10 сынып №25
сабақ
____________________
Сабақтың
тақырыбы: Термодинамикалық параметрлер.
Температура және оның өлшеу тәсілдері.
Сабақтың мақсаты:
-
Білімділік
мақсаты: Термодинамикалық шамалардың
физикалы мағынасын ажырату туралы білім-білік дағдысын
қалыптастыру.
-
Дамытушылық
мақсаты: Оқушының білім-білігін дамыту.
Салыстыра білу, керектіні таңдай білу, ең негізгіні есте сақтай
білу қабілеттерін дамыту шараларын ұйымдастыру.
-
Тәрбиелік
мақсаты: Оқушының білімге
құштарлығының, еңбекке икемділігінің дамуына ықпал
жасау.
Сабақтың
түрі: лекциясабақ.
Сабақтың
әдіс-тәсілдері: баяндау, сұрақ-жауап, есеп
шығару.
Сабақтың
көрнекіліктері: плакат, термометр, сұйықтық,
барометр, мензурка..
Сабақтың барысы:
І. ДК. Ұйымдастыру
кезеңі:
1. Сәлемдесу;
2. Оқушыларды түгендеу;
3. Сынып болмесінің тазалығын
тексеру;
4. Оқушылардың сабаққа дайындығын тексеру (жұмыс
орны, отырыстары, сыртқы түрлері);
5. Оқушылардың назарын сабаққа
аудару.
ІІ. ДК. Үй тапсырмасын тексеру,
қайталау.
А) теориялық білімдерін
тексеру. Ә)
практикалық тапсырмаларын тексеру. Б) есептерін
тексеру
ІІІ.ДК Білімді жан-жақты тексеру./ ІV. ДК.
Жаңа материалды қабылдауға әзірлік, мақсат қою.
Физикалық диктант.
1. Молекуланы сипаттайтын шамалардың аты, өлшем
бірлігі және формулаларын жаз.
m0
- Mr
-
υ- N- d -
M- NA- m-
2. Зат молекулаларының тартылыс және тебіліс
күштерінің сипаты қандай? Олар неге тәуелді?
3. «Потенциалдық шұңқыр» деп нені
айтады?
4. Кристалдық торлардың түрлерін
атаңыздар.
V. ДК.Жаңа материалды меңгерту:
1. Термодинамикалық шамлар (P,V,T) туралы төменгі
сынптан қалыптасқан білімдерін дамыту.
2. Ұғымдар: Жылулық жүйе;
Жылулық тепе-теңдік; Макро және микропараметрлер; Физикалық
құралдар (термометр, бараометр, мензурка)
3. Термометр және температуралық шкалалар
(нүктелер)
4. Топтастыру. (кесте)
|
№
|
шкала
|
Ғалымның аты-жөні
|
Реперлік нүкте
|
|
1
|
Фаренгейт
|
1724 Фаренгейт (неміс)
|
Мұздың еруі
320Г Судың қайнауы
2120Г
|
|
2
|
Реомюр
|
1730 Реомюр (фр)
|
Мұздың еруі
00Р Судың қайнауы
800Р
|
|
3
|
Цельсий
|
1742 Цельсий (шв)
|
Мұздың еруі
00Р Судың қайнауы
1000Р
|
|
4
|
Абсалют температура
|
1848 Кельвин (ағ)
|
Мұздың еруі
-2730Р Судың қайнауы
-1730Р
|
VІ. ДК. Оқытылып отырған оқу материалын
қабылдаудағы оқушы түсінігін тексеру.
Оқушылардың білім-білік
дағдысының қалыптасуын, өз ойын сауатты, мазмұнды баяндау қабілетін
бағалау. §4.4 дайындық сұрақтарын талдау.
VІІ. ДК. Оқытылып отырған оқу материалын
бекіту немесе дағдыландыру жұмыстарын жүргізу.
-
Температура-физикалық шама. Кестені
толтыр:
|
1
|
Сөздің шығу.
|
температура
|
|
2
|
Сипаттау қасиеті
|
Макроскопиялық жүйенің термодинамикалық
тепе-теңдік күйі
|
|
3
|
Нені анықтайды
|
Жылулық күйдің 0-дік күйден ауытқуы, молекулалар
қозғалысының орташа кинетикалық энергиясы
|
|
4
|
Жеке жағдайлар
|
Балқу температурасы, қайнау, критикалық
температура
|
|
5
|
Таңбасы
|
Т
|
|
6
|
Өлшем бірлігі
|
Кельвин (К)
|
|
7
|
Өлшеу тәсілі
|
Тікелей
|
|
8
|
Басқа шамалармен байланысы
|
-дененің ішкі
энергиясымен
|
|
9
|
Өлшеу интервалы
|
0<T<1015
|
|
10
|
Қолдану шекарасы
|
Көп бөлшектен тұратын жүйе
|
|
11
|
Анықтамасы
|
Теипература-термодинамикалық жүйенің жылулық
тепе-теңдік күйін сипаттайтын физикалық шама.
|
|
12
|
Өлшеу құралы
|
Термометр.
|
VIІI.ДК. Бағалау. Үй
тапсырмасын беру: §4.4. дайындық
сұрақтары.