Сабақ№13

Мектеп:Максим Горький о/м

Сабақтың тақырыбы:

Әдептіліккке байланысты ырымдар мен тыйымдар

Мұғалімнің аты-жөні: Абдраймова М

Күні: 05.12.2025ж

Сынып: 2 «Ә»

Қатысқан оқушылар саны:

Қатыспаған оқушылар саны:

Сабақ негізделген оқу мақсаттары

оқушылардың тыйым сөздер туралы түсінігін кеңейту, қазақ халқының ұлттық құндылықтарын дәріптеу; оқушыларды отансүйгіштікке тәрбиелеу, үлкеннен өнеге ала білуге үйрету; : балалардың сөздік қорын толықтыру, есте сақтау,

Сабақ нәтижесі:

Оқушылардың барлығы мынаны орындай алады: Оқулықта берілген және қосымша тапсырмаларды орындайды. Жазба жұмыс жасайды. Сұраққа жауап береді.

Оқушылардың көбісі мынаны орындай алады: Топтық жұмысты брлесе орындайды.Өз бетінше жұмыс жасайды. Сұраққа жауап береді. Қосымша үлестірме ресурстармен жұмыс жасайды.

Оқушылардың кейбіреуі мынаны орындай алады:

Оқулықтан тыс берілген қосымша тапсырмалады орындайды, тақырып бойынша қосымша мәліметтер мен дәлелдер келтіре алады.

Бағалау критерийі

Тыйым сөздер туралы түсінік алады.

Ұлттық құндылық туралы білім алады

Ресурстар

Оқулық, суреттер, топқа бөлуге арналған кеспе қағаздар  және  әртүрлі  заттар, топтық тапсырмалар, кері байланыс, стикер.

Әдіс-тәсілдер

Сұрақ-жауап, әңгімелеу, түсіндіру, ойын, көрнекілік. Рефлексия.

Пәнаралық байланыс

Музыка, қазақ тілі.

Құндылықтар:

Желтоқсан айы: Бірлік пен ынтымақ

Желтоқсан айы: БІРЛІК ЖӘНЕ ЫНТЫМАҚ

Апта дәйексөзі: «Бірлігі күшті ел озады»

Сабақтың жоспары

Жоспарланған уақыт

Сабақ барысы :

Бағалау түрлері

Басталуы

5 минут

Ұйымдастыру кезеңі 2 минут

Топтарға бөлу.

Киімдер бейнеленген карточкалар ұсыну. Оқушылар таңдаған киімдерге сай топтарға бөлінеді.

Психологиялық ахуал қалыптастыру: 3 минут

«Балалық шақтан қызықты оқиға»

Мақсаты: эмпатияны дамыту.

Нұсқаулық: «Сіздердің алдыызда қорапша тұр. Сол қорапшадан билет суыруларыңыз қажет. Ол билеттерде «Балалық шақ», «Балалық шақтан қызықты оқиға» билеті түссе, сол мұғалім өзінің балалық шақтан бастан өткізген қызықты оқиғасын айтып береді.

Талдау:

Өздеріңізді қалай сезінудесіз?

1-топ

2-топ:

3-топ:

4-топ

Балалық шақтан қызықты оқиға»

Тренинг.

Жаңа білім

10 минут

Білу және түсіну

1.Жаттап ал.
- Жуған қолды сіліксе, ырыс-несібе кетеді.
- Адамға қарап қолды шошайту әдепсіздік болып саналады.
- Саусақты, қолды орынсыз ауызға салуға болмайды, бұл да әдепсіздік белгісі.
-Біреуге қарап ерін шығаруға, үлкен адам алдында аяқты созып отыруға, адамға қарай түшкіруге, түкіруге, үлкен кісінің жолын кесіп өтуге болмайды, бұл қылықтардың бәрі де әдепсіздік болып саналады.
-Адамға қарап керілмейді, әдепсіздік болып саналады.
-Жатқан кісінің үстінен аттамайды.
-Кемтар адамға күлуге болмайды. Кемтар адамға күлсең, өз басыңа келеді.
-Екі езуді керуге болмайды, себебі бұл әдепсіздік болып саналады.
-Тырнақты тістесе, ырыс-несібе кетеді.
-Итті, мысықты тебуге болмайды.
- Нанды шашуға, жерге тастауға, басуға, рәсуа етуге болмайды. Нан – дәм басы, онсыз өмір жоқ. Сондықтанда дастарқанға алдымен нан қойылады

2.Ырым-тиым дегеніміз не? Жауабын тыңдайық

Қазақ халқымен ғасырлар бойы жасасып келе жатқан ырым - тыйымдар жүйесі халқымыздың өмірінде, салт - санасында, әдет - ғұрпында, тұрмыс - тіршілігінде кеңінен көрініс тапқаны белгілі. Ырым - тыйым арқылы бала тәрбиелеу, жат әдеттерден тыю, туындауы мүмкін қауіп - қатерлерді ескерту және т. б. нәрселер ұлтымыздың рухани кеңістігінде әлі күнге дейін сақталып келе жатқан тарихи, дүние.Ырым - тыйымдардан халқымыздың әдет - ғұрпы, наным - сенімін ғана біліп қоймай, бойымызға тәлім - тәрбие сіңіреміз. Тыйым сөздер мазмұны мен мақсатына қарай тұрмыстық - шаруашылық, еңбекке тәрбиелейді. 

«Адал азамат» біртұтас тәрбие бағдарламасы:

БІРЛІК ЖӘНЕ ЫНТЫМАҚ

Апта дәйексөзі: «Бірлігі күшті ел озады»

Топпен жұмыс

І-топ: Тыйым сөздер деген не? Оларды кімдерден естиміз?

ІІ-топ: Тыйым сөздердің негізгі тәрбиелік мәні не?

ІІІ-топ. Тыйым сөздер қолдану қандай топтарға бөлінеді?

IV-топ: Тыйым сөздердің қолданудың мақсаты неде?

Тыйым сөз

Тазалық

экологиялық

эстетикалық

Үй тұрмыстық

Оқулық,

мәтіндер.

Махаббаттың жауабын тыңдайық

Постер қорғайды

Ортасы

15 минут

3.Әдеп мәдениетіне тәрбиелейтін ырымдар мен тыйым сөздерді толықтыр:
1. Үлкеннің алдын ..........................................
2. Адамды ......................................................
3. Кемтар адамға ...........................................
4. Адамға қарап .................................................
5. Жаман бұзақы сөзге ......................................
6. Үлкеннің жолын ...........................................
7. Анаға зекіме, .................................................
9. Барды жоқ деме, барың .................................

10.Бас киімді тебуге,............................, теріс киюге...............................

11. Кір киімді................................... болмайды.
12. .... ....................аса қасиетті деп есептеледі.
13. Құстардың... ..................................бұзуға болмайды.
14. Сауылған сүттің бетін.................................. қоюға болмайды.
15. Адамды..................................

Сыныптағы белсенді оқушы басқаларға бағыт беріп отырады. Топтық талқыға салады,ойланады.

Сергіту сәті

2 минут

Сергіту сәті "Қара жорға

видеожазба

Аяқталуы

Сабақты бекіту

10 минут

3.М Ырым тыйым дегенді қалай түсінесің?

Ырымдар

Кері байланыс

3 минут

Рефлексия парағы.