«Бекітемін» Келісемін:

Мектеп директоры: М.Абилова ДБІЖО: К.Татаева

Қазақстан Республикасы Білім және Ғылым министрлігі

Құрманғазы атындағы шағын жинақты жалпы білім беретін мектеп

«Қызық екен»

(сайыс сабағы)

Математика пәні мұғалімі: Тулекова Айсулу

2024 – 2025 оқу жылы

Тақырыбы:  Қызық екен. 

Мақсаты: 
• Мектеп көлемінде ұйымдастырылған апталықтың негізгі мақсаты – мүмкіндігінше мектептің барлық оқушыларын белсенді қатыстыру; 
• Оқушылардың ойлау қабілеті мен математикалық қабілеттерін арттыру; 
• Математика пәні бойынша білімдерін тереңдету; 
• Математикаға деген қызығушылығын арттыру;  
Құрал –жабдықтар: Математиктердің нақыл сөздер жазылған плакаттар, зал шарлармен безендірілген. 

Барысы:

1. Қызықты есептерді түсіндіру

2. Топтар өздерін таныстырады

3. Қызықты сұрақтар (сұрақ жауап)

4. Қызық екен (топтар сұрақтарды таңдап алады )

5. Тек сандарды және геометриялық фигураларды қолданып сурет салу

1 –кезең

Қызықты есептерді талдау

Сайысқа қатысқан оқушылардың отбасындағы адам санын пайдаланып есептер шығару.

Арифметикалық орта (орташа мән):

Берілген сандардың қосындысын олардың санына бөлу арқылы есептеледі. Бұл сандардың орташа мәнін көрсетеді.

Мода (көбірек кездесетін мән):

Берілген деректер жиынында ең жиі кездесетін сан

Өзгеріс ауқымы (аралық):Деректер жиынындағы ең үлкен және ең кіші мәндердің айырмашылығы. Бұл деректердің таралу ауқымын көрсетеді.

Формула:

Өзгеріс ауқымы=Максимум−Минимум.

Медиа́на (ортаншы мән):Берілген деректерді өсу ретімен (немесе кему ретімен) орналастырғанда, ортада тұрған мән. Егер деректер саны жұп болса, екі ортаңғы мәннің арифметикалық ортасы алынады.

2.Заңдылықты анықтап, қатардағы келесі санды табыңызы:

4; 5; 15; 16; 26; 27; 37;....

3.Саңдар белгілі бір заңдылық нәтижесінде алынған. Сұрақ белгісін қандай санмен ауыстыру керек? Егер «25» = 10, «234» = 24, «15» = 5, «47» = 28,

«50» = 0 болса, онда «631» = ?

6.Сыныпта 15 оқушы бар. Сыныпта екі Арман есімді, үш Азамат есімді оқушылар бар. Мұғалім бір-бір оқушыдан тақтаға шақыра бастады. Тақтаға Азаматның шығу ықтималдығын табыңыз.

7.Есеп:

Ойын сүйегін бір рет лақтырғанда 1-ден 6-ға дейінгі сандардың біреуі түседі.

Егер ойын сүйегін лақтырғанда жұп сан шығу ықтималдығы қандай?

Егер ойын сүйегін екі рет лақтырсақ, екі лақтыруда да 5 саны шығу ықтималдығы қандай?

8.Ойын сүйегін лақтырылды. Тақ сан түсті. Осы саннын жай сан болу ықтималдығын табыңыз?

9. 34-тен 58-ге дейінгі натурал сандардың ішінен кездейсоқ таңдан алғанда санның 5-ке бөліну ықтималдығы қандай?

2-кезең Әр топ өздерін қорғайды

Пирамида және призма – бұл кеңістіктік геометриядағы негізгі көпжақты денелердің түрлері. Олар пішіндері мен қасиеттері бойынша ерекшеленеді.

Пирамида

• Құрылымы:

  • Негізі – көпбұрыш (үшбұрыш, төртбұрыш, т.б.).

  • Негіздегі әрбір төбеден шың нүктесіне қарай үшбұрышты бүйір беттер түзіледі.

  • Бір шың нүктесі бар (негізден бөлек).

• Қасиеттері:

  • Бүйір беттері әрқашан үшбұрыштар болады.

  • Төбелер саны = негіз төбелерінің саны + 1.

  • Жақтар саны = негіз жақтарының саны + 1.

  • Қырлар саны = негіз қырларының саны × 2.

• Түрлері:

  • Тік пирамида: Негізі мен шыңы түзу сызықпен байланысқан.

  • Қисық пирамида: Шың нүктесі негізге тік түспейді.

• Мысалдар: Египет пирамидалары.

Призма

• Құрылымы:

  • Екі параллель және бірдей негізден тұрады (үшбұрыш, төртбұрыш, т.б.).

  • Негіздер арасындағы бүйір беттер тіктөртбұрыштар болып келеді.

• Қасиеттері:

  • Жақтарының саны = негіз жақтарының саны × 2 (негіздер) + бүйір беттер саны.

  • Қырлар саны = негіз қырларының саны × 3.

  • Төбелер саны = негіз төбелерінің саны × 2.

• Түрлері:

  • Тік призмалар: Бүйір беттері тік және негізге перпендикуляр.

  • Қиғаш призмалар: Бүйір беттері негізге бұрышпен орналасқан.

• Мысалдар: Сіріңке қорабы, кірпіш.

3-КЕЗЕҢ

Қызықты сұрақтар (сұрақ жауап)
1.Ағашта 12 торғай отырды. Егер аңшы 4 торғайды атып алса, қанша торғай қалады?

2.Бөлмеде 10 адам бар. Әрқайсысы басқа адамдардың қолын бір реттен алды. Барлығы неше рет қол алысу болды?

4.Бір вагонның ішінде 10 орын бар. 7 адам отырды, ал 5 адам шықты. Содан кейін тағы 8 адам кірді. Қазір вагонның ішінде қанша адам бар?3.Римше жазылған XXIV санын ондыққа аударыңыз.

5.Төртбұрыштың бір жағы 7 см, екінші жағы 3 см. Осы төртбұрыштың периметрін табыңыз.

6.Математиктер галстукті байлаудың қанша тәсілі бар екенін анықтаған?

4-кезең

Қызық екен (топтар сұрақтарды таңдап алады )

1) 56; 12; 5; 47; 57; 33; 21; 41 сандар қатарының арифметикалық ортасын табыңыз.

А) 35 B) 34 C) 37 D) 33 E) 36

2) Аяқ киім дүкенінде бір күнде 15 жұп аяқ киім сатылды. Егер өлшемдері төмендегідей болса, онда өлшемдердің сәйкесінше модасын табыңыз.

39; 41; 40; 42; 41; 40; 42; 42; 43; 41; 39; 41; 38; 43; 44.

А) 44 B) 40 C) 41 D) 39 E) 42

3) Оқушының II тоқсанда математика пәнінен алған бағалары

3; 4; 5; 4; 3; 5; 4; 5; 5; 5 берілген. Бағалардың өзгеріс ауқымын табыңыз.

А) 4 B) 3 C) 5 D) 2 E) 1

4) Төмендегі сандар қатарының медианасын табыңыз:

5,2; –3,7; –3,4; 5,8; 5,1; –3,6; 5,7

А) 0,75 B) 5,25 C) 5,15 D) 5,1 E) 5,2

Ойын сүйегін 6 рет лақтырғанда 6 түрлі сан түсті. Олардың қосындысын

3-ке бөлгенде шығатын бөліндінің мәнін табыңыз. (Ойын сүйегі: жақтары

1-ден 6-ға дейін нөмірленген кубик)

А) 1 B) 7 C) 5 D) 6 E) 21

Сандық сенім

1995 жылы Тайбэйде тұрғындарға топографиялық атаулардан "4" санын алып тастауға рұқсат берілді, себебі бұл сан қытай тілінде "өлім" сөзімен бірдей дыбысталады. Көптеген қытай ауруханаларында 4-ші қабат жоқ.

2520 санының қызықты ерекшелігі

2520 – 1-ден 10-ға дейін қалдықсыз бөлінетін ең аз сан.

Айна сан– бұл екі бағытта да бірдей оқылатын айна сан, мысалы, 12421.

Саусақтар мен тастар алғашқы есептеу құрылғылары болып саналды

5-КЕЗЕҢ Тек сандарды және геометриялық фигураларды қолданып сурет салу

ТОПТАРДЫ МАРАПАТТАУ

Осымен «Қызық екен» атты сайысымызды аяқтауға рұхсат етіңіздер. Келесі кездескенше сау-саламатта болыңыздар.