"Оқу сапасын жақсартуда диалогтік оқыту тәсілінің тиімділігі" коучинг жоспары

Диалогтік оқыту оқушыларға не береді?

Диалогтік оқытудың мұғалім үшін маңызы қандай?

Оқытуды диалогтік тәсілмен дамытудағы сұрақтардың маңызы.

«Оқыту үрдісіндегі Диалогтік оқытудың маңызы» тақырыбында жүргізілген коучинг сабағы туралы рефлексивті есеп

Мектептегі оқу үрдісіне инновациялық өзгерістер енгізу үшін екінші коучинг тақырыбын «Оқыту үрдісіндегі Диалогтік оқытудың маңызы» деп алдым. Мақсатым: Диалогтік оқытудың маңызын ашу, сабаққа оқыту нысаны ретінде әңгімелесуді енгізу. Барлық оқушылардың білім алу, мақсатқа жету мен сынып өміріне қатысу қабілеттерін арттыру үшін оны тұлға ретінде дамытуға ерекше назар аудару болып табылады.

Бұл тақырыпты алған себебім өткен коучинг сабағымда өткізген Блумның 6 қадамы бойынша сабақтар ұйымдастыру болса, енді біз сол топтық жұмыстар жүргізгенде оқушыларды қалай әңгімеге тарту керек екенін білмей жатамыз. Көп әріптестерім әңгімелесу түрлерін ажырата алмауы мүмкін. Сондықтан да әріптестеріме ең қажетті тақырып болғандықтан осы тақырыпқа тоқталдым.

Күтілетін нәтиже:

- Оқу үрдісінде диалогтық оқытуды қолданудың маңызын түсінеді;

- Сұрақты нақты қоюдың тиімділігін ұғынады, қолданады;

- Жаңа әдіс-тәсілдерді сабақта қолдануды үйренеді.

Мен үшін бұл тақырыптың маңыздылығы мектептегі тәжірибе кезіндегі зерттеу тақырыбым осы диалогтік оқытуға арналды.

Менің мектебім үшін маңыздылығы, себебі әріптестеріме осы бағдарламаның 7 модулін тәжірибеге енгізу арқылы диалогтік оқыту арқылы топтық жұмысқа бейімдеу, көшбасшы болуға ықпал ету. Мектепте диалогтік оқыту арқылы бастауыш сынып оқушыларын топтық жұмысқа бейімдеу. Сол себепті де мұғалімдер топтық жұмыстың тиімділігін білуге тиіс деп ойладым.

Коучинг сабақты 60 минутқа жоспарладым. Коучингке химия, қазақ тілі мен әдебиеті, орыс сыныбының пән мұғалімдері қатысты.

Ұйымдастыру кезінде мұғалімдерді ортаға шеңбер жасауға шақырдым. Қатысушыларға бірден стикерлер бердім. «Өзгергіңіз келе ме?» деген сұрақты «Иә», «Жоқ» деген бөліктерге жазып қағазға жапсыру сұрадым. Ұшу аппаратын жасап нысынаға тигізіп көруді сұрадым. Түстер арқылы топтарға бөліндік. Сосын әр топқа:

- Бізге өзгеру керек пе?

- Нені өзгертер едіңіз?

- Оқыту мен оқудағы әдістерді не үшін өзгерту керек? - сияқты сұрақтар беріп, қорытынды жасауларын сұрадым. Әр әріптес нысанаға тигізіп көріп, өзгерудің керек екендерін түсіндіруге тырысты. Сауалнаманың нәтижесі 100% болды. Сонда барлығының жанарынан өзгергісі келетіндерін және тағы қандай жаңалық болады екен дегендей бір-бірімен сыбырласып жатқанын байқадым. Әрине бұл мені қанаттандырды.

Интербелсенді тақтадан «Ағылшын сабағында» тақырыбында бейнежазбаны көруді ұсындым. Сол бойынша сұрақтар қойдым. Қандай тақырыпта ой бөлісеміз деп ойлайсыздар дегенде әр топтан әріптестер өз ойларын айтты. Бейнежазбаны көрсету арқылы тақырыпты ашып алдым. Коучингтің мақсатымен таныстырдым. Бейнежазба бойынша ой бөлісті. Диалогтік оқыту туралы ақпараттармен таныстырдым. Алдарына танысу үшін ресуртар бердім. Қатысушылар оқып танысып, ой түйді. Топтарға әртүрлі тапсырмалар бердім. Алдарына диалогті оқытудың үш түрі туралы мысалдар бердім. Оқып танысып шығып және осы бойынша оқытудың қай түріне жататындығын анықтауды сұрадым. Осы диалогтік оқытудың үш түрінің қайсысы ең маңыздысын топта талқылау кезінде анықтауды тапсырдым.

Олар жобаны қорғау кезінде әңгіменің үш түрі болатындығын. Олар әңгіме – дебат, куммулятивті әңгіме, зерттеушілік әңгімелерге анықтамалар берді. Келесі топ сұрақтардың түрлері ашық сұрақ, жабық сұрақ болатынын айтса, үшінші топ белсенді топтағы, белсенді емес топтағы мұғалім мен оқушының ролдерін айтып ойларын ортаға салды. Әріптестерімнің пікірлерін тыңдай отырып мен қазіргі сабақтағы қолданып жүрген тәсілдерім туралы, оларға оқушылардың қалай жауап қайтарып отырғандығын, олардың қызығушығы неге басым болатынын атап айтып кеттім.

Топта бірігіп отырып жұмыс жасады, жұптасып ой бөлісті, көшбасшылық танытты, бір-бірімен диалогқа түсті, талдау барысында зерттеуші әңгіменің тиімділігін байқады.

Әр топқа: - Диалогтік оқыту оқушыларға не береді?
- Диалогтік оқытудың мұғалім үшін маңызы қандай?
- Оқытуды диалогтік тәсілмен дамытудағы сұрақтардың маңызы деген сұрақтар беріп, постерге түсірулерін сұрадым. Әр қатысушы өз ойларын еркін жеткізе білді және топ ішінде талдады, өз жұмыстарын қорғап шықты. Топта жұмыс істеудің маңыздылығын түсінді.

Осы топтық жұмыстан кейін мен сыныптағы диалогтік оқытуда оқушылардың қызығушылығын дамыту мақсатында өткізуге болатын әр – түрлі ойын тәсілдері жазылған мәтіндерді ұсындым. Мысалы: ыстық орындық, тыңдайтын үшбұрыштар, ара, стикердегі диалог сияқты талқылау құралдары болатын материалдарды тараттым. Әріптестерім бұл тапсырмамен «тыңдайтын үшбұрыштар» әдісі бойынша танысты. Бірақ соңында ортаға шығып ойларымен бөліскенде, әлі де оқылым дағдыларының басым екендерін байқадым.

Ортаға шығып шеңбер құруға шақырдым.Топтар шеңбер құрып тұру арқылы өрмекшінің өрмегін құрды. Әріптестер біріне-бірі әртүрлі сұрақтар қою керектігін түсіндіріп өттім. Соңында сұрақтың жауабына қайтып оралатынымызды ескерттім. «Өрмекшінің өрмегі» әдісі арқылы рефлексия жасады. Осы әдіспен рефлексия жасағанымның себебі, мен тақырыпты қаншалықты меңгергендерін және оны өз сабақтарында қалай қолдана алатындарын білгім келді. Кері байланысты стикерлерге жазып, тілек ағашына ілді.

Осы коучингтің сәтсіз тұсы мен қатысушыларды топқа бөліп алдым да, топтың атын қоюды естен шығарыппын. Оны коучинг соңында әріптестерім айтқанда ғана байқадым. Келесі жолы бұндай сәтсіздікті болдырмауға тырыстым.

Өткізген коучинг сабақтар арқылы әріптестерім сабақ үрдісіне оқушылардың бірін-бірі бағалаулары, өз өздерін бағалай алуды, тиімді сұрақ қоя білуді, топтық жұмысты дұрыс ұйымдастыра білуді үйренді.

Әріптестер жазып қалдырған стикерлерді оқып, талдау жасадым. Сонда байқағаным коучингтің ұнағандары, ақ тілектері, көп нәрсені үйренгендерін жазыпты. Менің аз да болса өзгерулеріне септігімнің тигені деп ойладым.