15 890₸ үнемдейсіз
жүктеу мүмкіндігіне ие боласыз
Бұл материал сайт қолданушысы жариялаған. Материалдың ішінде жазылған барлық ақпаратқа жауапкершілікті жариялаған қолданушы жауап береді. Ұстаз тілегі тек ақпаратты таратуға қолдау көрсетеді. Егер материал сіздің авторлық құқығыңызды бұзған болса немесе басқа да себептермен сайттан өшіру керек деп ойласаңыз осында жазыңыз
С. Мұқанов Есіл
«Бекітемін»
Сынып жетекшісі:
Пәннің аты |
Уақыты: |
Кабинет: |
Мұғалім: |
||||
Сабақтың атауы |
Есіл. С.Мұқанов |
||||||
Мақсаты Күтілетін нәтиже |
1.
Білімділік:
Ұлттық әдебиетіміздің негізін салушы
қаламгерлердің бірі Сәбит Мұқановтың
шығармашылығы жайында мағлұмат беру,
қаламгердің Есіл өлкесінің көркем
табиғатын танытудағы сөз қолдану
ерекшелігін, суреттеу шеберлігін
жергілікті жердің табиғат көріністерімен
салыстыра меңгерту. С. Мұқановтың суреті, географиялық карта, интерактивті тақта, табиғат көрінісін бейнелейтін суреттер. |
||||||
Психологиялық ахуал |
Психологиялық дайындық «Жүректен - жүрекке» шеңбері – Әрбір еркелетіп айтатын есім гүлге ұқсайды. Гүлдердің бәрі әдемі: раушан да, қызғалдақ та, бәйшешек те – бәрі де өзінше керемет, бәрі де адамға қуаныш сыйлайды. Біздің есіміміз де осындай керемет! |
Оқушылар шеңберде жиналып,мұғаліммен бірге бүгінгі сабаққа сәттілік тілейді. |
|||||
Қызығушылықты ояту |
Топқа тапсырма Сөзжұмбақ құрастыру Постер қорғау Ребус |
||||||
Сергіту сәті |
«Қаражорға» биі |
||||||
Жаңа сабақ |
Жазушы Есілдің желін,...,...,суының дәмін,...үнін суреттеген. 5.
Сөздік жұмысы |
||||||
Ой толғаныс |
Кубизм
әдісі 6. Екі жақты күнделік стратегиясы
|
||||||
Үйге тапсырма |
Жазушының көркем сөз өрнектерін үлгіге ала отырып, Ойыл өзеніне сипаттама жазу. |
Күнделіктеріне жазып беремін |
|||||
Бағалау |
Оқыту үшін бағалау және оқуды бағалау
|
Бағалау парақшасын толтырады. |
|||||
Кері байланыс |
|
Смайликтерді өзі қалаған нұсқаға жабыстырады |
|||||
Сабақтың тақырыбы: Қауіпсіздік ережелері
Сабақтың мақсаты мен міндеті:
Білімділік:Балалардың өрт қауіпсіздігі ережелері туралы білімдерін қалыптастырып, қауіп төнген кезде өздерін қорғай білуге машықтандыру болып табылады.
Дамытушылық: ой-өрісін, дүниетанымын дамыту;
Тәрбиелік: еңбексүйгіштікке, ұқыптылыққа, жауапкершілікке тәрбиелеу.
Сабақты жүргізу әдісі: түсіндіру, презентация түрінде көрсету.
Сабақтың өтілу формасы: ұжымдық.
Сабақтың типі: жаңа білімді меңгерту сабағы.
Сабақтың түрі: Дәстүрлі сабақ.
Сабақ барысы.
І.Ұйымдастыру кезеңі:
а) оқушылардың сабаққа дайындығын пысықтау.
ә) оқушыларды түгендеу
ІІ. Өткенді пысықтау, жаңа сабаққа дайындық кезеңі.
ІІІ. Жаңа сабақты түсіндіру.
Өрт қауіпсіздігі.
Өрт –бұл адамның өмірі мен денсаулығына, қоғам мен мемлекетке зиянын тигізетін, қоршаған ортаға үлкен материалдық зақым келтіретін, қоршаған ортадағы заттардың бақылаусыз жануы. Өрт уақытымен және кеңістікте көбейетін, жанудан бөлек масса және жылу ауысуын қосатын, ауыр физико-химимялық процесс. Өрт оқиғалары негізінен тұрғын секторда туындап отыр. Яғни, өрт басқа орындарға қарағанда азаматтардың үйлерінде жиі орын алады. Оның себептері де әр түрлі. Оның ішінде басты 4 себепті айтуға болады: 1. Отты абайсыз қолдану;2. Пештің ақаулығы; 3.Электр желілері мен құралдарын пайдалануда өрт қауіпсіздік ережелерін сақтамау; 4.Балаларды қараусыз қалдыру болып табылады.
Өрттерді
сөндірудің негізгі құралдары:
Су
—
өртті сөндірудің негізгі құралы. Су
электр өткізгіш, сондықтан оны тоқта
тұрған жүйелер мен жабдықтарды сөндіруге
пайдалануға болмайды. Электр сымдарға
судың түсуінен қысқа тұйықталуы болуы
мүмкін.
Құм
— өрттің шағын ошақтарын сөндіру
құралдарының ең қапайымы болып табылады.
Оның отты сөндірудегі әрекеті — ол
жанғаш затты салқындатады
Химиялық
көбіктің
құндылығы оның төзімділігінде,
тұтқырлығында, жеңілдігінде болып
табылады, ол жанған затты толығымен
тығыз жауады және оған ауа жібермейді.
ҮЙДЕГІ
ӨРТ
Егер өрт қатты жанып тұрса, онда сіздің негізгі мақсатыңыз тез үйден кету. 101-ге хабарласып өрт сөндірушілерді шақырту. Егер өрт қатты жанып тұрмаса да, бірақ үйдің іші қатты түтін болса, үйден тез кету керек. Түтін өрттен де қауіпті болады.
Сіздің әрекетіңіз:
1. Түтіннің исін сезгеннен кейін үйден тез кетіңіз. Кез келген шүберекті сулап ауызыңыз бен мұрынды жабыңыз сосын енкейіп (өйткені түтін жоғарыға ұмтылады) бөлмеден кетіңіз.
2. Егер өрт кішкентай бөлмеде болса, онда есіктер мен терезелерді ашпаңыз, ауа өртті күшейтіп жібереді.
3. Жанып жатқан үйден лифтпен түспеңіз, өйткені ол қатты өрт болып жатқан қабатта тоқтап ашылу мүмкін және содан бәрі жарақат алады. Ток кез келген уақытта сөніп қалу мүмкін және лифт этаждардың арасында қалу мүмкін.
4. Егер коридор және площадка өртте және түтінде (төмен түсуге жол жабық) болса, онда шатырға көтеріліңіз.
5. Егер өрт коридорда болса, есікті қатты жауып, сұйық шүберектермен ашық жерлерді жауып, есікке көрпе не пальто іліңіз. Терезені ашып қатты дауыс беріп көмекке шақырыңыз.
6. Егер сізге біреуді өрттен кұтқару керек болса, онда өзіңді арқанмен орап бір шетін далада тұрған адамға беріңіз. Егер сіз есіңізді жоғалсаңыз, онда сізді арқаннан тартып өрттен алып шыға алады. Ауызымен мұрынды ылғал шүберекпен жабыңыз.
7. Егер құтқарған адам түтінмен демалып есін жоғалтса, онда оған жасанды дем беріңіз.
Түтінмен уланудың алғашқы белгілері: бастың айналуы, бас ауыруы,
жиідемалу, жүрекайналуы, сананыжоғалту.
ЕГЕР ӨРТ ҚАТТЫ ЖАНЫП ТҰРМАСА.
Сіздің әрекетіңіз:
1. Өртті бір затпен (көрпе, пальтомен) үстінен жаба салыңыз. Содан кейін үстінен су кұйыңыз.
2. Түтінмен демалмауға тырысыңыз. Мұрынды және ауызды ылғал шүберекпен орап қойыңыз.
3. Өрттен жанып тұрған заттарды алмаңыз, өйткеніолөрттіңтаралудыңсебепкеріболады.
4. Өртті шетінен бастап ортаға қарай сөндіру керек.
Сонымен қатар біз жол жүру ережесін сақтауымыз керек. Жол тәртібін бұзғандықтан кейбіреулері машина дөңгелегіне ілініп қаза тауып, жарақат алады. Ал кейбіреулері өмірлік мүгедек болып қалады. Сондықтан әрбір оқушы мектепте оқылатын «жолда жүру ережесін» мұқият есте сақтауы қажет. Үлгілі, тәртіпті оқушы көшеде жолда жүру ережесін, заңын бұзбайды.
-Балалар, бағдаршам өмірімізді жазымнан сақтандыратын көмекшіміз екенін ұмытпайық.
-Енді, мына сұрақтарға жауап беріңдерші?
1.Жиек жол дегеніміз не? (адамдар жаяу жүретін көше жиегіндегі тар жол)
2.Жаяу адамға қай жолмен жүруге болмайды? (көлік жүретін көшенің ортасымен жүруге болмайды)
Жұмбақтар жасыру:
Өзі сөйлей білмейді,
Бірақ «Тоқта, жүр!» дейді. (Бағдаршам)
1.
Ала таяқ ұстаған,
Жол тәртібін
нұсқаған.
Өміріңді күзеткен,
Ысқырықпен
түзеткен. (Жол полициясы)
2. Көше бойлап
аяңдайды,
Адам тасып аялайды.
(Автобус)
3. Көліктің қаншасын үстінен
өткізген,
Іргеден басталып, алысқа
жеткізген. (Жол)
4. Жоқ өзінде бас та,
ауызда да, құлақ та,
Бақырайған үш
көзі бар бірақ та. (Бағдаршам)
5. Арқаным
бар тым ұзын,
Ала-алмайсың бір
үзім.
Табыңдаршы, балалар,
Бұл
жұмбақтың шешуін. (Жол)
6. Өзі сөйлей
білмейді,
Бірақ «Тоқта, жүр!» дейді.
(Бағдаршам)
Жүрген жерiн жалмайды,
Тастан басқа қалмайды. (От)
Жердiң әрiн жейдi,
Жолда кезiккеннiң,
Аямай бәрiн жейдi.
Бұл қандай алпауыт?
Айта ғой, дәл тауып? (Өрт)
Өзі сөйлей білмейді,
Бірақ «Тоқта, жүр!» дейді. (Бағдаршам)
1.
Ала таяқ ұстаған,
Жол тәртібін
нұсқаған.
Өміріңді күзеткен,
Ысқырықпен
түзеткен. (Жол полициясы)
2. Көше бойлап
аяңдайды,
Адам тасып аялайды.
(Автобус)
3. Көліктің қаншасын үстінен
өткізген,
Іргеден басталып, алысқа
жеткізген. (Жол)
4. Жоқ өзінде бас та,
ауызда да, құлақ та,
Бақырайған үш
көзі бар бірақ та. (Бағдаршам)
5. Арқаным
бар тым ұзын,
Ала-алмайсың бір
үзім.
Табыңдаршы, балалар,
Бұл
жұмбақтың шешуін. (Жол)
6. Өзі сөйлей
білмейді,
Бірақ «Тоқта, жүр!» дейді.
(Бағдаршам)
Жүрген жерiн жалмайды,
Тастан басқа қалмайды. (От)
Жердiң әрiн жейдi,
Жолда кезiккеннiң,
Аямай бәрiн жейдi.
Бұл қандай алпауыт?
Айта ғой, дәл тауып? (Өрт)
IV. Жаңа сабақты бекіту.
Сұрақтарға жауап беру.
Өрт дегеніміз не?
Өрт қауіпсіздігі дегеніміз не?
Өрттің алдын алу шаралары.
Өрт сөндіру құралдары.
V. Сабақты қорытындылау, бағалау.
Күнделікті өмірде адам баласын қоршаған қауіп-қатер аз емес. Соның ішінде, ең күрделі – өрт.
Өрт – аса қатыгез, ол ешкімді аямайды. Ең бастысы, өрттің туындауына жол бермеген жөн.
Құрметті оқушылар, өрт қауіпсіздік ережелерін сақтауларыңызды өтінемін. Өрттен сақ болыңыздар !!!
Сабақтың тақырыбы: Қауіпсіздік ережелері
Сабақтың мақсаты мен міндеті:
Білімділік:Балалардың өрт қауіпсіздігі ережелері туралы білімдерін қалыптастырып, қауіп төнген кезде өздерін қорғай білуге машықтандыру болып табылады.
Дамытушылық: ой-өрісін, дүниетанымын дамыту;
Тәрбиелік: еңбексүйгіштікке, ұқыптылыққа, жауапкершілікке тәрбиелеу.
Сабақты жүргізу әдісі: түсіндіру, презентация түрінде көрсету.
Сабақтың өтілу формасы: ұжымдық.
Сабақтың типі: жаңа білімді меңгерту сабағы.
Сабақтың түрі: Дәстүрлі сабақ.
Сабақ барысы.
І.Ұйымдастыру кезеңі:
а) оқушылардың сабаққа дайындығын пысықтау.
ә) оқушыларды түгендеу
ІІ. Өткенді пысықтау, жаңа сабаққа дайындық кезеңі.
ІІІ. Жаңа сабақты түсіндіру.
Өрт қауіпсіздігі.
Өрт –бұл адамның өмірі мен денсаулығына, қоғам мен мемлекетке зиянын тигізетін, қоршаған ортаға үлкен материалдық зақым келтіретін, қоршаған ортадағы заттардың бақылаусыз жануы. Өрт уақытымен және кеңістікте көбейетін, жанудан бөлек масса және жылу ауысуын қосатын, ауыр физико-химимялық процесс. Өрт оқиғалары негізінен тұрғын секторда туындап отыр. Яғни, өрт басқа орындарға қарағанда азаматтардың үйлерінде жиі орын алады. Оның себептері де әр түрлі. Оның ішінде басты 4 себепті айтуға болады: 1. Отты абайсыз қолдану;2. Пештің ақаулығы; 3.Электр желілері мен құралдарын пайдалануда өрт қауіпсіздік ережелерін сақтамау; 4.Балаларды қараусыз қалдыру болып табылады.
Өрттерді
сөндірудің негізгі құралдары:
Су
—
өртті сөндірудің негізгі құралы. Су
электр өткізгіш, сондықтан оны тоқта
тұрған жүйелер мен жабдықтарды сөндіруге
пайдалануға болмайды. Электр сымдарға
судың түсуінен қысқа тұйықталуы болуы
мүмкін.
Құм
— өрттің шағын ошақтарын сөндіру
құралдарының ең қапайымы болып табылады.
Оның отты сөндірудегі әрекеті — ол
жанғаш затты салқындатады
Химиялық
көбіктің
құндылығы оның төзімділігінде,
тұтқырлығында, жеңілдігінде болып
табылады, ол жанған затты толығымен
тығыз жауады және оған ауа жібермейді.
ҮЙДЕГІ
ӨРТ
Егер өрт қатты жанып тұрса, онда сіздің негізгі мақсатыңыз тез үйден кету. 101-ге хабарласып өрт сөндірушілерді шақырту. Егер өрт қатты жанып тұрмаса да, бірақ үйдің іші қатты түтін болса, үйден тез кету керек. Түтін өрттен де қауіпті болады.
Сіздің әрекетіңіз:
1. Түтіннің исін сезгеннен кейін үйден тез кетіңіз. Кез келген шүберекті сулап ауызыңыз бен мұрынды жабыңыз сосын енкейіп (өйткені түтін жоғарыға ұмтылады) бөлмеден кетіңіз.
2. Егер өрт кішкентай бөлмеде болса, онда есіктер мен терезелерді ашпаңыз, ауа өртті күшейтіп жібереді.
3. Жанып жатқан үйден лифтпен түспеңіз, өйткені ол қатты өрт болып жатқан қабатта тоқтап ашылу мүмкін және содан бәрі жарақат алады. Ток кез келген уақытта сөніп қалу мүмкін және лифт этаждардың арасында қалу мүмкін.
4. Егер коридор және площадка өртте және түтінде (төмен түсуге жол жабық) болса, онда шатырға көтеріліңіз.
5. Егер өрт коридорда болса, есікті қатты жауып, сұйық шүберектермен ашық жерлерді жауып, есікке көрпе не пальто іліңіз. Терезені ашып қатты дауыс беріп көмекке шақырыңыз.
6. Егер сізге біреуді өрттен кұтқару керек болса, онда өзіңді арқанмен орап бір шетін далада тұрған адамға беріңіз. Егер сіз есіңізді жоғалсаңыз, онда сізді арқаннан тартып өрттен алып шыға алады. Ауызымен мұрынды ылғал шүберекпен жабыңыз.
7. Егер құтқарған адам түтінмен демалып есін жоғалтса, онда оған жасанды дем беріңіз.
Түтінмен уланудың алғашқы белгілері: бастың айналуы, бас ауыруы,
жиідемалу, жүрекайналуы, сананыжоғалту.
ЕГЕР ӨРТ ҚАТТЫ ЖАНЫП ТҰРМАСА.
Сіздің әрекетіңіз:
1. Өртті бір затпен (көрпе, пальтомен) үстінен жаба салыңыз. Содан кейін үстінен су кұйыңыз.
2. Түтінмен демалмауға тырысыңыз. Мұрынды және ауызды ылғал шүберекпен орап қойыңыз.
3. Өрттен жанып тұрған заттарды алмаңыз, өйткеніолөрттіңтаралудыңсебепкеріболады.
4. Өртті шетінен бастап ортаға қарай сөндіру керек.
Сонымен қатар біз жол жүру ережесін сақтауымыз керек. Жол тәртібін бұзғандықтан кейбіреулері машина дөңгелегіне ілініп қаза тауып, жарақат алады. Ал кейбіреулері өмірлік мүгедек болып қалады. Сондықтан әрбір оқушы мектепте оқылатын «жолда жүру ережесін» мұқият есте сақтауы қажет. Үлгілі, тәртіпті оқушы көшеде жолда жүру ережесін, заңын бұзбайды.
-Балалар, бағдаршам өмірімізді жазымнан сақтандыратын көмекшіміз екенін ұмытпайық.
-Енді, мына сұрақтарға жауап беріңдерші?
1.Жиек жол дегеніміз не? (адамдар жаяу жүретін көше жиегіндегі тар жол)
2.Жаяу адамға қай жолмен жүруге болмайды? (көлік жүретін көшенің ортасымен жүруге болмайды)
Жұмбақтар жасыру:
Өзі сөйлей білмейді,
Бірақ «Тоқта, жүр!» дейді. (Бағдаршам)
1.
Ала таяқ ұстаған,
Жол тәртібін
нұсқаған.
Өміріңді күзеткен,
Ысқырықпен
түзеткен. (Жол полициясы)
2. Көше бойлап
аяңдайды,
Адам тасып аялайды.
(Автобус)
3. Көліктің қаншасын үстінен
өткізген,
Іргеден басталып, алысқа
жеткізген. (Жол)
4. Жоқ өзінде бас та,
ауызда да, құлақ та,
Бақырайған үш
көзі бар бірақ та. (Бағдаршам)
5. Арқаным
бар тым ұзын,
Ала-алмайсың бір
үзім.
Табыңдаршы, балалар,
Бұл
жұмбақтың шешуін. (Жол)
6. Өзі сөйлей
білмейді,
Бірақ «Тоқта, жүр!» дейді.
(Бағдаршам)
Жүрген жерiн жалмайды,
Тастан басқа қалмайды. (От)
Жердiң әрiн жейдi,
Жолда кезiккеннiң,
Аямай бәрiн жейдi.
Бұл қандай алпауыт?
Айта ғой, дәл тауып? (Өрт)
Өзі сөйлей білмейді,
Бірақ «Тоқта, жүр!» дейді. (Бағдаршам)
1.
Ала таяқ ұстаған,
Жол тәртібін
нұсқаған.
Өміріңді күзеткен,
Ысқырықпен
түзеткен. (Жол полициясы)
2. Көше бойлап
аяңдайды,
Адам тасып аялайды.
(Автобус)
3. Көліктің қаншасын үстінен
өткізген,
Іргеден басталып, алысқа
жеткізген. (Жол)
4. Жоқ өзінде бас та,
ауызда да, құлақ та,
Бақырайған үш
көзі бар бірақ та. (Бағдаршам)
5. Арқаным
бар тым ұзын,
Ала-алмайсың бір
үзім.
Табыңдаршы, балалар,
Бұл
жұмбақтың шешуін. (Жол)
6. Өзі сөйлей
білмейді,
Бірақ «Тоқта, жүр!» дейді.
(Бағдаршам)
Жүрген жерiн жалмайды,
Тастан басқа қалмайды. (От)
Жердiң әрiн жейдi,
Жолда кезiккеннiң,
Аямай бәрiн жейдi.
Бұл қандай алпауыт?
Айта ғой, дәл тауып? (Өрт)
IV. Жаңа сабақты бекіту.
Сұрақтарға жауап беру.
Өрт дегеніміз не?
Өрт қауіпсіздігі дегеніміз не?
Өрттің алдын алу шаралары.
Өрт сөндіру құралдары.
V. Сабақты қорытындылау, бағалау.
Күнделікті өмірде адам баласын қоршаған қауіп-қатер аз емес. Соның ішінде, ең күрделі – өрт.
Өрт – аса қатыгез, ол ешкімді аямайды. Ең бастысы, өрттің туындауына жол бермеген жөн.
Құрметті оқушылар, өрт қауіпсіздік ережелерін сақтауларыңызды өтінемін. Өрттен сақ болыңыздар !!!
«Бекітемін»
Сынып жетекшісі:
Күні: |
Мұғалімнің аты- жөні: |
||
Сынып: 4 |
Пәні әдебиеттік оқу |
Қатысқандар саны:........... Қатыспағандар саны:.................. |
|
Сабақ тақырыбы: |
«Құм мінезі» О. Бөкей |
||
Сабақ мақсаты: Құндылықтарды дарыту. |
Оралхан Бөкейдің өмірі мен шығармашылығымен танысу. Әңгімедегі кейіпкерлердің іс-әрекетін талдау барысында өмір шындығын таныту, шығармадан алған білімдерін қорыту. Оқушы ойын ашық жеткізе білуге, шығармашылықпен айналысуға, талдау жасау кезінде білімін, ойын дамытуға ықпал ету. Оқушыларды отансүйгіштікке, кітап пен білімді өзінің алдына мақсат етіп қоятын жан дүниесі сезімтал да адал, мейірімді болуға тәрбиелеу. |
||
Күтілетін нәтиже: |
Оралхан Бөкейдің өмірі мен шығармашылығымен танысады. Оқушы ойын ашық жеткізе біледі. Мәтінді талқылайды. Мәтіннің негізгі идеясын табады. |
||
Әдіс –тәсілдер: |
жүйелеу, салыстыру, іздендіру |
||
Пәнаралық байланыстар |
дүниетану, қазақ тілі. |
||
Қажетті құрал- жабдықтар |
Суреттер, сызба. |
||
Сабақтың түрі |
Жаңа сабақ |
||
Сабақтың жоспар – ланған кезеңдері |
Мұғалімнің іс әрекеті |
Оқушылардың іс- әрекеті |
|
Ұйымдастыру |
а) Оқушылармен амандасу ә) Психологиялық дайындық Армысыңдар! Күйлі- қуат бармысыңдар! Жақсылыққа жармысыңдар! Ауыл- аймақ аман ба, Аман ба, ата- аналарың? |
Сабаққа дайындалады, оқулықтар мен жұмыс дәптерлерін және қажетті құрал-жабдықтарды дайындайды. |
|
Үй тапсырмасы –мен байланыстыру |
1. «Мұхаң да футбол ойнаған» мәтінің негізгі идеясы, қысқаша мазмұны 2. Мұхаң өнерін автор қалай суреттеген? 3. Сол замандағы «Жарыс тобының» басты жетістігі неде деп ойлайсың ? |
Оқушылар тапсырмалар бойынша жауап береді. |
|
Қызығушылықты ояту |
Құм деген не? Олардан не өндіріледі? Құм – ұсақ түйірлі борпылдақ шөгінді тау жынысы. Құрамында әр түрлі минералдар мен тау жыныстарының түйіршіктері бар. |
Осы сұрақ арқылы оқушылар пікірлерін білдіреді, ойларын айтады. |
|
Жаңа сабақ
|
«Құм мінезі» әңгімесін оқу Автор туралы мәлімет Өмір сүрген жылдары: 28. 09 1943ж – 17. 05 1993ж. Туған жері: Шығыс Қазақстан обл. Катонқарағай ауд. Шыңғыстай ауылы Мансабы: Жазушы-драматург, журналист, ҚР мемлекеттік сыйлығының лауреаты Шығармашылығы: 1970 ж. «Қамшыгер» атты алғашқы жинағы жас жазушының атағын шығарды. «Үркер» (1971), «Қайдасың, қасқа құлыным?» (1973), «Мұзтау» (1975) «Ән салады шағылдар» (1978), «Үркер ауып барады» (1981), «Біздің жақта қыс ұзақ» (1984) әңгімелер мен повестері, 1986 жылы оның «Құлыным менің» деп аталатын драмалық шығармасы жарық көрді. Оралхан Бөкей шығармаларының тақырыбы әр алуан, баяндалатын оқиғалардың ауқымы кең. Бүгінгі сабақта қаламгердің белгілі шығармаларының бірі «Құм мінезі» повесінен үзінді оқып, танысамыз. Мұнда адам өмірі суреттеледі. Ол адамдардың өзара қатынасы, қоғамға, қоршаған айналаға көзқарасы арқылы көрсетіледі. Мәтінде бас кейіпкер рөлінде Бархан суреттеледі. Оқулықпен жұмыс Мәтінді оқу Мәтінмен жұмыс І топ: Қойшы Барханның ішкі ойларын тауып оқып, оның көңілін алаң еткен мәселені анықта. ІІ топ: Мәтіннен қазақ халқының жерге деген сүйіспеншілігін тауып оқы. ІІІ топ: Құм мен Барханның диалогын тауып оқып, мазмұнына мән бер. Бархан нені түсінгісі келеді? Дәптермен жұмыс Құмдағы өсімдіктер мен жануарлар мәселесін қалай шешуге болар еді? |
Автор туралы білетіндерін ортаға салады, білмегенін біледі. Бір-біріне сұрақтар қояды, талқылайды.
Оқулықпен жұмыc жасайды. Мәтінді оқиды; мағынасын ұғады.
Түсініксіз сөздерді айтады. Мәтінді талдайды. Әр топ өзіне берілген тапсырма бойынша жұмыс жасап, қорғайды. Дәптермен жұмыс жасайды. |
|
Шығармашылық тапсырма |
Топпен жұмыс. І топ: Құмға өз атыңнан хат жаз. ІІ топ: Барханға өз атыңнан хат жаз. ІІІ топ: Құмның атынан Барханға хат жаз |
Топта жазып, қорғайды. |
|
Бекіту |
Қандай мәтінмен таныстық? Мәтін не туралы? Жазушы құм табиғатын қазақ халқының тіршілігімен қалай салыстырған? |
Қорытынды жасайды және пайда болған мәселелер мен сұрақтарды анықтайды |
|
Бағалау |
Оқушы белсенділігіне орай бағалау. |
Күнделіктеріне бағаларын қойдырады |
|
Үйге тапсырма |
63-65 бет түсініп оқу. О. Бөкей туралы мәлімет жинау. |
Күнделіктеріне жазады |
|
Кері байланыс |
|
Оқушылар бүгінгі сабақтан алған әсерлерін, ұсыныстарын стикер арқылы кері байланыс жасайды. |
|
ФИО |
Үй тапсырмасы |
1-тапсырма |
2-тапсырма |
Дәптермен жұмыс |
Қорытынды баға |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
ФИО |
Үй тапсырмасы |
1-тапсырма |
2-тапсырма |
Дәптермен жұмыс |
Қорытынды баға |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
ФИО |
Үй тапсырмасы |
1-тапсырма |
2-тапсырма |
Дәптермен жұмыс |
Қорытынды баға |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
ФИО |
Үй тапсырмасы |
1-тапсырма |
2-тапсырма |
Дәптермен жұмыс |
Қорытынды баға |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
І топ: Қойшы Барханның ішкі ойларын тауып оқып, оның көңілін алаң еткен мәселені анықта.
ІІ топ: Мәтіннен қазақ халқының жерге деген сүйіспеншілігін тауып оқы.
ІІІ топ: Құм мен Барханның диалогын тауып оқып, мазмұнына мән бер. Бархан нені түсінгісі келеді?
І топ: Құмға өз атыңнан хат жаз.
ІІ топ: Барханға өз атыңнан хат жаз.
ІІІ топ: Құмның атынан Барханға хат жаз.
І топ: Құмды не үшін пайдаланады?
ІІ топ: Құм мен саздың қандай айырмашылығы бар? Венн диаграммасын сыз.
ІІІ топ: Бес жолды өлең
1 зат есім
2 сын есім
3 етістік
4 сөз тіркесі
5 синоним
Павлодар қаласы №25 жалпы орта мектебі
«Бекітемін»
Камбарова А.Б ________
Тәрбие сағаты
«Қауіпсіздік ережелері»
Орындаған: БББ-43 тобының студенті
Сарсимбаева Асима
2018-2019 оқу жылы
Павлодар қаласы №25 жалпы орта мектебі
«Бекітемін»
Камбарова А.Б ________
Тәрбие сағаты
«Ғаламторсыз бір күнім»
Орындаған: БББ-43 тобының студенті
Сарсимбаева Асима
2018-2019 оқу жылы
Павлодар қаласы №25 жалпы орта мектебі
«Бекітемін»
Есен Б.Р ________
Тәрбие сағаты
«Қауіпсіздік ережелері»
Орындаған: БББ-43 тобының студенті
Жетписбай Күмжан
2018-2019 оқу жылы
Сабақтың тақырыбы: Ғаламторсыз бір күнім
Сабақтың
мақсаты:
Білімділік: Бүкіләлемдік
өрмек – интернетке байланысты оқушылардың
білімдерін нығайту,
тиянақтау, ғаламтордың зияны мен пайдасын
анықтау.
Дамытушылық:
Оқушылардың
интернет туралы толық ой қалыптастыру,
оқушылардың тапқырлық, ізденімпаздық
қасиеттерін қалыптастыру,
шығармашылыққа баулу, пәнге қызығушылығын
арттыру;
Тәрбиелік: Оқушылар
өз ойларын тиянақты жете айта біліп,
сахнада өздерін сабырлы әрі тәртіпті
ұстауды ескеріп, қарсыластарын тыңдай
білуге тәрбиелеу;
Сабақтың әдісі:
сұрақ – жауап /ситуация туғызу, шешу
жолын айту, нақты дәлелдер келтіру/
Сабақтың
көрнекілігі: тақырыпқа
байланысты суреттер
Сабақтың түрі: түсіндіру
/пікірталас/
І
. Сабақтың барысы:
1.Шаттық
шеңбері (3 мин)
(Бір-бірлеріне жылы лебіздерін білдіру)
2.Қызығушылық ояту (6 мин)
(сұрақтар қою арқылы)
3.Мағынаны тану
а) (постер қорғау) (10 мин)
4.Ой толғаныс(3 мин)
«Алтын қағида» әдісі арқылы
5.Кері байланыс(2 мин)
Қылауша, күннің көзі арқылы
ІІ. Қызығушылықты ояту.
— ғаламтор пайдаланып көрдіңіз бе?
— ғаламтор балалар үшін қауіпсіз дегенге келісесіз бе?
Б алалар, бүгінгі сабағымыз тақырыбы қандай болмақ?
ІІІ. Мағынаны тану.
Мұғалім: ғаламтор туралы кіріспе
Интернет бүкіл әлемдегі миллиондаған компьютерлік желілерді бір – бірімен байланыстыратын орасан зор компьютерлік желі.
Интернет
ұғымы ХХ ғасырдың аяғында пайда болса
да, жүрдек пойыздың жылдамдығын еске
салатындай жедел қарқынмен кең қанат
жайып келеді. Әйгілі Ер Төстік ертегісінде
Төстік жыл санап емес, ай санап, күн
санап өсіпті дейтін жері болатын. Сол
Ер Төстіктің ер жетуі сияқты дамып
отырған бір сала болса, ол – бүкілғаламдық
желі – Интернет деп санар едім.
Оның
өзі шығу тарихы да қызық. «1957 жылы
Кеңестер Одағы жасанды жер серігін
ғарышқа ұшырған соң, АҚШ
Қорғаныс
министрлігі «егер соғыс бола қалған
жағдайда Америкаға сенімді ақпарат
алмасу жүйесі керек болады» деп есептеген.
Ондай жүйені АҚШ – тың Орталық барлау
басқармасының қызметкерлері ойлап
тапқан деседі. ARPANET деп аталатын жоба
1969 жылы 29 қазанда төрт мекеменің
компьютерлерін телефон арқылы
байланыстырады.
Содан соң ARPANET дамып
– жетіліп, оны түрлі сала ғалымдары
пайдалана бастайды. 1983 жылы бұл атау
«Интернет» деген ұғыммен алмастырылды».Бұл
күнде Интернетті тұрақты пайдаланушылар
саны бүкіл әлем бойынша 1, 5 млрд адамнан
асыпты. Бұл – жер шарын мекендейтін
халықтың төрттен бір бөлігі ғаламтор
игілігін өз кәдесіне жаратуда деген
сөз.
І –ші тапсырма. ғаламтордың пайдасы туралы әр оқушының ойын білу
«Интернет керек, ол біздің өмірімізге қажет. Интернеттің пайдасы зор. Қазіргі таңда интернет әлемдік қауымдастықтың негізгі ақпараттық – коммуникациялық құралына айналып отыр. Бұл тұрғыда қарапайым халықтың күнделікті өмірдегі байланысқа деген қажеттілігі туралы айтпасақ та болады.
Интернет мүмкіндіктеріне шектеу қойсақ, әрине алға баспаймыз. Керісінше біртіндеп құлдырай береміз. Оданда ондай қиыншылықтармен күресе отырып, алға ұмтылу жолдарын қарастырғанымыз жөн. Интернетке кіру үшін компьютерде отыру керек. Компьютерде отыру денсаулыққа зиян. Әрине бұл орынды ол үшін алдымен әр бала компьтерде жұмыс жасап отырғанда техника қауіпсіздік ережесін сақтау керек. Ережелер талапқа сай орындалса денсаулыққа зиян тимейді. Көзге жаттығулар жасалады, әр 20 – 25 минут сайын, көзбен компьютердің ара қашықтығы 60 – 70 см болу керек. Жұмыс кезінде ақ халат кисек, ультра күлгін сәулесін сақталады. Ал көзді сақтау үшін компьютердің алдына кактус гүлін қою керек. Гүл бойына компьютерден бөлінген сәулені тартып алады. Осы айтылған ережелер орындалса денсаулығымызды сақтай аламыз. Интернеттің пайдасы көп. Интернет арқылы біз басқа қаладағы болсын, басқа елдегі болсын алыстағы достарымызбен сөйлесе аламыз. Мысалға, ұстаздар берген реферат, мәнжазба, солардың бәрін мен интернет арқылы таба аламын. Кітапханаға барып жүрмей мен үйдегі интернеттен іздеймін. Интернеттің пайдасы мен үшін өте зор
Интернет – тиімді байланыс құралы. Көптеген мәліметтер жинақталған. Балама ақпарат көзін табуға болады. Электронды пошта қызметі жылдам хабарласуға мүмкіндік береді.. Біздің өміріміз күнде бір жаңалықпен толығып отырады. Интернетті сол жаңалықтың ішіндегі ең озығы деуге де болар. Себебі, бір өзіне соншама ақпарды сиғызып, жан – жаққа лезде таратып тұру, әлемнің бір шетіндегі кісіні екіншісімен байланыстыру, керек болса, көзбе – көз әңгімелестіріп, бейнесін көрсету қандай жетістік десеңізші.
Интернеттің
жеке – дара қожайыны жоқ. Оны ешкім бір
жерден басқара да алмайды. Интернетте
көптеген пайдалы да қажетті ақпараттарды
табуға болады
1. Алысты жақындату
2.
Қоғамға (адамға) байланысты мүмкіншіліктерді
арттыру.
3. Сана – сезімді жоғарылату.
4.
Ізденіс талпынысқа қашықтықтан оқу
бағдарламаларына сұранысты арттыру.
5.
Қажеттілікті толығымен қанағаттандыру.
6.
Дамыған мемлекеттермен тең дәрежеде
бәсекелесу.
7. Әлемде болып жатқан
жаңалықтардан сол сәтте хабардар
болу.
8. Халықтарға түрлі жолдармен
көмек көрсету.
9. Интернет арқылы
мәтінді, хабарламаны, құжаттарды, фото,
аудио, видео материалдарды
қабылдап
алуға не керісінше жіберуге болады;
10.
Күн сайын емес, сағат сайын, сәт сайын
бүкіл әлем жаңалықтарымен танысып
отыруға;
— Кез келген тақырыпқа
қатысты материалдар, анықтамалар
алуға;
— Қашықтықтан оқуға, яғни үйде
отырып білім алуға;
— Қызмет түрлерін
ұсынуға, тауар сатып алуға не сатуға;
—
Қаржылық операциялар жасауға;
—
«Maіl. Ru Агент», «Facebook», «Skype» т. б. арқылы
реалды уақытта тіл қатысуға да,
бейнебайланыс орнатуға да болады. Бұдан
өзге біз біліп – біле бермейтін жаңа
көкжиектерін айтып тауысу мүмкін
емес
ІІ–ші тапсырма ғаламтордың зияны туралы әр оқушының ойын білу. Дегенмен де интернеттің жақсылықтарымен бірге келеңсіз жақтары да барын естен шығармағанымыз жөн. Интернетке қосылу үшін әрине бізге компьютер керек. Ал, әр күнін компьютер алдында өткізу денсаулыққа зиян екенін білесіздер ме? Ол адам ағзасына қауіп төндірумен қатар, сананы улаумен шектесетіні белгілі. Компьютер алдында ұзақ отырса адамның көзі, жотасы ауырады және қимыл – қозғалысына, адам психологиясына да әсер етеді. Сезімдік нерв жүйесі ауруларына шалдығады.
Интернетке жүгініп, үйреніп кеткен бала, яғни интернет арқылы хат алысып, сөйлесу – баланың айналасындағы адамдармен бетпе – бет сөйлесуіне де әсер етеді, сөйлеу мәдениетінен айырылады. Компьютерден бөлінетін ультра – күлгін сәулесі көзге кері әсер етеді. Ал одан сорақысы – ұлттық, адами қасиеттерге нұқсан келтіретін материалдардың интернет бетінен орын алуы. Қазірде шығарма, эссе жаза алмайтын оқушылар бар. Бұның бәрі көп уақытын кітап оқумен емес, интернетке кіріп түрлі ойындар ойнап, уақытын тиімсіз өткізудің зардабы.
Енді компьютерлік ойындарға келсек, олардың қаншалықты зиянды екенін айта кетейік. Интернеттегі онлайн ойындары атыс – шабыс, тағы басқа қантөгу, жауыздық тақырыбында болады. Осы ойындарды бала ойнап, оның психологиясына қандай жаман әсер беретінін өздерімізде білесіздер. Ұдайы ойнаған баланың миында ойынның мазмұны, әдіс – тәсілдері еніп, жаман қылық, тіпті қылмысқа да баратын болады. Қалалы жерде ақша табу үшін компьютерлік ойындарды жарнамалап, оқушы балаларды өздеріне тарта бастап, жаман қылықтарға бағыттайды. Интернет ойындарынан басқа да өзіміздің ұлттық ойындарымыз бар, соны неге ойнамасқа? Асық ойнау, күрес, қол күресі, волейбол, футбол сияқты көп ойындар бар. Біз бөлмеде тығылып компьютерлік ойынды ойнағанша, далада таза ауа жұтып, көпшілікпен көңіл көтеріп, денемізді шынықтырып, сау болғанымызға не жетсін.
Күн сайын теледидар қарап отырып не бір түрлі келеңсіз жағдайларға кезігесің. Отбасымен ажырасу, жаман әрекеттерге бару. Қорлық – зомбылық, зорлық бұның бәрі қайдан шықты дейсіз? Әрине қазір заман ауқымы, талабы әр үйде компьютер, интернет желісі бар. Жаңағы өздерің айтқандай компьютерге қол жеткізбесе де ұялы телефон арқылы интернетке де шығуға болады дейсіңдер. Міне, сол арқылы не бір ұятсыз көріністер көреді, интернет арқылы танысады. Мектеп жасындағы баланың сабаққа дайындалғаннан гөрі көп уақытын ұялы телефонына үңілумен өткізеді. Ол неге үңіле береді десең, әрине ол ішіне сабағын жазып алған жоқ. Небір түрлі қырғын атыс – шабыс ойынын, өзгелермен танысу, ұятты көріністер қарайды. Міне, содан барып, ол баланың өмірге көз – қарасы психологиясы өзгереді. Ұрлық – зорлық көбейеді. Жас бала еліктегіш келеді. Әр жаман затты көрген сайын, естіген сайын оның бір ұшқыны адам бойында ұялап қалмай ма? Әр нәрсе өз нормасынан асқан соң, жаманға айналады.
ІІІ тапсырма әр оқушы «Ғаламторсыз бір күнім тақырыбында» күн режимін құрастырады. (Сурет арқылы сызса да болады)
«Алтын
қағида» ережесі
«сен есіңе сақтап
ал»
қауіпсіз ережелер ді ескеруді,
әр 20 – 25 мин. Көзге жаттығу жасауды;
көзбен компь ютердің арасы 60 – 70 см болуын;
Компьютер алдына кактус гүлін қоюды;
Ғаламторға тәуелді болмауды;
Жат киноларға көңіл бөлмеуді
Қорытынды:
«Сақтансаң сақтайды, сақтанбасаң сені
құдай не қылады», демекші Шәкәрім
атамыздың мына сөзіне тоқтала кетуді
жөн көрдім:
Сақтық – деген әрқашан
байқап жүрмек,
Пайда не залал ма
ескерілмек,
Көргенің естігенін есепке
алса,
Сонда оңай әрбір істі ойлап
білмек.
Сондықтан интернетті меңгеруіміз керек деп, таңертеннен қара кешке дейін заман техникасымен шұғылдана бергеніміздің адамзат өміріне тигізетін өзіндік пайдасы мен зияны баршылық екеніне көзіміз жетті. Әрқашан әр нәрсенің жақсысын үйреніп, жаманнан жиреніп, пайдасын көріп біліп, ал зиянынан сақтанайық демекпін.

Бұл курс Қазақстан Республикасы Оқу-ағарту министрлігімен келісілген