Реттік сан есім

Уақыты

Сабақты ұйымдастыру формасы

Мұғалімнің іс-әрекеті

Оқушының іс-әрекеті

1 мин

Ұйымдастыру кезеңі.

Оқушылармен амандасу. Сынып оқушыларының сабаққа қатысын тексеру.

Ішкі бетінде сандар жазылған түрлі түсті қағаздар арқылы топқа бөледі.

Сабақтың лексикалық тақырыбы: 

Ыбырай Алтынсариннің туғанына - 175 жыл.

Оқушылар амандасады.

Топқа бөлінеді.

2 мин

Ой шақыру.

• Қағаздардың түсі қандай?

• Қай сөз табына жатады? Сұрақтары қандай?

• Мағынасына қарай қандай сын есімдер?

• Қағазда не жазылған?

• Құрамына қарай қандай сан есімдер?

• Сандар неге жазылған?

• Оған қандай сұрақ қоямыз?

• Деректі және дерексіз зат есімге мысал келтір.

Сұрақтарға жауап беру арқылы оқушылар зат есім, сын есім, сан есімді қайталайды.

1 мин

Қызығушылықты арттыру.

Ерекше түстегі әріптен бастап, екі әріпті тастай отырып, сөз шығарады. Сөйтіп, жаңа сабақтың тақырыбын шығарады.

Реттік сан есім.

10 мин

Жаңа тақырыпты меңгерту.

- Оқушылар, алдымыздағы берілген бірнеше мысалдарды оқып қарайықшы. Осы сан есімдердің жазылуында немесе айтылуында өзгеріс бар ма? Қандай өзгеріс бар? Сан есімдерге сұрақ қойып қараймыз.

-Қойылатын сұрағына қарай, мағынасына қарай осы сан есімдерді екі бағанға бөлеміз.

Екі, оныншы, мың, он бірінші, алтыншы, сегіз, он жетінші, үш жүз.

Заттың саналу ретін, қатарын білдіріп, нешінші? деген сұраққа жауап берсе, реттік сан есім болады.

Реттік сан есімдердің жазылу емлесін түсіндіреді.

Екі бағанға бөліп жазады. Айырмашылығын шығарады. Реттік сан есімге мысал айтады.

5 мин

Оқулықпен жұмыс.

111-жаттығу. Берілген есептік сан есімдерден реттік сан есімдер жасап, оларды сөзбен жазу.

Мысалы:  жеті-жетінші, он-оныншы

112-жаттығу.

Берілген сұрақтарға реттік сан есімді қатыстырып, жауап беріңдер.

Жаттығуларды орындайды.

1 мин

Ой шақыру.

Оқысаңдар, балалар,

Шамнан шырақ жағылар.

Тілегенің алдыңнан

Іздемей-ақ табылар.

Кел, балалар, оқылық!

Оқығанды көңілге

Ықыласпен тоқылық!-деп, жастарды, оқуға, білімге шақырып, қазақ даласында алғаш рет мектеп ашқан ағартушы-педагог кім?

Оқушылар сұраққа жауап береді.

10 мин

«Сандар сыр шертеді»

-Балалар, берілген сандарды сөйлетсек.

Оқушыларға қосымша деректер жазылған қағаздар таратады.

1-топқа: 1841, 20, 1850, 30, 9, 1857.

2-топқа: 1857-1859, 1864, 14, 1879-1883,

3-топқа: 1859, 1881, 1883, 1887, 1889, 175

Берілген сандарға қатысты деректерді табады, атайды.

7 мин

«Болжау» әдісі

Ыбырай әңгімелерінен үзінді оқиды, оқушылардың сөздерін тыңдағаннан кейін, дұрыс нұсқасын оқиды.

«Жаман жолдас», «Әке мен бала», «Асыл шөп» әңгімелері.

Әңгімені жалғастырып айтады.

Реттік сан есімдерді теріп жазады, жазылу емлесін түсіндіреді.

3 мин

Қызықты тапсырмалар.

Халқымыз қазақ ұғымында 3,7,9 секілді сандарды киелі деп есептеген. Сондықтан сідерге төмендегідей сұрақтар қоямын:

1. Жеті атаңды ата (ата, әке, бала, немере, шөбере, шөпшек, немене)

2. Үш арсызды ата (ұйқы, тамақ, күлкі)

3. Жігіттің үш жұрты (өз жұрты, қайын жұрты, нағашы жұрты)

4. Төрт түлік (қой, сиыр, жылқы, түйе)

5. Қонақтың  төрт түрі (арнайы, қыдырма, құдайы, қылқима)

6. Үш бәйтерек (Ілияс, Сәкен, Бейімбет)

7. Бес арыс (Шәкәрім, Ахмет, Мағжан, Міржақып, Жүсіпбек)  

Жауаптарын ауызша айтады.

2 мин

Үлестірмелі қағаздармен жұмыс

Үлестірмелі қағаздар таратады.

Семантикалық карта

Сәйкестендіру тесті

Жеке оқушыларға беріледі, орындайды.

3 мин

Бағалау.

Рефлексия

«Бір айналым сөйлесім» тәсілі.

Оқушылар білімін бағалайды.

Оқушылар өзі-өзі бағалайды.

Үйге тапсырма беру.

1-тапсырма.