Қ.Жұбанов атындағы Ақтөбе өңірлік мемлекеттік университеті
5В011900 – Шетел тілі: екі шетел тілі мамандығының
2-курс студенті Аяпберген Бекжан Əбілжанұлы
Электронды пошта: bekzhan08080@gmail.com
Телефон: 8-707-708-65-97

​ Тақырыбы:​ ​ШЕТ ТІЛІН ОҚЫТУДА ƏДІС-ТƏСІЛДЕРДІ
Мақсаты:​ ағылшын тілі сабақтарында жаңа əдіс-тəсілдер арқылы
оқушылардың қызығушылығын арттыру.
Ағылшын тілі пəнінің басты міндеті​ - білімгерлердің тілдік
қарым-қатынас жасай алу біліктілігін жетілдіру. Ағылшын тілі пəні
мектепте білім, тəрбие берумен қатар жасөспірімдердің жеке бас
қасиеттерін тұлға ретінде жетелдіруге қоғамдағы өз орнын табуға ерекше
ықпал етеді.

Ағылшын тілін оқыту кезінде кез келген бір əдістемені қолдану əртүрлі
шарттарға байланысты болып келеді. Ең басты шарттары: ағылшын тілін
оқытудың алдына қойылатын мақсаты, оны оқып-үйренуге бөлінген
уақыт, сағат саны жатады. Осы шарттардың ішінде аса маңызды роль
атқаратын-оқыту мақсаты болып келеді. Бұл шарт қоғамның дамуы, оның
басқа елдермен саяси,шаруашылық жəне тағы да басқа байланыстары
шетел тілін оқытудың мақсаттарын анықтауға тікелей əсер етеді.

Белгілі ғалым Н. Д.Гальскованың айтуы бойынша, кіші сынып оқушылары
шетел тілдерін меңгеруге өте бейім. Баланың имитациялық қабілеттері,
табиғи қызығушылығы əрқашан жаңаны меңгеруге қолайлы жағдай
жасайды.

Мотивация факторлары мыналар:

- Оқу мазмұнының əртүрлілігі;

- Оқушы мен оқытушы байланысының жанды интенсивті болуы;

- Оқытушы тұлғасы;

Қазақ əдебиетінің классигі, Ұлы Абай атамыз: «Шəкірттерің жақсы оқу
үшін, оның оқуға деген ынтасы жəне қызығушылығы зор болу керек», -
деген. Расында да, тек қана жігерлі, əр нəрсені үнемі білгісі келген,
табандылығын, шыдамдылығын көрсеткен адам ғана өз мақсатына жетеді.

Ағылшын тілі мұғалімі оқушылардың тіліне деген қызығушылығын
арттыру үшін тек қана оқулықты ғана емес, басқа да қосымша
материалдарды газет, журналдардан, тіпті интернет көзінен де қолдануы
тиіс. Оқушылар материалды толық жəне тез меңгеру үшін, мұғалім көп
көрнекі құралдарды пайдаланып, сабақты дұрыс ұйымдастыра білуі керек.
Оқушылардың ағылшын тілі сабағына деген қызығушылығын ояту үшін,
мұғалім əр түрлі əдіс-тəсілдерді қолданғаны жөн, бірақ бұл əдіс-тəсілдер
төмендегідей талаптарға сай болуы тиіс:
1. Əдіс-тəсілдер арқылы өзін-өзі еркін сезіну үшін жағымды
атмосфера жасап, оқушы қызығушылығын ынталандыру керек, тілді
практикада қолдануға деген қажеттілігін тудыру қажет.
2. Оқушы тұлғасын толығымен оқу процесіне тарту керек, оның
эмоциялары, сезімдері оның қажеттіліктеріменбайланысты болуы
керек.
3. Оның тілдік шығармашылық қасиеттерін ынталандыру керек.
4. Оқушыны оқу процесінің басты тұлғасы ретінде белсенді етіп, басқа
оқушылармен тығыз байланыстыру керек;
5. Оқушыға өз физиологиялық, интеллектуалдық, психологиялық
ерекшеліктеріне байланысты өз бетімен жұмыс істей алуына
көмектесу керек;
6. Түрлі жұмыс түрлерін жеке, жұппен, топпен, сыныппен жəне тағы
басқа жұмыс түрлерін қолдану қажет.

Ағылшын тілін саналы меңгерту​, оны өз деңгейінде қажеттілікке
айналдыру, бір жылғы мəселе емес, сондықтан ағылшын тілін оқыту
ісімен шұғылданатын мамандар арасында туындайтын бір сұрақ: ағылшын
тілінде өз ойын ауызша жəне жазбаша еркін жеткізе алуға қалай үйрету
керек? Оқушыны ынталандыру үшін қандай əдіс-тəсілдерді,
технологияларды қолданған жөн?
Қазақ əдебиетінің классигі, ұлы атамыз Абай Құнанбайұлы: «Шəкірттерің
жақсы оқу үшін, оның оқуға деген ынтасы жəне қызығушылығы зор болу
керек», — деген. Расында да, тек ғана жігерлі, əр нəрсені үнемі білгісі
келген, табандылығын, шыдамдылығын көрсеткен адам ғана мақсатына
жетеді.
Ағылшын тілді оқытуда жаңа технологияларды, техникалық құралдарды
сабақта жан-жақты қолдану, мұғалімнің көптеген қиындаған қызметтерін
жеңілдетіп, осы іскерліктің ұстанымды жаңа тəсілдерінің пайда болуына
мүмкіндік туғызады. Осындай жаңа жолдардың біріне ақпараттық оқыту
жүйесіндегі компьютерлік бағдарламалардың түрлері арқылы тіл үйретуді
жатқызуға болады.
Ағылшын тілі – XXI ғасырдың тілі.Бұл тіл қазақты дүниеге танытатын,
əлемдік деңгейге шығаратын тіл.
Еліміздің шет елдермен қарым-қатынасымыз күшейіп отырған қазіргі
кезде оқушылардың шет тіліне қызығушылығын, білімге құштарлығын
ояту, танымдық белсенділігін арттыру əрбір шетел тілі мұғалімінің
міндеті.Демек, балаларымыздың ағылшын тілін білуі – уақыт талабы.
Шəкірттерінің сабақтағы белсенді іс-əрекеттерін ұйымдастыру,
ойлау,шығармашылық, ізденіс қабілеттерін дамыту арқылы білім сапасын
көтеруде ойын технологиясын пайдаланудың мəні зор. Ойын
технологиясын сабақта дұрыс қолдана білу керек. Санына емес сапасына
назар аударған жөн.
Ойын технологиясын қолдану арқылы барлық мəселе шешіле қалды деп
айту дұрыс емес.Дегенмен,қиындықтар азаяды.
Мұғалім үнемі ізденіс үстінде болу керек.Сонымен қатар,кроссвордтар,
ребус, жұмбақтар, жаңылтпаштарды тез əрі дұрыс айттыру арқылы
оқушылардың тілдері жаттығады, логикалық ойлау қабілеттері дамиды,
шапшаң ойланатын болады.Сергіту сəтін ұйымдастырған кезде «happy
song », «Bingo» «If you happy», «Hello how are you» т.с.с.сияқты əндерді

бейнеге қарап тұрып орындатса, оқушылар сергіп ,қызығушылықтары
оянар еді деп ойлаймын.Бір жағынан, тілдері жаттығады,екінші жағынан,
ағылшынша əндер жаттайды.
Ағылшын тілін оқытуда ең алдымен тəжірибелік мақсат қойылады, оған
оқушылардың сөздік қорларын байыту, сауатты жазуға үйрету, сөйлесуге,
көргендерін, естігендерін əңгімелеп беруге үйрету қажет. Ал бұл
іс-əрекеттерді сауатты да дұрыс жүзеге асыру үшін грамматикалық жұмыс
жүргізілуі керек.
Ағылшын тілі сабағында компьютерді қолдану мəтіндер мен ақпаратты
білуге жол ашады. Тіпті нашар оқитын оқушылардың өзі компьютермен
жұмыс істеуге қызығады, өйткені кейбір жағдайларда компьютер білмеген
жерін көрсетіп, көмекке келеді.
Қазақстан Республикасының мемлекетаралық тілі – ағылшын тілін жаңа
технологиялар арқылы оқыту ісі күннен-күнге өзекті болып келеді. Тілді
ақпараттық-коммуникативтік технология арқылы оқыту – тіл үйренушінің
өз бетімен тіл үйрену қабілеттерін жетілдіруіне игі ықпал ететін тиімді
жүйе болып табылады.
«Өз аулының тасын сыйламаған, өзгенің тауын да сыйламас», деп
«жабылған қазанды жауып тастасақ» айналадағы əсемдікті сақтай
алмаймыз. Қоршаған орта, əсемдік, туған жер туралы тек қана жағрапия
сабағында емес, басқа сабақтарда да үнемі айта беру керек, тақырыпқа
байланысты бір-екі сабақты табиғат аясында өткізсе тіпті тамаша болмай
ма? Туған жерінің табиғатының көркемдігін көре біліп, сол сұлулыққа
табына білмеген, əсемдікті қорғай білмеген балаға айналадағы осынау
кереметті көрсетіп, күштеп емес, жүрегіне жеткізе білетін біз, мұғалімдер
меңзеуші болуымыз керек. Пəн мұғалімдері арасында да үнемі үзілмес
байланыс болуы керек деймін. Мысалы: қазақ тілі, орыс тілі жəне
ағылшын тілі мұғалімдері бір тақырыпты бір уақытта бастап, пəндер
арасында тым құрығанда атауларын бала үш тілде біліп, байланыстыра
отырып тіркес, сөйлем, қысқа біліп, байланыстыра отырып тіркес, сөйлем,
қысқа əңгіме құра білсе бір оқу жылы ішінде біршама жетістікке жетер еді
демекпін.
Диалог – сөйлесудің ең негізгі түрі болып саналады. Адамдар арасындағы
қарым-қатынас амандасудан басталады. Мұғалім сабаққа кіргеннен

оқушылармен диалогта болады. Оқушыларға белгілі бір тақырыпта
тапсырмалар беру арқылы сұхбаттар құрылады.
Ауызекі сөйлесу – жауаптасу арқылы жүзеге асады, ал жауаптасуға дейінгі
дайындық кезеңдерін былайша сараланады:
І кезең: диалогпен танысу;
ІІ кезең: диалогті жаттау;
ІІІ кезең: диалогті қойылымға айналдыру, яғни сөйлесім іс-əркетін
қойылым іс-əрекетімен ұштастыру;
Жазуды оқыту.
Жұмыстың бұл түрі сауатты жазу дағдыларымен, есте сақтау қабілеттерін
дамытады.
Ағылшын тілін оқытуда ең алдымен тəжірибелік мақсат қойылады, оған
оқушылардың сөздік қорларын байыту, сауатты жазуға үйрету, сөйлесуге,
көргендерін, естігендерін əңгімелеп беруге үйрету қажет. Ал бұл
іс-əрекеттерді сауатты да дұрыс жүзеге асыру үшін грамматикалық жұмыс
жүргізілуі керек.
Оқушылармен жұмыс жүргізгенде грамматикалық, фонетикалық
ойындарды дұрыс таңдау керек. Ал, дұрыс таңдау үшін оқушылардың
психологиялық жəне жас ерекшеліктері мен мүмкіндіктерін білу керек.Тек
қана осы жағдайда ғана ,біз күткен нəтижелерімізге қол жеткізе аламыз.
Қазіргі жастар — ертеңгі Қазақстанның болашағы.