Бөлім

Ақпаратты электронды кестеде өңдеу

Педагогтың аты-жөні

Күні

Қатысушылар саны: Қатыспағандар саны:

Сынып

Сабақтың тақырыбы

Қолда бар ақпаратқа негізінделген деректерді талдау.

Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаттары:

8.2.2.3 электронды кестені қолдана отырып есептерді шешуде кіріктірілген функцияларды қолдану

Сабақтың мақсаты

Барлық оқушылар оқиды:

Excel-де есептер шығару кезеңдерін біледі.

Оқушылардың көбісі оқиды:

Үлгіні пайдалана отырып, қарапайым есепті компьютерде құрады..

Кейбір оқушылар оқиды:

Электронды кестедегі деректермен жұмыс істегенде автоматтық толтыруды қолданса

Сабақтың кезеңі/ уақыт

Педагогтің әрекеті

Оқушының әректі

Бағалау

Ресурстар

1.Ұйымдастыру

2. Өткен тақырыпты еске түсіру\ қайталау\

3. Жаңа сабақты меңгерту

Дайындалу уақыты: сабақта жоқтарды журналға белгілеу.

(W) Интерактивті тақтада жоғарғы көлемді біртекті деректері бар электронды кесте көрсетілген. Мұғалім жетелеуші сұрақар қояды:

Ұсынылған кесте бойынша не айта аласыздар?

Осы кестеніі толтыруын тездетуді мүмкін бе? Қалай ойлайсыздар?

Қалай ойлайсыздар? Бүгінгі сабақтың тақырыбы қандай?

Оқушыларды сабақ тақырыбымен, оның мақсаттары мен жетістік критерийлерімен таныстыру.

Оқушыларға «Конверттегі сұрақтар» беріледі.

Өткен тақырып бойынша сұрақтар:
1. Ақпаратты іздеу қалай жүзеге асырылады?
2. Ақпаратты өңдеу деген не?
3. Ақпараттық жүйеге анықтама бер.
4. Іздеу жүйелеріне не жатады?
5. Іздеудің әдістері қандай?

Оқушының әрекеті

1.Мұғаліммен амандасады.

2.Сабақтың тақырыбын дәптерге жазады.

3.Сабақтың мақсаттарымен танысады.

Ссылка бойынша жаңа тақырыппен танысады.

Мұғалімді тыңдайды

Жаттығулар көрсетілімі немесе видео материалдар.

3. Жаңа сабақты меңгерту

(W)

Ақпараттық жүйелердегі таңдау критерерийі – бұл ақпаратты іздеу кезіндегі кілттік сөздерді қалай таңдау керектігі, сұраныстың қысқа әрі түсінікті болуы. Іздеуді жүргізу, сұранысты қанағаттандыру үшін таңдау критерийімен жұмыс жасайтын арнайы сараптама жүйесі қарастырылған.

Сараптамалық жүйе – жасанды интеллект әдістері мен пайдаланушы ұсынатын деректер негізінде жағдайды ұқсастыруға, диагноз қоюға, болжам жасауға, шешімді өзгертуге, әрекетті таңдауға, ұсыныс беруге қабілетті білімдерді қамтитын  аппараттық құралдардың жүйесі. Ол кейбір пән саласына (мысалы, жүрек-қан тамырлары ауруларына диагноз қою мен емдеудің сараптау жүйесі) бейімделеді және осы саладан білімді алуға, жинақтауға, түзету енгізуге, белгілі білімдерден жаңа білім тудыруға, осы білімдердің негізінде практикалық мәселерді шешу мен шешу барысын түсіндіруге қабілетті болады. Мәліметтер базасы, сақталған деректер, заңдылық пен ережеден басқа сараптамалық жүйеге программа-шешім шығарғыштар, жоспарлау міндетін орындаушылар, мәселені шешуді іздестіру, толық және айқын емес білімдерден логикалық қорытынды шығару механизмі кіреді. Сараптамалық жүйені жасау  сараптамалық жүйенің түпнұсқасын – алғашқы нұсқасын даярлаудан басталады. Содан кейін оны ұзақ уақыт көп кезеңді сынақтан өткізіп жетілдіреді. Сараптамалық жүйені программалауға негізінен Лисп, Пролог,  Си тілдері қолданылады.

Жасанды интеллект – бұл модель мен тиісті бағдарламалық құралдар жасайтын, ЭВМ көмегімен семантикаға (мағына мәселесіне) жүгіну талап етілетін үдерісте есептесу сипатындағы емес шығармашылық міндеттерді шешуге мүмкіндік беретін ғылыми-зерттеу бағыты. ЖИ саласындағы зерттеу 30 жыл бойы жүргізілуде. ЖИ саласында жұмыстың басталуын ЭВМ-нің жасалуынан деп есептейді, ол адамзаттың ойлау қабілетінің үдерісін қайталауы (имитациялауы) тиіс болды. Егер ЖИ-ді қолдану саласын жасалған үлгілер саны бойынша қарайтын болса, онда олар былайша орналасқан болар еді:

Қосымша тапсырма

А: Адамдар бір күнде қанша шай ішетіні туралы сұрау жүргізілді: Қанат -5; Айша – 4; Дулат -6; Жүсіп -8; Фарида -6; Самат-7; Шынар -6. Айжан бір күнде өзі ішетін шайдың кесе саны жоғарыда көрсетілген сандардың модасына тең екенін айтты. Ол күніне қанша шай ішеді?

В: Дүкенге бірнеше адамның сатып алған тауарларының саны тіркелген: 5;4;3;7;4;8;6;3;3;12;1;3. Сандарды өсу ретімен орналастырып, неше топқа бөлінетінін анықтаңдар. Модасы мен арифметикалық ортасын есептеңдер. Жауабы: 8 топ; мода -3, мединана – 4, арифметикалық орта – 5.

С: Жеке шаруашылық 9 егістік жерге бидай екті. Бір егістік жердің әр гектарына 21 центнерден өнім алынды. Басқа егістік жерлеріндегі егін өнімділігі: 24, 18, 28, 18, 24, 24, 21, 22, 19. Осы сандардың арифметикалық ортасын, медианасын, модасын табыңдар.

Топпен жұмыс 7 мин

Топтағы оқушылар аяқ киімінің өлшемінің арифметикалық ортасын, модасын, медианасын анықтаңдар. Аяқ киім дүкенінің басшысы осы өлшемдердің қайсысын жақсы білуі тиіс?

«Ойлан, бірік, бөліс»:

Ақиқат, мүмкін емес, мүмкін сөздерін қолданып, ықтималдыққа мысал келтіріңдер:

. Өзіндік жұмыс

№ 1 тапсырма.

Батырмалардың атын жазыңыз.

№ 2 тапсырма. Операциялар мен мәзір командаларының тізбегін сәйкестендіріңіз.

. Топтастыру.

Ал, балалар сонымен бүгінгі сабақты не білдік? Не үйрендік? Қане есімізге түсірейікші?

Топтық жұмыс

1. «Кестелерді пішімдеу тақырыбын оқу. Дәптермен жұмыс жасау.

2. Тізімдерді жасау. Кесте түріндегі мәтінді безендіру

2. Шығармашылық тапсырма: Ұлы Отан Соғысының және Еңбек ард

апсырманы орындайды

Сергіту сәті

Сұрақ парақшалары.

Оқулық, дәптерлер.

Ойын ойнайық.

4. Бекіту

Бүгінгі сабақта болған көңіл – күйді бас бармақ саалынған суреттер арқылы бағалау.

Өзін өзі бағалайды

Смайликтер