Қысым. Гидростатикалық қысым

Бөлімі:

Кинематика

Педагогтің аты-жөні:

Амангельдиев А.

Күні:

05.11.2025

Сыныбы: 11

Қатысушылар саны: Қатыспағандар саны:

Сабақтың тақырыбы:

Қысым. Гидростатикалық қысым. Атмосфералық қысым. Паскаль заңы. Архимед заңы

Оқу бағдарламасына сәйкес оқу мақсаты

- қысымның физикалық мағынасын түсіндіру және өзгерту әдістерін сипаттау;

- есептер шығаруда қатты және сұйық дененің қысымының формуласын қолдану;

Сабақтың мақсаты:

- Қатты денелердегі қысым күштің әрекет ету бағытында жеткізілетінін біледі

- Қатты денелердегі қысымның денеге әрекет ететін күштің шамасына және беттің ауданына тәуелділігін біледі; қысымның формуласы арқылы қысым, күш және бет ауданын есептей алады.

- Қысымның табиғатта, тұрмыста көрініс табуына және қысымды азайту мен арттыруға мысалдар келтіре алады.

Құндылықтарға баулу

Бірлік және ынтымақ: Ортақ мақсаттарға қол жеткізуге ықпал ете отырып, командада тиімді жұмыс істей білу

Сабақ кезеңі/

Уақыты

Педагогтің іс-әрекеті

Оқушының іс-әрекеті

Бағалау

Ресурстар

Сабақтың басы

3 минут

Өткенге шолу

5 минут

Жаңа сабаққа дайындық

5 минут

Ұйымдастыру кезеңі

Оқушылармен сәлемдесу, түгелдеу, сабаққа дайындығын тексеру.

«Миға шабуыл» әдісі

1. Бірдей жылдамдықпен жүрген жүк көлігі мен жеңіл көліктің қайсысын тоқтату қиын?(Жүк көлігін, себебі оның массасы үлкен — импульсі көбірек)

2. Екі конькиші бір-бірінен итеріледі — қайсысы тезірек қозғалады?
→ (Массасы кіші конькиші, себебі p1=p2, v1​>v2​)

3. Қай жағдайда потенциалдық энергия толықтай кинетикалық энергияға айналады? (Дене еркін түскенде, төменгі нүктеге жеткен сәтте)

Қызығушылығын ояту.

Оқушылардың жаңа сабаққа байланысты сұрақтар қою.

1. Қар үстімен жүргенде неге аяқ киіммен батып кетеміз, ал шаңғымен жүрсек батпаймыз?

(Себебі шаңғының ауданы үлкен → қысым азаяды)

2. Пышақтың жүзі неге өткір болады? (Кішкентай ауданға күш түседі → қысым артады)

3. Шеге неге үшкір болып жасалады?(Күштің әсер ету аймағын кішірейтіп, қысымды арттыру үшін)

Сабақтың тақырыбын, оқу мақсатын хабарлау

Оқушылар үй тапсырмасына қайталау жасайды

Оқушылар сұрақтар бойынша өз ойларын айтады, бүгінгі сабақтың тақырыбын ашады.

ҚБ: дайын жауаптар арқылы

ҚБ:ауызша мадақтау

11 сыныпқа арналған оқулық, интерактивті тақта, Рахашев, ЕНТГлобус оқулықтары

Сілтеме:

Сабақтың ортасы

Жаңа сабақ

10 минут

Жеке жұмыс

18 минут

«Ойлан. Жұптас. Бөліс» әдісі

Қысым — дененің белгілі бір бетіне перпендикуляр әсер ететін күштің әсер ету ауданына қатынасы.

мұндағы:

? — қысым (Па),

? — бетке перпендикуляр әсер ететін күш (Н),

? — күш әсер ететін аудан (м²).

Халықаралық жүйеде (SI) қысымның өлшем бірлігі — Паскаль(Па).
1 Паскаль — 1 Ньютон күш 1 м² ауданға әсер еткенде пайда болатын қысым:

Қысым — күштің әсер ету аймағына тәуелді шама.

Егер күш артса — қысым артады.

Егер аудан артса — қысым азаяды.

«Ұшқыр ой» әдісі. Оқушылар Рахашев, А-ТОК онлайн оқулығынан тапсырмаларды жеке орындайды.

385. Қысымды анықтайтын формула:

A) B) C) D) E) p = m(g + a)

386. Қысымның негізгі өлшем бірлігі…

A)1 Н. B)1 Вб. C)1 Дж. D)1 Вт. E)1 Па.

387. формуласымен анықталады ...

A) тығыздық. B) пайдалы әрекет коэффициенті. C) қысым.

D) импульс. E) салмақ.

388. Шынжыр табанының ауданы 1,5 м2 массасы 60 т танктың Жерге түсіретін қысымы

A) 2·104 Па. B) 4·107 Па. C) 2·108 Па. D) 2·103 Па. E) 4·105 Па.

389. Ауданы 50 см2 цилиндр пішінді 2 л су құйылған ыдыстың түбіне түсіретін судың қысымы

A) 5·102 Па. B) 5·103 Па. C) 4·102 Па. D) 4·104 Па. E) 4·103 Па.

390. Столда сіріңке қорабы жатыр.Оны аударып қырынан қойды. Осы кезде қораптың беттескен ауданы 2,2 есе кемиді. Оның столға түсіретін қысымы

A) өзгермейді. B) 2,2 есе кемиді. C) 2,2 есе артады.

D) 22 есе кемиді. E) 22 есе артады.

Оқушылар топпен жұмыс жасайды. Топ ішінде талқылау жасайды.

Оқушылар тапсырманы жеке орындайды.

ҚБ:ауызша мадақтау

ҚБ:ауызша мадақтау

Тапсырма бар парақшалар

Тапсырма бар парақшалар

Сабақтың соңы

3 минут

Рефлексия. Рефлексивті сауал

-Бүгінгі сабақта не қызықты болды?

-Сіз түсінбеген 3 ұғым?

Үй тапсырмасын беру. Тақырыпты оқу. Қысым. Гидростатикалық қысым тақырыбындағы есептерден 30 есеп шығару

Оқушылар бүгінгі сабаққа ауызша кері байланыс береді.