Салтым менің - алтын қазынам

Ешмуханова Н.Б.

Тақырыбы: «Салтым менің - алтын қазынам»

Мақсаты:

ақпараттық: Оқушыларға халқымыздың ізгі қасиеттерін, инабаттылық, іскерлік дағдыларын, өнегесімен білім беру, салт – дәстүрлерді бойларына сіңіру.

коммуникативтік: Сайыс түрінде өткізілетін сабақ оқушыларды бәсекелестікке, жылдам ойлауға, ойларын жинақтап түйінді пікір айтуға, ортада суырылып сөйлеуге мәнерлі де ұтымды ой айтуға, сөзге тоқтам жасауға, екінші адамды тыңдауға, ең бастысы білімдерін жетілдіру;

Проблеманы шешу: Өзге тілді меңгере отырып, шет елдің мәдениеті мен әдет-ғұрпын игерту, өз ана тілін құрметтеуге баулу, өз еліне деген сүйіспеншілігін ояту, ұлтжандылыққа тәрбиелеу.

Өз тәжірбиемде сайыс сабақты қорытынды сабақтарда жиі қолдану. Студенттердің сабаққа ынтасы жоғары қызығушылықтары басым. Ата – мұраны ана кәсіпті қалыптастыру, ой өрісін – ойлау қабілетін дамыту, жылдам ойлап шапшаң жауап беруге үйрету.

Тәрбиелік: оқушыларды жан – жақты білімді болуға, салт – дәстүрді құрметтеуге сақтауға тәрбиелеу.

Әдісі: жарыс сабақ.

Көрнекілігі: Көрме, буклеттер, альбомдар, нақыл сөздер, қоржын, асық.Ұлттық салт – дәстүрге байланысты өлеңдер, мақал – мәтелдер нақыл сөздер түрлі маталар, ине, жіп, қайшы, сұрақтар тойбастау жабдықтары.

Өту барысы:

Құрметті ұстаздар, студенттер! Біздің бүгінгі кешіміз «Салтым менің алтын қазынам» деп аталады. Яғни, бүгінгі кешімізге 8а, 8б сынып оқушылары қатысқалы отыр. Енді студенттерді ортаға шақырайық. Бұл сайыстың мақсаты:

а) Ұлтық өмірімізді қамыту, мәдениеттілікке, тіл мәдениетіне шеберлікке тәрбиелеу. Бұл сайыстың ерекшелігі, тек қана қыздар қатысады. Енді сол қыздардың тобын таныстырып өтейік.

І топ 8асынып қыздары «Шаңырақ» тобы.

ІІ топ 8бсынып қыздары «Домбыра» тобы.

Бағдарламада:

1. Топ басшыларының сайысы (таныстыру).

2. «Өлең сөздің патшасы» мәнерлеп оқу.

3. Сөздің көркі сұраққа, мақалмен жауап беру.

4. Топ басшыларының сайысы.

5. «Салт - дәстүр» сұрақ – жауап.

6. Тойбастар.

Әділқазылармен таныстыру:

Бағдарламада:

1. Топ басшылар сайысы (таныстыру)

2. Қазақтың ырымдарын білеміз бе?

3. Кубизм әдісін қолдану «Салт –дәстүр – халық тәрбиесі»

4. Көрініс көрсету

5. Сұрақ-жауап «Ой елігінен өткізі» кезеңі

(Әділқазы алқаларымен таныстыру)

1-сайыс. Топ басшылары өз топтарын таныстырып өтеді?

І топ «Шаңырақ» тобы

ІІ топ «Домбыра» тобы

2-сайыс. «Қазақтың ырымдарын білеміз бе?» деп аталады. (Бұл кезеңде әдеп мәдениеттілігіне тәрбиелейтін ырымдарды ассоциация арқылы көрсетуі керек)

3-сайыс. «Салт-дәстүр – халық тәрбиесі» (кубизм әдісін қолдану). Яғни бұл кезеңде кубиктің 6 жағына қазақтың салт-дәстүрінің не болмаса әдет-ғұрыптарының аттары жазылады. Осы кубикті бір оқушы лақтырып, қай жағы түседі, сол дәстүр туралы кішкене мағлұмат айтып кетеді. Әр топтан 3 оқушыдан шығады.

4-сайыс. Бұл сайыста алдын-ала екі топқа салт-дәстүр беріледі. Сол салт-дәстүрді көрсетуі керек. Және осы екі салт-дәстүрді салыстыруы керек.

«Шаңырақ» тобына: «Бесік той» салтын

«Домбыра» тобына: «Тұсау кесу» салтын көрсетеді.

Венн диаграммасын қолдану

5-сайыс: Сұрақ-жауап (Болжам әдісін қолданылады)

«Шаңырақ» тобына

1. Бүгінгі таңда қазақ халқы өзіміздің қазыналы салт-дәстүрімізді жиі қолдана ма? Неге?

2. Нәрестені бесікке салғанда үстіне қандай жеті нәрсе салынады?

(айна, тарақ, қайшы, пышақ, қамшы, қап, )

«Домбыра» тобына

1. Қазақ халқы күнделікті өмірде өзіміздің ұлттық киімімізді киіп жүруді дұрыс деп санайсың ба?

2. Қазақ өнері қай дәуірде дамыды

Қорытынды

Беташар Тілашашр Тұсаукесер Бастаңғы

Қазақ халқының салт-дәстүрлері

Сүндет той Құда түсу Жоқтау Сабан той

Міне, оқушылар халқымыздың осындай салт-дәстүрлері бар. Қазіргі уақытта осы асыл мұраны сақтау кейінгі жас ұрпақтың назары деп білемін. Ендеше асыл қазынамызды сақтап жүрейік. Сонымен дәстүрімізді құрметтеуге байланысты дәстүрлі кешіміз аяқталды. Ұпай көп жинаған топқа «Ең үздік топ» деген жүлде ұсынылады.