Би: « Құрбылар »
Салт-дәстүр «Бастаңғы»
Медина:Қыздар қыздар.Бүгін үйде ата-анам жоқ.Көрші ауылға тойға кеткен.Жеңгеме өтініш айтып,бастаңғы жасауға рұхсат алдым.Жүріңдер үйге
Найра: Ендеше не тұрыс ,сонда барайық.
-Сәлембердік жеңеше.
Жеңгесі: О қош келдіңдер қыздар.Төрге шығыңдар.Қыздың орны қашанда төрғой.Төрге шығыңдар.Жайғасып отырыңдар.
Ал қыздар бастаңғыны наурыз мерекесі қарсаңында ұйымдастырғандарың сондай жақсы болыпты.Наурыз айы мерекелі, берекелі айғой шіркін.
Ілесіп Наурызбен көктем
жетсін,
Көңілін үлкен - кіші көкке
өрлетсін.
Еңсесі көтеріліп ер
азамат,
Ескі жылмен реніш өкпең кетсін - дегендей
наурыз жыл басы құтты болсын! Жаңа жыл тек қана жақсылығын,
жаңалығын әкелсін! Ақ мол болсын! Халық тоқ болсын, Еліміз тыныш
болсын! Баршамызға бақ қонсын!Ұлыстың ұлы күні құтты
болсын!
Жігіттер: Ән: «Ай-хай қыздарай»
Омар: Амансызба жеңеше.Сәлем бердім сұлу қыздар.
Жеңгесі: Қош келдіңдер.Бастаңғының сәнін келтірер сері жігіттеріміз де келіп қалыпты.Төрге шығыңдар.Жайғасыңдар.Ал қыздар ,жігіттер.Бүгін біздің үйге жиналып қалыпсыңдар.Ата-анамыз көрші ауылға тойға кеткен.Еркежаным өтініш айтқансоң, ата-анамыздан бастаңғы жасауға рұхсат алып ,өздеріңді шақырып отырмыз.
Қазақ халқының тарихында бастаңғы дәстүрі дәуірлер бойы жалғасын тауып келеді.Бұл дәстүрдің екі түрлі тәрбиелік маңызы бар.Алғашқысы үйде отырған бала тома тұйық болып қалмауына,елмен араласып,замандастарымен жақынырақ болуға жол ашады.Қонақ күте білуге үйретеді.Енді бірі қыз баланы қазан-аяқ ұстауға,дастархан жасай білуге үйретеді.Бастаңғыны қызы бойжете бастаған үйге жасайтын болған.Менің Еркежанымда бой жетіп қалыпты.
Ау қыздар жігіттер не отырыс.Ән-жыр тыңдамағалы біраз болыпты .Иә қыздар.
-Иә жеңеше.
-Ендеше жырдан шашу шашайық.
Хор: «Көктем келді»
-Ал қыздар ,жігіттер бастаңғыда бас қостық.Өлең шумақтарын айтып көңілді отырайық.
Өлең шумақтары:
Елім менен
жеріме,
Ырысын
шашқан Наурыз.
Күлімдеген
көктемге,
Шуағын шашқан
наурыз.
Жеті түрлі дән
салып,
Дәм татқызған
наурыз.
Жақсылық тілеп
халыққа,
Молшылық әкелсін наурыз.
Медина
С
Жыл басы
– Наурыз мереке,
Ақ нұрға әлем боянды.
Наурыз тойы
береке
Тіршілік жаңа оянды! Аруназ
Жылдың
басы Наурыз,
Жердің басы Наурыз.
Мерекеге арналсын
Бүгінгі жыр- әніміз. Каусар
Ө
Наурызбен құттықтап,
Алыс жақын қаутышты.
Көктемдегі жарқын сәт,
Көңілдерге ауысты
Омар
Наурыз тойым, Наурыз тойым.
Құтты болсың халайық!
Қане, достар,
қане, достар,
Шырқап әнге салайық. Алинұр
Көктем келді, балақай,
Жасарды жер, алақай.
Наурыз тойын тойлайық,
Әсем әнге салайық.
Данеля
Наурыз – бұл мереке
Құтты болсын береке
Қыдыр ата келсін
Жақсы тілек әкелсін.
Аяла
Омар : Ал жеңеше бізде құр қол келмедік.Ау жігіттер қыздарымызға биден шашу шашайық.Бастаңғыны қыздырайық.
Би: «Қамшы»
Жүргүзуші:Ұлттық ойындар ерте заманнан қалыптасқан дәстүрлі ойын –сауықтардың бір түрі.Қазақтың ұлттық ойындары бабаларымыздан қалған асыл мұра.Қазақ халқы ежелден наурыз мерекесінде ұлтық ойын түрлерін ойнаған.Бізде бүгінгі мерекемізде «Белдеспек» ұлттық ойынымызды ойнап,балалардың ептілігін байқайық.
Ойын: «Белдеспек»
Жүргізуші:Ал жігіттер,қыздар мерекемізді көңілді етіп бірге ән шырқайық.
Хор: «Құтты болсын наурыз»
Жүргүзуші: Қандай тамаша .Мерекемізді әрі қарай бастаңғыға келген «Балапан» тобының балаларының өлең шумақтарымен жалғастырайық.
Өлең шумақтары: «Балапан» топ
Жыл басы – Наурыз мереке,
Ақ нұрға әлем боянды.
Наурыз тойы береке
Тіршілік жаңа оянды! Айлин
Жылдың басы Наурыз,
Жердің басы Наурыз.
Мерекеге арналсын
Бүгінгі жыр- әніміз. Елнар
Елім менен жеріме,
Ырысын шашқан Наурыз.
Күлімдеген көктемге,
Шуағын шашқан наурыз. Аяла
Жеті түрлі дән салып,
Дәм татқызған наурыз.
Жақсылық тілеп халыққа,
Молшылық әкелсін наурыз. Айсултан
Уа, ағайын халайық,
Мұнда назар салайық!
Мерекесі халықтын
Наурыз тойы бастайық! Зулкарнай
Наурыз келдi елiме,
Наурыз келдi жерiме.
Байлық, бақыт тiлеймiн,
Бүкiл қазақ елiне. Медина
Жылдың басы Наурыз,
Жердің басы Наурыз.
Мерекеге арналсын
Бүгінгі жыр- әніміз. Нұрдаулет
Наурыз тойым, Наурыз тойым.
Құтты болсың халайық!
Қане, достар, қане, достар,
Шырқап әнге салайық. Айғаным
БИ: «Домбыра» «Балапан» тобы
Жүргізуші: Домбырының дауысы қандай тамаша.Қазақта айтыс өнері бар. Айтыс ақынның талантын шыңдайтын үлкен өнер жарысы.Айтыстың түрлері өте көп.Солардың ішінде біз бүгінгі мерекеде қызбен жігіт айтысын тамашалайық.Қазақы қалжыңның түбін түсіретін.қызбен жігіт айтысының кәнігі шебері Жалғас Алинұр.Айнұрмен айтысатын біздің қызымыз қалжың сөздің шебері
Бауыржанқызы Каусар.Айтыскер ақындарымызды қошеметпен ортаға шақырайық.
Айтыс: Алинұр мен Каусар
Алинұр
Ата-баба дәстүрін
Үйренуден қашпаймыз
«Айтыс» десе сәнденіп
Қыздар іздей бастаймыз
Каусар
Біржан болып сен келсең
Ақын Сараң мен болам
Сәйгүлік болып сен шапсаң
Аққу құсың мен болам
Алинұр
Біздің топтың ұлдары
Шеттерінен ақылды –ақ
Жұмбақ, тақпақ бұл тойға
Айтып берер тақылдап
Каусар
Үй жабдығын бұл тойға
Біздің қыздар сәнденді
Қонақ күтіп, ән салды
Ұлдарынан кем бе еді
Алинұр
Түрлендіріп қамшы өрсем
Қыздарың таң қалады
Күмбірлетіп күй шертсем
Мұнда думан болады
Каусар
Мақтандың ғой жігітім
Өнеріңді көрейік
Көрсет сәнді қамшыңды
Біздер баға берейік
Алинұр
Тойға барам деген соң
Домбыра ұстап жетіп ем
Шашақталған қамшымды
Үйге тастап кетіп ем
Каусар
Қалып қойса қамшыңыз
Тағы тойға келерсіз
Сол қамшыны мына бізге
Сонда сыйға берерсіз
Алинұр Каусар
Еркем еркем еркем –ай
Еркелеткен еркемді-ай
Бүгін болған мереке
Болсын тағы ертең-ай
Жүргүзуші: Дастархандарыңыздан дәм кетпесін,көңілдеріңзден ән кетпесін дей отырып «Дастархан » әнін бірге шырқайық.
Хор: «Дастархан»
Өлең шумақтары «Балдырған»
Наурыз келді сан құрып
Жасарып жаңғырып
Құлпырды жер мен көк
Мейрім таң күліп.
Димаш
Наурыз тойы - елдің тойы,
Көктем тойы - төлдің тойы.
Ән айтатын күні бойы
Жақсы көрем Наурыз тойын!
Абу
Наурыз тойы тамаша
Наурыз тойы жаңаша
Шат-күлкі мен қуаныш
Еліне сыйлар жұбаныш
Бүршік жарып ағаштар
Асық ойнап балалар,
Наурызды жүр қарсы алып
Жасы үлкен аталар Каусар Б
Наурыз тойым, Наурыз тойым.
Құтты болсың халайық!
Қане, достар, қане, достар,
Шырқап әнге салайық. Алинұр
Қыс өтіп, қар кетіп,
Шырайлы жаз жетіп,
Шаруаның кенелген
Мейрамы ежелден –
Құтты болсын, Наурыз! Махдия
Наурыз келді еліме
Наурыз келді жеріме
Байлық,бақыт тілейміз
Бүкіл қазақ еліне Ади
Наурыз көктем, наурыз жыр,
Ана мейрім, шуақ нұр.
Жан иесін жаңартқан,
Аққан бұлақ, нәзік сыр.
Айжұлдыз
«Қой басты» дәстүрі
-Ал енді жеңеше тұрайық.Әжем қойбастыға келіңдер деп еді.Сонда барайық қыздар Махдия
-Иә бұл дәстүр әзіл-қалжың ретінде болғанымен сыйластыққа негізделген. Каусар Б
-Ондай болса құрт –бауырсақ жеп,қымыз ішіп қайтпадықпа? Аруназ
-Туффф ауылда киіз басу ауыр жұмысқой. Ақсамал
-Бірлік бар жерде,тірлік бар дейді . Айжұлдыз
-Иә бәріміз біріксек алмайтын қамал барма? Каусар Ө
-Ендеше неғып отырмыз?Сонда барайық. Аяла
БИ: «Текемет» «Балапан»
Шашу шашып әженің келуі.Наурыз мерекесімен құттықтау.
Әже: Менің немерелерім текемттің жүнін сабап дайындап қойыптығой.Қандай тамаша.Қыздарымда келіп қалар.
Қазақта Қой басты дәстүрі бар. Ауылда киіз басу – ауыр жұмыстардың бірі болған. Алдымен жүнді сабайды. Келесі кезеңде оны бояп, қайнатады, құрғатады, орайды. Ораудың астынан арқан өткізіп, жіптің ұшынан ұстап, аяқпен теуіп отырып, үй-үйдің арасынан өткізеді. Кез келген үйдің жанына келгенде "қой басты-қой басты" деп айқайлайды. Мұны естіген үйдегі әйелдер киіз басушыларға бауырсақ, қымыз, құрт береді. Бұл – әзіл-қалжың ретіндегі дәстүр болғанымен, сыйластыққа негізделген.
Мен енді немерелеріс сабап дайындап қойған жүндерінен киіз басу жолын көрсетейін.
Ал мына дайын болған текеметті ауыл жастарына берейін.Менің күшім жетпес.Қой басты ,қой басы үйлеріңді қой басты(2 рет қайталау) Сыртқа шығып текеметті тастау.
Ауыл жастарына бердім.Мен сәл отырып дамалайын.
Би: «Текемет» «Балдырған»
Би соңында
Балалар:Әжетай әжетай үйіңізді қой басты ,қой басты.Қой бастының кәдесін беріңіз.
Әжесі:Ой рахмет жандарым.Қазақтың салт-дәстүрін жаңғыртып қой басты алып келіпсіздер.Қош келдіңдер.Қой бастының кәдесін алыңдар.(Тәтті дәм ұсыну)
Өлең шумақтары: «Балапан»
Наурызбен құттықтап,
Алыс жақын қаутышты.
Көктемдегі жарқын сәт,
Көңілдерге ауысты. Нуршайым
Көктем келді, балақай,
Жасарды жер, алақай.
Наурыз тойын тойлайық,
Әсем әнге салайық. Сабина
Наурыз тойы — тамаша,
Наурыз тойы — жаңаша.
Табиғат та тамаша,
Тамылжып тұр жараса. Досик
Наурыз тойы — салтанат,
Наурыз тойы — мархабат.
Әр жүректен ән тарап,
Шаттанады шартарап. Сумайя
Наурыз – бұл мереке
Құтты болсын береке
Қыдыр ата келсін
Жақсы тілек әкелсін. Айша
Наурыз көктем, наурыз жыр,
Ана мейрім, шуақ нұр.
Жан иесін жаңартқан,
Аққан бұлақ, нәзік сыр. Аскаркызы А.
Наурыз келді алақай,
Кел билейік балақай,
Бізде қарап тұрмайық,
Тойға шашу шашайық! Ахмет-Али
Той думанға келіңіз,
Тамашалап көріңіз,
Ән айтайық бәріміз,
Қол соғайық бәріміз! Раяна
БИ: «Шабандоз» «Балапан»
Салт-дәстүр «Тұсау кесер»
Жүргізуші: Халық қалың орман.Әрі пана ,әрі қорған деп Қадыр Мырзалиев ағамыз жырлағандай әр халықтың өз кәсібіне,сенім нанымына,тіршілігіне байланысты қалыптасып,ұрпақтан –ұрпаққа ауысып отыратын салт-дәстүрі бар.Салт-дәстүрлердің ұрпақ тәрбиесіндегі мәні зор.Бүгінгі наурыз мерекесінде ата-баба дәстүрін жалғай отырып сіздерге салт-дәстүріміздің бірі тұсау кесу рәсімін көрсететін боламыз.
қазақ халқы баланың тұсауын жәйбасар, сүріншек адамдарға кестірмейді екен. Баланың тұсауын жиналған көпшілік арасынан шаруаға икемді, елгезек, қимылы ширақ, іске епті қасиеттерімен көзге түсетін, пысық адам таңдалып алынып, соған кестіреді. Болашақта бала сол адам секілді үлгі тұтарлық азамат болсын деген ниетпен пысық адам таңдайды.
Көбіне баланың тұсауын көп балалы салиқалы анаға немесе абыройы асқан ақ жаулықты әжеге кестіреді.Бізде бүгін көптің арасынан таңдап,көп балалы ,ақ жаулықты Мереке анамызға Заңғар баламыздың тұсауын кестергелі отырмыз.
Жүргізуші: Кішкентайымыздың тұсауы кесілді.Жолы ақ болсын.Басқан қадамы нық болсын.Бүлдіршініміздің құрметіне сұлу қыздарымыздың әсем әнін қабыл алыңыздар.
Хор: «Айым болып тудың ба?»
Өлең шумақтары «Балдырған»
Ақ қар кетіп қыс өтіп,
Шырайлы шуақ жаз жетіп.
Шаруаның ұлы кенелген.
Күн мейрамы ежелден –
Құтты болсың
бұл Наурыз! Мирас
Наурыз келді - жыл келді
Тірілтуге гүлдерді.
Сәнденеді аналар
Сәбилермен бірге енді.
Наурыз келді, нұр келді,
Түгел аймақ түрленді.
Бақшадағы апайлар
Тойға әзір боп үлгерді.
К.Медина
- Жақсы ма, ата, қалыңыз?
- Менің атым Наурыз,
Балдай тәтті сарыуыз
Алып келдім -
Алыңыз! Көзайым
Кең болсын қазағымның керегесі,
Кетпесін Алла берген берекесі,
Алаштың баласына нәсіп
болған,
Құтты
болсын НАУРЫЗ
мерекесі!
Назар
Наурыз жылы, жыл
басы
Наурыз көже ел
асы
Наурызда бас
қосуды
Тілеу керек
осыны
Наурыз бақыт, жаңа
күн
Көже ішіп қалатын
Ақсамал
Наурыз тойы —
салтанат,
Наурыз тойы —
мархабат.
Әр жүректен ән тарап,
Шаттанады шартарап. Абылай
Наурыз келді алақай
Кел билейік балақай
Бізде қарап тұрмайық
Тойға шашу шашайық
Той думанға келіңіз
Тамашаны көріңіз
Ән айтайық бәріміз
Би билейік бәріміз Найра
Жүргізуші: Ойын ойнап көңілдерің көтерілсін. Жігіттер қыздар қане ойынға шығайық.
Ойын :«Қыз қуу»
Би: «Қыз қуу»
Жүргізуші: Наурыз мерекесі әр қайсысымызға көтеріңкі көңіл-күй,қажымас қайрат ,өшпес үміт әкелсін.Өмірлеріңіз қуаныш пен шаттыққа толсын.
Ұлыс оң болсын,ақ мол болсын
Наурыз мерекесі құтты болсын.
Хор: «Наурыз көктем»
жүктеу мүмкіндігіне ие боласыз
Бұл материал сайт қолданушысы жариялаған. Материалдың ішінде жазылған барлық ақпаратқа жауапкершілікті жариялаған қолданушы жауап береді. Ұстаз тілегі тек ақпаратты таратуға қолдау көрсетеді. Егер материал сіздің авторлық құқығыңызды бұзған болса немесе басқа да себептермен сайттан өшіру керек деп ойласаңыз осында жазыңыз
наурыз
наурыз
Би: « Құрбылар »
Салт-дәстүр «Бастаңғы»
Медина:Қыздар қыздар.Бүгін үйде ата-анам жоқ.Көрші ауылға тойға кеткен.Жеңгеме өтініш айтып,бастаңғы жасауға рұхсат алдым.Жүріңдер үйге
Найра: Ендеше не тұрыс ,сонда барайық.
-Сәлембердік жеңеше.
Жеңгесі: О қош келдіңдер қыздар.Төрге шығыңдар.Қыздың орны қашанда төрғой.Төрге шығыңдар.Жайғасып отырыңдар.
Ал қыздар бастаңғыны наурыз мерекесі қарсаңында ұйымдастырғандарың сондай жақсы болыпты.Наурыз айы мерекелі, берекелі айғой шіркін.
Ілесіп Наурызбен көктем
жетсін,
Көңілін үлкен - кіші көкке
өрлетсін.
Еңсесі көтеріліп ер
азамат,
Ескі жылмен реніш өкпең кетсін - дегендей
наурыз жыл басы құтты болсын! Жаңа жыл тек қана жақсылығын,
жаңалығын әкелсін! Ақ мол болсын! Халық тоқ болсын, Еліміз тыныш
болсын! Баршамызға бақ қонсын!Ұлыстың ұлы күні құтты
болсын!
Жігіттер: Ән: «Ай-хай қыздарай»
Омар: Амансызба жеңеше.Сәлем бердім сұлу қыздар.
Жеңгесі: Қош келдіңдер.Бастаңғының сәнін келтірер сері жігіттеріміз де келіп қалыпты.Төрге шығыңдар.Жайғасыңдар.Ал қыздар ,жігіттер.Бүгін біздің үйге жиналып қалыпсыңдар.Ата-анамыз көрші ауылға тойға кеткен.Еркежаным өтініш айтқансоң, ата-анамыздан бастаңғы жасауға рұхсат алып ,өздеріңді шақырып отырмыз.
Қазақ халқының тарихында бастаңғы дәстүрі дәуірлер бойы жалғасын тауып келеді.Бұл дәстүрдің екі түрлі тәрбиелік маңызы бар.Алғашқысы үйде отырған бала тома тұйық болып қалмауына,елмен араласып,замандастарымен жақынырақ болуға жол ашады.Қонақ күте білуге үйретеді.Енді бірі қыз баланы қазан-аяқ ұстауға,дастархан жасай білуге үйретеді.Бастаңғыны қызы бойжете бастаған үйге жасайтын болған.Менің Еркежанымда бой жетіп қалыпты.
Ау қыздар жігіттер не отырыс.Ән-жыр тыңдамағалы біраз болыпты .Иә қыздар.
-Иә жеңеше.
-Ендеше жырдан шашу шашайық.
Хор: «Көктем келді»
-Ал қыздар ,жігіттер бастаңғыда бас қостық.Өлең шумақтарын айтып көңілді отырайық.
Өлең шумақтары:
Елім менен
жеріме,
Ырысын
шашқан Наурыз.
Күлімдеген
көктемге,
Шуағын шашқан
наурыз.
Жеті түрлі дән
салып,
Дәм татқызған
наурыз.
Жақсылық тілеп
халыққа,
Молшылық әкелсін наурыз.
Медина
С
Жыл басы
– Наурыз мереке,
Ақ нұрға әлем боянды.
Наурыз тойы
береке
Тіршілік жаңа оянды! Аруназ
Жылдың
басы Наурыз,
Жердің басы Наурыз.
Мерекеге арналсын
Бүгінгі жыр- әніміз. Каусар
Ө
Наурызбен құттықтап,
Алыс жақын қаутышты.
Көктемдегі жарқын сәт,
Көңілдерге ауысты
Омар
Наурыз тойым, Наурыз тойым.
Құтты болсың халайық!
Қане, достар,
қане, достар,
Шырқап әнге салайық. Алинұр
Көктем келді, балақай,
Жасарды жер, алақай.
Наурыз тойын тойлайық,
Әсем әнге салайық.
Данеля
Наурыз – бұл мереке
Құтты болсын береке
Қыдыр ата келсін
Жақсы тілек әкелсін.
Аяла
Омар : Ал жеңеше бізде құр қол келмедік.Ау жігіттер қыздарымызға биден шашу шашайық.Бастаңғыны қыздырайық.
Би: «Қамшы»
Жүргүзуші:Ұлттық ойындар ерте заманнан қалыптасқан дәстүрлі ойын –сауықтардың бір түрі.Қазақтың ұлттық ойындары бабаларымыздан қалған асыл мұра.Қазақ халқы ежелден наурыз мерекесінде ұлтық ойын түрлерін ойнаған.Бізде бүгінгі мерекемізде «Белдеспек» ұлттық ойынымызды ойнап,балалардың ептілігін байқайық.
Ойын: «Белдеспек»
Жүргізуші:Ал жігіттер,қыздар мерекемізді көңілді етіп бірге ән шырқайық.
Хор: «Құтты болсын наурыз»
Жүргүзуші: Қандай тамаша .Мерекемізді әрі қарай бастаңғыға келген «Балапан» тобының балаларының өлең шумақтарымен жалғастырайық.
Өлең шумақтары: «Балапан» топ
Жыл басы – Наурыз мереке,
Ақ нұрға әлем боянды.
Наурыз тойы береке
Тіршілік жаңа оянды! Айлин
Жылдың басы Наурыз,
Жердің басы Наурыз.
Мерекеге арналсын
Бүгінгі жыр- әніміз. Елнар
Елім менен жеріме,
Ырысын шашқан Наурыз.
Күлімдеген көктемге,
Шуағын шашқан наурыз. Аяла
Жеті түрлі дән салып,
Дәм татқызған наурыз.
Жақсылық тілеп халыққа,
Молшылық әкелсін наурыз. Айсултан
Уа, ағайын халайық,
Мұнда назар салайық!
Мерекесі халықтын
Наурыз тойы бастайық! Зулкарнай
Наурыз келдi елiме,
Наурыз келдi жерiме.
Байлық, бақыт тiлеймiн,
Бүкiл қазақ елiне. Медина
Жылдың басы Наурыз,
Жердің басы Наурыз.
Мерекеге арналсын
Бүгінгі жыр- әніміз. Нұрдаулет
Наурыз тойым, Наурыз тойым.
Құтты болсың халайық!
Қане, достар, қане, достар,
Шырқап әнге салайық. Айғаным
БИ: «Домбыра» «Балапан» тобы
Жүргізуші: Домбырының дауысы қандай тамаша.Қазақта айтыс өнері бар. Айтыс ақынның талантын шыңдайтын үлкен өнер жарысы.Айтыстың түрлері өте көп.Солардың ішінде біз бүгінгі мерекеде қызбен жігіт айтысын тамашалайық.Қазақы қалжыңның түбін түсіретін.қызбен жігіт айтысының кәнігі шебері Жалғас Алинұр.Айнұрмен айтысатын біздің қызымыз қалжың сөздің шебері
Бауыржанқызы Каусар.Айтыскер ақындарымызды қошеметпен ортаға шақырайық.
Айтыс: Алинұр мен Каусар
Алинұр
Ата-баба дәстүрін
Үйренуден қашпаймыз
«Айтыс» десе сәнденіп
Қыздар іздей бастаймыз
Каусар
Біржан болып сен келсең
Ақын Сараң мен болам
Сәйгүлік болып сен шапсаң
Аққу құсың мен болам
Алинұр
Біздің топтың ұлдары
Шеттерінен ақылды –ақ
Жұмбақ, тақпақ бұл тойға
Айтып берер тақылдап
Каусар
Үй жабдығын бұл тойға
Біздің қыздар сәнденді
Қонақ күтіп, ән салды
Ұлдарынан кем бе еді
Алинұр
Түрлендіріп қамшы өрсем
Қыздарың таң қалады
Күмбірлетіп күй шертсем
Мұнда думан болады
Каусар
Мақтандың ғой жігітім
Өнеріңді көрейік
Көрсет сәнді қамшыңды
Біздер баға берейік
Алинұр
Тойға барам деген соң
Домбыра ұстап жетіп ем
Шашақталған қамшымды
Үйге тастап кетіп ем
Каусар
Қалып қойса қамшыңыз
Тағы тойға келерсіз
Сол қамшыны мына бізге
Сонда сыйға берерсіз
Алинұр Каусар
Еркем еркем еркем –ай
Еркелеткен еркемді-ай
Бүгін болған мереке
Болсын тағы ертең-ай
Жүргүзуші: Дастархандарыңыздан дәм кетпесін,көңілдеріңзден ән кетпесін дей отырып «Дастархан » әнін бірге шырқайық.
Хор: «Дастархан»
Өлең шумақтары «Балдырған»
Наурыз келді сан құрып
Жасарып жаңғырып
Құлпырды жер мен көк
Мейрім таң күліп.
Димаш
Наурыз тойы - елдің тойы,
Көктем тойы - төлдің тойы.
Ән айтатын күні бойы
Жақсы көрем Наурыз тойын!
Абу
Наурыз тойы тамаша
Наурыз тойы жаңаша
Шат-күлкі мен қуаныш
Еліне сыйлар жұбаныш
Бүршік жарып ағаштар
Асық ойнап балалар,
Наурызды жүр қарсы алып
Жасы үлкен аталар Каусар Б
Наурыз тойым, Наурыз тойым.
Құтты болсың халайық!
Қане, достар, қане, достар,
Шырқап әнге салайық. Алинұр
Қыс өтіп, қар кетіп,
Шырайлы жаз жетіп,
Шаруаның кенелген
Мейрамы ежелден –
Құтты болсын, Наурыз! Махдия
Наурыз келді еліме
Наурыз келді жеріме
Байлық,бақыт тілейміз
Бүкіл қазақ еліне Ади
Наурыз көктем, наурыз жыр,
Ана мейрім, шуақ нұр.
Жан иесін жаңартқан,
Аққан бұлақ, нәзік сыр.
Айжұлдыз
«Қой басты» дәстүрі
-Ал енді жеңеше тұрайық.Әжем қойбастыға келіңдер деп еді.Сонда барайық қыздар Махдия
-Иә бұл дәстүр әзіл-қалжың ретінде болғанымен сыйластыққа негізделген. Каусар Б
-Ондай болса құрт –бауырсақ жеп,қымыз ішіп қайтпадықпа? Аруназ
-Туффф ауылда киіз басу ауыр жұмысқой. Ақсамал
-Бірлік бар жерде,тірлік бар дейді . Айжұлдыз
-Иә бәріміз біріксек алмайтын қамал барма? Каусар Ө
-Ендеше неғып отырмыз?Сонда барайық. Аяла
БИ: «Текемет» «Балапан»
Шашу шашып әженің келуі.Наурыз мерекесімен құттықтау.
Әже: Менің немерелерім текемттің жүнін сабап дайындап қойыптығой.Қандай тамаша.Қыздарымда келіп қалар.
Қазақта Қой басты дәстүрі бар. Ауылда киіз басу – ауыр жұмыстардың бірі болған. Алдымен жүнді сабайды. Келесі кезеңде оны бояп, қайнатады, құрғатады, орайды. Ораудың астынан арқан өткізіп, жіптің ұшынан ұстап, аяқпен теуіп отырып, үй-үйдің арасынан өткізеді. Кез келген үйдің жанына келгенде "қой басты-қой басты" деп айқайлайды. Мұны естіген үйдегі әйелдер киіз басушыларға бауырсақ, қымыз, құрт береді. Бұл – әзіл-қалжың ретіндегі дәстүр болғанымен, сыйластыққа негізделген.
Мен енді немерелеріс сабап дайындап қойған жүндерінен киіз басу жолын көрсетейін.
Ал мына дайын болған текеметті ауыл жастарына берейін.Менің күшім жетпес.Қой басты ,қой басы үйлеріңді қой басты(2 рет қайталау) Сыртқа шығып текеметті тастау.
Ауыл жастарына бердім.Мен сәл отырып дамалайын.
Би: «Текемет» «Балдырған»
Би соңында
Балалар:Әжетай әжетай үйіңізді қой басты ,қой басты.Қой бастының кәдесін беріңіз.
Әжесі:Ой рахмет жандарым.Қазақтың салт-дәстүрін жаңғыртып қой басты алып келіпсіздер.Қош келдіңдер.Қой бастының кәдесін алыңдар.(Тәтті дәм ұсыну)
Өлең шумақтары: «Балапан»
Наурызбен құттықтап,
Алыс жақын қаутышты.
Көктемдегі жарқын сәт,
Көңілдерге ауысты. Нуршайым
Көктем келді, балақай,
Жасарды жер, алақай.
Наурыз тойын тойлайық,
Әсем әнге салайық. Сабина
Наурыз тойы — тамаша,
Наурыз тойы — жаңаша.
Табиғат та тамаша,
Тамылжып тұр жараса. Досик
Наурыз тойы — салтанат,
Наурыз тойы — мархабат.
Әр жүректен ән тарап,
Шаттанады шартарап. Сумайя
Наурыз – бұл мереке
Құтты болсын береке
Қыдыр ата келсін
Жақсы тілек әкелсін. Айша
Наурыз көктем, наурыз жыр,
Ана мейрім, шуақ нұр.
Жан иесін жаңартқан,
Аққан бұлақ, нәзік сыр. Аскаркызы А.
Наурыз келді алақай,
Кел билейік балақай,
Бізде қарап тұрмайық,
Тойға шашу шашайық! Ахмет-Али
Той думанға келіңіз,
Тамашалап көріңіз,
Ән айтайық бәріміз,
Қол соғайық бәріміз! Раяна
БИ: «Шабандоз» «Балапан»
Салт-дәстүр «Тұсау кесер»
Жүргізуші: Халық қалың орман.Әрі пана ,әрі қорған деп Қадыр Мырзалиев ағамыз жырлағандай әр халықтың өз кәсібіне,сенім нанымына,тіршілігіне байланысты қалыптасып,ұрпақтан –ұрпаққа ауысып отыратын салт-дәстүрі бар.Салт-дәстүрлердің ұрпақ тәрбиесіндегі мәні зор.Бүгінгі наурыз мерекесінде ата-баба дәстүрін жалғай отырып сіздерге салт-дәстүріміздің бірі тұсау кесу рәсімін көрсететін боламыз.
қазақ халқы баланың тұсауын жәйбасар, сүріншек адамдарға кестірмейді екен. Баланың тұсауын жиналған көпшілік арасынан шаруаға икемді, елгезек, қимылы ширақ, іске епті қасиеттерімен көзге түсетін, пысық адам таңдалып алынып, соған кестіреді. Болашақта бала сол адам секілді үлгі тұтарлық азамат болсын деген ниетпен пысық адам таңдайды.
Көбіне баланың тұсауын көп балалы салиқалы анаға немесе абыройы асқан ақ жаулықты әжеге кестіреді.Бізде бүгін көптің арасынан таңдап,көп балалы ,ақ жаулықты Мереке анамызға Заңғар баламыздың тұсауын кестергелі отырмыз.
Жүргізуші: Кішкентайымыздың тұсауы кесілді.Жолы ақ болсын.Басқан қадамы нық болсын.Бүлдіршініміздің құрметіне сұлу қыздарымыздың әсем әнін қабыл алыңыздар.
Хор: «Айым болып тудың ба?»
Өлең шумақтары «Балдырған»
Ақ қар кетіп қыс өтіп,
Шырайлы шуақ жаз жетіп.
Шаруаның ұлы кенелген.
Күн мейрамы ежелден –
Құтты болсың
бұл Наурыз! Мирас
Наурыз келді - жыл келді
Тірілтуге гүлдерді.
Сәнденеді аналар
Сәбилермен бірге енді.
Наурыз келді, нұр келді,
Түгел аймақ түрленді.
Бақшадағы апайлар
Тойға әзір боп үлгерді.
К.Медина
- Жақсы ма, ата, қалыңыз?
- Менің атым Наурыз,
Балдай тәтті сарыуыз
Алып келдім -
Алыңыз! Көзайым
Кең болсын қазағымның керегесі,
Кетпесін Алла берген берекесі,
Алаштың баласына нәсіп
болған,
Құтты
болсын НАУРЫЗ
мерекесі!
Назар
Наурыз жылы, жыл
басы
Наурыз көже ел
асы
Наурызда бас
қосуды
Тілеу керек
осыны
Наурыз бақыт, жаңа
күн
Көже ішіп қалатын
Ақсамал
Наурыз тойы —
салтанат,
Наурыз тойы —
мархабат.
Әр жүректен ән тарап,
Шаттанады шартарап. Абылай
Наурыз келді алақай
Кел билейік балақай
Бізде қарап тұрмайық
Тойға шашу шашайық
Той думанға келіңіз
Тамашаны көріңіз
Ән айтайық бәріміз
Би билейік бәріміз Найра
Жүргізуші: Ойын ойнап көңілдерің көтерілсін. Жігіттер қыздар қане ойынға шығайық.
Ойын :«Қыз қуу»
Би: «Қыз қуу»
Жүргізуші: Наурыз мерекесі әр қайсысымызға көтеріңкі көңіл-күй,қажымас қайрат ,өшпес үміт әкелсін.Өмірлеріңіз қуаныш пен шаттыққа толсын.
Ұлыс оң болсын,ақ мол болсын
Наурыз мерекесі құтты болсын.
Хор: «Наурыз көктем»
шағым қалдыра аласыз













