Күні: 18.10.2023ж.

Сынып: 5

Тәрбиеші: Садакбаева А.А

Қатысқандар саны: 18

Қатыспағандар саны: 2

Мектеп:

Д.Рақышев атындағы мектеп-интернаты

Тәрбие сағатының тақырыбы:

Шәкәрім Құдайбердіұлының туғанына 165 жыл

«Шәкәрім әлемі»

Күтілетін нәтижелер

Елінің тарихын құрметтейді, Ұлттық мұраға ұқыпты қарайды

Құндылықтарды дарыту:

Ұлттық мүдде

Ұлттық мұраға ұқыпты қарайды

Пәнаралық байланыс:

Қазақ тілі, әдебиеттік оқу, тарих, музыка

АКТ қолдану дағдылары:

Эпиграф:

Қазақтың өлеңінің пірі болған,

Халқының сөзін айтар ұлы болған.

Абайдың аманат қып беріп кеткен.

Шәкәрім түсірмеген туын қолдан

(С. Мәуленов)

Тәрбие сағатының жоспарланған кезеңдері

Тәрбие сағатының жоспарланған іс-әрекеті

Ресурстар

Басталуы

Кіріспе

Тәрбиеші: Балалар, бүгінгі тәрбие сағатымыздың тақырыбы Шәкәрім Құдайбердіұлының туғанына 165 жылдығына орай, «Шәкәрім әлемі» деп аталады.

Тәрбие сағатымыз ұлттық мүдде құндылығына құрылған. Балалар, жарты ғасырдан  астам еріксіз үзілістен соң халық алдына қайта шыққан тұлғаларымыздың бірі- Шәкәрімнің  қазақ халқының рухани мәдениетінің тарихында алатын орны ерекше. Қытымыр, қилы заманда оққа ұшқан ақын есімі халық санасынан аласталмақ болды. Бірақ…өзі өлсе де аты өшпейді. Осы ретте Абай атамыздың  «Өлді деуге бола ма, ойлаңдаршы,

Өлмейтұғын артына сөз қалдырған»,-деген өлең жолдары ойымызға оралады. Ұлы ақын өлсе де ,ұрпағына ғибрат етіп қалдырған мұрасы бар. Ол мұраны сақтау, одан тәрбие алу біздің міндетіміз.

Негізгі бөлім

Миға шабуыл

«Салыстыру әдісі»

Дәптермен жұмыс

1) Шәкәрім Құдайбердіұлы кім? 2) Қандай шығармаларын білесіңдер?

(Оқушылар сұрақтарға жауап береді.)

Тәрбиеші: Өте жақсы балалар. Олай болса, Шәкәрім туралы біраз мәлімет айтып өтейін. Шәкәрім— Абайдың немере інісі. Ұлы Абайдың жеті ағайынды болғаны белгілі. Шәкәрімнің әкесі Құдайберді сол жетеудің үлкені. Шәкәрімнің жеті жасында әкесі қайтыс болады. Бұдан соңғы жерде ерекше зеректігін аңғарған Абай Шәкәрімді өз қамқорлығына алады.
Шәкәрім-ақын адамның жақсылығына қуанып, кемшілігіне езілді. Осыдан келіп Шәкәрімнің ақындық болмыс бітімі, азаматтық үні қалыптасты. Халық тағдыры — Шәкәрімнің жырындағы көкейтесті тақырып. Өз өлеңдерінде ол әрдайым халық басындағы жағдайларды баяндады. Шәкәрім батыс әдебиетінен көп мағұлмат алған. Бойында табиғи таланты, ақындық дарыны бар Шәкәрімнің өмірдегі ұстазы, мектебі, университеті – Абай болды. Ұстазының «Ғылым таппай мақтанба, пайда ойлама, ар ойла, талап қыл артық білуге, артық ғылым кітапта, ерінбей оқып көруге» – деген өсиетін бойына сіңіріп, санасына тоқып өскен Шәкәрім ғылым-білім жолында бар өмірін сарп етті.
Абай мен Шәкәрім шығармаларын салыстыру.

Оқушылар ақындардың өлеңдеріндегі ұқсастыққа тоқталады. Мысалы:

Шәкәрім: Адам үшін еңбегім,

Өмірден барлық тергенім.

Қалағанын қарап ал,

Мұрам сол ,жастар бергенім.

Абай: Мен жазбаймын өлеңді ермек үшін,

Жоқ-барды ертегіні термек үшін,

Көкірегі сезімді,тілі орамды,

Жаздым үлгі жастарға бермек үшін.

Шәкәрім: Бұл ән бұрынғы әннен өзгерек

Бұған ұйқасты өлең сөз керек,

Өзіне орайлы,

Ән-өлшеуіш

Өлең – күміс

Қоспаңыз мыс аралас.

Абай: Өлең-сөздің патшасы,сөз сарасы,

Қиыннан қиыстырар ер данасы.

Тілге жеңіл, жүрекке жылы тиіп,

Теп-тегіс жұмыр келсін айналасы.

а. Сөздікпен жұмыс.
Мансап - атақ
Нәпсі - жаман іс
Тұл - ешнәрсесі жоқ
Ғибрат - үлгі.
ә. Адамдық борыштарды жазамыз.
1. адал еңбек ету
2. білім мен өнер үйрену
3. келешекке жол көрсету
4. үлгі болатын іс қалдыру

Кері байланыс

Оқушылар тарапынан берілетін кері байланыс.

Білемін «+»

Білмеймін « - »

Мен үшін жаңа ақпарат « ! »

Мені таңғалдырды « ? »

Қорытынды

Тәрбиеші: Шәкәрім-қазақ әдебиетін жаңа белеске көтерген , қазақ халқының көркемдік ойының үздік үлгілерін туғызған, қазақ өлеңін түрлендіре түскен кемеңгер ақын. Балалар, бүгінгі ашық тәрбие сағатынан жақсы ғибрат алды деп ойлаймын, алдарынан жарқын болашақ күтсін.