Орталық жүйке жүйесі. Ми. Жұлын

Тақырып бойынша 11 материал табылды

Орталық жүйке жүйесі. Ми. Жұлын

Материал туралы қысқаша түсінік
7.1.7.4 – орталық жүйке жүйесі бөлімдерінің құрылысы мен қызметтерін салыстыру;
Материалдың қысқаша нұсқасы

ББҰА

Ө.Жәнібеков атындағы «№27 IT мектеп – лицейі» КММ

Бөлім:

«Координация және реттелу»

Педагогтің аты-жөні:

Мұхтарова Айдана

Күні:

12.02.2025жыл

Сыныбы: 7 «Б»

Қатысушылар саны: Қатыспағандар саны:

Сабақтың тақырыбы:

Жүйке жүйесінің орталық және шеткі бөлімдері. Жұлын. Ми

Оқу бағдарламасына сәйкес оқу мақсаты

7.1.7.4 – орталық жүйке жүйесі бөлімдерінің құрылысы мен қызметтерін салыстыру;

Сабақтың мақсаты:

ОЖЖ бөлімдерінің қызметін анықтай алады;

Жұлынның құрылысын біледі;

Үлкен ми сыңары бөлімдерінің атқаратын қызметтерін сипаттайды;



Ұлттық құндылықтар

Бірлестіктегі тәрбие, Қазақстандық патриотизм, еңбек пен өнер, өмір бойы оқуға талпыну, айналасындағы адамдарға, қоғамға деген сыйластық (топтық жұмыстарда жаңа тақырыпты меңгеріп,қоғамда өздерін қалай ұстау керектігін үйренеді)



Сабақ кезеңі/Уақыты

Педагогтің іс-әрекеті

Оқушының іс-әрекеті

Бағалау

Ресурстар




Сабақтың басы


5 мин











5мин












Жаңа сабаққа кіріспе

8 мин











































Сабақтың ортасы




10 мин



































7мин



Ұйымдастыру кезеңі. Оқушылармен амандасу, оларды түгендеу, назарын сабаққа аудару.


Психологиялық ахуал: Бүгінгі сабақта оқушылардың көңіл-күйлерін білу.

Топқа бөлу. Оқушыларды 3-топқа біріктіру: «Қоржын әдісі» арқылы топқа біріктіріледі

Топ ережесі:

1.Топта тыныштық сақтау;

2.Бірін-бірі тыңдау;

3.Уақытты үнемдеу;

4.Ұжыммен бірге жұмыс жасау;

Топ басшысын сайлау

Бағалау парағын тарату

I-топ "Ми зерттеушілері"

II-топ "Жұлын білгірлері"

III-топ "Жүйке жүйесі шеберлері"

Оқушылар ұстазымен амандасады, көңіл күйлерін білдіреді.Топқа бөлінеді

10-9 –«Тамаша»

8-7 – «Жақсы»

6-5 – «Талпын»

«Жарайсың! » деген мадақтау сөзімен ынталандыру


Үй тапсырмасын сұрау. «Пазл » әдісі арқылы үй тапсырмасын пысықтау.Тірек сөздермен жұмыс. Ашық сұрақтар:

  1. 1.Нейрон

  2. Нейроглия

  3. Дендрит

  4. Аксон

  5. Нейрон денесі

  6. Жүйке импульстері


оқушылар өткен тақырыптар бойынша

Тірек сөздердің анықтамасын айтады

Дескриптор:

Жүйке жүйесінің құрам бөліктерін атайды -1 балл

Жүйке жүйесінің атқаратын қызметтерін біледі -1балл


Жалпы-2 балл



презентация




Жаңа сабақтың тақырыбы: Жүйке жүйесінің орталық және шеткі бөлімдері. Жұлын. Ми

Мағынаны білу


Рисунок 1

Мұғалім жаңа сабақты 3Д бейнеролик арқылы түсіндіреді.



Жұлын омыртқа жотасында орналасқан.Омыртқа жотасы сауыт тәрізді жұлынды әртурлі механикалық зақымданудан қорғап тұрады.Жұлынның ұзындығы ер адамда 45 см ,әйел адамда 42 см шамасында болып келеді.Жұлынның массасы 35-39грамм.Жалпы ағзада 31сигментті бар.

Үлкен ми сыңарлары

  • Ең үлкен ең жас бөлім

  • Сыртында сұр зат болады

  • Астында ақ зат орналасқан

  • 14-18 млрд нейрон


1-топ: "Ми зерттеушілері" – "Құпия карта" әдісі

Мақсаты: Мидың құрылысын пластилиннен жасап, бөлімдерін және қызметін зерттеу.
Жұмыс барысы:

Топ мүшелеріне ми бөлімдері жасырылған карточкалар таратылады (мысалы, маңдай, төбе, шүйде,самай және т.б.).

Әр оқушы өзіндегі бөлім туралы ақпаратты тауып, оны сипаттайды.

Барлық ақпарат біріктіріліп, мидың толық функционалды картасы жасалады.

2-топ: "Жұлын білгірлері" "Жұлыннан ақпарат тасымалдау" ойыны

Мақсаты: Жұлынның құрылысы мен қызметін түсіндіру.
Жұмыс барысы:

Топ мүшелері "жүйке импульсі" рөлінде болады.

Жұлынның құрлымын атап, қызметін сипаттайды.

3-топ: "Жүйке жүйесі шеберлері" "Кластер" әдісі

Мақсаты: Ми мен жұлынды салыстырып, құрылымы мен қызметін жіктеу.
Жұмыс барысы:

Топ мүшелері үлкен параққа немесе тақтаға жүйке жүйесінің схемасын сызады.Олардың ерекшеліктерін сипаттайды.

Әр бөлімге қосымша мысалдар қосып, көрнекі түрде түсіндіреді.








Синтез  «Ойлан – жұптас – бөліс» әдісі. Бір

сөйлеммен түйіндеу


1..Келешекте жануарлар мен өсімдіктерде сана болуы мүмкін бе?

2.Келешекте автомобильде сана болуы мүмкін бе?

3. Неліктен ғалымдар осы уақытқа дейін «калькуляторлы сана» немесе «жасанды интеллект» жасай алған  жоқ?

4. «Көз қарайды, ми көреді» деген пікірді қалай түсінесіңдер?

5. Сол қолмен жазу жазатын адамдардың үлесі шамамен 15% құрайды. Оларды әдебиетке және өнерге бейім деп айтады. Себебін түсіндіріп көріңдер.

6.Келешекте автомобильде сана болуы мүмкін бе?

7.Ғалымдар жасанды интелект жасауда үлкен жетістіктерге жетті,бірақ толық саналы АІ (адам сияқты ойлайтын) жасай алмау себептері:

8.Неге жұлын зақымданғанда аяқ сал болып қалады,сезімталдық толық жойылады?

9.Неліктен адамның жұлыны ең қарапайым рефлекстерді орындайды.



Оқушылар тыңдайды, түсінеді

Оқулықтағы тірек сөздерді өз дәптерлеріне жазып алады.










-Оқушылар абстрактілі процесті нақты іс-әрекет арқылы түсінеді.


-Орталық жүйке жүйесі туралы түсінік қалыптасады

-Жүйке жүйесінің әр бөлігі қалай жұмыс істейтінін көзбен көріп, есте сақтайды.
















Әр топ оқушылардың белсенді қатысып және шығармашылық қабілеттерін дамыта отырып, орталық жүйке жүйесінің құрылымын тереңірек түсінуге мүмкіндік алады.





























Оқушылар сұрақтарға жауап береді.


Оқушылар оз ойларын айтады


Жасанды интеллекттің мүмкіндіктері мен шектеулерін салыстырады.



























«Жарайсың! » деген мадақтау сөзімен ынталандыру



















Дескриптор

1-топ: "Ми зерттеушілері" – "Құпия карта" әдісі

1.Ми бөліміне анықтама береді. -1балл

2.Мидың құрылысын айтады. -1балл

3.Мидың бөлімдерін біріктіреді. -1балл

4.Мидың қызметін сипаттайды. -1балл

2-топ: "Жұлын білгірлері" "Жұлыннан ақпарат тасымалдау" ойыны

1.Жұлынның орналасу ретін біледі. -1балл

Жұлынның құрылымын айтады. -1балл

2.Жұлынның құрылысын анықтайды. -1балл

3.Жұлынның қызметін қызметін айтады. -1балл

3-топ: "Жүйке жүйесі шеберлері" "Кластер" әдісі

1.Мидың құрылысын біледі. -1балл

2.Жұлынның құрылысын біледі. -1балл

3.ОЖЖ-нің қызметтерін сипаттайды. -1балл

4.ОЖЖ-нің бөлімдерін салыстырады. -1балл

Жалпы-4балл

Жарайсың! Өте жақсы нәтиже!



Дескрипторлар:

1.Ғылыми және логикалық негіздемелер келтіреді -1балл

2.Адам санасы мен жасанды интеллект арасындағы айырмашылықтарды түсіндіреді- 1балл

3. Өзіндік ойларын қосып, тұжырым жасайды.- 1балл


Жалпы-3балл









Жарайсың! Осы қарқынмен жалғастыра бер!












(3D)

Көрсету

h
ttps://human.biodigital.com/results/modules?categoryId=Cross%20Sections%20and%20Microanatomy&type=Category















Презентация, оқушы алдындағы оқулықтар, мәтін, плакат,А3 форматты қағаздар, воздушный пластилин, маркер, стикерлер



























Конверт

корточка

А4 қағаздар

















Презентация


5 мин











Бекіту "Витаминдер" әдісі арқылы сұрақтарға жауап беру

1.Орналасуына байланысты жүйке жүйесі нешеге бөлінеді?

2.Жұлында барлығы қанша сигмент бар?

3.Жұлынның қызметі қалай жүзеге асады?

4.Ми қайда орналасқан?

5.Ми қандай бөліктерден тұрады?

6.Мидың орташа салмағы қанша?

7.Жұлынның ұзындығы қанша?

8.Көру орталығы орналасқан орын?

9.Есту орталықтары орналасқан ми бөлімі?


Оқушылар Витамин әдісі арқылы тақтаға берілген сұрақтарға жауап береді


Мұғалімнің көмегімен жүйке жүйесінің маңыздылығы қорытындыланады.



Дескриптор:

ОЖЖ-сі бөлімдерін айтады;

-1балл



AutoShape 1 AutoShape 2 Прямоугольник 1

Прямоугольник 2


Сабақтың соңы


5 мин




Кері байланыс

«Көңілді ноталар» әдісі



Бағалау: Өзін-өзі бағалау смартфон, Топбасшыға бағалау парағы беріледі.Топ мүшелерін бағалап отыру.



Үй тапсырмасы: Жүйке жүйесінің бөлімдері. Жұлын. мәтінін оқып-білу, терминдерге анықтама жазу, жаттау


(Әр оқушы өз ойымен бөліседі. Бір-бірінің пікірін толықтырып, пікір алмасады, берілген тапсырманы орындайды, қорытындылайды;) Оқушылар бүгінгі сабақтың мақсатына жеткізетін тапсырмалар орындауына қарай, өз түсінгенін, пікірін, өз ойын айту арқылы сабаққа қорытынды жасайды)



Жарайсың! Сен үлкен жетістікке жетесің!

















Тексерілді

Оқу ісі жөніндегі орынбасары:____________________


Жүктеу
bolisu
Бөлісу
ЖИ арқылы жасау
Файл форматы:
docx
15.01.2026
0
Жүктеу
ЖИ арқылы жасау
Бұл материалды қолданушы жариялаған. Ustaz Tilegi ақпаратты жеткізуші ғана болып табылады. Жарияланған материалдың мазмұны мен авторлық құқық толықтай автордың жауапкершілігінде. Егер материал авторлық құқықты бұзады немесе сайттан алынуы тиіс деп есептесеңіз,
шағым қалдыра аласыз
Қазақстандағы ең үлкен материалдар базасынан іздеу
Сіз үшін 400 000 ұстаздардың еңбегі мен тәжірибесін біріктіріп, ең үлкен материалдар базасын жасадық. Төменде керек материалды іздеп, жүктеп алып сабағыңызға қолдана аласыз
Материал жариялап, аттестацияға 100% жарамды сертификатты тегін алыңыз!
Ustaz tilegi журналы министірліктің тізіміне енген. Qr коды мен тіркеу номері беріледі. Материал жариялаған соң сертификат тегін бірден беріледі.
Оқу-ағарту министірлігінің ресми жауабы
Сайтқа 5 материал жариялап, тегін АЛҒЫС ХАТ алыңыз!
Қазақстан Республикасының білім беру жүйесін дамытуға қосқан жеке үлесі үшін және де Республика деңгейінде «Ustaz tilegi» Республикалық ғылыми – әдістемелік журналының желілік басылымына өз авторлық материалыңызбен бөлісіп, белсенді болғаныңыз үшін алғыс білдіреміз!
Сайтқа 25 материал жариялап, тегін ҚҰРМЕТ ГРОМАТАСЫН алыңыз!
Тәуелсіз Қазақстанның білім беру жүйесін дамытуға және білім беру сапасын арттыру мақсатында Республика деңгейінде «Ustaz tilegi» Республикалық ғылыми – әдістемелік журналының желілік басылымына өз авторлық жұмысын жариялағаны үшін марапатталасыз!
Министірлікпен келісілген курстар тізімі