«Исмаил
Таиров атындағы орта мектеп мектепке
дейінгі шағын орталығымен» КММ
Қазақ
тілі және әдебиеті мұғалімі Р.И.Садирова
11
«А»сынып Қазақ тілі
Сабақтың
тақырыбы:
Ғылымдағы реформалар. Өндіріспен тығыз
байланыс бағытында.
Мақсаты:
ҚР-нің
ғылыми-техникалық заңдары туралы
түсінік беру.
Тапсырмаларды
орындау арқылы тілдік бағдар бойынша
осы шақты қайталау
Мемлекеттік
тілде сауатты сөйлеуге, дұрыс жазуға
үйрету.
Миға
шабуыл әдісімен өткен тақырып бойынша
сұрақтарға жауап береміз:
1992
жылы ҚР-ның ғылым туралы қандай заңы
қабылданды?
«Ғылым
туралы»жаңа заң қашан қабылданды?
2001
жылы еліміздегі ғалымдар саны қанша
болды?
Қандай
бағдарламалар бекітілді?
Жаңа
сабақ:
: Ғылымдағы реформалар. Өндіріспен
тығыз байланыс бағытында.
Мәтін
бойынша жаңа сөздермен танысу:
Ғылыми-шығармашылық
үрдіс-илмий-ижадий жәриян
Бәсекеге
қабілетті болу-риқабәткә қабилийәтлик
болуш
Ғылыммен
тығыз байланысты өндіріс - илим билән
зич бағлиништики ишләп чиқириш
Ұтымды-әң
мувапиқ
Қалдықтар-қалдуқлар
Қайта
өңдеу-қайта ишләп чиқиш
Нәтижелерін-нәтижилирини
Топ
бойынша бөлініп оқимыз./Мәтін 204 бет/
І
топқа сұрақ: ҚР ғылым дамуының құқықтық
құжаттары
ІІ
топқа сұрақ: Ғылым дамыуның негізгі
бағыттары
ІІІ
топқа сұрақ: Жобалық қаржыландыру қашан
басталды?
/Өте
жақсы жауап бердіңдер/
1.
Мақалды көрсетіңдер:
А.
Кең болсаң, кем болмайсың
Ә.
Ішіне тамақ салынған, есігі тарс жабылған
Б.
Тамақты асығып ішпе
2.
Белгісіздік есімдікті қой: ... жамандасаң,
сені де жамандар
А.
Оны
Ә.
біреуді
Б.
Мені
5.
Сұраулы сөйлемді көрсетіңдер:
А.
Дауысы мұнша зор болар ма!
Ә.
Бізбен бірге жүрсеңші.
Б.
Үйде кім бар?
Ал,
енді тілдік бағдар бойынша Осы шақ
туралы түсінік аламыз
Осы
шақ- сөйлеп тұрған сәтпен байланысты
қимылдың, іс-әрекеттің болып жатқанын,
не дағдылы түрде болып тұратынын
білдіреді. Мысалы, “келе жатыр”, “оқып
отыр”, “жел соғады”.
Осы
шақтың 2 түрі бар:
1)
Ауыспалы осы шақ.
2)
Нақ осы шақ.
Ауыспалы
осы шақ “-а”, “-е”, “-й” көсемше тұлғалы
етістіктің жіктелуі арқылы жасалады
(“Мен жүземін, оқимын”. “Ол жүзеді,
оқиды”). Немесе дағдылы түрде болып
тұратын құбылыстарды білдіреді: “жаңбыр
жауады”, “құс ұшады”
(“Мен
отырмын, ”. “Сен отырсың ”. “Сіз отырсыз
”. “Ол отыр, жазып отыр”). нақ осы шақтық
мәнді қалып етістіктердің семантикасы
береді, сондықтан өзге түбір етістіктерден
өзгеше тікелей жіктеледі
Күрделі
нақ осы шақта негізгі етістік -ып, -іп,
-п жұрнақтарымен келіп, отыр, тұр, жүр,
жатыр етістіктері көмекші етістік
қызметінде жіктеліп жұмсалады. жекеше
көпше Мен оқып жатырмын Біз оқып жатырмыз
Сен оқып жатырсың Сіз оқып жатырсыз
Сендер оқып жатырсындар Сіздер оқып
жатырсыздар Ол оқып жатыр Олар оқып
жатыр
Кері
байланыс :
Бүгін
сабақта не түсінікті болды?
Нені
білгім келеді?
Не
түсініксіз болды?
Үйге
тапсырма
204-бет
мәтінді оқу, 206-бет 5-тапсырманы орындау.
Осымен
сабағымыз аяқталды. Назарларыңызға
рахмет!