Натридің физикалық, химиялық қасиеттері. Натрийдің негізгі қосылыстарының табиғатта кездесуі, қасиеттері, қолданылуы.

Тексердім:

Пәні: Химия 8-класс Күні:

Пән мұғалімі: Райымбаева М.Б.

Сабақтың тақырыбы: Натридің физикалық, химиялық қасиеттері. Натрийдің негізгі қосылыстарының табиғатта кездесуі, қасиеттері, қолданылуы.

Сабақтың мақсаты:

1.Натридің физикалық, химиялық қасиеттері және натрийдің негізгі қосылыстарының табиғатта кездесуі, қасиеттері, қолданылуы мен тіршілік үшін маңызын түсіндіру, реакция теңдеулерін сауатты жазуға үйрету. 2.Натридің қасиеттерін білу дағдысы мен біліктілігін жетілдіру, талдау, жүйелеу сұрақ – жауап, есеп шығарту, Ойын элементтерін қолдану арқылы логикалық ойлау қабілетін дамыту, ой – өрісін кеңейту, өз ойларын еркін жеткізу дағдыларын қалыптастыру;3.Натрийдің алыну жолын, қолданатын жерлерін біле отырып, білім дағдыларын өмірде пайдалануға тәрбиелеу;

Күтілетін нәтижелер:

-сілтілік металдар туралы теориялық білімі кеңейеді;

-тотықсыздандырғыш, хлоридтер, карбонаттар,сульфаттар, нитраттар ұғымдарын меңгереді;

- жануар мен өсімдік орг/гі натрий ионының рөлі туралы білімі кеңейеді;

-берілген ақпаратты сыни тұрғыдан бағалайды; -жеке, жұптық, топтық жұмыстар орындай алады;

Пәнаралық байланыс

География, биология

Сабақ кезеңдері:

Ресурстар

Мұғалім -оқушы әрекеттері

Тех/я,әдіс-тәсілдер

Жеке жұмыс

Бағалау

Тренинг«Мықты тірек» өздерін өздері ретке келтіреді.Сол шеңбер бойында тұрып, 1,2,3, санау арқылы топқа бөлінеді.

топтасу

Сан арқылы үш топқа бөлінеді

Топ ережесін ұстану.

Үй тапсырмасы

Интерактивті тақта , оқулық

Ой шақыру.

Металдар-

Бейметалдар-

Тотықсыздандырғыш

«Сандар» сөйлейді:

Ітоп. 23; 37; 4; 0,97г/см³;

ІІтоп. 11; 39; 20; 97,7⁰С;

ІІІтоп.133;12; 19;2,64%;

Білімге белсендіру

ақпаратты-комплексті, топтық, СТО

Топ ережесін ұстану

«Хим/қ ой жинау»

Оқуш/ға дайын/ған кестелер үлест/ді,әр топқа жеке.

Үш шапалақ арқылы бағалау

мадақтау

^{Бағалау парағы}

^1. «Сандар» сөйлейді:

^{жұмысындағы белсенділігі}

Қызығушыықты ояту

эл. оқулық,

Рубидий, цезий фотоэлементтерді жасауда қолданылады, өйткені жарық әсерінен ядросымен нашар байланысқан электрондары оңай үзіліп кетеді.

АКТ

Литийді 1817 жылы А. Арфведсон, рубидий мен цезийді 1861 жылы Р. Бунзен, натрий мен калийді 1807 жылы Г. Дэви ашқан. Литий ұшақ құрылысында қолданы- латын қорғасынды, алюминийлі құймалар алу үшін пайдаланылады, құймаларға қаттылық қасиет береді.

^2.Сауалғы сұрақтарға

белсенділігі

Мағынаны тану

Ойтолғаныс

Үйге тапсырма:

Үлестірмелі қағаздар

Слайд

Интерактивті тақта, тақырыптық слайдхимия

лық ыдыстар, су,натрий, кальций оксиді ,тамшуыр, спиртшам

Оқушы

дан

интервью

алу

парағы

Табиғатта таралуы бойынша натрий 6-шы орын алады, ол тек қосылыстар күйінде кездеседі: NaNО₃ - чили селитрасы; NaCl - галит, ас тұзы; Na₂CО₃ • 10Н₂О - сода; Na₂SО₄ • 10Н₂0 – глаубер тұзы; NaCl*KC1 - сильвинит, т.б. Ең маңызды қосылысы NaCl – ас тұзы, тұзды көлдердің негізгі құраушысы (Арал, Балқаш).

Натрий – «натрон», «сода», «сілті» деген араб сөздеріненшыққан. 1807 жылыағылшынхимигі Дэви сілтілібалқытып, электронүдеуарқылыашты. Натрийдіңкөмірқышқылытұзыөтеертекезден – ақкіржууғапайдаланған. Оныңгидродтотығыбелгіліболған, оны сілтідепатаған.Ертегі: Натрий Менделеев қалашығында сілтілік металдар деп аталатын микро аудан бар. Бұл ауданның бұлай аталуының өзіндік сыры бар. Сумен қосылысып, барлығы дерлік сілті түзеді, сондықтан осылай аталған. Бұл микроауданның  үйлері қызылмен боялған, басқаларынан ерекшеленіп тұруы үшін. Осы микроауданда 3 көшенің 11 пәтерінде натрий тұрады. Бұл үйді ол Менделлев атамыздың қолынан алған. Өзінің қасиеті алуан түрлі, барлық жұрт осы натрийден хабардар. Ешқашан жалғыз жүрмейді, мүмкін өзінің шатақ мінезінен қорқатын болар, сондықтан қасына үнемі біреу еріп, қосылып жүреді. Мінезі де қызық, өзі металдардың ішіндегі ең жұмсағы, дегенмен өзі жарықты ұнатпайды, қараңғы бөлмеде жатқанды ұнатады.Өзі өте белсенді, жұртпен тез тіл табысады. Қолындағысын жұртқа беруге даяр, ешқашан біреуден бірдеңе алған емес. Жалғыз электронын біреуге қажет болса, қиналмастан бере салады. Өзі суда жақсы жүзеді, ауаға сутекті бөліп, суды да сілтіге айналдырады. 8 пәтерді тұратын оттекті көрсе, жана түседі, сары жалынға айналады.Есептер әлемі
1-топ: №1 .Натрий хлоридіндегі ,натрий гидроксидіндегі натрийдің массалық үлесін пайызбен есептеңдер? №2. Төмендегі айналуларды жүзегі асыруға мүмкіндік беретін реакция теңдеулерін жазыңдар. Na→NaOH→NaCl→NaNO₃ 2-топ: №1. 9.2 г натрий суда ерігенде түзілетін гидроксидтің массасын есептеп шығарыңдар. №2.Зат мөлшері 2моль натрийді суда еріткенде сутектің қандай көлемі (қ.ж) бөлінетіндігін есептеңдер

§65 (1-3) Е.ж. VII6-12. §66 (4,5,6) Ж.д VIII. 7-13-тап Е.ж. VI 3-9.

Сұрақ– жауап, проблемалық-зерттеушілік, көрнекі-сарамандық, иллюстрация

Оқулықпен жұмыс /Оқулықтағы мәтінмен танысу/

өздігінен білім алу

(оқулықпен жұмыс, есептер шығару)

Кері байланыс

Графикалық диктант.___  иә,     Ω жоқ     1.1807 ж ағылшын химигі Дэви алды. (иә)2.І-топтың қосымша  топшасында. (жоқ)3.Сілтілік металл. (иә)4.Тотығу дәрежесі (+1) .(иә)5.Электрондық   формуласы: 1S.  2S.  2P.   3S. (жоқ)6.Ас тұзының минералын галит деп атайды. (иә)7.Натрий қан плазма- сында кездеседі.(иә)8.Натрий қатты металл. (жоқ)9.Электр тогын өткізеді. (иә)10.Су бетінде жүреді. (иә)- Сабақ Сізге ұнады ма? - Сабақтың ең ұтымды жерлері қандай болды?- Сабақ тақырыбының Сіз үшін қандай маңызы бар деп ойлайсыз?- Бүгінгі үйренгеніңіз Сіз үшін болашақта қажет болады деп ойлайсызба? - Сабақта қандай әрекеттер атқардыңыз?- Топ жұмысы қандай деңгейде өтті деп ойлайсыз? Неліктен? - Өз жұмысыңызға қанағаттанасыз ба?

3.Графикалық диктант

орындауы

4.Есептер әлемі

есеп шығаруы

Барлық ұпай саны -16. Пайыздық өлшеу арқылы оқушының топтық жұмысты орындау деңгейі анықталады.

4- жоғары; 3- оңтайлы; 2- орта; 1-минималды.

4 ұпай -(жоғары) 87-100%; 3 ұпай (оңтайлы) 62-86%; 2 ұпай

(орта ) 37-61%; 1 ұпай (минималды) 0-36%

Оқушыдан

интервью алу

парағы