Нәруыздар,олардың құрылысы,қасиеттері,қызметі.

Пән: Биология

Мектеп: Алматы облысы,Балқаш ауданы, « Жиделі орта мектебі мектепке дейінгі шағын орталығымен, Орақбалға шағын жинақталған бастауыш мектебімен» мемлекеттік коммуналдық мекемесі

Сынып: 9

Биология пәнінің мұғалімі Алматова Сымбат

Күні:

Сабақ ұзақтығы: 40мин

Бекітемін:

Сабақтың тақырыбы: Нәруыздар,олардың құрылысы,қасиеттері,қызметі.

Сабақтың түрі: Жаңа білімді қалыптастыру сабағы

Сабақтың әдіс-тәсілі: сыни тұрғыдан ойлау, оқытудағы жаңа тәсілдер , оқыту үшін бағалау және оқуды бағалау, АКТ.

Сабақтың мақсаты:

Нәруыздардың құрамы мен ағзадағы рөлі туралы түсінік алады;

Білімді игеру кезінде тірек ретінде пайдаланып, құрылымдық-қисындық сызбанұсқамен жұмысты дамытады;

Нәруыздардың тірі ағзалар өміріндегі маңызын ұғына отырып, оқытылатын материалға жауапкершілік қатынас сезімін тәрбиелейді.

Оқу нәтижесі:

• Нәруыздардың құрылысы, қасиеттері мен қызметімен танысады;

• Оқулық мәтіні мен жұмыс істеуде суреттер мен сызбанұсқаларды пайдаланады;

• Нәруыздарды тіршілік тірегі ретінде және басқа органикалық қосылыстардың тірі жүйелердегі маңызы туралы қорытынды жасай алады;

Ресурстар: Оқулық, үлестірмелі материалдар, интербелсенді тақта, рефлексия жасауға арналған стикерлер,флипчарттар.

АКТ мүмкіндіктері:Слайдтар және электронды оқулықтағы тапсырмалар интербелсенді тақтадан көрсетіледі

Бағалау түрі: өзара бағалау, формативті бағалау

Сыныпты ұйымдастыру.

Сәлемдесу, түгендеу және зейіндерін бір ортаға жинақтау.

Уақыты

Жұмыстың түрі

Мұғалімнің іс-әрекеті

Оқушының іс-әрекеті

2-3 мин

Ынтымақтастық атмосферасын қалыптастыру:

жаңа күнде бір-біріне тілек айтады.

Топқа бөлу: Оқушыларды өздері таңдаған сөздер бойынша бөлу.

Өздері айтқан сөздер арқылы топқа бөлінеді

І. Қызығушылықты ояту сатысы

10 мин

Үй тапсырмасын тексеру:

1. «Сен білесің бе?» топтар арасында сұрақтарға жауап беру арқылы жүзеге асыру;

1. Үй тапсырмасы бойынша топтар арасында сұрақтарға жауап беру ұсынады.

Көмірсулар қандай ораникалық заттар?

Көмірсулардың ағзадағы маңызы қандай?

Липидтер дегеніміз не?

Липидтер қандай қызметтер атқарады?

Қандай клеткалар мен ұлпаларда липидтер көп мөлшерде болады?

Липидтер қандай заттардан түзілген?

Тірі ағзалар тіршілігіндегі липидтердің биологиялық рөлі қандай?

Сұрақтарға ауызша жауап береді.

ІІ. Мағынаны тану сатысы

10 мин

Кітапта берілген мәтінмен және үлестірмелі материалдармен жұмыс;

«ЖИГСО»

Ақпаратты оқулықтан оқып, үлестірмелі материалдар бойынша толықтырып, ортада талдау, органикалық заттардың организмдегі биологиялық рөлін түсіндіру, тақырыпта кездескен жаңа термин сөздердің мағынасын түсіндіру ұсынылады.

Ақпаратты оқиды, үлестірмелі материалдар бойынша түсініктерін нақтылай түседі, топта бірлесе отырып талдау жасайды

Клетка құрамындағы органикалық заттардан нәруыздар туралы түсінік алуда тірек-сызбаны пайдаланады.

белок биополимер

а қуыз гетерополимер

Нәруыз

М ономері:

20 түрлі амин полипептидтер

қышқылдары

Нәруыз (белок)

ҚарапайымКүрделі

Т ек амин қышқылдарынан 1. Нәруыз + нуклеин қышқылдары нуклеопротеиндер

т ұрады 2.Нәруыз + липид липопротеиндер

3. Нәруыз +көмірсу гликопротеиндер

4. Нәруыз + бояғыш заттар хромопротеиндер

Нәруыздардың биологиялық рөлі:

1. Нәруыздар – жасушадағы әр түрлі химиялық реакцияларды жүргізетін биокатализаторлар – ферменттер (энзимдер)

2. 1г нәруыз=17,6 кДж.

3. Жасуша ішіндегі белгілі әрекеттерді реттеуге қатысатын нәруыз – гормондар (инкреттер).

4. Жасушаны немесе ағзаны қорғайтын түрлері бар

5. Сапасы жоғары қоректік түрлері болады

4. Улы қасиеті бар түрлері – токсиндер

5. Заттарды тасымалдауды қамтамасыз етеді - гемоглобин

6. Бұлшықеттердің жиырылуын қамтамасыз етеді – миозин, актин

Ой толғау сатысы

10 мин

«2 жұлдызша, 1 тілек»

Жаңа сабақ бойынша жасаған жұмыстарын ортаға салады.

Жаңа ақпарат бойынша түсінгендерін ортаға салады, сұрақтарға жауап бере отырып, ойларын толықтырады.

«2 жұлдызша, 1 тілек» арқылы топтар бір-біріне баға береді.

2-3 мин

«Ой қорыту»

Оқушылар ойын қорытындылау мақсатында бір-біріне сұрақтар қоя отырып, сабақты қорытындылайды.

Сұрақтарға жауап беріп, білімдерін түйіндейді.

2 мин

Үй тапсырмасы: Нәруыздар,олардың құрылысы,қасиеттері,қызметі

Тапсырманы мұғалім түсіндіреді.

Оқушы күнделікке жазып алады.

2-3 мин

Бағалау

Формативті бағалауды жүзеге асырады.

Топ басшының «Бағалау парағында» көрсеткен балдары арқылы формативті бағаланады.

3-4 мин

Рефлексия

Сабақтан алған әсерлерімен бөліседі.

Тапсырмалар орындалып болғаннан кейін мұғалім стикерлерді таратады,

сабақтан алған әсерімен бөлісу үшін ойларын білдіруін сұрайды.

Оқушылар сабақ жөнінде өз пікірлерін жазып, «Даналық ағашына» стикерлерді жапсырады.