Қалыптастырушы бағалау бойынша Дүниежүзі тарихынан 5 сыныпқа арналған тапсырмалар жинағы, Әдістемелік құрал

Тақырып бойынша 11 материал табылды

Қалыптастырушы бағалау бойынша Дүниежүзі тарихынан 5 сыныпқа арналған тапсырмалар жинағы, Әдістемелік құрал

Материал туралы қысқаша түсінік
Бұл түсіндірме жазба 5-сыныпта «Дүниежүзі тарихы» пәнін оқыту барысында қолданылатын қалыптастырушы бағалауды ұйымдастыру мен жүзеге асыру тәртібін айқындау мақсатында әзірленді. Қалыптастырушы бағалау Қазақстан Республикасы Оқу-ағарту министрлігі бекіткен жаңартылған білім беру бағдарламасына сәйкес жүргізіледі. Қалыптастырушы бағалаудың негізгі мақсаты – оқушылардың оқу мақсаттарына қол жеткізу деңгейін күнделікті оқу үдерісінде анықтау, білім алушылардың жетістіктері мен олқылықтарын дер кезінде байқау және оқу сапасын жақсартуға бағытталған кері байланыс ұсыну.
Материалдың қысқаша нұсқасы

Жамбыл облысы әкімдігінің білім басқармасы Тараз қаласының білім бөлімінің Төле би атындағы №8 гимназиясы» коммуналдық мемлекеттік мекемесі













Қалыптастырушы бағалау бойынша Дүниежүзі тарихынан 5 сыныпқа арналған тапсырмалар жинағы

(Қалыптастырушы бағалау)








Құрастырған:

Жанасова Гульзат Тохтаровна

Төле би атындағы №8 гимназияның

тарих және құқық негіздері пәні мұғалімі













2025жыл

ҚАЛЫПТАСТЫРУШЫ БАҒАЛАУҒА ТҮСІНДІРМЕ ЖАЗБА


Бұл түсіндірме жазба 5-сыныпта «Дүниежүзі тарихы» пәнін оқыту барысында қолданылатын қалыптастырушы бағалауды ұйымдастыру мен жүзеге асыру тәртібін айқындау мақсатында әзірленді. Қалыптастырушы бағалау Қазақстан Республикасы Оқу-ағарту министрлігі бекіткен жаңартылған білім беру бағдарламасына сәйкес жүргізіледі.

Қалыптастырушы бағалаудың негізгі мақсаты – оқушылардың оқу мақсаттарына қол жеткізу деңгейін күнделікті оқу үдерісінде анықтау, білім алушылардың жетістіктері мен олқылықтарын дер кезінде байқау және оқу сапасын жақсартуға бағытталған кері байланыс ұсыну.

5-сынып «Дүниежүзі тарихы» пәні бойынша қалыптастырушы бағалау оқушылардың жас ерекшеліктерін ескере отырып, үздіксіз, жүйелі және қолдаушы сипатта ұйымдастырылады. Бағалау барысында оқушылардың:

• тарихи ұғымдар мен терминдерді түсінуі;

• тарихи оқиғалар мен құбылыстарды сипаттай білуі;

• қарапайым салыстыру, талдау жасау дағдылары;

• тарихи деректермен, суреттермен, карталармен жұмыс істеу қабілеті
бағаланады.

Қалыптастырушы бағалау түрлі әдіс-тәсілдер арқылы жүзеге асырылады: ауызша сұрақ-жауап, бақылау, қысқа жазбаша тапсырмалар, жұптық және топтық жұмыстар, кесте толтыру, сәйкестендіру, суретпен және тарихи карта арқылы жұмыс. Бағалау нәтижелері балл немесе баға қоюсыз, нақты критерийлер мен дескрипторлар негізінде жүзеге асырылады.Қалыптастырушы бағалау нәтижелері оқушыларға уақтылы және түсінікті кері байланыс беру үшін қолданылады. Мұғалім оқушылардың оқу жетістіктерін талдай отырып, оқыту тәсілдерін жетілдіреді, ал оқушы өз білім деңгейін бағалап, алдағы оқу мақсаттарын айқындайды.

Осылайша, қалыптастырушы бағалау 5-сынып оқушыларының пәнге деген қызығушылығын арттыруға, оқу мотивациясын күшейтуге және тарихи білімнің берік қалыптасуына ықпал етеді.


ҚАЛЫПТАСТЫРУШЫ БАҒАЛАУДЫҢ ЖАҢАЛЫҒЫ


5-сыныпта «Дүниежүзі тарихы» пәнін оқытуда қалыптастырушы бағалау білім алушылардың жас ерекшеліктерін, танымдық мүмкіндіктерін және оқу мотивациясын ескере отырып, жаңа мазмұндық және әдістемелік бағытта ұйымдастырылады.

Қалыптастырушы бағалаудың негізгі жаңалығы – бағаны емес, оқушының оқу үдерісіндегі ілгерілеуін бағалауға бағытталуы. Бағалау нәтижелері оқушыны салыстыру немесе іріктеу құралы ретінде емес, оның білімін жетілдіруге арналған кері байланыс ретінде қолданылады.

Қалыптастырушы бағалаудағы негізгі жаңашылдықтар:

1.Оқу мақсатына бағытталған бағалау
Әрбір қалыптастырушы бағалау нақты оқу мақсатына негізделіп, оқушының сол мақсатқа жету деңгейін анықтауға бағытталады.

2.Критериалды бағалау жүйесінің қолданылуы.
Бағалау алдын ала белгілі критерийлер мен дескрипторлар арқылы жүзеге асырылады. Бұл оқушыларға өз жұмысын түсініп, өзін-өзі бағалауға мүмкіндік береді.

3.Баға қойылмайтын бағалау

Қалыптастырушы бағалау кезінде дәстүрлі баға немесе балл қойылмайды, оның орнына ауызша және жазбаша сапалы кері байланыс беріледі.

4.Белсенді оқыту әдістерімен ықпалдасуы

Бағалау тапсырмалары ойын элементтері, жұптық және топтық жұмыстар, визуалды материалдар, тарихи карталар мен суреттер арқылы жүзеге асырылады.

5.Оқушының жеке даму траекториясын бақылау

Әр оқушының оқу барысындағы жетістігі мен ілгерілеуі ескеріліп, салыстыру емес, жеке нәтижесіне мән беріледі.

6.Сыни ойлау мен зерттеу дағдыларын дамыту

Қалыптастырушы бағалау оқушылардың тек есте сақтауын емес, қарапайым талдау, салыстыру, себеп-салдар байланысын анықтау дағдыларын дамытуға бағытталған.

7.Жас ерекшелікке сай қолжетімділік

Тапсырмалар қысқа, түсінікті, көрнекі және ойын элементтерімен беріліп, 5-сынып оқушыларының қызығушылығын арттыруға бағытталады.


ҚАЛЫПТАСТЫРУШЫ БАҒАЛАУДЫҢ ӨЗЕКТІЛІГІ


Қазіргі білім беру жүйесінде оқушының жеке тұлғалық дамуына, функционалдық сауаттылығына және оқу үдерісіне белсенді қатысуына басымдық беріледі. Осы тұрғыда 5-сыныпта «Дүниежүзі тарихы» пәнін оқытуда қалыптастырушы бағалауды қолдану ерекше өзекті болып табылады.5-сынып – оқушылардың негізгі мектепке бейімделу кезеңі. Бұл кезеңде тарих пәні алғаш рет жеке пән ретінде оқытылады. Сондықтан қалыптастырушы бағалау оқушылардың пәнге қызығушылығын арттыруға, оқу мотивациясын төмендетпей, олардың білім алуына қолдау көрсетуге мүмкіндік береді.

Қалыптастырушы бағалаудың өзектілігі оның оқушыны нәтижеге емес, оқу үдерісіне бағыттауында. Бағалау арқылы оқушы өз жетістігін көріп, қателіктерін түсінеді, ал мұғалім оқыту әдістерін дер кезінде түзетуге мүмкіндік алады. Бұл оқушылардың тарихи ұғымдарды саналы түрде меңгеруіне жағдай жасайды.

Сонымен қатар қалыптастырушы бағалау 5-сынып оқушыларының:

• тарихи терминдер мен ұғымдарды түсінуін;

• оқиғаларды сипаттау және салыстыру дағдыларын;

• тарихи карталармен, суреттермен, қарапайым деректермен жұмыс жасау
қабілетін;

• өз ойын ауызша және жазбаша жеткізуін дамытуда маңызды рөл атқарады.

Қалыптастырушы бағалаудың тағы бір өзекті қыры – оқушылардың жас және психологиялық ерекшеліктерін ескеруі. Баға қойылмайтын, қолдаушы кері байланыс оқушының сенімділігін арттырып, пәнге деген жағымды көзқарас қалыптастырады.

Осылайша, 5-сынып «Дүниежүзі тарихы» пәнінде қалыптастырушы бағалауды тиімді қолдану оқушылардың тарихи ойлау негіздерін қалыптастыруға, оқу сапасын арттыруға және білім алуға деген тұрақты қызығушылық тудыруға ықпал етеді.


ҚАЛЫПТАСТЫРУШЫ БАҒАЛАУДЫҢ МАҚСАТЫ МЕН МІНДЕТТЕРІ


Мақсаты:

5-сынып «Дүниежүзі тарихы» пәнін оқыту барысында қалыптастырушы бағалаудың негізгі мақсаты – оқушылардың оқу мақсаттарына қол жеткізу деңгейін оқу үдерісінде үздіксіз бақылау, тарихи білім мен дағдылардың қалыптасуына қолдау көрсету және оқыту сапасын арттыру.


Міндеттері:

Қалыптастырушы бағалау төмендегі міндеттерді жүзеге асыруға бағытталады:

1.Оқушылардың дүниежүзі тарихы бойынша бастапқы тарихи ұғымдар мен терминдерді
меңгеру деңгейін анықтау.

2.Тарихи оқиғалар мен құбылыстарды сипаттау, салыстыру және қарапайым талдау жасау
дағдыларын дамыту.
3.Тарихи деректермен, иллюстрациялармен, карталармен жұмыс жасау қабілеттерін

қалыптастыру.

4.Оқушылардың оқу жетістіктері мен қиындықтарын дер кезінде анықтап, сапалы кері
байланыс беру.

5.Оқушылардың өзін-өзі бағалау және өзара бағалау дағдыларын қалыптастыру.

6.Оқуға деген қызығушылықты арттыру және оқу мотивациясын қолдау.

7.Әр оқушының жеке даму траекториясын ескере отырып, оқыту тәсілдерін жетілдіру.

8.Сыни ойлау, коммуникативтік және зерттеу дағдыларын дамытуға жағдай жасау.


ҚАЛЫПТАСТЫРУШЫ БАҒАЛАУДЫҢ ЕРЕКШЕЛІКТЕРІ


5-сыныпта «Дүниежүзі тарихы» пәнін оқыту барысында қалыптастырушы бағалау оқушылардың жас ерекшеліктерін, пәннің мазмұнын және оқу мақсаттарын ескере отырып ұйымдастырылады.


Қалыптастырушы бағалаудың негізгі ерекшеліктері төмендегідей:

1.Үздіксіз және жүйелі жүргізілуі

Қалыптастырушы бағалау әр сабақта немесе сабақтың белгілі бір кезеңінде жүзеге асырылады және оқушының оқу барысындағы ілгерілеуін бақылауға мүмкіндік береді.

2.Баға қойылмайтын, қолдаушы сипатта болуы

Оқушылардың жұмысы баллмен немесе баға арқылы емес, сапалы ауызша және жазбаша кері байланыс арқылы бағаланады.

3.Критериалды негізде ұйымдастырылуы

Бағалау нақты анықталған критерийлер мен дескрипторлар арқылы жүргізіліп, оқушыларға күтілетін нәтижені түсінуге мүмкіндік береді.

4.Оқу мақсаттарына бағытталуы

Әрбір бағалау тапсырмасы оқу бағдарламасындағы нақты оқу мақсатына сәйкес құрастырылады.

5.Жас ерекшелікке сай қолжетімділігі

Тапсырмалар қысқа, түсінікті, көрнекі материалдармен және ойын элементтерімен беріледі.

6.Белсенді оқыту әдістерімен кіріктірілуі

Жұптық және топтық жұмыс, рөлдік ойындар, суретпен, карта және уақыт сызығымен жұмыс бағалаудың негізгі формалары ретінде қолданылады.

7.Оқушының жеке жетістігін ескеруі

Оқушылар бір-бірімен салыстырылмайды, әрқайсысының жеке даму деңгейі мен алға ілгерілеуі бағаланады.

8.Тарихи ойлау дағдыларын қалыптастыруы

Қалыптастырушы бағалау оқушылардың есте сақтауын ғана емес, сипаттау, салыстыру, себеп–салдар байланысын анықтау сияқты бастапқы тарихи ойлау дағдыларын дамытады.

5-сыныпта «Дүниежүзі тарихы» пәнін оқыту барысында қалыптастырушы бағалауды жүйелі қолдану нәтижесінде төмендегідей нәтижелер күтіледі:

1.Оқушылардың дүниежүзі тарихы бойынша бастапқы тарихи білімдері қалыптасады.

2.Тарихи ұғымдар мен терминдерді түсіну және дұрыс қолдану дағдылары дамиды.

3.Тарихи оқиғалар мен құбылыстарды сипаттау, салыстыру және қарапайым талдау жасау
қабілеттері қалыптасады.

4.Тарихи карталармен, иллюстрациялармен және уақыт сызығымен жұмыс істеу
дағдылары жетілдіріледі.

5.Оқушылардың оқу үдерісіне белсенді қатысуы және пәнге деген қызығушылығы артады.

6.Оқушылардың өзін-өзі бағалау және өзара бағалау дағдылары қалыптасады.

7.Оқушылар өз жетістіктері мен оқуындағы қиындықтарды анықтай алады.

8.Мұғалім тарапынан берілетін кері байланысты қабылдау және оны оқуын жақсарту үшін
пайдалану дағдысы дамиды.

9.Оқушылардың сыни ойлау, коммуникативтік және зерттеу дағдыларының бастапқы
деңгейі қалыптасады.

10.Әр оқушының жеке оқу траекториясы ескеріліп, білім сапасының жақсаруы
қамтамасыз етіледі.

















































I ТОҚСАН Қалыптастырушы бағалау тапсырмалары №1


Бөлім:

Терімшілер-аңшылардан бастап егіншілер мен мал өсірушілерге дейін

Оқу пәні

Дүниежүзі тарихы

Сынып /тоқсан

5/1

Сабақтың тақырыбы

Алғашқы адам қалай пайда болды?

Бағалау түрі

Формативті бағалау

Оқу бағдарламасына сәйкес оқу мақсаттары

5.1.1.1 түрлі теориялар негізінде адамның пайда болуын түсіндіру;
5.1.1.2 адамдар тобыры, ру, қауым, тайпа секілді алғашқы бірлестік формаларын және олардың ұқсастықтары мен айырмашылықтарын түсіндіру

Құндылықтар

Жасампаздық және жаңашылдық

Құзыреттіліктер/дағдылар

Сын тұрғысынан ойлау,құқықтық мәдениет, функционалдық сауаттылық

Ойлау дағдыларының деңгейі/Блум бойынша

Түсіну, қолдану, талдау, жинақтау, бағалау

Функционалдық/контекстік тапсырма сипаттамасы

Тапсырма:1
1.________________________________________________________2________________________________________________________3________________________________________________________

1. Адамның пайда болуы туралы түрлі көзқарастарды атаңыз.

Тапсырма :2

Алғашқы бірлестік формаларының сипаттамалары

Адамдар тобыру

Ру

Қауым

Тайпа





Ұқсастықтары қандай


Адамдар тобыры мен ру


Ру мен қауым


Қауым мен тайпа


Адамдар тобыры




Бағалау критерийі

Адамның пайда болуы туралы теорияларға түсіндірме береді


Дескрипторлар

1.Дескриптор: Оқушы


Адамның пайда болуы туралы 3 көзқарасты атайды.


2.Дескриптор: :Оқушы


- адамдар тобырына сипаттама береді;

- руға сипаттама береді;

- қауымға сипаттама береді;

- тайпаға сипаттама береді;

- адамдар тобыр мен рудың ұқсастықтарын анықтайды;

- ру мен қауымның айырмашылықтарын салыстырады;

- қауыммен мен тайпаның ұқсастықтарын анықтайды;

- адамдар тобыры мен тайпаның айырмашылықтарын салыс
тырады.











































Қалыптастырушы бағалау тапсырмалары №2

Бөлім:

Терімшілер-аңшылардан бастап егіншілер мен мал өсірушілерге дейін

Оқу пәні

Дүниежүзі тарихы

Сынып /тоқсан

5/1

Сабақтың тақырыбы

Неліктен ежелгі адамдар Ласко үңгірінің қабырғаларына сурет салған?

Бағалау түрі

Формативті бағалау

Оқу бағдарламасына сәйкес оқу мақсаттары

5.2.2.1 ежелгі адамдардың тұрмыс салтын сипаттау үшін «алғашқы қауымдық өнер» ұғымын пайдалану;

5.2.1.2 тотемизм, анимизм, фетишизм, магия сияқты ежелгі діни наным-сенімдерді білу

Құндылықтар

Жасампаздық және жаңашылдық

Құзыреттіліктер/дағдылар

Сын тұрғысынан ойлау,құқықтық мәдениет, функционалдық сауаттылық

Ойлау дағдыларының деңгейі/Блум бойынша

Түсіну, қолдану, талдау, жинақтау, бағалау

Функционалдық/контекстік тапсырма сипаттамасы

Тапсырма:1

Төменде берілген Ласко үңгірінің қабырғаларына салынған сурет
терді қолдана отырып, алғашқы қауымдық өнер түрлерін анық
таңыз.



Ласко үңгірінің қабырғаларына сурет

Алғашқы қауымдық
өнер

1


2


3


Тапсырма :2 Кестеде көрсетілген ежелгі діни-сенімдерге сипаттама беріңіз.

діни наным-сенім түрлері

Сипаттама

Тотемизм


Анимизм


Фетишизм


Магия







Бағалау критерийі

Алғашқы қауымдық өнер ұғымын қолданып, адамдардың тұрмыс салтын сипаттайды


Дескрипторлар

1.Дескриптор :Оқушы
Ласко үңгірінің қабырғаларында салынған суреттер арқылы алғашқы адамдардың өнерін/кәсібін/ шаруашылығын атайды.
2. Дескриптор:Оқушы

-тотемизм наным-сеніміне сипаттама жазады;

- анимизм наным-сеніміне сипаттама жазады;

- фетишизм наным-сеніміне сипаттама жазады;

- магия наным-сеніміне сипаттама жазады.




Қалыптастырушы бағалау тапсырмалары №3


Бөлім:

Терімшілер-аңшылардан бастап егіншілер мен мал өсірушілерге дейін

Оқу пәні

Дүниежүзі тарихы

Сынып /тоқсан

5/1

Сабақтың тақырыбы

Неліктен адамдар егіншілікпен және мал шаруашылығымен айналыса бастады?

Бағалау түрі

Формативті бағалау

Оқу бағдарламасына сәйкес оқу мақсаттары

5.4.1.1 кәсіп және шаруашылық түрлерін (терімшілік, аңшылық, балық аулау, егіншілік, мал шаруашылығы, металл өңдеу, айырбас сауда) сипаттау;
5.4.1.2 «неолиттік төңкеріс» ұғымын түсіндіру, оның мәнін ашу;
5.4.2.1 экономикалық ілгерілеуді түсіну үшін шаруашылықтың иемденуші және өндіруші түрлерін салыстыру

Құндылықтар

Жасампаздық және жаңашылдық

Құзыреттіліктер/дағдылар

Сын тұрғысынан ойлау,құқықтық мәдениет, функционалдық сауаттылық

Ойлау дағдыларының деңгейі/Блум бойынша

Түсіну, қолдану, талдау, жинақтау, бағалау

Функционалдық/контекстік тапсырма сипаттамасы











Тапсырма:1
Ежелгі кәсіп және шаруашылық түрлерін сипаттаңыз.

Кәсіп және шаруашылық түрлері

Сипаттама

Терімшілік


Аңшылық


Балық аулау


Егіншілік


Мал шаруашылығы


Металл өңдеу


Айырбас сауда


Тапсырма:2 "Неолит төңкерісі" ұғымына сипаттама беріп, өндіруші шаруашылыққа көшу себептерін түсіндіріңіз.
1.________________________________________________________
2________________________________________________________3________________________________________________________4________________________________________________________5________________________________________________________

Бағалау критерийі

1.Ежелгі адамдардың діни наным-сенімдерін түсіндіреді

2.«Неолиттік төңкеріс» ұғымын түсіндіріп, оның мәнін анықтайды




Дескрипторлар

1.Дескриптор:Оқушы


терімшілікке сипаттама береді;

аңшылыққа сипаттама береді;

балық аулауға сипаттама береді;

егіншілікке сипаттама береді;

мал шаруашылығына сипаттама береді;

металл өндеу кәсібіне сипаттама береді;

айырбас саудаға сипаттама береді.

2.Дескриптор: Оқушы
«Неолит төңкерісі»ұғымының анықтамасын сипаттайды;

Өндіруші шаруашылыққа көшу себептерін түсіндіреді














































Қалыптастырушы бағалау тапсырмалары №4


Бөлім:

Өзен алқаптары өркениеттері

Оқу пәні

Дүниежүзі тарихы

Сынып /тоқсан

5/1

Сабақтың тақырыбы

Неліктен ежелгі өркениеттер өзен алқаптарында дамыды?

Бағалау түрі

Формативті бағалау

Оқу бағдарламасына сәйкес оқу мақсаттары

5.4.1.3 ежелгі өркениеттердің шаруашылық жүйесін сипаттау

Құндылықтар

Жасампаздық және жаңашылдық

Құзыреттіліктер/дағдылар

Сын тұрғысынан ойлау,құқықтық мәдениет, функционалдық сауаттылық

Ойлау дағдыларының деңгейі/Блум бойынша

Түсіну, қолдану, талдау, жинақтау, бағалау

Функционалдық/контекстік тапсырма сипаттамасы

Тапсырма :1
1. Ежелгі өркениеттердің мысалдарын келтіріңіз. Өзен алқаптарында дамыған қандай ежелгі өркениеттерді білесіз? Олар қай өзендер бойында орналасқан?

Мысалдар:

  • Мысыр өркениеті – Ніл өзені бойында.

  • Месопотамия өркениеті – Тигр және Евфрат өзендері бойында.

  • Үнді өркениеті – Инд өзені бойында.
    Қытай өркениеті – Хуанхэ (Сары өзен) бойында.

Тапсырма: 2
Сурет салу тапсырмасы.
Ежелгі өркениеттердің өзен алқабында дамуы туралы түсініктеріңізді көрсету үшін сурет салыңыз. Өз суретіңізде өзен, оның айналасындағы егіндер, тұрғын үйлер мен суару жүйелерін көрсетуге тырысыңыз.

Бағалау критерийі

1.Шаруашылықтың иемденуші және өндіруші түрлерін салыстырады


Дескрипторлар

Бағалау дескрипторлары: Оқушы
1
табиғи жағдайлардың адам еңбек қызметіне тигізетін әсерін талдайды;
2.
өркениеттердің қалыптасу алғышарттарын саралап көрсетеді;
3.
Қосөзен аңғарында қалалық мәдениеттің дамуына себеп болған факторларды түсіндіре алады.




Қалыптастырушы бағалау тапсырмалары №5


Бөлім:

Өзен алқаптары өркениеттері

Оқу пәні

Дүниежүзі тарихы

Сынып /тоқсан

5/1

Сабақтың тақырыбы

Өзен алқаптарындағы өркениеттер туралы қалай біле аламыз?

Бағалау түрі

Формативті бағалау

Оқу бағдарламасына сәйкес оқу мақсаттары

5.4.1.3 ежелгі өркениеттердің шаруашылық жүйесін сипаттау;

5.2.2.3 ежелгі дүниенің өнеріне сипаттама беру

Құндылықтар

Әділдік және жауапкершілік

Құзыреттіліктер/дағдылар

Сын тұрғысынан ойлау,құқықтық мәдениет, функционалдық сауаттылық

Ойлау дағдыларының деңгейі/Блум бойынша

Түсіну, қолдану, талдау, жинақтау, бағалау

Функционалдық/контекстік тапсырма сипаттамасы

Тапсырма:1
"Бес сұрақ" әдісі бойынша тапсырманы жазбаша орындаңыз.

Неліктен өркениет деп аталады?



Қосөзен алқабында өркениет орталықтары қалай дамыды?



Мал шаруашылығы
өзен алқабында қалай дамыды?

Егін шаруашылығы
өзен алқабында қалай дамыды?



Қос өзен бойында қалалар қалай пайда болды?

1___________________________________________________________2___________________________________________________________3___________________________________________________________4___________________________________________________________5___________________________________________________________

Тапсырма2

Берілген мәтін мен суреттерді қолдана отырып, сұрақтарға жауап беріңіз

Вавилон қаласындағы зиккурат


Ур қаласындағы зиккурат

Азия материгіндегі бір-бірімен жарыса аққан Евфрат пен Тигр өзендерінің Кавказ тауларының оңтүстік сілемдерінен басталып, Парсы шығананыға құяды. Бұл екі өзенді көбінесе Қосөзен немесе Месопотамия деп атайды.

Көне замандарда бұл аймақ батпақты, сазды болған екен. Қамыс көп өскен. Қосөзен жерінде пайдалы қазбалар, орман, тау-тас болмады. Бұл аймақ батпақты, сазды, бір сөзбен айтқанда, тіршілікке қолайсыз болғанымен, мұнда бірнеше дәулетті мемлекеттер өмір сүрді.

1.Қосөзен мемлекеттеріндегі сәулет өнеріне тән ерекшеліктерді атаңыз:_________________________________________________


2.Сәулет өнері туындыларын салу үшін қандай құрылыс материалдарды қолданған?

________________________________________________________







Бағалау критерийі

1.Ежелгі өркениеттердің шаруашылық жүйесіне сипаттама береді



Дескрипторлар

1.Дескриптор:Оқушы
өркениет ұғымын анықтамасын атайды;

Қосөзен алқабында өркениет орталықтарынның қалыптасыуын атайды;

мал шаруашылығының өзен алқабында жақсы дамуын сипаттайды;

егін шаруашылығының өзен алқабында жақсы дамуын сипаттайды;

Қосөзен алқабында қалалардың пайда болуын себептерін

түсіндіреді.
2.Дескриптор:Оқушы
Сәулет өнері ерекшеліктерін анықтайды;

Сәулет өнері туындылары үшін қолданған құрылыс материалдарын анықтайды.



























Қалыптастырушы бағалау тапсырмалары №6


Бөлім:

Ежелгі Египет

Оқу пәні

Дүниежүзі тарихы

Сынып /тоқсан

5/1

Сабақтың тақырыбы

Неліктен Египет «Қара жер» деп аталған?

Бағалау түрі

Формативті бағалау

Оқу бағдарламасына сәйкес оқу мақсаттары

5.2.4.2 ғылымдардың (арифметика, геометрия, астрономия, медицина) пайда болып, дамуына шаруашылық іс-әрекет пен әлеуметтік өзгерістердің ықпалын сипаттау;

5.4.1.3 ежелгі өркениеттердің шаруашылық жүйесін сипаттау

Құндылықтар

Әділдік және жауапкершілік

Құзыреттіліктер/дағдылар

Сын тұрғысынан ойлау,құқықтық мәдениет, функционалдық сауаттылық

Ойлау дағдыларының деңгейі/Блум бойынша

Түсіну, қолдану, талдау, жинақтау, бағалау

Функционалдық/контекстік тапсырма сипаттамасы

Тапсырма:1
Кестені толтырыңыз.


Ғылымдардың атауы

Шаруашылық түрлерінің ғылымға әсері

Математика


Геометрия


Астрономия


Медицина


Тапсырмалар:2

1. Мәтінді оқыңыз және сұрақтарға жауап беріңіз.

Ежелгі Египет Ніл өзенінің бойында орналасқан.
Жаз мезгілінде Ніл өзені тасығанда, жағалауларға қара
тұнба қалдыратын. Бұл тұнба топырақты құнарлы етіп,
егін егуге қолайлы жағдай туғызған. Сол себепті ежелгі
египеттіктер өз елін «Қемет» — яғни «қара жер» деп атаған.


Сұрақтар:

а) Египет қай өзеннің бойында орналасқан? ____________

ә) Қара жер қалай пайда болған? _____________________

б) «Қемет» деген не? ___________________________


2. Шығармашылық тапсырма

Тақырып: Егер мен Ніл өзенінің жанында тұрсам...

5-6 сөйлемнен тұратын қысқа әңгіме жаз:


___________________________________________________________


3. Қорытынды тест

Сұрақтарға қысқаша жауап беріңіз.


Ежелгі Египеттің басты өзені: __________________________________


«Қара жер» дегеніміз не? ______________________________________



Бағалау критерийі

Шаруашылық түрлерінің ғылымдардың пайда болуына әсерін сипаттайды


Дескрипторлар

1.Дескриптор:Оқушы
Шаруашылық түрлерінің математика, геометрия, астрономия, медицина ғылымдарының дамуына әсерін атайды.

2.Бағалау дескрипторлары: Оқушы
Көне өркениеттердің шаруашылық тіршілігінің ерекшеліктерін жан-жақты баяндайды,
Ежелгі өркениеттер туралы тарихи қайнар көздерді талдап, жүйелейді.






























Қалыптастырушы бағалау тапсырмалары №7


Бөлім:

Ежелгі Египет

Оқу пәні

Дүниежүзі тарихы

Сынып /тоқсан

5/1

Сабақтың тақырыбы

Пунт жеріне перғауын Хатшепсут кемелерін не үшін жіберді?


Бағалау түрі

Формативті бағалау

Оқу бағдарламасына сәйкес оқу мақсаттары

5.1.2.1 ежелгі қоғамның әлеуметтік ұйымдасуын сипаттау

5.4.1.3 ежелгі өркениеттердің шаруашылық шаруашылық жүйесін сипаттау

Құндылықтар

Әділдік және жауапкершілік

Құзыреттіліктер/дағдылар

Сын тұрғысынан ойлау,құқықтық мәдениет, функционалдық сауаттылық

Ойлау дағдыларының деңгейі/Блум бойынша

Түсіну, қолдану, талдау, жинақтау, бағалау

Функционалдық/контекстік тапсырма сипаттамасы

Тапсырма:1

1. Сәйкестендіру тапсырмасы.

Ұғым Мағынасы

Хатшепсут А) Египетке керекті заттарды алдырған патша

Пунт Ә) Египетпен сауда жасаған ел

Сауда Б) Тауар алмасу

Экспедиция В) Алыс сапар


Тапсырма:2
Әр сөзге дұрыс әріпті сәйкестендіріңіз.

2. Дұрыс – бұрыс

Хатшепсут соғысумен танымал перғауын болды.

Пунт еліне кемелер алтын іздеуге жіберілді.

Сауда кезінде хош иісті заттар алынды.

Египет пен Пунт арасында тек бір рет байланыс болды.

Дұрыс немесе Бұрыс деп белгілеңіз.

3. Шығармашылық тапсырма

«Мен Пунт еліне сапар шексем...»

5–6 сөйлеммен қиял-эссе жазыңыз.

Бағалау критерийі

Ежелгі египеттіктердің шаруашылығы мен өмір салтын талқылайды


Дескрипторлар

Дескриптор: Оқушы
1.Ежелгі Египет шаруашылығының дамуын сипаттайды.
Дескриптор: Оқушы
2.Ежелгі египеттіктердің шаруашылығы мен өмір салтын талқылайды.









































Қалыптастырушы бағалау тапсырмалары №8


Бөлім:

Ежелгі Египет

Оқу пәні

Дүниежүзі тарихы

Сынып /тоқсан

5/1

Сабақтың тақырыбы

Ежелгі Египет тұрғындарының өмірі туралы Тутанхамон табытханасы қандай сыр шертеді?

Бағалау түрі

Формативті бағалау

Оқу бағдарламасына сәйкес оқу мақсаттары

5.2.1.2 тотемизм, анимизм, фетишизм, магия сияқты ежелгі діни наным-сенімдерді білу;

5.2.2.2 Ежелгі Египет ғибадатханалары мен пирамидаларын сипаттау;

5.1.2.1 ежелгі қоғамның әлеуметтік ұйымдасуын сипаттау

Құндылықтар

Әділдік және жауапкершілік

Құзыреттіліктер/дағдылар

Сын тұрғысынан ойлау,құқықтық мәдениет, функционалдық сауаттылық

Ойлау дағдыларының деңгейі/Блум бойынша

Түсіну, қолдану, талдау, жинақтау, бағалау

Функционалдық/контекстік тапсырма сипаттамасы

Тапсырма:1 Мәтінді оқыңыз:

Тутанхамон — Ежелгі Мысыр фараоны.

Тутанхамон — Ежелгі Египет перғауны. Ол өте жас кезінде таққа отырып, аз ғана уақыт билік жүргізді. Бірақ оның аты тарихта қалды. 1922 жылы ағылшын археологы Говард Картер Тутанхамонның табытханасын тапты. Бұл табытханадан алтын маска, зергерлік бұйымдар, қару-жарақ, ыдыстар, тамақ және ойыншықтар табылды. Бұл ежелгі египеттіктердің өлгеннен кейін өмір жалғасады деген сеніммен өмір сүргенін көрсетеді. Олар фараон өлсе де, ана дүниеде бәрі керек болады деп сенген.

Сұрақтарға жауап бер (Мәтін бойынша):

а) Тутанхамон кім болған?
ә) Оның табытханасын кім тапты және қашан?
б) Табытханадан қандай заттар табылды?
в) Бұл заттар не туралы сыр шертеді?


Тапсырма :2 Дұрыс па, бұрыс па?
Мына сөйлемдерді оқып, "Дұрыс" немесе "Бұрыс" деп белгілеңіз:
* Тутанхамон 80 жасқа дейін өмір сүрді.
* Оның табытханасын Говард Картер тапты.
* Табыт ішінен тек алтын табылған.
* Египеттіктер өлімнен кейінгі өмірге сенген.
* Табытханадан тамақ, қару және ойыншықтар табылған.
Берілген суреттердегі Хеопс пирамидасы мен Тутанхамон мазарын салыстырып,Венн диаграммасына түсіріңіз.

ХShape1 еопс пирамидасыТутанхамон мазары




Бағалау критерийі

Ежелгі египеттіктердің шаруашылығы мен өмір салтын талқылайды


Дескрипторлар

2.Дескриптор: Білім алушы

1.Ежелгі Египет шаруашылығының дамуын сипаттайды.

2.Ежелгі египеттіктердің шаруашылығы мен өмір салтын талқылайды.
2.Дескриптор: Білім алушы

Тутанхамон моласының ерекшеліктерін ажыратады;

Хеопс пирамидасының ерекшеліктерін ажыратады;

Хеопс пирамидасы мен Тутанхамон мазарының ұқсастықтарын анықтайды.



























II тоқсан Қалыптастырушы бағалау тапсырмалары №9


Бөлім:

Қос дөңгелекті арбалар және империялар

Оқу пәні

Дүниежүзі тарихы

Сынып /тоқсан

5/1

Сабақтың тақырыбы

Қос дөңгелекті арбаның пайда болуы әлемді қалай өзгертті?

Бағалау түрі

Формативті бағалау

Оқу бағдарламасына сәйкес оқу мақсаттары

5.3.2.1 ежелгі заман тарихындағы мемлекетаралық қатынастарды түсіндіру үшін «империя» ұғымын білу және пайдалану;

5.3.2.2 басқыншылық соғыстар мен империялардың пайда болуы мемлекеттердің шекараларын қалай өзгергерткенін талдау

Құндылықтар

Әділдік және жауапкершілік

Құзыреттіліктер/дағдылар

Сын тұрғысынан ойлау,құқықтық мәдениет, функционалдық сауаттылық

Ойлау дағдыларының деңгейі/Блум бойынша

Түсіну, қолдану, талдау, жинақтау, бағалау

Функционалдық/контекстік тапсырма сипаттамасы

Тапсырма 1
Карталарға қарап ежелгіҚосөзен мемлекеттерінің шекараларының қалай өзгергеніне талдау жасаңыз.

Тапсырма 2

Қос дөңгелекті арбаның пайда болуы адамдардың өміріне қандай өзгеріс әкелді?(кемінде 3 бағыт бойынша: соғыс, басқару, қоғам)

Бағалау критерийі

Шекаралардың өзгеруіне соғыстар мен империялардың әсеріне талдау жасайды


Дескрипторлар

1.Дескриптор:Оқушы
Карталарға қарап ежелгі Қосөзен мемлекеттерінің
шекараларының қалай өзгергеніне талдау жасайды.

2. Дескриптор:Оқушы
Қос дөңгелекті арбаның маңызын түсіндіреді;
Кемінде 3 саланы атайды (әскери, саяси, әлеуметтік);
Мысалдар келтіреді;
Ойы нақты және жүйелі жазылған.
















Қалыптастырушы бағалау тапсырмалары №10


Бөлім:

Қос дөңгелекті арбалар және империялар

Оқу пәні

Дүниежүзі тарихы

Сынып /тоқсан

5/1

Сабақтың тақырыбы

Хаммурапи патша Вавилонды қалай қуатты империяға айналдырды?

Бағалау түрі

Формативті бағалау

Оқу бағдарламасына сәйкес оқу мақсаттары

5.3.2.1 ежелгі заман тарихындағы мемлекетаралық қатынастарды түсіндіру үшін «империя» ұғымын білу және пайдалану;

5.3.2.2 басқыншылық соғыстар мен империялардың пайда болуы мемлекеттердің шекараларын қалай өзгергерткенін талдау

Құндылықтар

Әділдік және жауапкершілік

Құзыреттіліктер/дағдылар

Сын тұрғысынан ойлау,құқықтық мәдениет, функционалдық сауаттылық

Ойлау дағдыларының деңгейі/Блум бойынша

Түсіну, қолдану, талдау, жинақтау, бағалау

Функционалдық/контекстік тапсырма сипаттамасы



















Тапсырма:1

Төмендегі кестеге Хаммурапи патшаның заңдары туралы жазыңыз және сұрақтарға жауап беріңіз:

Адамдар арасындағы қатынастар туралы

Тұрғындардың жағдайы туралы

Қылмыс туралы

Заңның мемлекеттің күшеюіне әсері қандай болды?





А)Вавилонды қуатты империяға айналдыруда Хаммурапи заңдарының ықпалы болды ма?

Shape2
Shape3


В) Өз жауабыңызды дәлелдеңіз.
______________________________________________________

Тапсырма:2 Оқушыларды екі топқа бөліп, бір топ "Хаммурапи Вавилонды қуатты империяға айналдырды" деген пікірді қорғап, екінші топ "Хаммурапи патша өзінің заңдарымен қоғамды қатты шектеді" деген пікірді қорғап пікірталас өткізеді.

  • Нұсқаулар:

    • Әр топқа нақты дәлелдер мен тарихи деректер арқылы өз көзқарастарын қорғау қажет.

    • Пікірталас кезінде оқушылардың көзқарастары мен тарихқа қатысты аргументтерін нақты мысалдармен келтірулерін сұраңыз.


Бағалау критерийі

  • Әскери шайқастарда қос дөңгелекті арбалар ұанда рөл атқарғанын түсінеді.

  • Вавилон мемлекетінің қуатты империяға айналуын анықтайды.



Дескрипторлар

1.Дескриптор:







Хаммурапи патшаның заңдары атайды;
адамдар арасындағы қатынастар туралы

заңдарды сипаттайды;

тұрғындардың жағдайы туралы заңдарды
сипаттайды;

қылмыс туралы заңдарды сипаттайды;

Хаммурапи заңдарының Вавилон империясы
ның
күшеюіне әсерін анықтайды;

Вавилонды қуатты империяға айналдыруда Хаммурапи заңдарының ықпалын жазады.
2.Бағалау дескрипторлары:
Хаммурапи патшаның құқықтық жүйесінің негізгі
ережелерін талдайды;
Қылмыстық жазалау туралы заңнамалық нормаларды жан-жақты сипаттайды;
Вавилон мемлекетінің күшейіп, нығаюының негізгі себептерін айқындайды.






















Қалыптастырушы бағалау тапсырмалары №11


Бөлім:

Қос дөңгелекті арбалар және империялар

Оқу пәні

Дүниежүзі тарихы

Сынып /тоқсан

5/1

Сабақтың тақырыбы

Таяу және Орта Шығыстағы ежелгі империялар неліктен қуатты болды?

Бағалау түрі

Формативті бағалау

Оқу бағдарламасына сәйкес оқу мақсаттары

5.3.2.1 ежелгі заман тарихындағы мемлекетаралық қатынастарды түсіндіру үшін «империя» ұғымын білу және пайдалану;

5.3.2.2 басқыншылық соғыстар мен империялардың пайда болуы мемлекеттердің шекараларын қалай өзгергерткенін талдау

Құндылықтар

Әділдік және жауапкершілік

Құзыреттіліктер/дағдылар

Сын тұрғысынан ойлау,құқықтық мәдениет, функционалдық сауаттылық

Ойлау дағдыларының деңгейі/Блум бойынша

Түсіну, қолдану, талдау, жинақтау, бағалау

Функционалдық/контекстік тапсырма сипаттамасы

Тапсырма:1

1.Вавилон, Ассирия, Парсы, Хетт мемлекеттерінің бірін таңдап алыңыз.
2Таңдаған империяның келесі бағыттар бойынша талдауын жасаңыз:
3.Географиялық орналасуы
4.Әскери қуаты
5.Басқару жүйесі
6.Экономикалық негізі
7.Технологиялық және мәдени жетістіктері
8.«Бұл империя неліктен өз дәуірінде қуатты болды?» деген қорытынды пікір жазыңыз (5–7 сөйлем).
Тапсырма :2

Таяу және Орта Шығыстағы ежелгі империялардың қуатты болуына әсер еткен 3 негізгі себепті жазыңыз.
Бағыттар: географиялық
әскери
саяси немесе экономикалық

Бағалау критерийі

Империя туралы негізгі тарихи мәліметтерді дұрыс анықтайды.
Империяның қуаттылық себептерін кемінде 3–4 аспект бойынша талдайды.
Тарихи дәлелдер мен нақты деректерді қолданады.
Қорытынды пікірін логикалық, негізді түрде жазады.
Ежелгі империялардың қуатты болу себептерін түсінеді;
Географиялық, әскери және саяси факторларды ажырата алады;
Себеп–салдарлық байланысты талдайды;
Тарихи деректерді дұрыс қолданады


Дескрипторлар

Дескриптор: Оқушы
Географиялық жағдайдың артықшылықтарын түсіндіреді (сауда, өзен, жолдар).

Әскери күш пен соғыс тактикасын сипаттайды.
Басқару жүйесі мен заңдарының тиімділігін көрсетеді.
Экономикалық дамуын (сауда, егіншілік, қолөнер) талдайды.
Технологиялық жетістіктерін (темір өңдеу, арба, ирригация) атап өтеді.
Дескриптор: Оқушы
Империялардың қуатты болу себептерін анықтайды;
Кемінде 3 себепті жазады;
Себептерді нақты бағыттармен байланыстырады;
Жауабы тарихи тұрғыда дұрыс.

































Қалыптастырушы бағалау тапсырмалары №12


Бөлім:

Қос дөңгелекті арбалар және империялар

Оқу пәні

Дүниежүзі тарихы

Сынып /тоқсан

5/1

Сабақтың тақырыбы

Ежелгі Орта Азия империялары қаншалықты қуатты болды?

Бағалау түрі

Формативті бағалау

Оқу бағдарламасына сәйкес оқу мақсаттары

5.3.2.2 басқыншылық соғыстар мен империялардың пайда болуы мемлекеттердің шекараларын қалай өзгерткенін талдау;

5.1.2.1 ежелгі қоғамның әлеуметтік ұйымдасуын сипаттау;

5.4.1.3 ежелгі өркениеттердің шаруашылық жүйесін сипаттау

Құндылықтар

Әділдік және жауапкершілік

Құзыреттіліктер/дағдылар

Сын тұрғысынан ойлау,құқықтық мәдениет, функционалдық сауаттылық

Ойлау дағдыларының деңгейі/Блум бойынша

Білу
Орта Азиядағы мемлекеттердің атауларын біледі(сақ,ғұн,үйсін,қаңлы,түрік қағандығы) бұл мемлкеттердің қай мемлекетте өмір сүргенін біледі
Түсіну
Неліктен бұл мемлкеттер қуатты саналғанын түсінеді
Қолдану
Берілген ақпаратты пайдалана отырып,мемлекеттердің қуатын мысалдар арқылы дәлелдейді
Талдау
Орта Азия мемлекеттерінің қуаттылығын салыстырады(мысалы:Түрік қағандығының қуаты мен Қаңлы мемлекеттінің қуаты)
Жинақтау
Мемлекеттердің қуатын сипаттайтын қорытынды жазады
Бағалау
Әр мемлекеттің артықшылығы мен әлсіз тұстарын негіздеп, өз пікірін қорғайды

Функционалдық/контекстік тапсырма сипаттамасы

Тапсырма:1
Мына факторларды пайдалана отырып, Орта Азиядағы (сақ,ғұн,үйсін,қаңлы,түрік қағандығы) мемлекеттердің неге қуатты болғанын қысқаша жазыңыз

-Әскери күш
-геосаяси орналасуы
-экономикалық мүмкіндіктер
-мәдени даму
Тапсырма:2
Т
өмендегі кестені толтырып,әр мемлекеттің қуатты болуына әсер еткен негізгі ерекшеліктерді жазыңыз

Мемлекеттер

Қуатты болуына әсер еткен фактор

Дәлел/мысал

Сақтар



Үйсіндер



Қаңлылар



Түрік қағандығы





Бағалау критерийі

1.Орта Азия елдерінің қуатты болуына әсер еткен негізгі факторларды анықтайды
Мемлекеттердің қуатын дәлелдейтін нақты мысалдар келтіреді
2. Кемінде 3 мемлекет бойынша кестені толтырады
Әр мемлкетке қатысты қуаттылық факторын дұрыс анықтайды



Дескрипторлар

1.Дескриптор: Оқушы
мемлекеттердің қуатын анықтайтын кемінде 3 факторды айтады
әр факторға қысқа әрі нақты түсініктеме береді
Орта Азия елдерінің қуатын дәлелдейтін 2 нақты мысал келтіреді(мысылы:Түрік қағандығының Жібек жолын бақылауы)
2.Дескриптор:Оқушы
кесте кемінде 3 мемлекет бойынша ақпарат енгізеді
әр мемлекеттің қуатын көрсететін нақты факторларды жазады)мысылы:әскери жүйе,дипломатия,сауда)
әр факторға тарихи дәлел



















Қалыптастырушы бағалау тапсырмалары №13


Бөлім:

Ежелгі Үндістан: буддизмнің гүлденуі мен индуизмнің салтанат құруы

Оқу пәні

Дүниежүзі тарихы

Сынып /тоқсан

5/1

Сабақтың тақырыбы

Ежелгі Мохенджо-Даро қаласы қалай жойылып кетті?

Бағалау түрі

Формативті бағалау

Оқу бағдарламасына сәйкес оқу мақсаттары

5.4.1.3 ежелгі өркениеттердің шаруашылық жүйесін сипаттау;

5.2.2.3 ежелгі дүние өнеріне сипаттама беру

Құндылықтар

Әділдік және жауапкершілік

Құзыреттіліктер/дағдылар

Сын тұрғысынан ойлау,құқықтық мәдениет, функционалдық сауаттылық

Ойлау дағдыларының деңгейі/Блум бойынша

Түсіну, қолдану, талдау, жинақтау, бағалау

Функционалдық/контекстік тапсырма сипаттамасы

Тапсырма:1
1.Мәтіннен немесе қосымша деректен Мохенджо-Даро қаласының жойылуына себеп болған факторларды таңдаңыз.
2.Әр себептің қаланың өміріне қалай әсер еткенін 1–2 сөйлеммен түсіндіріңіз.
3.«Қай себеп шешуші болды?» деген сұраққа жеке ойыңызды жазыңыз (кемінде 3 сөйлем).

Тапсырма:2
Мәтін немесе оқулық негізінде Мохенджо-Даро қаласының құлдырау себептерін анықтау
Кестені толтырыңыз:

Себептері

Қысқаша түсінігі (1-2 сөйлем)

Қаланың қүлдырауына әсері

Су тасқыны



Климаттың өзгеруі



Экономикалық тоқырау



Халықтың көшуі/індет







Бағалау критерийі

Қаланың жойылуына қатысты кемінде 3–4 себепті дұрыс анықтайды.
Әр себептің әсерін нақты, тарихи логикамен түсіндіреді.
Өз көзқарасын дәлелдермен негіздеп жазады..


Дескрипторлар



1.Дескрипторлар:Оқушы

Су тасқыны, климаттың өзгеруі, тұздану, аурулар, экономикалық әлсіреу, көшу сияқты себептерді атайды.
Себептерді тарихи дерекке сай дұрыс таңдайды.
Әр фактордың қаланың тұрмыс-тіршілігіне әсерін нақты сипаттайды(мысалы: “Инд өзенінің тасуы үйлерді бұзып, халқын көшуге мәжбүр етті”).
Түсіндірмеде қала құрылымы, су жүйесі, шаруашылық жайлы деректер қолданады.


2.Дескрипторлар:Оқушы
Су тасқыны,климат өзгеруі,тұздану,індет,экономикалық әлсіреу сияқты кемінді 4 себепті атайды(себептерін дұүрыс сәйкестендіреді)
кемінде 1-2 дәлел келтіреді






























Қалыптастырушы бағалау тапсырмалары №14


Бөлім:

Ежелгі Үндістан: буддизмнің гүлденуі мен индуизмнің салтанат құруы

Оқу пәні

Дүниежүзі тарихы

Сынып /тоқсан

5/1

Сабақтың тақырыбы

Неліктен Ежелгі Үндістанда индуизм буддизмнен басым болды?

Бағалау түрі

Формативті бағалау

Оқу бағдарламасына сәйкес оқу мақсаттары

5.1.2.3 қоғамның әлеуметтік құрылымын түсіндіру үшін «касталық жүйе» ұғымын қолдану;

5.2.1.3 ежелгі қоғамның дамуына діндердің ықпалын сипаттау

Құндылықтар

Әділдік және жауапкершілік

Құзыреттіліктер/дағдылар

Сын тұрғысынан ойлау,құқықтық мәдениет, функционалдық сауаттылық

Ойлау дағдыларының деңгейі/Блум бойынша

Түсіну, қолдану, талдау, жинақтау, бағалау

Функционалдық/контекстік тапсырма сипаттамасы





















Тапсырма 1
Төмендегі екі дінді салыстыру кестесін толтырыңыз:

Салыстыру кестесі

Буддизм

Индуизм

Шыққан кезеңі



Негізгін қалаушы/ерекшелігі



Маңызды ілімдері



Қоғамға әсері



Неліктен дамыды/салтанат құрды?





Тапсырма :2


Ежелгі Үндістанның әлеуметтік топтарды атап, саты бойынша
орналастырыңыз.







«Касталық жүйе» ұғымына анықтама беріңіз:
--------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------



Бағалау критерийі

Буддизм мен Индуизм туралы негізгі тарихи мәліметтерді дұрыс анықтайды
діндердің қоғамға әсерін талдайды
Буддизмнің гүлдену және индуизмнің қайта үстем болуы себептері туралы дәлелді қорытынды жасайды


Дескрипторлар



1.Дескрипторлар:Оқушы
Діндердің қоғамға,мәдениетке,саясатқа әсерін түсіндіреді
Буддизмнің Ашока патша тұсында кең тарағанын көрсетеді
Индуизмнің жергілікті дәстүрлерге жақындығын талдайды.


2.Дескриптор: Оқушы



Ежелгі Үнді әлеуметтік қоғамынның құрылымын саты бойынша
орналастырады «касталық жүйе» ұғымына анықтама береді;















Қалыптастырушы бағалау тапсырмалары №15


Бөлім:

Ежелгі Үндістан: буддизмнің гүлденуі мен индуизмнің салтанат құруы

Оқу пәні

Дүниежүзі тарихы

Сынып /тоқсан

5/1

Сабақтың тақырыбы

Ежелгі сауда орталығы ретіндегі Үндістанның рөлі қаншалықты маңызды болды?
Ежелгі Үндістанда ғылыми білімдер қаншалықты дамыды?

Бағалау түрі

Формативті бағалау

Оқу бағдарламасына сәйкес оқу мақсаттары

5.4.1.3 ежелгі өркениеттердің шаруашылық жүйесін сипаттау;

5.2.4.2 ғылымдардың (арифметика, геометрия, астрономия, медицина) пайда болып, дамуына шаруашылық іс-әрекет пен әлеуметтік өзгерістердің ықпалын сипаттау

Құндылықтар

Әділдік және жауапкершілік

Құзыреттіліктер/дағдылар

Сын тұрғысынан ойлау,құқықтық мәдениет, функционалдық сауаттылық

Ойлау дағдыларының деңгейі/Блум бойынша

Түсіну, қолдану, талдау, жинақтау, бағалау

Функционалдық/контекстік тапсырма сипаттамасы



























Тапсырма:1

Бағыты

Түсіндіру(2-3 сөйлем)

Нақты дәлел/дерек

Үндістанның сауда орталығы ретіндегі рөлі



Саудаға әсер еткен географиялық жағдайы



Негізгі тауарлар(мақта,дәмдеуіштер,асыл тастар т.б)



Ғылыми білімдердің дамуы(математика,астрономия,медицина)



Бұл білімдердің әлемге әсері



Тапсырма :2

1. Көп нүктенін орнына қажетті мәліметтерді жазыңыз:

Ауа райындағы жиі болып тұратын өзгерістер, шаруашылық қажеттіліктері ...................................................... пен ........................................... білімді жетілдірді. Үнділіктердің жыл санауы бойынша бір жыл ......... күнге, ол ...... айға, әрбір ай ..... күнге бөлінді. Б.з.-дың V-VІ ғасырларындағы үнді оқымыстылары жердің ........................................................ екенін білді.

Тапсырма:3

Төмендегі сөздерге қысқаша анықтама жазыңыз:

* Ғылым -----------------------

* Математика------------------

* Нөл ----------------------------

* Аюрведа----------------------

* Астрономия------------------

Бағалау критерийі

Ежелгі Үндістанның саудадағы рөлін дұрыс сипаттайды
ғылыми білімдердің дамуын кемінде 2 сала бойынша түсіндіреді
тарихи дерек пен нақты мысалдар қолданады
маңызды қорытынды жасайды

Дескрипторлар


1.Дескриптор: Оқушы

Сауда және ғылым салаларына қатысты кемінде 2 нақты факты келтіреді
логикалықжәне тарихи дәлелдер қолданады
мақта,дәмдеуіштер,асыл тастар ,піл сүйегі сияқты тауарларды атайды
2.Дескриптор:Оқушы
Мәтінді қажетті сөздермен толықтандырады;

3.Бағалау дескрипторлары: Оқушы

Ежелгі Үнді жерінде дамыған математика, медицина, әдебиет салаларының өзіндік ерекшеліктерін және олардың шаруашылық пен әлеуметтік құрылымға тигізген ықпалын жан-жақты сипаттайды.










Қалыптастырушы бағалау тапсырмалары №16



Бөлім:

Ежелгі Үндістан: буддизмнің гүлденуі мен индуизмнің салтанат құруы


Оқу пәні

Дүниежүзі тарихы


Сынып /тоқсан

5/1


Сабақтың тақырыбы

Ежелгі сауда орталығы ретіндегі Үндістанның рөлі қаншалықты маңызды болды?
Ежелгі Үндістанда ғылыми білімдер қаншалықты дамыды?


Бағалау түрі

Формативті бағалау


Оқу бағдарламасына сәйкес оқу мақсаттары

5.4.1.3 ежелгі өркениеттердің шаруашылық жүйесін сипаттау;

5.2.4.2 ғылымдардың (арифметика, геометрия, астрономия, медицина) пайда болып, дамуына шаруашылық іс-әрекет пен әлеуметтік өзгерістердің ықпалын сипаттау


Құндылықтар

Әділдік және жауапкершілік


Құзыреттіліктер/дағдылар

Сын тұрғысынан ойлау,құқықтық мәдениет, функционалдық сауаттылық


Ойлау дағдыларының деңгейі/Блум бойынша

Түсіну, қолдану, талдау, жинақтау, бағалау


Функционалдық/контекстік тапсырма сипаттамасы

Тапсырма:1

Берілген суреттерге ат қойыңыз.Таңдаған бір ғылымның пайда болуының шаруашылықтың дамуына әсерін сипаттаңыз

Тапсырма:2

Төмендегі кестені толтырыңыз.



Ғылыми-білімдері

Әлеуметтік өзгерістердің ықпалы

Шаруашылықтың ықпалы

Математика



Медицина



Әдебиет



Тапсырма:3
Рөлдік ойын: "Ғалыммен сұхбат"

Бір оқушы – Ариабхата, екінші оқушы – журналист. Ғалыммен сұхбат жасаңыздар. Мысалы: – Сіз ғылыммен қалай айналыстыңыз?

Қандай жаңалық аштыңыз?


Бағалау критерийі

Ежелгі Үндістанның саудадағы рөлін дұрыс сипаттайды
ғылыми білімдердің дамуын кемінде 2 сала бойынша түсіндіреді
тарихи дерек пен нақты мысалдар қолданады
маңызды қорытынды жасайды


Дескрипторлар


1.Дескриптор:Оқушы


Мәтінді қажетті сөздермен толықтандырады;

Берілген суреттерге тақырыптық ат қояды;

таңдаған бір ғылымның пайда болуының шаруашылықтың
дамуына әсерін сипаттайды.

2.Дескриптор:Оқушы



Математика ғылымының дамуынашаруашылықтың және
әлеуметтік өзгерістердің ықпалын сипаттайды;

Медицина ғылымының дамуынашаруашылықтың және

әлеуметтік өзгерістердің ықпалын сипаттайды;

Әдебиет ғылымының дамуына шаруашылықтың және әлеуметтік өзгерістердің ықпалын сипаттайды


3.Бағалау дескрипторлары: Оқушы

Шаруашылық дамуы мен ғылыми жетістіктер арасындағы
өзара әсерлесуді зерттеп талдайды;
























































III ТОҚСАН Қалыптастырушы бағалау тапсырмалары №17


Бөлім:

Ежелгі Қытай

Оқу пәні

Дүниежүзі тарихы

Сынып /тоқсан

5/1

Сабақтың тақырыбы

Ежелгі Қытайдың ойшылдары нені үйретті?

Бағалау түрі

Формативті бағалау

Оқу бағдарламасына сәйкес оқу мақсаттары

5.2.3.1 ежелгі философтардың көзқарастарына қарапайым түсіндірме беру

Құндылықтар

Әділдік және жауапкершілік

Құзыреттіліктер/дағдылар

Сын тұрғысынан ойлау,құқықтық мәдениет, функционалдық сауаттылық

Ойлау дағдыларының деңгейі/Блум бойынша

Түсіну, қолдану, талдау, жинақтау, бағалау

Функционалдық/контекстік тапсырма сипаттамасы

Тапсырма:1
Қытай ойшылдарын атаңыз?

________________________________________________________

Әйгілі данышпан Конфуций адамдарға не үйретті?
________________________________________________________

Даосизмнің негізін қалаушы?
____________________________
___________________________
Тапсырма:2
Философтардың көзқарастарына сипаттама









Бағалау критерийі

Философиялық көзқарастарды түсіндіреді



Дескрипторлар


Дескриптор: Оқушы
Конфуцийшілдік пен даосизмді бір-бірінен ажыратуды үйренеді;

- Ежелгі Қытай философтардың басты идеяларын айтады.


Дескриптор:Оқушы


Ежелгі Қытай ойшылдары Конфуций, Лао-цзы, Шан Янныңң
көзқарастарын анықтайды;




















































Қалыптастырушы бағалау тапсырмалары №18


Бөлім:

Ежелгі Қытай

Оқу пәні

Дүниежүзі тарихы

Сынып /тоқсан

5/1

Сабақтың тақырыбы

Терракот әскері Ежелгі Қытай туралы қандай ақпарат береді?

Бағалау түрі

Формативті бағалау

Оқу бағдарламасына сәйкес оқу мақсаттары

5.3.1.1 ежелгі мемлекеттердің саяси құрылымының ерекшеліктерін сипаттау

Құндылықтар

Әділдік және жауапкершілік

Құзыреттіліктер/дағдылар

Сын тұрғысынан ойлау,құқықтық мәдениет, функционалдық сауаттылық

Ойлау дағдыларының деңгейі/Блум бойынша

Түсіну, қолдану, талдау, жинақтау, бағалау

Функционалдық/контекстік тапсырма сипаттамасы

Тапсырма:1
Цин Шихуанди императордың қызметін сипаттау
______________________________________________________
Қытай біртұтас мемлекетке біріктірілді?
________________________________________________________
Терракота әскері нені қорғау үшін жасалды?
________________________________________________________

Тапсырма :2

1. Цинь Ши Хуанди Ол қандай өзгерістер жасады?

2. Цинь империясының саяси құрлымын атаңыз?


Бағалау критерийі

Ежелгі мемлекеттердің саяси

құрылымының ерекшеліктерін анықтайды



Дескрипторлар


Дескриптор: Оқушы

  • Цинь империясының құрылғанын түсінеді;

  • Цинь империясы қалай басқарылды, түсіндіреді.


Дескриптор: Оқушы

  1. Цинь Ши Хуандидің енгізген өзгерістерін атайды;

  2. Цинь империясының саяси құрлымын атайды.










































Қалыптастырушы бағалау тапсырмалары №19


Бөлім:

Ежелгі Қытай

Оқу пәні

Дүниежүзі тарихы

Сынып /тоқсан

5/1

Сабақтың тақырыбы

Ежелгі Қытайдың қандай ғылыми жаңалықтары бүгінгі күнге дейін жетті?

Бағалау түрі

Формативті бағалау

Оқу бағдарламасына сәйкес оқу мақсаттары

5.2.4.2 ғылымдардың (арифметика, геометрия, астрономия, медицина) пайда болып, дамуына шаруашылық іс-әрекет пен әлеуметтік өзгерістердің ықпалын сипаттау

Құндылықтар

Әділдік және жауапкершілік

Құзыреттіліктер/дағдылар

Сын тұрғысынан ойлау,құқықтық мәдениет, функционалдық сауаттылық

Ойлау дағдыларының деңгейі/Блум бойынша

Түсіну, қолдану, талдау, жинақтау, бағалау

Функционалдық/контекстік тапсырма сипаттамасы






























Тапсырма:1
Сәйкестендір

Қағаз


Жер сілкінісін анықтайтын алғашқы құрал да Қытайда ойлап табылған.


Компас

Қытайда алғаш рет жасалған. Қазір біз кітап, дәптер, журнал – бәрін қағазға жазамыз.


Оқ-дәрі

Теңізде, орманда бағыт табуға көмектесетін құрал. Қытайлықтар алғаш болып магнитті компас жасап шығарған.

Баспа құрылғысы

Бастапқыда мерекелерге от шашу үшін қолданылған. Кейіннен қару жасауға да қолдана бастады.

Сейсмограф


Қытайда алғаш рет кітаптарды ағаш қалыппен басып шығара бастады

Тапсырма.2

Суреттерді пайдалана отырып, ежелгі Қытайлықтар ойлап тапқан
өнертабыстарын атап, оны не үшін қолданылатынын кестеге
толтырыңыз.

1

4

2

5

3

6








Бағалау критерийі

Шаруашылық түрлерінің ғылымдардың пайда болуына әсерін сипаттайды



Дескрипторлар


1.Дескриптор: Оқушы
Ежелгі Қытайдағы ғылыми білім мен өнертабыстарды рет ретімен сәйкестендіредіп анықтайды


2.Дескриптор:Оқушы



Ежелгі Қытайдағы ғылыми білім мен өнертабыстарды суреттерді пайдаланып атайды;

Ежелгі Қытай өнертабыстарының не үшін қолданылатынын атайды


































Қалыптастырушы бағалау тапсырмалары №20


Бөлім:

Ежелгі Грекия

Оқу пәні

Дүниежүзі тарихы

Сынып /тоқсан

5/1

Сабақтың тақырыбы

Ежелгі Грекия өркениеті бастауын қайдан алады?

Бағалау түрі

Формативті бағалау

Оқу бағдарламасына сәйкес оқу мақсаттары

5.2.2.3 ежелгі дүние өнеріне сипаттама беру

Құндылықтар

Әділдік және жауапкершілік

Құзыреттіліктер/дағдылар

Сын тұрғысынан ойлау,құқықтық мәдениет, функционалдық сауаттылық

Ойлау дағдыларының деңгейі/Блум бойынша

Түсіну, қолдану, талдау, жинақтау, бағалау

Функционалдық/контекстік тапсырма сипаттамасы

Тапсырма:1
Ежелгі Грекия өркениеті бастау алғанын түсіндір.Миной және Микен өркениеттерінің грек өркениетінің қалыптасуына қосқан үлесін сипаттап жаз

Тапсырма:2
Картаға қарап,Ежелгі Грекияның табиғи-географиялық дағдайын сипатта.Осы жағдайлардың грек өркениетінің қалыптасуына қалай әсер еткенін 3-4 дәлелмен түсіндір




Бағалау критерийі

Миной (Крит)және Микен(Континеттік Грекия) өркениеттерінен бастау алғанын айтады

Таулы аймақ,көптеген аралдар,Жерорта теңізі төңірегі екенін жазады


Дескрипторлар


1.Дескриптор: Оқушы
Миной өркениетінің ерекшеліктерін сипаттайды
Микен өркениетінің ықпалын түсіндіреді


2.Дескриптор: Оқушы

Грекияның географиялық орнын дұрыс сипаттайды
















































Қалыптастырушы бағалау тапсырмалары №21


Бөлім:

Ежелгі Грекия

Оқу пәні

Дүниежүзі тарихы

Сынып /тоқсан

5/1

Сабақтың тақырыбы

Неліктен Ежелгі Грекияны демократияның отаны деп атайды? Ежелгі Спарта Афиныдан несімен ерекшеленді?

Бағалау түрі

Формативті бағалау

Оқу бағдарламасына сәйкес оқу мақсаттары

5.3.1.1 ежелгі мемлекеттердің саяси құрылымының ерекшеліктерін сипаттау;
5.3.1.2 Афина мемлекетінде демократияның пайда болуын түсіндіру;
5.1.2.1 ежелгі қоғамның әлеуметтік ұйымдасуын сипаттау

Құндылықтар

Әділдік және жауапкершілік

Құзыреттіліктер/дағдылар

Сын тұрғысынан ойлау,құқықтық мәдениет, функционалдық сауаттылық

Ойлау дағдыларының деңгейі/Блум бойынша

Түсіну, қолдану, талдау, жинақтау, бағалау

Функционалдық/контекстік тапсырма сипаттамасы

Тапсырма:1
Демократия деген не?
________________________________________________

Ежелгі Грекияның қай қаласында демократия пайда болды?
________________________________________________

Халық шешім қабылдауға қалай қатысты?
________________________________________________

Неліктен Грекияны демократияның отаны деп атаймыз?
________________________________________________

Тапсырма:2
Төмендегі кестені толтырыңыз

Сұрақтар

Халық жиналысы

Безжүздік кеңес

Қызметкер тұлға

Сайланбалы сот

Кімдер қалай сайланған





Қандай істер қаралған





Жиындар неше рет өткізілген










Бағалау критерийі

Демократия деген не екенін және оның пайда болуын түсіндіреді
Афина мемлекетінің сайланбалы органдарын анықтайды


Дескрипторлар


1.Дескриптор:Білім алушы
Ежелгі Грекияның қоғамдық құрылысына сипаттама береді.
Афинадағы мемлекеттік биліктің жоғарғы органын атайды.


2.Дескриптор:Білім алушы

Халық жиналысының негізгі қызметтерін, құрамын, өткізілетін мерзімдерін жазады;

Бесжүздік кеңестің негізгі қызметтерін, құрамын, өткізілетін мерзімдерін жазады;

Қызметкер тұлғалардың негізгі қызметтерін, құрамын, өткізілетін мерзімдерін жазады;

мемлекеттегі сайлану тәртібін көрсетеді.






















Қалыптастырушы бағалау тапсырмалары №22


Бөлім:

Ежелгі Грекия

Оқу пәні

Дүниежүзі тарихы

Сынып /тоқсан

5/1

Сабақтың тақырыбы

Неліктен Ежелгі Грекияны демократияның отаны деп атайды? Ежелгі Спарта Афиныдан несімен ерекшеленді?

Бағалау түрі

Формативті бағалау

Оқу бағдарламасына сәйкес оқу мақсаттары

5.3.1.1 ежелгі мемлекеттердің саяси құрылымының ерекшеліктерін сипаттау;
5.3.1.2 Афина мемлекетінде демократияның пайда болуын түсіндіру;
5.1.2.1 ежелгі қоғамның әлеуметтік ұйымдасуын сипаттау

Құндылықтар

Әділдік және жауапкершілік

Құзыреттіліктер/дағдылар

Сын тұрғысынан ойлау,құқықтық мәдениет, функционалдық сауаттылық

Ойлау дағдыларының деңгейі/Блум бойынша

Түсіну, қолдану, талдау, жинақтау, бағалау

Функционалдық/контекстік тапсырма сипаттамасы

Тапсырма:1
Неліктен Ежелгі Грекияны демократияның отаны деп атайды?


Тапсырма:2
Ежелгі Спарта мен Афинаны салыстырып, айырмашылықтарын кесте түрінде көрсетіңіз.Спарта мен Афинаны төмендегі өлшемдер бойынша салыстырады:
Басқару жүйесі
Әскер
Мәдениет
Білім беру
Қоғамдық өмір

Тапсырма:3
«Егер сен Афина азаматы болсаң…» шығармашылық эссе (6–8 сөйлем).
Оқушы әрекеті:Оқушы өзін Афинада өмір сүріп жатқан азамат ретінде елестетіп, демократияға қатысуын сипаттайды.









Бағалау критерийі

1. Критерий

А: Тақырыпты түсіну — демократияның мәнін дұрыс түсіндіреді.

В: Дәлел келтіру — Афина демократиясының ерекшеліктерін нақты мысалмен көрсетеді.

С: Ойды жүйелі, тарихи терминдермен жазу.

Деңгей:

Жоғары: 3–4 дескриптор толық ашылған

Орта: 2 дескриптор

Төмен: 1 дескриптор ғана орындалған
2. Критерий
А: Фактілерді дұрыс қолдану.

В: Салыстыру дағдысы — екі объектіні нақты өлшеммен салыстырады.

Критерий С: Таңдаған ақпараттың дұрыстығы мен дәлдігі.

Деңгей:

Жоғары: 3 және одан көп айырмашылық толық әрі нақты жазылған

Орта: 2 айырмашылық

Төмен: 1 айырмашылық
3.Критерий
А: Тарихи терминдерді орынды қолдану.
Критерий В: Шығармашылық ойлау — өзінің рөлін нақты сипаттау.

Критерий С: Тарихи шынайылықты сақтау.

Дескрипторлар


1.Дескриптор:Білім алушы
Ежелгі Афинадағы демократияның негізгі белгілерін атайды (халық жиналысы, тең құқық, лоторея, кеңес).

Демос” және “кратоc” ұғымдарының мағынасын түсіндіреді.

Афина демократиясының қазіргі демократияға әсерін мысалмен көрсетеді.

Себеп–салдар байланысын сақтап, нақты аргумент келтіреді.


2.Дескриптор:Білім алушы

Екі полистің кемінде 3 айырмашылығын дұрыс анықтайды.

Әр айырмашылықты нақты түсіндіреді (мысалы: Спарта — әскери мемлекет; Афина — мәдениет орталығы).

Кестені дұрыс толтырады.


3.Дескриптор:Білім алушы

Демократиялық үдерістерге (халық жиналысы, дауыс беру, заң қабылдау) қатысуын сипаттайды.

Кемінде 2 тарихи термин қолданады

Өзіндік ой, көзқарас білдіреді.









Қалыптастырушы бағалау тапсырмалары №23


Бөлім:

Ежелгі Грекия

Оқу пәні

Дүниежүзі тарихы

Сынып /тоқсан

5/1

Сабақтың тақырыбы

Неліктен Александр Македонский скифтерді бағындыра алмады?

Бағалау түрі

Формативті бағалау

Оқу бағдарламасына сәйкес оқу мақсаттары

5.3.2.1 ежелгі заман тарихындағы мемлекетаралық қатынастарды түсіндіру үшін «империя» ұғымын білу және пайдалану;

5.3.2.2 басқыншылық соғыстар мен империялардың пайда болуы мемлекеттердің шекараларын қалай өзгергерткенін талдау

Құндылықтар

Әділдік және жауапкершілік

Құзыреттіліктер/дағдылар

Сын тұрғысынан ойлау,құқықтық мәдениет, функционалдық сауаттылық

Ойлау дағдыларының деңгейі/Блум бойынша

Түсіну, қолдану, талдау, жинақтау, бағалау

Функционалдық/контекстік тапсырма сипаттамасы

Тапсырма:1

Картаны пайдаланып Александр Македонскийдің жаулап алуы нәтижесінде картада болған өзгерістерге талдау жасаңыз.

Тапсырма:2
Сұрақтарға жауап бер:іңіз

Александр Македонский скифтерді неге бағындыра
алмады?
___________________________________________________

Скифтер қандай халық болды?
____________________________________________________
Скифтер қандай ерекшеліктерімен танылды?
____________________________________________________
Александр Македонскийдің әскерінің қандай кемшіліктері болды?
____________________________________________________
Неліктен скифтер
жылқыларын өте тиімді қолданды?
__________________________
__________________________



Бағалау критерийі

Шекаралардың өзгеруіне соғыстар мен империялардың әсеріне талдау жасайды

* Сақтардың Александр Македонскийға қарсы соғыста жеңіске жетуінің себептерін анықтайды




Дескрипторлар


1.Дескриптор:Оқушы


Александр Македонскийдің жаулап алуы нәтижесінде картада

болған өзгерістерге талдау жасайды.
2.Дескриптор: Білім алушы
Басқыншылық соғыстар мен империялардың пайда болуы

мемлекеттердің шегараларын қалай өзгерткенін түсіндіреді.
Александр Македонский негізін қалаған қаланы белгілейді.
































Қалыптастырушы бағалау тапсырмалары №24


Бөлім:

Ежелгі Грекия мәдениеті

Оқу пәні

Дүниежүзі тарихы

Сынып /тоқсан

5/1

Сабақтың тақырыбы

Ежелгі Грек философтары мінсіз қоғамды қалай елестетті?

Бағалау түрі

Формативті бағалау

Оқу бағдарламасына сәйкес оқу мақсаттары

5.2.3.1 ежелгі философтардың көзқарастарына қарапайым түсіндірме беру

Құндылықтар

Әділдік және жауапкершілік

Құзыреттіліктер/дағдылар

Сын тұрғысынан ойлау,құқықтық мәдениет, функционалдық сауаттылық

Ойлау дағдыларының деңгейі/Блум бойынша

Түсіну, қолдану, талдау, жинақтау, бағалау

Функционалдық/контекстік тапсырма сипаттамасы

Тапсырма:1
Оқушы 8-10 сөйлеммен төмендегі сұрақтарға жауап беріп,түсіндірме мәтін жазады:

1.Платонның «Мінсіз мемлекет» туралы көзқарасы қандай?
2.Аристотель мемлекет құрылымын қалай түсіндірді?
3.Сократтың әділдік,азаматтық тәрбие туралы идеясы қандай?
4. Бұл идеялардың бүгінгі қоғам үшін маңызы қандай?
Тапсырма:2


философ

Мінсіз қоғам туралы көзқарас

Қоғам мүшелерінің рөлі

Мемлекеттің мақсаты

Платон




Аристотель




Сократ






Бағалау критерийі

Идеяларды өз сөзімен жеткізу,салыстыру,қазіргі қоғаммен байланыстыру

Кесте логикалық,түсінікті толықтырылған


Дескрипторлар


1.Дескриптор:Оқушы
1.Платонның мінсіз қоғам туралы көзқарасын дұрыс сипаттайды
2.Аристотель мемлекет туралы түсінігін нақты түсіндіреді
3.Сократтың әділдікпен тәрбиеге қатысты ойларын көрсетеді
4. Философтардың идеяларын салыстырады бүгінгі қоғаммен байланыстырады,8-10 сөйлемнен тұратын байланысты мітін жазады
1.Дескриптор:Оқушы
Әр философтың қоғам туралы көзқарасын дұрыс жазады
қоғам мүшелерінің рөліне нақты мысал келтіреді(басқарушылар,қорғаушылар,шаруалар т.б)
кестені толық әрі сауатты толтыру















































Қалыптастырушы бағалау тапсырмалары №25


Бөлім:

Ежелгі Грекия мәдениеті

Оқу пәні

Дүниежүзі тарихы

Сынып /тоқсан

5/1

Сабақтың тақырыбы

Ежелгі Грекия өнері қандай болды?

Бағалау түрі

Формативті бағалау

Оқу бағдарламасына сәйкес оқу мақсаттары

5.2.2.3 ежелгі дүние өнеріне сипаттама беру

Құндылықтар

Әділдік және жауапкершілік

Құзыреттіліктер/дағдылар

Сын тұрғысынан ойлау,құқықтық мәдениет, функционалдық сауаттылық

Ойлау дағдыларының деңгейі/Блум бойынша

Түсіну, қолдану, талдау, жинақтау, бағалау

Функционалдық/контекстік тапсырма сипаттамасы

Тапсырма:1
«Ежелгі Грекия өнерінің негізгі түрлерін атаңыз және сипаттаңыз».
Оқушы әрекеті:
Оқушы Грекия өнерінің негізгі бағыттарын жазады:
– мүсін
– архитектура
– керамика (құмыра өнері)
– театр өнері
Тапсырма:2
Грек мүсіндерін зерттеу: «Мүсін өнерінің идеалы қандай болды?» қысқа талдау.
Оқушы грек мүсіндерінің идеалын (“жартылай құдай адам”, дене сымбаты, тепе-теңдік, қозғалыс) түсіндіреді.
Тапсырма:3
Архитектураны салыстыру: «Дор, Ион және Коринф бағандар ордерлерінің айырмашылығын көрсетіңіз».

Бағалау критерийі

1.Критерий
А: Өнер түрлерін дұрыс атауы.

В: Сипаттаудың нақтылығы (кемінде 3 сипаттама).
С: Терминдерді қолдануы (дория, иония, классикалық мүсін т.б.).
2.Критерий
А: Мүсін өнеріндегі идеалдың ерекшелігін дәл түсіндіру.

В: Тарихи мысалдарды орынды келтіру. 3.Критерий
А: Архитектуралық стильдерді тану.

В: Салыстыру дағдысы.

С: Терминдерді дұрыс қолдану (капител, фриз, колонна т.б.).



Дескрипторлар


1.Ежелгі Грекия өнерінің кемінде 3 түрін дұрыс атайды.

Әрқайсысына қысқаша сипаттама береді (мысалы, мүсінде идеал адамның бейнесі жасалды).

Ерекшеліктерін нақты тарихи деректермен түсіндіреді.
2. Мүсін өнеріндегі идеал бейнені сипаттайды.

«Канон», «пропорция», «қозғалыс» сияқты терминдерді қолданады.

Нақты мысал келтіреді (Миронның «Дискоболы», Фидий мүсіндері).

3. Дор, Ион, Коринф ордерлерін дұрыс ажыратады.

Әр ордердің 1–2 белгісін сипаттайды (қарапайым, шиыршық, жапырақ өрнегі).

Салыстыру логикасы сақталған (ұқсастық, айырмашылық).



































Қалыптастырушы бағалау тапсырмалары №26


Бөлім:

Ежелгі Грекия мәдениеті

Оқу пәні

Дүниежүзі тарихы

Сынып /тоқсан

5/1

Сабақтың тақырыбы

Ежелгі Грекияның гимназия, лицей, академиялары нені үйретті?

Бағалау түрі

Формативті бағалау

Оқу бағдарламасына сәйкес оқу мақсаттары

5.2.4.2 ғылымдардың (арифметика, геометрия, астрономия, медицина) пайда болып, дамуына шаруашылық іс-әрекет пен әлеуметтік өзгерістердің ықпалын сипаттау;

5.2.4.1 ежелгі қоғамның дамуындағы жазудың рөлін сипаттау

Құндылықтар

Әділдік және жауапкершілік

Құзыреттіліктер/дағдылар

Сын тұрғысынан ойлау,құқықтық мәдениет, функционалдық сауаттылық

Ойлау дағдыларының деңгейі/Блум бойынша

Түсіну, қолдану, талдау, жинақтау, бағалау

Функционалдық/контекстік тапсырма сипаттамасы

Тапсырма: 1
. «Гимнасия мен академияның қызметін анықта»
Тапсырма:2.
Кесте толтыру: «Гимнасия vs Академия»

Өлшемдер

Гимнасия

Академия


Мақсаты



Не үйретті?



Кімді дайындады?





Бағалау критерийі

Гимнасия мен академияның қызметін дұрыс анықтау.

Фактілерді дәл және нақты қолдану.Салыстыру арқылы қорытынды жасау.


Дескрипторлар


1.Гимнасияда үйретілген негізгі бағыттарды атайды (атлетика, күрес, жүгіру, тәрбие, әскери дайындық).

2.Академияда оқытылған пәндерді атайды (философия, математика, логика, астрономия).

Екі оқу орнының айырмашылығын нақты сипаттайды.





Қалыптастырушы бағалау тапсырмалары №27


Бөлім:

Рим империясының гүлденуі

Оқу пәні

Дүниежүзі тарихы

Сынып /тоқсан

5/1

Сабақтың тақырыбы

Рим ежелгі дүниенің ең қуатты империясына қалай айналды?

Бағалау түрі

Формативті бағалау

Оқу бағдарламасына сәйкес оқу мақсаттары

5.3.2.1 ежелгі заман тарихындағы мемлекет аралық қатынастарды түсіндіру үшін «империя» ұғымын білу және пайдалану;

5.3.1.1 ежелгі мемлекеттердің саяси құрылымының ерекшеліктерін анықтау;

5.3.2.2 басқыншылық соғыстар мен империялардың пайда болуы мемлекеттердің шекараларын қалай өзгергерткенін талдау

Құндылықтар

Әділдік және жауапкершілік

Құзыреттіліктер/дағдылар

Сын тұрғысынан ойлау,құқықтық мәдениет, функционалдық сауаттылық

Ойлау дағдыларының деңгейі/Блум бойынша

Түсіну, қолдану, талдау, жинақтау, бағалау

Функционалдық/контекстік тапсырма сипаттамасы
























Тапсырма:1 Рим империясы неліктен гүлденді?
Мәтінмен жұмыс жасап, төмендегі бағыттар бойынша талдаңыз:
*саяси басқару
* әскер күші
* экономика мен сауда
* мәдениет пен құқық
Жауабыңызды қысқаша жоспар немесе кесте түрінде жазыңыз.
Тапсырма:2 Рим империясының гүлдену себептерін төмендегі кесте бойынша толтырыңыз:

Сала

Даму ерекшелігі

Саясат


Әскер


Экономика


Мәдениет




Тапсырма:3 Картаға сүйене отырып, Рим империясының гүлдену кезіндегі аумағының кеңеюін түсіндіріңіз.

Бағалау критерийі

Рим империясының гүлдену себептерін дұрыс анықтайды;

Тарихи ұғымдарды орынды қолданады;

Ойын жүйелі және нақты жеткізеді.


Дескрипторлар


1.Оқушы:

*Рим империясының гүлдену кезеңін атайды;

Империяның гүлденуіне әсер еткен саяси себептерді түсіндіреді;

Әскердің рөлін сипаттайды;

Экономика мен сауданың дамуын мысалмен көрсетеді;

Мәдениет пен рим құқығының маңызын анықтайды;

Қорытынды жасайды.


2. Оқушы:

Саяси басқарудың тұрақтылығын сипаттайды;

Рим әскерінің күші мен тәртібін түсіндіреді;

Экономика мен сауданың дамуын көрсетеді;

Мәдени жетістіктерді анықтайды.


3.Оқушы:

Рим империясының аумағын картадан көрсетеді;

Жер аумағының кеңею себептерін түсіндіреді;

Кеңеюдің империяға әсерін анықтайды.































Қалыптастырушы бағалау тапсырмалары №28


Бөлім:

Рим империясының гүлденуі

Оқу пәні

Дүниежүзі тарихы

Сынып /тоқсан

5/1

Сабақтың тақырыбы

Рим ежелгі дүниенің ең қуатты империясына қалай айналды?

Бағалау түрі

Формативті бағалау

Оқу бағдарламасына сәйкес оқу мақсаттары

5.3.2.1 ежелгі заман тарихындағы мемлекет аралық қатынастарды түсіндіру үшін «империя» ұғымын білу және пайдалану;

5.3.1.1 ежелгі мемлекеттердің саяси құрылымының ерекшеліктерін анықтау;

5.3.2.2 басқыншылық соғыстар мен империялардың пайда болуы мемлекеттердің шекараларын қалай өзгергерткенін талдау

Құндылықтар

Әділдік және жауапкершілік

Құзыреттіліктер/дағдылар

Сын тұрғысынан ойлау,құқықтық мәдениет, функционалдық сауаттылық

Ойлау дағдыларының деңгейі/Блум бойынша

Түсіну, қолдану, талдау, жинақтау, бағалау

Функционалдық/контекстік тапсырма сипаттамасы

Тапсырма:1 Егер сен Рим императоры болсаң, империяны гүлдендіру үшін қандай үш шешім қабылдар едің?»(Өз ойыңды негізде)
Тапсырма:2 Рим империясының гүлденуі ұзақ мерзімді болды ма? Өз жауабыңды дәлелде.

Бағалау критерийі

Білім алушы
Рим империясының басқару жүйесі мен

территориясын анықтайды.


Дескрипторлар


1.Оқушы:

Кемінде 3 ұсыныс ұсынады;

Ұсыныстарын тарихи деректермен байланыстырады;

Ойын дәлелді жеткізеді.
2. Оқушы:

Рим империясының даму ерекшелігін бағалайды;

Тарихи дәлелдер келтіреді;

Қорытынды пікір жасайды.











Қалыптастырушы бағалау тапсырмалары №29


Бөлім:

Рим империясының гүлденуі

Оқу пәні

Дүниежүзі тарихы

Сынып /тоқсан

5/1

Сабақтың тақырыбы

Ежелгі римдік қоғамның дамуы мәдениет арқылы қалай айқындалады?

Бағалау түрі

Формативті бағалау

Оқу бағдарламасына сәйкес оқу мақсаттары

5.1.2.1 ежелгі қоғамның әлеуметтік ұйымдасуын сипаттау;

5.2.2.3 ежелгі дүние өнеріне сипаттама беру

Құндылықтар

Әділдік және жауапкершілік

Құзыреттіліктер/дағдылар

Сын тұрғысынан ойлау,құқықтық мәдениет, функционалдық сауаттылық

Ойлау дағдыларының деңгейі/Блум бойынша

Түсіну, қолдану, талдау, жинақтау, бағалау

Функционалдық/контекстік тапсырма сипаттамасы

Тапсырма :1 Ежелгі Рим қоғамының дамуы мәдениет арқылы қалай көрінді?
Төмендегі бағыттар бойынша талдап, қысқаша жауап жазыңыз:
сәулет өнері
әдебиет пен тіл
құқық жүйесі
білім мен тәрбие
күнделікті өмір мен дәстүрлер
(Жауапты мәтін, кесте немесе тірек-сызба түрінде ұсынуға болады)
Тапсырма :2.Ежелгі Рим мәдениеті дегеніміз не? Ол қоғам өмірінің қай салаларында көрініс тапты?
Тапсырма :3.Кестені толтырыңыз.

Мәдениет саласы

Қоғам дамуына әсері

Сәулет


Құқық


Білім


Өнер


Тұрмыс


Ежелгі Рим мәдениетінің бір элементін таңдап (мысалы, амфитеатр, құқық, жол құрылысы), оның қоғам дамуына әсерін сипаттаңыз
Тапсырма :3 Ежелгі Рим мәдениетінің бір элементін таңдап (мысалы, амфитеатр, құқық, жол құрылысы), оның қоғам дамуына әсерін сипаттаңыз.

Бағалау критерийі

Ежелгі Рим мәдениетінің қоғам дамуына әсерін түсіндіреді;

Тарихи ұғымдар мен терминдерді орынды қолданады;

Мысалдар арқылы ойын дәлелдейді;

Ақпаратты жүйелі және сауатты ұсынады.
Мәдениет ұғымын дұрыс түсіндіреді;

Рим мәдениетінің салаларын ажыратады.

Дескрипторлар


1. Оқушы:

*Ежелгі Рим мәдениетінің негізгі бағыттарын атайды;

*Сәулет өнерінің (жолдар, амфитеатр, су құбырлары) қоғам дамуына әсерін түсіндіреді;

*Латын тілі мен әдебиеттің маңызын сипаттайды;

*Рим құқығының қоғам өміріндегі рөлін анықтайды;

*Мәдениеттің күнделікті өмірмен байланысын көрсетеді;

*Қорытынды пікір жасайды.

2. Оқушы:

*Ежелгі Рим мәдениетінің анықтамасын береді;

*Мәдениеттің кемінде 3 саласын атайды;

*Мысал келтіреді.

3. Оқушы:

*Әр салаға сипаттама береді;

*Мәдениеттің қоғам дамуына ықпалын түсіндіреді;

*Тарихи мысал қолданады.

4. Оқушы:

*Бір мәдени нысанды таңдайды;

*Оның қызметін түсіндіреді;

*Қоғам өміріне әсерін көрсетеді.

























Қалыптастырушы бағалау тапсырмалары №30


Бөлім:

Рим империясының гүлденуі

Оқу пәні

Дүниежүзі тарихы

Сынып /тоқсан

5/1

Сабақтың тақырыбы

Спартактың көтерілісі ежелгі Римдегі құлдықты қалай сипаттайды?

Бағалау түрі

Формативті бағалау

Оқу бағдарламасына сәйкес оқу мақсаттары

5.1.2.2 ежелгі дүниедегі құлдықтың ерекшеліктерін анықтау;

5.3.2.3 Ежелгі Римдегі Спартак көтерілісін сипаттау, себептерін анықтау

Құндылықтар

Әділдік және жауапкершілік

Құзыреттіліктер/дағдылар

Сын тұрғысынан ойлау,құқықтық мәдениет, функционалдық сауаттылық

Ойлау дағдыларының деңгейі/Блум бойынша

Түсіну, қолдану, талдау, жинақтау, бағалау

Функционалдық/контекстік тапсырма сипаттамасы

Тапсырма: 1 Спартак көтерілісінің шығу себептерін анықтап, ол ежелгі Римдегі құлдардың жағдайын қалай көрсететінін түсіндір.
Тапсырма: 2 Спартак көтерілісінің барысын талдап, Рим қоғамындағы құлдық жүйенің әлсіз тұстарын анықта.
Тапсырма: 3 «Спартак көтерілісі — ежелгі Римдегі құлдық жүйенің әділетсіздігін дәлелдейтін тарихи оқиға» деген пікірге өз көзқарасыңды білдір.

Бағалау критерийі

1.Спартак көтерілісінің негізгі себептерін түсінеді

Құлдардың әлеуметтік жағдайын сипаттайды
2.Көтеріліс барысын тарихи тұрғыда талдайды

Құлдық жүйенің қайшылықтарын анықтайды
3.Тарихи оқиғаға баға береді

Өз пікірін дәлелмен негіздейді


Дескрипторлар


1. Көтерілістің кемінде 2 себебін атайды;

*Римдегі құлдардың құқықсыз жағдайын түсіндіреді;

*Спартак көтерілісінің құлдық жүйемен байланысын көрсетеді.

2. Көтерілістің негізгі кезеңдерін сипаттайды;

*Құлдардың бірігу себептерін талдайды;

*Құлдық жүйенің Рим үшін қауіпті тұстарын көрсетеді.

3. Өз көзқарасын нақты білдіреді;

Кемінде 1 тарихи дәлел келтіреді;

Қорытынды жасайды.



Қалыптастырушы бағалау тапсырмалары №31


Бөлім:

Дәуірлер кезеңіндегі Рим

Оқу пәні

Дүниежүзі тарихы

Сынып /тоқсан

5/1

Сабақтың тақырыбы

I-ІІІ ғасырларда Рим империясы қалай дамыды?

Бағалау түрі

Формативті бағалау

Оқу бағдарламасына сәйкес оқу мақсаттары

5.3.2.2 басқыншылық соғыстар мен империялардың пайда болуы мемлекеттердің шекараларын қалай өзгергерткенін түсіндіру;

5.2.1.3 ежелгі қоғамның дамуына діндердің ықпалын сипаттау;

5.2.1.1 негізгі діни ұғымдарды (Құдай, ғибадатхана, абыз, қасиетті жазбалар, пұт) түсіндіру

Құндылықтар

Әділдік және жауапкершілік

Құзыреттіліктер/дағдылар

Сын тұрғысынан ойлау,құқықтық мәдениет, функционалдық сауаттылық

Ойлау дағдыларының деңгейі/Блум бойынша

Түсіну, қолдану, талдау, жинақтау, бағалау

Функционалдық/контекстік тапсырма сипаттамасы

Тапсырма :1.I–II ғасырларда Рим империясының саяси және аумақтық дамуын сипатта.
Тапсырма :2 I–II ғасырларда Рим империясының экономикалық және мәдени дамуын талда.
Тапсырма :3 I–II ғасырлар Рим империясының ең гүлденген кезеңі болды деген пікірге баға бер.

Бағалау критерийі

1.Рим империясының саяси дамуын түсінеді

Аумақтық кеңеюін сипаттайды
2.Экономикалық дамуды талдайды

Мәдени жетістіктерді анықтайды
3.Тарихи кезеңге баға береді

Өз ойын дәлелдермен негіздейді


Дескрипторлар


1.Император билігінің күшеюін түсіндіреді;

Империя аумағының кеңейген аймақтарын атайды;

«Алтын ғасыр» ұғымының мәнін ашады.
2.
Сауда мен жол жүйесінің дамуын сипаттайды;

*Қалалардың өсу себептерін талдайды;

*Рим мәдениетінің ерекшеліктерін көрсетеді.

3. Пікірін нақты білдіреді;

*Кемінде 2 дәлел келтіреді;

*Қорытынды жасайды.



Қалыптастырушы бағалау тапсырмалары №32


Бөлім:

Дәуірлер кезеңіндегі Рим

Оқу пәні

Дүниежүзі тарихы

Сынып /тоқсан

5/1

Сабақтың тақырыбы

I-ІІІ ғасырларда Рим империясы қалай дамыды?

Бағалау түрі

Формативті бағалау

Оқу бағдарламасына сәйкес оқу мақсаттары

5.3.2.2 басқыншылық соғыстар мен империялардың пайда болуы мемлекеттердің шекараларын қалай өзгергерткенін түсіндіру;

5.2.1.3 ежелгі қоғамның дамуына діндердің ықпалын сипаттау;

5.2.1.1 негізгі діни ұғымдарды (Құдай, ғибадатхана, абыз, қасиетті жазбалар, пұт) түсіндіру

Құндылықтар

Әділдік және жауапкершілік

Құзыреттіліктер/дағдылар

Сын тұрғысынан ойлау,құқықтық мәдениет, функционалдық сауаттылық

Ойлау дағдыларының деңгейі/Блум бойынша

Түсіну, қолдану, талдау, жинақтау, бағалау

Функционалдық/контекстік тапсырма сипаттамасы

Тапсырма :1. I–II ғасырлардағы Рим империясының дамуын төмендегі кесте бойынша толты

Сала

Даму ерекшелігі

Саясат


Экономика


Мәдениет


әскер



Тапсырма :2 I–II ғасырларда Рим империясының гүлдену себептері мен салдарын анықта.

Себептер:

Салдарын







Тапсырма :3 Төмендегі тұжырымды негізге алып, қысқаша қорытынды жаса:

«I–II ғасырларда Рим империясы ішкі тұрақтылық пен сыртқы қауіпсіздікке қол жеткізді».

Бағалау критерийі

1. Саяси дамуды сипаттайды;

Экономикалық дамуға кемінде 1 мысал келтіреді;

Мәдени немесе әскери дамуды көрсетеді;

Ақпаратты кестеге дұрыс орналастырады

2. Даму себептері мен салдарын талдайды

Тарихи байланыстарды анықтайды
3.
Тарихи тұжырымды түсіндіреді

Қорытынды жасай алады


Дескрипторлар


1.Император билігінің күшеюін түсіндіреді;

Империя аумағының кеңейген аймақтарын атайды;

«Алтын ғасыр» ұғымының мәнін ашады.
2.
Кемінде 2 себепті анықтайды;

*Кемінде 2 салдарды көрсетеді;

*Себеп пен салдар арасындағы байланысты түсіндіреді.

3. Тұжырымның мәнін ашады;

*Дамудың кемінде 2 белгісін атайды;

*Нақты қорытынды жазады.





























Қалыптастырушы бағалау тапсырмалары №33


Бөлім:

Дәуірлер кезеңіндегі Рим

Оқу пәні

Дүниежүзі тарихы

Сынып /тоқсан

5/1

Сабақтың тақырыбы

IV-V ғасырларда Рим империясы қалай өзгерді?

Бағалау түрі

Формативті бағалау

Оқу бағдарламасына сәйкес оқу мақсаттары

5.3.2.2 басқыншылық соғыстар мен империялардың пайда болуы мемлекеттердің шекараларын қалай өзгергерткенін түсіндіру;

5.2.1.3 ежелгі қоғамның дамуына діндердің ықпалын сипаттау

Құндылықтар

Әділдік және жауапкершілік

Құзыреттіліктер/дағдылар

Сын тұрғысынан ойлау,құқықтық мәдениет, функционалдық сауаттылық

Ойлау дағдыларының деңгейі/Блум бойынша

Түсіну, қолдану, талдау, жинақтау, бағалау

Функционалдық/контекстік тапсырма сипаттамасы

Тапсырма :1 IV–V ғасырларда Рим империясында болған өзгерістерді тиісті салалармен сәйкестендір.


Империяның Батыс және Шығысқа бөлінуі

A. Саяси

Варвар тайпаларының шабуылдары

B. Әлеуметтік

Құлдық жүйенің әлсіреуі

C. Діни

Христиан дінінің мемлекеттік дінге айналуы

D. Әскери



Тапсырма :2 Талдау (Себеп–салдар)

Себептер:

Салдар







Тапсырма:

IV–V ғасырларда Рим империясының әлсіреу себептері мен салдарын анықта.

Тапсырма :3 «IV–V ғасырлар Рим империясының құлдырау кезеңі болды» деген пікірге өз көзқарасыңды білдір.



Бағалау критерийі

1. IV–V ғасырлардағы негізгі өзгерістерді түсінеді

Өзгерістерді дұрыс жіктейді

.2. Империяның әлсіреу себептерін талдайды

Тарихи салдарларды анықтайды

3. Тарихи кезеңге баға береді

Өз пікірін дәлелмен негіздейді


Дескрипторлар


1 Өзгерістерді салалармен дұрыс сәйкестендіреді;*Империядағысаяси өзгерісті анықтайды;

Діни өзгерістің маңызын көрсетеді.

2. Әлсіреудің кемінде 2 себебін көрсетеді;

Кемінде 2 салдарды анықтайды;

Себеп пен салдар арасындағы байланысты түсіндіреді

3. Өз көзқарасын нақты білдіреді;

Кемінде 2 тарихи дәлел келтіреді;

Қорытынды жасайды.





























Қалыптастырушы бағалау тапсырмалары №34


Бөлім:

Дәуірлер кезеңіндегі Рим

Оқу пәні

Дүниежүзі тарихы

Сынып /тоқсан

5/1

Сабақтың тақырыбы

Ежелгі дүниенің мәдени мұрасы қандай?

Бағалау түрі

Формативті бағалау

Оқу бағдарламасына сәйкес оқу мақсаттары

5.2.4.1 ежелгі қоғамның дамуындағы жазудың рөлін сипаттау;

5.2.2.3 ежелгі дүние өнеріне сипаттама беру

5.2.4.2 ғылымдардың (арифметика, геометрия, астрономия, медицина) пайда болып, дамуына шаруашылық іс-әрекет пен әлеуметтік өзгерістердің

Құндылықтар

Әділдік және жауапкершілік

Құзыреттіліктер/дағдылар

Сын тұрғысынан ойлау,құқықтық мәдениет, функционалдық сауаттылық

Ойлау дағдыларының деңгейі/Блум бойынша

Түсіну, қолдану, талдау, жинақтау, бағалау

Функционалдық/контекстік тапсырма сипаттамасы

Тапсырма :1 Ежелгі дүниенің мәдени мұрасын төмендегі бағыттар бойынша топтастыр.

Жазу мен білім
Сәулет және өнер
Ғылым
Құқық және басқару

Тапсырма :2 Кестемен жұмыс (Қолдану)
Кестені толтыр: ежелгі өркениеттер қалдырған мәдени мұраларды көрсе

Өркениет

Мәдени мұра үлгісі

Қазіргі маңызы

Мысыр



Месопотамия



Грекия



Рим





Тапсырма :3 Ой қорыту)
Ежелгі дүниенің мәдени мұрасы қазіргі өркениет дамуына қаншалықты әсер етті? Өз ойыңды дәлелде.

Бағалау критерийі

1. Ежелгі мәдени мұра түрлерін ажыратады

Тарихи мысалдарды қолданады.

2. Өркениеттердің мәдени мұрасын сипаттайдыМәдени мұраның қазіргі маңызын түсіндіреді

3. Тарихи маңызын бағалайды

*Пікірін дәлелдермен негіздейді


Дескрипторлар


1 Әр бағытқа кемінде 1–2 мысал келтіреді;

Мәдени мұраның маңызын көрсетеді;

Топтастыруды дұрыс орындайды.

2. Әр өркениетке кемінде 1 мәдени мұра атайды;

Мұраның бүгінгі қоғамға әсерін түсіндіреді;

Кестені дұрыс толтырады.

3. Өз көзқарасын нақты білдіреді;

Кемінде 2 дәлел келтіреді;

Қорытынды жасайды.





Жүктеу
bolisu
Бөлісу
ЖИ арқылы жасау
Файл форматы:
docx
15.02.2026
0
Жүктеу
ЖИ арқылы жасау
Бұл материалды қолданушы жариялаған. Ustaz Tilegi ақпаратты жеткізуші ғана болып табылады. Жарияланған материалдың мазмұны мен авторлық құқық толықтай автордың жауапкершілігінде. Егер материал авторлық құқықты бұзады немесе сайттан алынуы тиіс деп есептесеңіз,
шағым қалдыра аласыз
Қазақстандағы ең үлкен материалдар базасынан іздеу
Сіз үшін 400 000 ұстаздардың еңбегі мен тәжірибесін біріктіріп, ең үлкен материалдар базасын жасадық. Төменде керек материалды іздеп, жүктеп алып сабағыңызға қолдана аласыз
Материал жариялап, аттестацияға 100% жарамды сертификатты тегін алыңыз!
Ustaz tilegi журналы министірліктің тізіміне енген. Qr коды мен тіркеу номері беріледі. Материал жариялаған соң сертификат тегін бірден беріледі.
Оқу-ағарту министірлігінің ресми жауабы
Сайтқа 5 материал жариялап, тегін АЛҒЫС ХАТ алыңыз!
Қазақстан Республикасының білім беру жүйесін дамытуға қосқан жеке үлесі үшін және де Республика деңгейінде «Ustaz tilegi» Республикалық ғылыми – әдістемелік журналының желілік басылымына өз авторлық материалыңызбен бөлісіп, белсенді болғаныңыз үшін алғыс білдіреміз!
Сайтқа 25 материал жариялап, тегін ҚҰРМЕТ ГРОМАТАСЫН алыңыз!
Тәуелсіз Қазақстанның білім беру жүйесін дамытуға және білім беру сапасын арттыру мақсатында Республика деңгейінде «Ustaz tilegi» Республикалық ғылыми – әдістемелік журналының желілік басылымына өз авторлық жұмысын жариялағаны үшін марапатталасыз!
Министірлікпен келісілген курстар тізімі