Нумерация. Білімдерін кеңейту. Миллиондар мен миллиардтар класы

4 сынып
І нұсқа
1. Ең үлкен үш таңбалы санды тап: 
A. 769
B. 876
C. 978
D. 987
E. 980
2. 3 мыңд. 6 жүзд. 3 онд. 6 бірл. Бар санды тап.
A. 30636
B. 36036
C. 300636
D. 360036
E. 3636
3. Қосылғыштарды есептеуге ыңғайластырып, топтастыр: 
540+6400+360+600=7900
A. (540+600)+(6400+360)
B. (540+6400)+(360+600)
C. (540+360)+(6400+600)
D. (6400+360)+(600+540)
E. (6400+540)+(600+360)
4. 230002х4 мәнін тап
A. 8002008 С. 9200008 Е. 820008
B. 8020008 Д. 920008
5. Санды өрнектің мәнін тап:
1576х7+2040х8
A. 23532 С. 27352 Е. 26352
B. 22352 Д. 25352
6. Теңдеуді шешу: х:70=420:60
A. 591
B. 690
C. 734
D. 810
E. 490
7. Амалдарды орында, дұрыс жауабын тап: 
16440:60х40+8888
A. 19488 С. 19848 Е. 18894
B. 19884 Д. 18984
8. Еділбай қойынан 457 кг жүн күзелді. Бұл меринос қойларынан күзелген жүннен 4 есе кем. Меринос қойынан неше килограмм жүн күзелді? 
A. 1288 С. 1628 Е. 1868
B. 1688 Д. 1828
9. Қоймаға 90 кг сәбіз түсірілді. Оның 58 килограмын қапқа салды да қалғанын 8 килограмнан жәшіктерге бөліп салды. Неше жәшік қажет? 
A. 8 С. 6 Е. 2
B. 7 Д. 4
10. Бір торда үш қоян отыр еді. Үш оқушы оларды бір – бірден таратып алды. Сонда торда әлі де бір қоян қалып қойды. Ол қалай? 
A. Бір оқушы қоянды алмаған
B. Бір оқушы қоянды ұмытып кеткен 
C. Бір оқушы қоянды торымен алған 
D. Торда қоян жоқ 
E. Олай болуы мүмкін емес 
11. Өрнектің мәнін тап: 589 және 357 сандарының қосындысын 3-ке көбейт
A. 2338С. 2828 Е. 5622
B. 2838 В. 2645

12. 2 дм2 – де қанша квадрат сантиметр бар? 
A. 200 см2
B. 200 мм2
C. 200 дм2
D. 200 м2
E. 20 см2
13. 889725 санын 7 он мыңдыққа азайт 
A. 819655
B. 819648
C. 819025
D. 812725
E. 819725
14. ИЛ-86 ұшағы 350 жолаушы, ал ЯК – 42 ұшағы 120 жолаушы таси алады. 5 рейс жасағанда жасағанда, ИЛ-86 ұшағы ЯК-42 ұшағына қарағанда қанша жолаушыны артық таси алады? 
A. 1705 Д. 1500
B. 1750 Е. 1150
C. 600

15.Теңдеу құрып , х – тің мәнін тап: « Бірінші қосылғыш – 320, екінші 
х – ті екіге бөлгенге тең. Қосындысы – 540» 
А) 390
В) 410
С) 440
Д) 457
Е) 670

1. Екі санның қосындысы 784 – ке, ал бір қосылғыш 360- қа тең. Екіншісін тап.
А) 454 С) 434 Е) 414
В)444 Д) 424

2. Разрядтық қосылғыштардың қосындысын жаз:
40000+4000+600+7
А)44067 С) 44067 Е) 40476
В)40467 Д) 44607

3. Тура теңдікті тап:
А) 678 = 607+10+8 
В) 987 = 900+800+7
С) 1264 = 1000+600+64
Д)9463 = 9000+40+63
Е)9785 = 9000+780+5

4. 9 бен 4- тің көбейтіндісін 40- қа арттыр.Нәтижесін тап.
А)72 С) 86 Е) 66
В)85 Д) 76

5. Санды өрнектің мәнін тап:
10000-90000/100+796
А)9896 С) 9796 Е) 9806
В)9897 Д) 6869

6. Өрнектің дұрыс мәнін тап: 54 900/30
А)183 С) 175 Е) 17500
В)1830 Д) 18300

7. Х-200=63/7 түріндегі х-тің мәнін тап 
А) 191 С) 29 Е) 209
В) 9 Д) 19

8. Шаруашылықта 800 жылқы бар. Жылқылар саны сиырлар санынан 5 есе артық. Шаруашылықта неше сиыр бар?
А)165 С) 156 Е) 106
В) 160 Д) 150

9. Бірінші кесіндінің ұзындығы 4 см, екіншісі одан 2 есе ұзын., ал үшінші кесінді екіншіден 3 ұзын. Үшінші кесіндінің ұзындығын табыңыз. 
А)9 С) 11 Е) 13
В) 10 Д) 12

10. Мәні 136- ға тең болатын өрнекті тап.
А)3618/18
В)2435*2
С)1632/12
Д)6119*9
Е)6045/15

11. Өрнектің мәнін тап:с= 4020, d= 5 деп алып, с*d және с/d
А)19100/408
В)20100/408
С)21100/804
Д)20100/804
Е)20100/480

12.Жастық 1200 тг тұрады. Ол көрпеге қарағанда 6 есе арзан. Көрпе қанша тг тұрады?
А)200
В)600
С)6200
Д)7200
Е)8200

13. 530м 2 см 2 мен өрнекте:
А)530000
В)53000
С)5300000
Д)5300
Е)53000000

14.Өрнектің мәнін тап: 1 м 2 – 1 дм 2
А) 9 дм 2
В) 99 дм 2
С) 999 дм 2
Д) 909 дм 2
Е) 91 дм 2

15.Теңдеу құрып , х – тің мәнін тап: « Бірінші қосылғыш – 320, екінші 
х – ті екіге бөлгенге тең. Қосындысы – 540» 
А) 390 С) 440 Е) 670
В) 410 Д) 457

4 сынып. Математика.

Тік бұрышты параллелепипедтің, текшенің көлемі.

Көлемнің өлшем бірліктері

Сабақтың мақсаты: дененің көлемі және көлемнің өлшем бірліктері туралы түсініктерін қалыптастыру; көлемнің жаңа өлшем бірліктерімен таныстыру және олардың арасындағы қатынасты қою.

Сабақтың барысы:

Тірек білім, білік дағдыны белсендіру

Бүгінгі жаңа тақырыптың атауын оқыңдар. Ол үшін өрнектердің мәнін тауып, жауаптарды кему ретімен жазыңдар.

Ө

К

Е

М

Л

630840-80-40

4800000-4000000

20∙50+650

38450:5∙0

50∙1000+7615

800000

630000

57615

1650

0

К

Ө

Л

Е

М

Сабақтың тақырыбын құрастыр.

Көркем жазу минуты.

- 57 615 санын жазыңдар. Сандағы толық ондықтар (5 761), жүздіктер (576),мыңдықтар (57), ондық мыңдарды (5) атаңдар. 800 000 санын жазыңдар. Жүздіктер(8 000), мыңдықтарды (800) атаңдар.

Кез келген түрдегі ауызша есептеу жұмысы нумерацияға негізделген есептеу тәсілдерін, есептеудің тиімді тәсілдерін қайталауға бағытталған болуы мүмкін.

«Аудан бірліктері» тақырыбындағы тест тапсырмалары (бақылау және тексеруге арналған дәптерде) өздік жұмыс ретінде ұсынылады.

Кестеден геометриялық денелердің атауын оқыңдар. Артық сөзді тап. (Параллелепипед, текше, шаршы. Артық сөз: шаршы. Өйткені шаршы - жазық фигура, ал қалғандары - көлемді денелер). Қандай фигуралардың көлемін есептеуге болады. Сабақтың тақырыбын анықта.

П

А

Р

А

Ю

Т

Ш

А

Ө

У

К

Л

Б

Е

Е

Р

П

Р

О

Л

Ь

К

П

Ш

3

Щ

Е

Т

Ш

Т

Ы

К

Ц

И

Л

И

Е

Д

Р

Я

Ч

С

Е

С

М

П

Қ

Ә

Ж

Д

П

И

П

Е

Д

Ф

Ы

В

А

П

Р

О

Л

Мұғалім артық фигураны табуды ұсынады. Тақтаға сурет ілінеді. Текшенің неге артық екенін дәлелдейді (барлық фигуралар жазық, ал текше - көлемді).

Мұғалім балаларға көлемдері әртүрлі қораптар көрсетеді.

- Осы қораптарды салыстырыңдар. Олардың қайсысы үлкен? Қораптарды шамалары бойынша салыстырған кезде біз көлемі туралы айтамыз. «Көлем» деген сөзді қалай түсінесіңдер?

Оқулықтан «көлем» деген не екенін оқыңдар. Яғни, мына қораптардың қайсысы көлемі бойынша үлкен? (Үлкен кеңістікті алып жатқаны). Көлемді қалай өлшеуге болады? Қандай өлшем бірліктерін пайдалануға болады? (Кішкентай қорапты алып өлшеп, үлкен қорапқа осындай кішкене қораптардың қаншасы сыятынын білу керек). Ал егер біз енді басқа көлемдегі қорапшалармен өлшесек, осындай көлемнің шамасы шыға ма? Ал өлшенген қораптың көлемі өзгере ме? (Жоқ.) Яғни біздің алдымызда көлемнің өлшем бірліктерін табу проблемасы тұр. Көлемнің қандай өлшем бірліктері бізге таныс? (см²)

Жаңа материалмен танысу.

Жаңа өлшем бірліктерімен танысуды 4-сыныпқа арналған демонстрациялық материалдардағы кесте арқылы жүзеге асыруға болады. Оқулыққа ұқсас кесте құрастырылады.

№1 (ә) тапсырмадағы салыстыру жұмысын орындайды. Атаулы сандарды салыстыру үшін, оларды бірыңғай өлшем бірліктеріне өрнектеу керек.

Алғашқы бекіту

№2 тапсырманы орындай отырып (көрсетілген өлшем бірліктеріне өрнектеу), оқушылар көлемнің өлшем бірліктерінің арақатынасын дауыстап айтып отырады. Бұл кезеңде жаднама-кестені қолдануға болады.

Берілген тақырыпты оқып-үйренуге байланысты алгебралық материал - санның кубын еске түсіру қажет. Ол үшін оқулық форзацындағы 10 санының және бір таңбалы сандардың квадраты мен кубының мәндерін салыстырады.

№4 тапсырманың біразын сыныпта орындап, қалғанын үйге беруге болады. Есепті шығару кезінде көрнекі құрал қолданған дұрыс.

Өтілген материалдармен жұмыс.

№5 тапсырмада ауданы мен қабырғаларының бірі белгілі тіктөртбұрыштың периметрі мен белгісіз қабырғасын табу керек.

№6. Есеп бойынша өрнектер құрастырады. Күрделендіру нұсқасы ретінде есеп бойынша теңдеу құрастыруды ұсынуға болады.

№7 тапсырма оқушыларға бұрыннан таныс, өз беттерінше орындай алады.

Көлемнің өлшем бірліктерімен оқулық бойынша танысу.

- Қораптың көлемін анықтаңдар. (Оқушылар 5 адамнан топ-тарға бөлінеді. Әр топқа шағын қораптар беріледі. Балалар қораптың биіктігін, ұзындығы мен енін өлшеп және көлемін есептеуі керек. Сосын шешімдерін дәлелдеулері керек).

№8 теңдеуді шешер алдында мұндай теңдеулерді жай теңдеуге айналдырудан бастау керек екенін балалардың естеріне салу керек.

№9 тапсырманы орындаудың бірнеше нұсқасы бар. Оң және сол жақтағы әртүрлі сандарды бос орынға қояды. Әр кезде тиімді қосылғыштарға топтау тәсіліне жүгінген дұрыс.

Үй тапсырмасы.№4 (б), №8 (3-баған). Шығармашылық деңгей: тік бұрышты параллелепипедтің үлгісін жасап,

оның көлемін есептеу.

4 сынып
А – нұсқасы
1. Амалдарды орында, дұрыс жауабын тап.
28468: 2 – 2984
А) 10250
В) 13250
С) 1250
Д) 11250
2. Бірінші кластың 55 бірлігі және екінші кластың 115 бірлігі – бұл...
А) 55115
В) 115550
С) 115055
Д) 550115
3. Мыңдар класының 52 бірлігіне тең санды жаз.
А) 52000
В) 52
С) 5200
Д) 520
4. 420 - ға тең теңдікті көрсет.
А) 60 • (9 - 6): 3
В)(60 • 9 - 6): 3
С) 60 • (9 - 6: 3)
Д) (60 • 9)- 6: 3
5. Өрнектегі көбейту амалының орындалу реті: 18 - 4 • 5+6
А) төртінші
В) үшінші
С) екінші
Д) бірінші
6. Центнермен өрнекте: 200кг
А) 3ц
В) 2ц
С) 20ц
Д) 100ц
7. Дұрыс жаз: 5га -... м7
А) 500м2
В) 5000м2
С) 50м2
Д) 50000м2
8. Тоннаның жартысын тап:
А) 500г
В) 300ц
С) 500ц
Д) 500кг
9. Есепте:
а: 18, мұндағы а = 162
А) 9
В) 10
С) 8
Д) 7
10. Ең үлкен үш таңбалы санды ең үлкен бір таңбалы санға арттырып, 2 есе кеміт.
А) 1008
В) 5008
С) 504
Д) 500
11. Теңдеуді шеш: (1512 - 504 • 3)+а - 12447: 27
А) 1512
В) 461
С) 4610
Д) 0
12. Теңдеудің шешімін есептеп, мәнін тап: 890 Х = 700
А) 180
В) 190
С) 189
Д) 200
13. 10 - ның кубы нешеге тең?
А) 30
В) 100
С) 13
Д) 1000
14. Егер шегіртке 7 секундта 21 метр ұшса, оның жылдамдығы қанша?
А) 174 м/сек
В) 30 м/сек
С) 147 м/сек
Д) 3 м/сек
15. Мотоциклші сағатына 60км жол жүрсе, жарты сағатта қанша жол жүреді?
А) 180км
В) 300км
С) 60км
Д) 30км
16. Дүкен 3 күнде 1 тонна жарма сатты. Бірінші күні 300 кг, екінші күні одан 2 есе артық жарма сатылды. Үшінші күні неше кг жарма сатылған?
А) 601кг
В) 1кг
С) 900кг
Д) 100кг
17. Әрқайсысының бағасы 30теңге тұратын 9 қалың дәптер сатып алынды. Оның құнын тап.
А) 207теңге
В) 201теңге
С) 270теңге
Д) 221теңге
18. Ауданы 36 дм2 шаршының қабырғасы неше дм?
А) 36см
В) 9дм
С) 6дм
Д) 30дм
19. Қабырғасы 12см болатын шаршының ауданын табуға болатын өрнекті тап.
А) 12 • 12
В) 12+12
С) 12+4
Д) 12 • 4
20. Бөлменің ауданын өлшеу үшін тиімді өлшем бірлігін ата.
А) дм2
В) м2
С) мм2
Д) см2

4 сынып
1. Қай қосындыны көбейтумен алмастыруға болады?
А) 4+4+4
В) 4+2+4
С) 4+3+3
Д) 4+0+4
2. 97 мен 7 - нің айырмасын 9 - ға көбейт, өрнектің мәнін тап.
А) 18
В) 118
С) 810
Д) 81
3. Бірінші кластың 891 бірлігі, екінші кластың 521 бірлігі бар санды жаз.
А) 521 198
В) 512 198
С) 521 981
Д) 521 891
4. Жетінші разрядтың 8 бірлігінен, бесінші разрядтың 6 бірлігінен, бірінші разрядтың 2 бірлігінен тұратын сан:
А) 860002
В) 860002
С) 8060002
Д) 806002
5. Амалдардың орындалу ретінің қайсысы дұрыс
А) 56432+32628: 24 - 11726
В) 56432+12628: 24 - 31726
С) 56432+22628: 14 - 31726
Д) 56432+326281: 4 - 21726
6. 3 сағат 22 минутта қанша минут бар?
А) 202 мин
В) 180 мин
С) 322 мин
Д) 223 мин
7. 5 тәулік 12 сағатта неше сағат бар?
А) 312 сағ
В) 512 сағ
С) 412 сағ
Д) 132 сағ
8. Жылмен өрнекте: 7 ғасыр 30жыл
А) 703жыл
В) 7030 жыл
С) 37 жыл
Д) 730 жыл
9. Өрнек түрінде көрсетілген жауаптың қайсысы дұрыс: 580 және 620 - ның қосындысы мен 20 санының бөліндісі.
А) 620: (580+20)
В) (580+620): 20
С) 580+(620: 20)
Д) 20:(580+620)
10. Өрнектің мәнін тап: 10+144: 6
А) 15
В) 25
С) 34
Д) 20
11. 555: Х=3 теңдеуінің шешуін тап.
А) 185
В) 175
С) 165
Д) 180
12. Теңдеуді шеш.
450: Х=140 - 90
А) 8
В) 6
С) 7
Д) 9
13. 6 санының кубын белгіле:
А) 18
В) 216
С) 210
Д) 126
14. Жаяу адам сағатына 6км жүрсе, ол 4 сағатта неше км жол жүреді?
А) 30км
В) 20км
С) 28км
Д) 24км
15. Жүк машинасы 70 км/сағ жылдамдықпен 280км жүрді. Ол жолда қанша уақыт болды?
А) 6сағ
В) 4сағ
С) 5сағ
Д) 7сағ
16. Тордағы барлық көжектердің аяқтарының саны 84, сонда көжектердің саны нешеу?
А) 20
В) 22
С) 23
Д) 21
17. Әрқайсысының бағасы 48 теңге тұратын 6 қалың дәптердің құны қанша?
А) 188тг
В) 388тг
С) 80тг
Д) 288тг
18. Үшбұрыштың бір қабырғасы 4см, ал екінші қабырғасы одан 5см ұзын, үшінші қабырғасы екіншісінен 2 см қысқа. Үшбұрыштың периметрін тап.
А) 11см
В) 17см
С) 20см
Д) 15см
19. Ұзындығы 13см, ені 4см тік төртбұрыштың ауданын тап.
А) 9см2
В) 52см2
С) 17см2
Д) 62см2
20. Екі тік төртбұрыштың аудандары бірдей. Бірінші тік төртбұрыштың ұзындығы 12см, ені 6см. Егер екінші тік төртбұрыштың ұзындығы 8 см болса, оның ені неге тең?
А) 10см
В) 9см
С) 18см
Д) 72см

1. 9999 санынан кейінгі сан қайсысы?
А) 9990
В) 1000
С) 99991
Д) 10000
2. 639 саны 9 - дан неше есе көп екенін тап.
А) 701 есе
В) 71 есе
С) 70 есе
Д) 60есе
3. Құрамында бірінші разрядтың 7 бірлігі, үшінші разрядтың 4 бірлігі, алтыншы разрядтың 8 бірлігі бар санды көрсет.
А) 800407
В) 800470
С) 80407
Д) 804700
4. Ең үлкен бір таңбалы, ең үлкен екі таңбалы және ең үлкен үш таңбалы сандардың қосындысы қанша?
А) 1007
В) 117
С) 1107
Д) 1170
5. Есепте: (252+684): 3
А) 311
В) 314
С) 312
Д) 315
6. Қажетті өлшем бірлігін тап: 2... =200...
А) м, см
В) дм, см
С) кг, г
Д) сағ, мин
7. 3сағ 15минутта қанша минут бар?
А) 191мин
В) 195мин
С) 194мин
Д) 190мин
8. Жіптің төрттен бір бөлігінің ұзындығы 20см. Жіптің ұзындығын тап.
А) 80см
В) 100см
С) 90см
Д) 40см
9. Өрнекті жаз, мәнін тап: 4025 және 5 сандарының бөліндісін 100 есе арттыр.
А) 80050
В) 8000
С) 80500
Д) 80300
10. Әріпті өрнектің мәнін тап: а• 3019, а=4
А) 11076
В) 12076
С) 12075
Д) 12070
11. 4050 - Х=56 • 70 теңдеуді шеш.
А) 140
В) 120
С) 130
Д) 104
12. Теңдеудің мәнін тап, Х•10=1600+200
А) 180
В) 170
С) 160
Д) 190
13. Мына санның кубының қайсысы дұрыс.
А) 43=68
В) 43=60
С) 43=64
Д) 43=56
14. Шаңғышы 12 км/сағ жылдамдықпен 2 сағатта неше километр жол жүріп өтті.
А) 26км
В) 14км
С) 24км
Д) 42км
15. Бір машина жолда 12сағ, ал екіншісі 8сағ болды. Екеуі барлығы неше сағат жолда болды?
А) 20сағ
В) 4сағ
С) 64сағ
Д) 96сағ
16. Басқұрдың ұзындығы 3м, бұл қыл арқаннан 5есе қысқа. Қыл арқанның ұзындығы қандай?
А) 2м
В) 15м
С) 3м
Д) 8м
17. Әрқайсысының бағасы 30теңге тұратын 9 қалың дәптер сатып алынды. Оның құнын тап.
А) 221 теңге
В) 210 теңге
С) 207 теңге
Д) 270 теңге
18. Қырлары 7 см болатын текшенің көлемін тап.
А) 21см3
В) 14см3
С) 343см3
Д) 49см3
19. Үшбұрыштың бірінші қабырғасының ұзындығы 5 см, ал екінші қабырғасы біріншісінен 2 есе ұзын, үшінші қабырғасының ұзындығы 13см. Үшбұрыштың периметрін тап.
А) 38см
В) 26см
С) 28см
Д) 30см
20. Ұзындығы 18 см, ал ені 14см тік төртбұрыштың периметрін тап.
А) 36см
В) 32см
С) 60см
Д) 64см