Тексерілді:
Күні: Сыныбы:9 «а,ә»
Пән:Алгебра Мұғалім Әжібай Е
Сабақтың
тақырыбы: «Статистикалық мәліметтерді
кескіндеу»
Сабақтың мақсаты:
Білімділік: Оқушыларға арифметикалық
орта,
мода, медиана туралы түсінік
беру.
Дамытушылық: Оқушылардың ой-өрісін дамыту,
қабілеттілігін арттыру,
математикалық дүниетанымын
кеңейту.
Тәрбиелік: Оқушыларды адамгершілікке,
жауапкершілікке, тиянақтылыққа,
еңбек ете білуге тәрбиелеу.
Сабақтың
түрі: жаңа
сабақ.
Сабақтың
көрнекілігі: слайдтар
Сабақтың
әдістері: жеке жұмыс,
сұрақ-жауап.
Сабақтың барысы:
І. Ұйымдастыру кезеңі.
ІІ. Өткен тақырыпты қайталау
сұрақтары.
ІІІ. Жаңа тақырыпты
түсіндіру.
ІY. Есептер шығару.
Y. Сабақты бекіту.
YI. Үйге тапсырма беру.
YII. Бағалау.
І. Ұйымдастыру кезеңі:
Оқушылармен амандасып, түгендеу, назарын сабаққа
аудару.
ІІ. Өткен тақырыпты қайталау
сұрақтары.
Оқушылардың өткен тақырыпты қалай меңгергендігін
тексеру.
1) Ықтималдық дегеніміз
не? Белгілі бір анықталған
жағдайда қандай да бір кездейсоқ оқиғаның пайда болу дәрежесінің
сандық сипаттамасы.
2) Ықтималдықтың неше түрі
бар?
Геометриялық
Статистикалық
Классикалық
3) Статистика дегеніміз не?
Статистика –
мәліметтердіжинау және талдау
ғылымы.
4) Жиілік дегеніміз
не? Жиілік деп белгілі бір сынақта
болып жатқан оқиғаның санын айтамыз.
5)
Себетте 5 қызыл, 12 ақ және 9 көк шар бар. Осы себетте алынған бір
шардың ақ шар болу ықтималдығын табыңдар.
Шешуі:
Р=
=
ІІІ. Жаңа сабақты
меңгерту.
Статистикалық
қызмет- әр жеке оқиғаны тиянақты
игеру емес, қарастырып отырған оқиғаларға тән сипаттама алу, яғни
барлық ақпарат тұтастай қарастырылады.
Арифметикалық орта, мода
және медиана – жинақталған мәліметтерге
қатысты барлық сандардың мәнін көрсететін бір ғана санды таңдаудың
әр түрлі тәсілдері.
Арифметикалық
орта деп таңдау мәліметтерінің
барлық сан мәндерінің қосындысын
осы мәліметтердің санына
бөлгенде шығатын
санын
айтады:

Мысал:
9-
сынып оқушыларының емтиханнан алған бағаларының нәтижесі мынандай:
5;4;3;4;4;5;3;3;3;4;4;5;4;3;4;3;4. Оқушылардың орташа бағасын
анықтау қажет.
|
Бағасы, х
|
Жиілік
|
Бағасының жиілікке көбейтіндісі
|
|
3
|
6
|
18
|
|
4
|
8
|
32
|
|
5
|
3
|
15
|
|
Қосынды
|
17
|
65
|

Ең
қарапайым және жеткілікті мәліметтердің орташа сипаттамасы мода
болып табылады, яғни мода деп таңдауда ең жиі кездесетін мәнді
айтады.
Мода – ең жиі кездесетін белгілі
бір мән.
1 –
мысалдан модасын табайық.
болатын 4 деген бағаны жиі
кездесетінін көреміз, сондықтан 4 саны мода болып
саналады.
Статистикада медиана деп мәліметтер жиындығын тең
екі бөлікке бөлетін санды айтады.
Мысалы:
(15;27;14;18;21) өсу ретімен жазамыз
(14;15;18;21;27) =18
(15;53;28;17;20;21) өсу ретімен жазамыз
(15;17;20;21;28;53)
N=6

ІY. Есептер шығару.
Оқулықпен жұмыс:
№495
|
1
|
2
|
8
|
2
|
0
|
6
|
1
|
1
|
0
|
1
|
|
1
|
1
|
7
|
2
|
1
|
5
|
7
|
2
|
1
|
3
|
|
0
|
9
|
0
|
1
|
6
|
0
|
2
|
1
|
7
|
9
|
|
1
|
4
|
0
|
1
|
6
|
3
|
8
|
4
|
2
|
1
|
|
5
|
2
|
9
|
5
|
1
|
3
|
6
|
1
|
8
|
1
|
|
кешіккендердің саны,х
|
Жиілік
|
кешіккендердің санының жиілікке
көбейтіндісі
|
|
0
|
6
|
0
|
|
1
|
16
|
16
|
|
2
|
7
|
14
|
|
3
|
3
|
9
|
|
4
|
2
|
8
|
|
5
|
3
|
15
|
|
6
|
4
|
24
|
|
7
|
3
|
21
|
|
8
|
3
|
24
|
|
9
|
3
|
27
|
|
Қосынды
|
50
|
158
|
- арифметикалық
орта
Модасы – 1,
0; 0; 0; 0; 0; 0; 1; 1; 1; 1;
1; 1; 1; 1; 1; 1; 1; 1; 1; 1; 1; 1; 2; 2;
2;
2; 2; 2; 2; 3; 3; 3; 4; 4; 5; 5;
5; 6; 6; 6; 6; 7; 7; 7; 8; 8; 8; 9; 9; 9.
-медианасы
Y. Сабақты бекіту.
1. Мода дегеніміз
не? Мода-ең жиі кездесетін белгілі
бір мән.
2.
Бес оқушы сәйкесінше бір жылда
2, 18, 19, 20, 21 кітап оқыды. Арифметикалық ортасын, модасын,
медианасын табыңдар:

Модасы жоқ
Медианасы – 19
3. Модасын табыңдар: 15; 15;
17; 20;
20; 20; 21;
23
-медианасы
Модасы 20 саны болып табылады. 20 саны көп
кездеседі.
YI. Үйге тапсырма беру:
№482
YII. Бағалау.