі үшін қандай өсімдіктерді будандастыру керек?

№4. Қызанақтарда қалыпты өсуді тудыратын ген ергежейлілік генінен басым болады. Бірінші ұрпақ будандарының бір-бірімен қиылысуынан қандай ұрпақ күтуге болады?

№5. Сұлы өсімдігінің ерте пісу гені кеш пісу генінен басым. Тәжірибелік учаскеде кеш пісетін сұлы мен гетерозиготалы ерте пісетін сұлы арасындағы будандастырудан ерте пісетін 69 134 өсімдік алынды. Кеш пісетін өсімдіктердің санын анықтаңыз.

№6. Арпаның ерте пісетін гені кеш пісетін геннен басым болады. Гомозиготалы ерте пісетін арпаны кеш пісетін арпамен будандастырудан алынған өсімдіктерді бір-бірімен будандастырады. Ұрпақтың фенотипі қандай?

№7. Дрозофила шыбынының денесінің сұр түсі қара түсіне қарағанда басым.

1. Сұр шыбынның қара шыбынмен қиылысуындағы бірқатар тәжірибелер нәтижесінде 117 сұр және 120 қара түсті шыбындар алынды. Ата-аналық формалардың генотиптерін анықтаңыз.

2. Ұрпақтардағы сұр шыбындарды будандастыру кезінде 1392 сұр және 467 қара түсті шыбындар болды. Ата-аналық формалардың генотиптерін анықтаңыз.

№8. Қалыпты қанаттары бар дрозофила шыбындарын будандастыру кезінде 3565 шыбыннан тұратын ұрпақ алынды. Олардың ішінде қалыпты қанаттары бар шыбындар тек 2673 болды, қалғандарының қанаттары бүгілген. Ата-аналық формалардың генотиптерін анықтаңыз.

№9. Сұр тауықтарды ақ тауықпен будандастырғанда барлығы сұр балапандар шықты. Екінші жағдайда, бұл ұрпақ қайтадан ақ тауықпен будандастырылған. Екінші будандасу нәтижесінде 172 балапан алынды, оның 85-і ақ және 87-сі сұр болды. Екі будандасуда бастапқы формалар мен олардың ұрпақтарының генотиптері қандай?

№10. Ірі қараның қара түсті гені қызыл түсті генге басым.

Ірі қара малдың гетерозиготалы үлгілерін будандастырудан қандай ұрпақ күтуге болады?

Қызыл бұқа мен гибридті сиырлардан қандай бұзаулар туады?

№11. Ата - анасы қоңыр көзді көк көзді ер адам қоңыр көзді әйелге үйленді, оның әкесі көк көзді, ал анасы қоңыр көзді. Егер қоңыр көз гені көк түсті генге үстемдік ететіні белгілі болса, бұл некеден қандай ұрпақ күтуге болады?

№12. Адамда негізінен оңқайлық солақайлық геніне қарағанда басым. Анасы солақай болған оң қолды адам оң қолды әйелге үйленді, оның үш ағасы бар, олардың екеуі солақай. Әйелдің ықтимал генотиптерін және осы некеден туылған балалардың солақай болу ықтималдығын анықтаңыз.

№13. Кіші азу тістердің болмауы доминантты аутосомалық белгі ретінде тұқым қуалайды. Ата-анасының екеуі де талданған белгі бойынша гетерозиготалы отбасында ауытқуы бар балалардың туылу ықтималдығы қандай?