Бөлім:

10.1А

Молекулалық биология және биохимия

Педагогтің аты-жөні:

Күні:

Сынып: 10

Қатысушылар саны:

Қатыспағандар саны:

Сабақтың тақырыбы:

Нәруыздарды құрамы және қызметі бойынша жіктеу

Оқу мақсаты:

10.4.1.4 - нәруыздарды олардың құрылымы, құрамы, атқаратын қызметтері бойынша жіктеу

Сабақтың мақсаты:

Полимерлер және мономерлер тураы білу;

Ретті полимерлерді түсіну;

Полимер тізбектерін ажырату.

Сабақтың кезеңі

уақыты

Педагогтің әрекеті

Оқушының әрекеті

Бағалау

Ресурстар

Сабақтың басы

2 мин

5мин

Ұйымдастыру кезеңі

• Оқушылармен амандасу.

• Түгендеу.

• Ынтымақтастық атмосферасын қалыптастыру жүзеге асырылады.

Сабақ барысында оқушы өзін бағалап отыруы үшін, оқушыларға бағалау парақтары беріледі.

Үй тапсырмасын еске түсіру мақсатында сұрақтар қойылады.

1. Майлар қандай құрамбөліктерден тұрады?

2. Липидтердің түрлеріне сипатта беріңдер?

3. Майлардың құрамы қандай?

4. Майлардың басты қызметі?

5. Майтәрізді заттар?

6. Липидтің құрам бөлігі?

7. Майда еритін дәрумендер?

8. 1 г көмірсудың тотығуы кезінде қанша энергия босап шығады?

Оқушылар сабаққа дайындалады.

Ұстаздармен амандасады.

Оқушылар бағалау парақтарын алады

Оқушылар интерактивті тақта арқылы сұрақтарға жауап беріп футбол ойынын ойнайды.

«Жарайсың» сөзі арқылы мұғалім оқушыларды бағалайды.

Күнделік парақшалары

Сабақтың ортасы

30мин

(15 мин)

(15 мин)

• Бейнематериал ұсыну.

• Топпен жұмыс.

1 топ. Нәруыздардың мономерлерін модельдеу

2 топ. Нәруыздардың химиялық және физикалық қасиеті

3 топ. Нәруыздарды жіктеу, модельдеу

Жеке жұмыс.

ҚБ тапсырмалары

Тапсырма 1. Аминқышқылдардың атауларын көрсетіңіз

2 тапсырма:

1. Ақуыздың қызметін анықтаңыз

А. өсімді талшықтарды түзеді

Б. бұлшықеттердің жиырылуын және барлық тірі ағзалардың қозғалуын

қамтамасыз етеді

В. көп заттардың еріткіші болып табылады

Г. А дәруменінің сіңірілуіне себепші болады

2. Ақуыздың ..............құрылымы бұзылғанда аминоқышқылдарға дейін ыдырайды.

А. бірінші реттік

Б. екінші реттік

В. үшінші реттік

Г. төртінші реттік

3. Ақуыздың бірінші реттік құрылымы дегеніміз

А. полипептидті тізбектің орама пішінге келуі

Б. полипептидті тізбектің жіпшумақ (глобула) пішінге келуі

В. полипептидті тізбектегі аминоқышқылдардың тәртіппен кезектесуі

4. Ақуыздың орама пішініді екінші реттік құрылымын мына байланыстар ұстап тұрады

А. пептидті

Б. ионды

В. сутектік

Г. ковалентті

5. Қандай байланыстар ақуыз молекуласының бірінші реттік құрылымын анықтайды

  А. аминоқышқыл радикалдарының арасындағы гидрофобты

Б. полипептидті жіпшелердің арасындағы сутектік

В. аминоқышқылдардың арасындағы пептидті

Г. — NH — және — СО — топтарының арасындағы сутектік

6. Ақуыз молекуласының төртінші реттік құрылымы ........ әрекеттесу нәтижесінде түзіледі

А. бір ақуыз молекуласының үлескілерінің S-S байланыс түрі бойынша

Б. жіпшумақты түзетін бірнеше полипептидті жіпшелердің

В. бір ақуыз молекуласының үлескілерінің сутектік байланыстар арқылы

Г. ақуызды жіпшумақтың жасуша жарғақшасымен

7. Ақуыз молекуласының екінші реттік құрылымының пішіні

А. орама

Б. қос тізбекті орама

В. жіп шумақ

Г. жіпше

3 тапсырма. Функ.с

Жұмыртқаны пісіргенде, шашты бұйралауда нәруыздардың құрылымдары әсерін тигізе ме? Қандай өзгерістер байқалады?

.................................................................................

Бейнематериалдан көрген көріністерінен жаңа сабақтың мазмұнын ашады.

Берілген тақырыптар бойынша топпен орындайды. Дескриптор:

• Аминқышқылдарын ермексазды пайдалану арқылы 3-4 түріне мысал келтіріп модельдейді.

Дескриптор:

• Нәруыздардың химиялық қасиетін сипаттайды;

• Нәруыздардың физикалық қасиетін сипаттайды .

Дескриптор:

• Нәруыздардың реттік құрылымдарын анықтайды;

• ермексазды пайдалану арқылы 4 реттік құрылымын модельдейді.

Оқушылар жеке жұмысты дәптерлеріне орындайды.

Бірінші тапсырмада суретте берілген аминқышқардың атауларын жазады.

Екінші тапсырмада тест сұрақтарына жауап береді.

Үшінші тапсырмада нәруыздардың құрылымдарыны, денатурациялануын айтады.

Бағалау критерийлері:

- көмірсулар туралы жалпы мағлұматты толық түсіндіру;

- уақытты үнемді пайдалану ;

- ұйымшылдықта жұмыс жасау .

«Күнделік» әдісі арқылы өз-өздерін бағалап отырады

Жалпы балл – 4

Бейнематериал

презентация

Сабақтың соңы

6 мин

Бекіту

1. тасымалдаушы нәруыз? Гемоглобин

2. күрделі нәруыздың аминқышқылы емес бөлігі? Протестикалық топ

3. гидрофильді нәруыздар? Гемоглобин, альбумин

4. сутектік байланыстың пайда болуы қай реттік құрылымында сипатталады? Екінші реттік

5. үшінші реттік құрылымына сипаттама бер?

6. Төртінші реттік құрылымы? Макроглобула

7. Нәруыздардың 3 негізгі қасиетін атаңдар?

8. Дисульфидтік көпіршелер қызметі?

9. Нәруыздарды зерттеуде үлкен үлес қосқан ғалымдарды атаңдар?

Оқушылар сұрақтарға жауап береді. Әр сұрақ 1 балл бойынша есептеледі.

«Күнделік» әдісі арқылы өз-өздерін бағалап отырады

Жалпы балл – әр сұрақ 1 балл

Кері байланыс

2 мин

РЕФЛЕКСИЯ. «Бургер» әдісі

– Оқушылар! Сендерге бүгінгі сабақта белсенділік танытып, тақырыпты жан-жақты ашып, зертегендеріңе рахмет. Сабақты қаншалықты меңгергендеріңді кері байланыс арқылы білдірсеңдер. 

 І топ: Топ жұмысындағы 3 маңызды ақпарат.

ІІ топ: Қиындық келтірген  2 нәрсе.

ІІІ топ: Ерекше ұнаған 1 нәрсе.

Үйге тапсырма:

Оқушылар сабақты қаншалықты түсінгендіктерін бутерброд әдісі арқылы айтады

«Күнделік» әдісіндегі алған бағаларын қорытындылау

Күнделік , бургер парақшалары

Презентация